رهنما120 (آن سوی مرزها)

مشخصات کتاب

سرشناسه : سلیمانی، حسین، 1345 -

عنوان و نام پدیدآور : آن سوی مرزها: «شرح رفتار شما با آن سوی مرزهای اسلامی»/ حسین سلیمانی؛ تهیه و تنظیم اداره پاسخگویی به سوالات دینی آستان قدس رضوی؛ ویراستار زهرا مولایی؛ به کوشش محمدحسین پورامینی.

مشخصات نشر : مشهد: آستان قدس رضوی، شرکت به نشر، 1396.

مشخصات ظاهری : 52ص.: مصور ( رنگی) ؛ 11 × 17 س م.

فروست : به نشر (انتشارات آستان قدس رضوی)؛ 2215. رهنما؛ 120.

شابک : 978-964-02-2720-6

وضعیت فهرست نویسی : فیپا

یادداشت : چاپ دوم.

یادداشت : چاپ قبلی: انتشارات قدس رضوی، 1393.

موضوع : اخلاق اسلامی

موضوع : Islamic ethics

شناسه افزوده : پورامینی، محمد حسین، 1354 - ، گردآورنده

شناسه افزوده : آستان قدس رضوی. اداره پاسخگویی به سئوالات دینی و اطلاع رسانی

شناسه افزوده : شرکت به نشر(انتشارات آستان قدس رضوی)

شناسه افزوده : Behnashr Company‪(Astan Quds Razavi Publications)

رده بندی کنگره : BP246/س77آ8 1396

رده بندی دیویی : 297/61

شماره کتابشناسی ملی : 4730708

راه آفتاب

بر آن بود که هر کس اندوه مؤمنی را از بین ببرد، خداوند در روز قیامت غم از دلش بیرون می کند.

اصول

کافی، ج2، ص200.

ص:1

اشاره

تصویر

ص:2

تصویر

ص:3

تصویر

ص:4

ص:5

ص:6

آن سوی مرزها

شرح رفتار «شما» با «آن سوی مرزهای اسلامی»

دریچه

به آن سوی مرزهای اسلام فکر می کنی و به رابطه ات با «آن»، از خودت سؤال می کنی:

1. رفتار با مظلومان چگونه باید باشد؟

2. در تعامل با یکتاپرستان غیرمسلمان چطور باید عمل کنی؟

3. در ارتباط با جریان های انحرافی چه رفتاری باید داشته باشی؟

4. و به طور کلی رفتارت با آن سوی مرزهای اسلامی چگونه باید باشد؟

«آن سوی مرزها» فرمول های هستند در جهت پاسخ به سؤالات بالا و شرح رفتار «تو» با «آن سوی مرزهای اسلامی» بر اساس مبانی اسلام.

ص:7

تصویر

ص:8

درآمد

یکی از ابعاد پیشرفت با مفهوم اسلامی عبارت است از سبک زندگی کردن ... ما اگر پیشرفت همه جانبه را به معنای تمدن سازی نوین اسلامی بگیریم ... این تمدن نوین دو بخش دارد ... بخش ابزاری ... بخش اصلی، بخش حقیقی، آن چیزهائی است که متن زندگی ما را تشکیل می دهد؛ که همان سبک زندگی است ... مثل رفتار ما با دشمن، رفتار ما با بیگانه ... .(1)

کم کم از مرزهای رفتاری این اطراف خارج می شوی و به مرزهای رفتاری جدیدی می رسی، تو هنوز هم مسلمانی، فراموش که نکرده ای؟! مسلمان رفتارش قاعده دارد، حتی اگر در آن سوی مرزها باشد.

آن سوی مرزها به بیگانگان می رسی، به دشمنان، به دیگر ادیان، به دیگر انسان ها، به فرقه های انحرافی، به مظلومان جهان و ...

فکر می کنی که با آن ها باید چگونه رفتار کنی، با کسانی که حوالی آن سوی مرزها هستند.

ص:9


1- . مقام معظم رهبری در دیدار با جوانان استان خراسان شمالی؛ 23/07/1391.

ص:10

فصل اول » یکی برای همه

اشاره

تصویر

ص:11

تصویر

ص:12

گاهی فکر می کنیم یک چیزی که همه بخواهند از آن استفاده کنند چیز کمی است، مثلاً فکر می کنیم «یکی برای همه» مثل یک نان است که قرار است چند نفر همه با هم آن نان را میل کنند و قطعاً یک نان معمولی برای چند نفر کم است، یا اینکه تصور می کنیم اداره ای یک وسیله نقلیه را برای استفاده همه گذاشته است و به علت تعداد زیاد کارکنان همه نمی توانند به درستی از آن استفاده کنند.

در خیلی از مسائل دینی و اجتماعی ما یک قانون کلی داریم برای همه، و این قانون درست است که کلی است و برای همه اما چیزی از دیگران کم نمی کند و باعث نمی شود عمل به این قانون به همه نرسد! این قانون اتفاقاً کار را ساده می کند و عمل کردن را راحت تر، مثلاً همه می دانند به صورت کلی حق ندارند چراغ قرمز را رد کنند، در هر خیابانی که باشد، در هر شهری و در هر ساعتی از شبانه روز! اگر قرار بود هر شهر و هر خیابان و هر منطقه قانون چراغ قرمزش فرق کند که هرج و مرج و مشکلات فراوانی به وجود می آمد! این همان «یکی برای همه» خودمان است که اتفاقاً خیلی وقت ها چیز خوبی است.

ص:13

برای ارتباط و تعامل با غیرمسلمانان هم ما یک قانون کلی داریم، این قانون به صورت کلی (جدای از موارد خاصی مثل رفتار با دشمن) همه انسان ها را در بر می گیرد.

می دانیم که منتظر فرمول هستید، پس بیش از این منتظرتان نمی گذاریم، «یکی برای همه» فرمول تعامل با غیرمسلمانان از نظر اسلام است:

پنجره

«نیکویی با همه - دشمن + رعایت حقوق»

هیچ مسلمانی حق ندارد فقط به خاطر اینکه فردی مسلمان نیست و مانند او فکر نمی کند با او به خوبی و نیکویی رفتار نکند. قرآن کریم روش و راه را برای ما به روشنی مشخص کرده است، فرمان صریح قرآن کریم نیکویی و رفتار خوش با همه انسان هاست.

پنجره

وَ قُولُوا لِلنَّاسِ حُسْناً.

و با زبان خوش با مردم سخن بگویید.(1)

ص:14


1- . بقره: 83.

کمی به رسول خدا… و روش تعاملش با مردم فکر کنیم، اگر ایشان با مردم با نیکویی رفتار نمی کردند، چه اتفاقی می افتاد؟ آیا دیگران به ایشان و اسلام علاقه مند می شدند؟ اگر ایشان با نیکویی رفتار نمی کردند مردم نمی گفتند ما دینی را که پیامبرش اینقدر بداخلاق است را نمی خواهیم؟

اتفاقاً یکی از عواملی که باعث شد پیامبر… مورد محبت مردم قرار بگیرد و اسلام گسترش پیدا کند، همین نیکویی و رفتار خوش ایشان بوده است.(1)

پنجره

امام رضا† می فرمایند:

اصْحَب ... وَالْعَامَّهَ بِالْبِشْرِ.

و با عموم مردم به نیکی رفتار کن.(2)

جدای از این مسئله یک مسئله مهم دیگر هم وجود دارد، آن هم تصویری است که رفتار ما از اسلام می دهد، به هر حال چه بخواهیم و چه نخواهیم، چه دوست داشته باشیم و چه نداشته باشیم، رفتار ما در علاقه مند شدن دیگر انسان ها به اسلام و تنفر آنان نقش دارد.

ص:15


1- . و ]ای پیامبر[ اگر بداخلاق و سخت دل بودی، مردم از پیرامون تو متفرق می شدند (آل عمران: 159).
2- . بحارالأنوار، ج71، ص167.

موارد زیادی می شود نام برد که دشمن با تبلیغات از آن سوء استفاده کرده و به نام رفتار مسلمانان با غیرمسلمانان آن ها را مطرح کرده است، گاهی هم رفتار خود ما جدای از تبلیغات مطابق با دین نبوده و برخورد غلط ما با غیرمسلمانان باعث ایجاد تصویر غلط و اشتباهی از اسلام و تشیع شده است، این مسئله واقعاً مهم است و لازم است طبق توصیه های دین عمل کرده و با رفتار صحیح و مناسب با غیرمسلمانان تصویر واقعی و صحیح اسلام را به ایشان نشان دهیم.(1)

پنجره

خلقیّات نیکو را در عمل با مردم، در عمل با محیط، در تعامل با جامعه و انسان ها به کار ببریم ... رفتار یکایک شما با آحاد مردم ... باید جوری باشد که بگویند اینها پرورش یافتگان نظام اسلامی اند؛ مایه جلب محبّت، مایه جلب احترام برای نظام اسلامی و برای جمهوری اسلامی ]باشید[.(2)

از نظر اسلام حقوق صحیح همه انسان ها محترم است و ظلم کردن به انسان ها (مسلمان باشند یا غیرمسلمان) باعث خروج انسان از جمعیت

ص:16


1- . امام صادق† می فرمایند: برای ما زیور باشید و مایه زشتی ما نباشید. کاری کنید که مردم دوستمان بدارند و کاری نکنید که مبغوض آنها واقع شویم. همه محبت ها را به سوی ما بکشانید و هرگونه زشتی را از ما بگردانید (اصول کافی، ج2، ص77).
2- . بیانات مقام معظم رهبری در دیدار پنجاه هزار فرمانده بسیج سراسر کشور، 29/8/1392.

شیعیان است و کسی که به انسان ها ظلم کند از شیعیان نیست.(1) تا زمانی که غیرمسلمانان دشمنی نکرده اند باید با توجه به «اصل حقوق بشر در اسلام» با آن ها تعامل کرد و حقوق ایشان را محترم شمرد.(2)

حالا بیایید کمی فکر کنیم، به رفتارهایمان، به تعامل با دیگر مسلمانان و اینکه رفتار درست و عمل واقعی به نظر اسلام چه تأثیری بر روی ما و بزرگ شدن روحمان و علاقه غیرمسلمانان به اسلام خواهد داشت، ما تا به حال با رفتارهایمان چه تصویری از اسلام به دیگران داده ایم؟ این تصویر با چیزی که واقعاً اسلام می گوید چقدر فرق دارد؟ چقدر به آن نزدیک است؟ رفتار هر کدام از ما می تواند یکی از بزرگ ترین مبلغان دین اسلام باشد. پس بیایید شروع کنیم به خوش رفتاری.

ص:17


1- . امام صادق† می فرمایند: کسی که به انسان ها ظلم کند، از شیعیان ما نیست (مستدرک الوسائل، ج12، ص103).
2- . خداوند شما را از نیکی کردن و عدالت به کسانی که در دین با شما نجنگیده اند و از خانه و دیارتان بیرونتان نکرده اند، نهی نمی کند، قطعاً خداوند عدالت ورزان را دوست دارد (ممتحنه: 8).

ص:18

فصل دوم » می خواهم مسلمان بمانم

اشاره

تصویر

ص:19

تصویر

ص:20

رفتار با مظلومان

برچسب اسلام بر روی ما خورده است، این برچسب دو مدل دارد، یک مدل آن برچسب ظاهری است که دیگران از ظاهر ما و اعمال و رفتارمان می فهمند که مسلمان هستیم، و یک برچسب هم هست که به آن برچسب واقعی می گویند، که اگر پشت پرده هم مسلمان باشیم و واقعاً به دستورات اسلام عمل کنیم آن برچسب رویمان می خورد.

یکی از مواردی که به اگر درست انجام نشود برچسب دوم را - که برچسب مسلمان واقعی بودن است - نمی گیریم در خصوص رفتار ما با مظلومان جهان است، که اگر بعضی کارها را نکنیم نتیجه اش می شود اینکه: «مسلمان نباشیم».

اگر می خواهیم مسلمان باشیم باید با مظلومان به روش فرمول زیر رفتار کنیم:

پنجره

«یاری کردن + گرفتن حق مظلوم»

ص:21

ناراحت شدن در مقابل ظلم به مظلومان یک مسئله کاملاً طبیعی است و تفاوتی ندارد که این ظلم به مسلمان شده باشد یا غیرمسلمان،(1) اینکه می گوییم مظلوم و دفاع کردن از مظلوم، مقصودمان فقط مظلومان مسلمان نیست، هر انسانی که مظلوم واقع شود در هر جای دنیا که باشد اگر برای ما مقدور باشد باید از وی دفاع کنیم و با هر ظالمی نیز در هر جای دنیا که باشد اگر برایمان مقدور باشد باید مقابله کنیم.(2)

اولین کاری که باید انجام داد این است که از مظلوم دفاع کرد و او را یاری داد، یعنی تا جایی که ممکن است باید در جهت دفاع از او عمل کرد و این یاری رساندن و کمک کردن و این پیکار با ظالم فقط مربوط به کمک نظامی نمی شود، کمک مالی، فرهنگی، علمی، سیاسی، ورزشی و ... هرنوع کمکی را شامل می شود و به همین دلیل است که یاری رساندن به مظلوم و پیکار کردن با ظالم در قرآن کریم منحصر به مورد خاصی از یاری نشده است.

پنجره

وَ ما لَکمْ لاتُقاتِلُونَ فِی سَبِیلِ اللهِ وَالْمُسْتَضْعَفِینَ مِنَ

ص:22


1- . حضرت علی† ]درباره وقایع شهر انبار عراق[ می فرمایند: به من ر رسیده مهاجمی ... بر زن مسلمان و زن در پناه اسلام (زنی از دین های دیگر) تاخته و خلخال و دستنبد و گردن بند و گوشواره او را به یغما برده ... اگر بعد از این حادثه مسلمانی از غصه بمیرد، جای ملامت نیست، بلکه مرگ او در نظر من شایسته است (اصول کافی، ج5، ص5).
2- . حضرت علی† می فرمایند: دشمن ستمگر و یار ستمدیده باشید (بحارالأنوار؛ ج42، ص25).

الرِّجالِ وَالنِّساءِ وَالْوِلْدانِ.

چرا در راه خدا و نجات مردان و زنان و کودکان بیچاره، جنگ و پیکار نمی کنند؟(1)

بیایید کمی به هدف این کار دقت کنیم، از خودمان سؤال کنیم، ما برای چه به مظلوم کمک می کنیم؟ برای چه به خودمان زحمت می دهیم، از نظر زمانی، مادی، روحی، سیاسی، نظامی و ... هزینه می کنیم تا به مظلومی کمک کنیم؟ یک جنبه اش جنبه اخروی است که سر جایش حتماً باقی است.(2)

اما جنبه دیگر این است که می خواهیم مظلوم به حقش برسد، جز این است؟ یعنی اگر مظلوم به حقش نرسد ما احساس می کنیم کار هنوز تمام نشده است، پس اگر برای مسلمان این امکان وجود دارد یاری کردن و کمک کردن را نباید متوقف کند تا زمانی که حق مظلوم گرفته شود. باید این کار را انجام داد مخصوصاً برای مظلومان مؤمن تا زمانی که اندوه آن ها برطرف شود که برطرف شدن اندوه آن ها مساوی است با برطرف شدن اندوه ما در جهان دیگر.

ص:23


1- . نساء: 75.
2- . رسول خدا… می فرمایند: و هرکسی که حق ستمدیده ای را از ستمگر بگیرد، در بهشت با من و یار و همنشین من باشد (بحارالأنوار، ج72، ص359).

پنجره

امام رضا† می فرمایند:

مَنْ فَرَّجَ عَنْ مُؤْمِنٍ فَرَّجَ اللهُ عَنْ قَلْبِهِ یوْمَ الْقِیامَ.

هرکس اندوه مؤمنی را از بین ببرد، خداوند در روز قیامت غم از دلش بیرون می کند.(1)

مسلمان ماندن ما و برچسب مسلمان واقعی خوردن به روی ما در گرو چیزهای زیادی است، یکی از آن ها همین کمک کردن به مظلومان است، از هر جنس، قوم، قبیله و مملکتی که باشند.(2)

اگر کسی تصور می کند که مسلمان واقعی حاضر می شود برچسب واقعی اش را بدهد و رسماً بی خیال کمک کردن به مظلومان شود سخت در اشتباه است.

پنجره

اگر قُلدران عالم، خوش خیالانه گمان می کنند که این سنگر مظلومان و این مدافع مستضعفان و این پایگاه مبارزه با نظام سلطه و ظلم و استکبار جهانی، لحظه ای هدف های بزرگ خود

ص:24


1- . اصول کافی، ج2، ص200.
2- . هرکسی کمک خواهی انسانی را بشنود که مسلمانان را به کمک می طلبد و به یاری او نرود، مسلمان نیست (اصول کافی، ج2، ص164).

را از یاد خواهد برد سخت در اشتباهند. ما همچنان و همیشه مدافع ملت های مظلوم و زیر یوغ استکبار هستیم و خواهیم بود.(1)

حالا بیایید کمی نفسمان را سرکوب کنیم، کمی از خواسته هایش دوری کنیم، تا نگوید چرا به مظلومان کمک می کنیم، چرا پول خرجشان می کنیم، چرا آن قدر مظلومان را تحویل می گیریم و ...، نفسمان را بگذاریم یک گوشه و سرش فریاد بزنیم که این کارها را می کنم چون:

«می خواهم مسلمان بمانم».

ص:25


1- . پیام مقام معظم رهبری به گردهمایی فرماندهان ارتش بیست میلیونی، 2/9/1368.

ص:26

فصل سوم » رِند

اشاره

تصویر

ص:27

تصویر

ص:28

رفتار با یکتاپرستان غیرمسلمان

به آدم هایی که هوشمند هستند و زیرک گاهی «رِند» هم می گویند، کسانی که می دانند در مکان ها و موقعیت ها و در برخورد با انسان های مختلف چگونه رفتار کنند، کسانی که هوش و ذکاوت ارتباط و تعامل را دارند، درست است که بخشی از این ذکاوت و داشتن این علم با تمرین، مطالعه و استفاده از هوش به دست می آید اما گاهی برای این ارتباط های هوشمندانه نیازی به دوره و کلاس و تمرین و ... نیست و یک فرمول ساده کار را حل می کند.

رمزگشایی از «رِند» در یک فرمول می گذرد، در یک فرمول سه کلمه ای، در واقع «رِند» از ترکیب حرف ابتدایی هر کدام از آن سه کلمه به دست آمده است، از ترکیب آن سه کلمه، هوشمندی در ارتباط شکل می گیرد و در واقع «رِند» فرمول رفتار با یکتاپرستان غیرمسلمان است:

پنجره

«رعایت حقوق + نیکی - دلبستگی»

ص:29

از نظر اسلام رعایت حقوق صحیح تمامی انسان ها واجب است، از هر دین، قوم، نژاد و طبقه اجتماعی که باشند، در یک سری از حقوق همگی با هم برابر هستند. بر همین اساس یکتاپرستان مسلمان نیز تا زمانی که دشمنی نکرده اند کسی حق ندارد به حقوق قانونی آن ها تجاوز کند یا اینکه به آن ها تهمت بزند.(1)

جدای از رعایت حقوق، رفتار بزرگان دین نیکی به یکتاپرستان غیرمسلمان بوده است، مثلاً وقتی مریض می شده اند به عیادت ایشان می رفته اند(2). نه تنها یکتاپرستان غیرمسلمان که بر اساس نظر اسلام با همه مردم تا زمانی که دشمنی نکرده اند لازم است به نیکی و مهربانی و احترام رفتار بشود.

پنجره

امام رضا† می فرمایند:

اصْحَب ... الْعَامَّهَ بِالْبِشْرِ.

با عموم مردم به نیکی رفتار کن.(3)

ص:30


1- . امام صادق† می فرمایند: بر فرد مسلمان روا نیست که یهودی، نصرانی و مجوسی را به چیزی متهم کند که به آن علم ندارد (مستدرک الوسائل، ج17، ص234).
2- . حضرت علی† می فرمایند: رسول خدا… از بیماری یهودی عیادت کردند (مستدرک الوسائل، ج2، ص77).
3- . بحارالأنوار، ج71، ص167.

به عکس همه تبلیغات دروغی که علیه اسلام می شود و اسلام را دین جنگ و دعوا و خشونت نشان می دهد، همه این مواردی که تا اینجا در خصوص نظر اسلام در رفتار با یکتاپرستان غیرمسلمان آمد، نشان می دهد که اسلام اساساً دین رحمت است و سر جنگ با دیگر یکتاپرستان ندارد و به هیچ وجه علیه دیگر ادیان نیست، و اتفاقاً دینی است که نکات مشترک میان ادیان را نیز در نظر می گیرد.(1)

پنجره

اسلام علیه ادیان دیگر نیست. اسلام همان دینی است که وقتی بر مناطق غیرمسلمان مسلط شد، اصحاب ادیان از رحمت اسلام شکرگزاری کردند و گفتند شما بر ما از حکام قبلی خودمان مهربان تر هستید. در همین منطقه شامات، وقتی فاتحان اسلامی وارد شدند، یهودیان و مسیحی هایی که در منطقه بودند، به آن ها گفتند شما مسلمان ها بر ما مهربانید ... اسلام دین رأفت است، دین رحمت است؛ رحمهً للعالمین است ... مشترکات را با آن ها مورد ملاحظه قرار می دهد. اسلام علیه ملت های دیگر نیست، علیه ادیان دیگر نیست؛ علیه زور است، علیه ظلم است، علیه استکبار است، علیه

ص:31


1- . بگو: «ای اهل کتاب! بیایید به سوی سخنی که میان ما و شما یکسان است، که جز خداوند یگانه را نپرستیم و چیزی را همتای او قرار ندهیم و بعضی از ما، بعضی دیگر را - غیر از خدای یگانه - به خدایی نپذیرد»، هرگاه (از این دعوت) سر باز زنند، بگویید: «گواه باشید که ما مسلمانیم» (آل عمران: 64).

سیطره جوئی است.(1)

البته این مهربانی و توجه به حقوق آن ها نباید سبب شود که انسان خودش را گول بزند و در تعامل با آن ها به نحوی و گونه ای دلبستگی ایجاد کند که تصور کند با وجود آن ها همه مشکلاتش حل می شود و مثلاً بخواهد تمام مشکلات سیاسی، اقتصادی، فرهنگی، ورزشی و ... را به وسیله آن ها حل کند و آن ها را رهبر خود قرار دهد؛(2) چرا که آن ها به طور کامل از ما راضی نمی شوند مگر اینکه به طور کامل از آن ها پیروی کنیم.(3)

راستش به نظر می رسد یکی از مشکلات اصلی ما در تعامل با یکتاپرستان غیرمسلمان همین افراط و تفریط کردن است، ما در خیلی از مسائل سیاسی دیده ایم که برخی کشورهایی که یکتاپرست غیرمسلمان هستند و اتفاقاً با ما دشمن هم نیستند به زور حق ما را می دهند، و باز دیده ایم که برخی کشورهای دیگر که یکتاپرست غیرمسلمان هستند و حقوق ما را احترام می کنند و حتی می شود آن ها را امین قرار داد و به آن ها اعتماد کرد.

ص:32


1- . بیانات در دیدار کارگزاران نظام، 17/1/1386.
2- . هان ای کسانی که ایمان آوردید! یهود و نصارا را رهبران خود مگیرید (مائده: 51).
3- . یهود و نصارا هرگز از تو به صورت کامل راضی نمی شوند، مگر وقتی که از آنان پیروی کنی (بقره: 120).

پنجره

وَ مِنْ أَهْلِ الْکتابِ مَنْ إِنْ تَأْمَنْهُ بِقِنْطارٍ یؤَدِّهِ إِلَیک وَ مِنْهُمْ مَنْ إِنْ تَأْمَنْهُ بِدینارٍ لا یؤَدِّهِ إِلَیک إِلاَّ ما دُمْتَ عَلَیهِ قائِماً ذلِک بِأَنَّهُمْ قالُوا لَیسَ عَلَینا فِی الْأُمِّیینَ سَبیلٌ.

و بعضی از اهل کتاب کسانی اند که اگر در پوستی پُر شده از طلا آن ها را امین قرار دهی، آن را به تو بر می گردانند و بعضی از آنان کسانی اند که اگر دیناری را به آن ها امانت دهی به تو برنمی گردانند مگر آنکه پیوسته حق خود را از آنان بخواهی، این ها همان یهودیانند که از در غرور معتقد شده اند به اینکه راهی وجود ندارد که هیچ ملتی حقی داشته باشد و ما آن حق را به رسمیت بشناسیم.(1)

همه این ها که در فرمول «رِند» گفته شد مربوط به یکتاپرستان غیرمسلمانی بود که با ما دشمنی نکرده اند، اگر آن ها دشمن ما باشند قطعاً رفتار با ایشان باید به گونه ای دیگری باشد!

ص:33


1- . آل عمران: 75.

ص:34

فصل چهارم » خالی بندان

اشاره

تصویر

ص:35

تصویر

ص:36

به «دروغ گویی» «خالی بندی» نیز می گویند و تفاوتی میان «خالی بستن» و «دروغ گفتن» نیست. یک وقت است که یک نفر برای انجام یک کار اداری اش دروغی می گوید، یا کودکی به مادرش دروغی می گوید یا شاگردی به معلمش و معلمی به شاگردش و ... این یک نوع دروغ گفتن و خالی بستن است که قطعاً هم بد است و قطعاً هم اسلام مخالف است؛ اما همه دروغ ها در یک سطح نیستند، برخی دروغ ها بزرگ ترند، ما بین کسی که مثلاً به امام خمینیŠ دروغی را می بندد و در جامعه مطرح می کند با کسی که دروغی را به مادرش می گوید یک جور و یک مدل برخورد نمی کنیم، کارهای آن ها با هم یکسان نیست، بله هردو دروغ هستند اما این کجا و آن کجا!

در این فرمول می خواهیم به رفتار با آن دسته از خالی بندانی بپردازیم که با بهره گیری از دین ایجاد انحراف می کنند و جریانی انحرافی پدید می آورند، فرمول رفتار با این دسته از انسان ها بدین صورت است:

ص:37

پنجره

«دوری کردن از آن ها + مبارزه و روشنگری + ابراز نفرت»

اول اینکه آن دسته از آدم هایی را که گمراه هستند و با نیکویی و رفتار خوب و توضیح دادن انحراف و گمراهی شان هدایت می شوند از گروه «خالی بندان» در این فرمول جدا کنید که آن ها جزو این دسته نیستند و با آنها باید به شیوه مثبت و با نیکویی رفتار کرد و اشتباهاتشان را به ایشان گوشزد کرد، آنها متفاوت از دسته «خالی بندان» هستند، آن ها را جدا کردید؟ پس ادامه می دهیم ...

وقتی جریانی انحرافی در دین به وجود می آید، مثل وهابیت، مثل بهائیت، مثل جریان های فکری، سیاسی و فرهنگی منحرف و ... اولین کاری که یک مسلمان باید انجام بدهد، این است که از ایشان دوری کند؛ تردیدی نیست که نشست و برخاست با اهل انحراف کم کم روی عقائد انسان تأثیر می گذارد و دیری نمی گذرد که انسان خودش را نیز منحرف می بیند، پس دوری کردن از اهل انحراف و انکار عقائد آن ها به زبان و قلب را باید جدی گرفت و این کار به این علت است که جزو آنها محسوب نشویم و انحراف آن ها ما را نیز

ص:38

گمراه نکند.(1)

پنجره

امام رضا† می فرمایند:

مَنْ ذُکرَ عِنْدَهُ الصُّوفِیهُ وَ لَمْ ینْکرْهُمْ بِلِسَانِهِ وَ قَلْبِهِ فَلَیسَ مِنَّا وَ مَنْ أَنْکرَهُمْ فَکأَنَّمَا جَاهَدَ الْکفَّارَ بَینَ یدَی رَسُولِ اللهِ….

هرکس سخنی از صوفیه (یکی از فرقه های انحرافی) نزد او به میان آمد و با زبان و دلش به انکارشان نپرداخت از ما نیست و هرکس که آن ها را انکار کرد مثل آن است که در کنار رسول خدا… با کفار جهاد کرده است.(2)

اما این هنوز اول راه است. مهم ترین مسئله و سخت ترین بخش کار این است که با آن ها مبارزه شود، مبارزه هم مشخص است باید در همه زمینه ها باشد و همه مردم در این مبارزه شریک هستند و باید تا حدی که توان دارند و می دانند به مبارزه و خصوصاً روشنگری و انحرافات گروه های انحرافی بپردازند.(3) در این میان قطعاً وظیفه اصلی

ص:39


1- . امام صادق† می فرمایند: با اهل بدعت و انحراف، همراهی و همنشینی نکنید که نزد مردم یکی از آنها به حساب خواهد آمد؛ چراکه پیامبر… فرمودند: انسان بر دین دوست و همنشین خود است (اصول کافی، ج2، ص642).
2- . مستدرک الوسائل، ج12، ص323.
3- .[3] رسول خدا… می فرمایند: اگر بعد از من گروه بدعت و انحراف را دیدید، از آنان بیزاری بجویید؛ آنها را فراوان سبّ کنید و به بیان انحراف های ایشان بپردازید (وسائل الشیعه، ج16، ص267).

به دوش عالمان است.(1) اینکه می گوییم وظیفه عالمان است، منظورمان وظیفه اصلی است و معنی اش این نیست که دیگر انسان ها هیچ وظیفه ای در قبال آن ها ندارند و تا انحراف رخ داد بگویند وظیفه ما نیست به ما چه! و این وظیفه عالمان است! خیر! لازم است همه در حدی که توان دارند، با فرقه های انحرافی مبارزه کنند و حداقل کاری که هرکس می تواند انجام دهد این است نسبت به اطرافیان و دوستان و فامیل خودش حواسش را حسابی جمع کند و از نشر فرقه های انحرافی و عقائد انحرافی جلوگیری کند. کار ما با آن ها به اینجا ختم نمی شود، باید نفرت از آن ها را ابراز کرد به نحوی که دیگران همه متوجه شوند که ما از فلان گروه انحرافی متنفر هستیم و این را هم خود خداوند به ما آموخته است و او اولین کسی است که «وای بر منحرفان» گفته است.

پنجره

فَوَیلٌ لِلَّذینَ یکتُبُونَ الْکتابَ بِأَیدیهِمْ ثُمَّ یقُولُونَ هذا مِنْ عِنْدِاللهِ لِیشْتَرُوا بِهِ ثَمَناً قَلیلاً فَوَیلٌ لَهُمْ مِمَّا کتَبَتْ أَیدیهِمْ وَ وَیلٌ لَهُمْ مِمَّا یکسِبُون.

ص:40


1- . رسول خدا… می فرمایند: زمانی که انحراف و بدعت میان مردم امت من آشکار شد، پس وظیفه عالم است که دانشش را آشکار کنند و اگر این کار نکند، لعنت خداوند بر او باد (اصول کافی، ج1، ص54).

پس وای به حال کسانی که کتاب را با دست خود می نویسند و آنگاه می گویند این کتاب از ناحیه خداست تا به این وسیله بهایی اندک به چنگ آورند پس وای بر ایشان از آنچه که دست هایشان نوشت و وای بر آنان از آنچه به کف آوردند.(1)

مبارزه کردن با انحراف در هر صورت پیروزی است. این مسیر، این کار و این روش همیشه در تاریخ برای مؤمنان حقیقی بوده است و انتهایش یا به پیروزی بر منحرفان ختم می شود و یا شهادت! پیروزی واقعی از آن کسی است که به فرمان خدا عمل کرده و با منحرفان مبارزه کرده است. مثل «حسین†» و مثل همه کسانی که از عاشورا تا امروز به دنبال از بین بردن انحرافات هستند، دوست دارید جزو آن ها باشید؟! شروع کنید، بسم الله ...

پنجره

این که در مقابله با حرکت انحرافی فوق العاده خطرناک آن روز، امام حسین† می ایستد، این می شود یک درس، که خود آن بزرگوار هم همین را تکرار کردند؛ یعنی کار خودشان را به دستور اسلام مستند کردند ... حضرت این را بیان کردند ... بایستی ابراز مخالفت کنم، باید در جاده مخالفت ]با انحراف[ و ایستادگی ]در مقابل انحراف[ قدم بگذارم، سرنوشت هرچه

ص:41


1- . بقره: 79.

شد، بشود؛ اگر سرنوشت پیروزی بود، چه بهتر؛ اگر شهادت بود، باز هم چه بهتر.(1)

ص:42


1- . بیانات مقام معظم رهبری در دیدار فرماندهان سپاه پاسداران، 13/4/1390.

فصل پنجم »مأیوس کنندگان

اشاره

تصویر

ص:43

تصویر

ص:44

رفتار با دشمن

یک عده آدم هستند که دیگران را مأیوس و ناامید می کنند، مثلاً وقتی قرار است کسی ابداع و اختراعی انجام دهد بعضی ها مدام عنوان می کنند که نمی شود، این کار نشدنی است، این کار جواب نمی دهد و ...، ما معمولاً در قضاوت هایمان در خصوص این دسته از آدم ها که کارشان مأیوس کردن است نظر مثبتی نداریم. اما آدم های مأیوس کننده همیشه بد نیستند و مأیوس کردن نیز همیشه بد نیست! چطور؟!

پاسخ به این سؤال در انتهای فرمول رفتار با دشمن خواهد بود، فرمولی که از این قرار است:

پنجره

«عزت ایستادگی + آمادگی دفاعی - ظلم + هوشمندی»

این عزت و ایستادگی مسلمانان در مقابل دشمن مسئله کوچکی نیست، می دانید این مسئله آن قدر برای خداوند مهم است که آن را در کنار

ص:45

اعتقاد به خودش آورده است،(1) از نظر اسلام باید در مقابل دشمن با عزت بود و به همین دلیل مسلمانان نباید رفع نیازهایشان را از طریق دشمن انجام دهند.(2) نباید ساده لوح بود و فکر کرد اگر با دشمن در پشت پرده دوستی کنیم مشکلاتمان حل خواهد شد(3) و افراد منافقی که تلاش می کنند تا ایستادگی را به بهانه های مختلف از جمله بزرگ تصور کردن دشمن از بین ببرند خودشان هم جزو دشمنان محسوب می شوند.(4)

پنجره

الَّذینَ قالَ لَهُمُ النَّاسُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَکمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزادَهُمْ إیماناً وَ قالُوا حَسْبُنَااللهُ وَ نِعْمَ الْوَکیلُ.

مردمی (منافق) به آن مؤمنان گفتند: لشکر بسیاری بر علیه شما فراهم شده از آنان بترسید (اما این تبلیغات و مکر دشمن به جای آنکه ترس در دل مؤمنان ایجاد کند) بر ایمانشان افزود و گفتند: در مقابل همه دشمنان تنها خدا ما را کافی است و

ص:46


1- . اما آنهایی که گفتند پروردگار ما «الله» است و بر گفته خود پافشاری و استواری نیز کردند، ملائکه بر آنان نازل گشته و می گویند نترسید و غم مخورید و به بهشت بشارت و خوشوقتی داشته باشید، بهشتی که در دنیا همواره وعده اش را به شما می دادند (فصلت: 30).
2- . امام باقر† می فرمایند: وقتی نیازمند شدید، از دشمن یاری نخواهید و آنها خورد و خوراکتان را از دشمن طلب نکنید (بحارالأنوار، ج8، ص42).
3- . ای کسانی که ایمان آورده اید! دشمن مرا و دشمن خودتان را دوستان خود مگیرید ... نباید آنان را دوست خود بگیرید و پنهانی با ایشان دوستی کنید (منافقون: 1).
4- . ای رسول! [بدان که] منافقان دشمنان [دین و ایمان] هستند؛ از ایشان برحذر باش (منافقون: 4).

خدا یاوری نیکو است.(1)

عزت و ایستادگی را قبول کردیم، همین؟ تمام شد؟! همه فرمول رفتار با دشمن همین بود؟! خیر! ... .

در مقابله و رفتار با دشمن، عزت و ایستادگی به تنهایی کافی نیست، بلکه باید در مقابل دشمن آمادگی کامل دفاعی داشت، اینکه بنشینیم و منتظر شویم دشمن که حمله کرد، بعد به فکر دفاع بیفتیم خطاست،(2) نکته دیگر اینکه ممکن است تا حرف از جنگ و دفاع می شود ذهن ها برود به سمت جنگ نظامی، اما آمادگی دفاعی و جنگ فقط مربوط به موضوعات نظامی نیست و هر نوع جنگی را شامل می شود، اگر دشمن از طریق فرهنگ به ما حمله می کند ما نیز باید در زمینه فرهنگی آمادگی دفاعی را در خودمان ایجاد کنیم، اگر حمله دشمن اقتصادی است، آمادگی ما نیز باید اقتصادی باشد، اگر حمله دشمن ورزشی است، آمادگی ما هم باید ورزشی باشد، اگر حمله سیاسی است، آمادگی ما نیز باید سیاسی باشد و ...، آمادگی دفاعی و آماده کردن نیرو شامل همه موضوعات و همه مواردی است که دشمنان می خواهند از آن مسیرها به ما حمله کنند.(3)

ص:47


1- . آل عمران: 173.
2- . امام علی† می فرمایند: پیش از اینکه دشمنان با شما بجنگند، برای جنگ و دفاع آماده باشید. به خدا قسم هیچ قومی در خانه اش مورد هجوم قرار نگرفت، مگر اینکه خوار شد (بحارالأنوار، ج34، ص64).
3- . و برای جنگ با دشمنان تا جایی که می توانید نیرو آماده کنید (انفال: 60).

در تفکر اسلام بر خلاف بسیاری از تفکرها ظلم، نیرنگ، دروغ، فریب و ... حتی در مقابل دشمن نیز جایگاهی ندارد و این از صفات انسان مؤمن است،(1) ما حتی در مقابل دشمن هم حق ظلم نداریم.(2) البته قطعاً دشمن در مقابل ما از روش نیرنگ، فریب، دروغ و ظلم استفاده می کند اما بر اساس اندیشه اسلامی دشمن از هر روشی که استفاده کرد ما حق نداریم به همان روش عمل کنیم و اگر به همان روش عمل کردیم فرقی میان ما و آن ها نخواهد بود.

پنجره

امام رضا† از قول رسول خدا… می فرمایند:

وَ لَاتَسْلُکوا مَسَالِک أَعْدَائِی فَتَکونُوا أَعْدَائِی کمَا هُمْ أَعْدَائِی.

و به روش دشمنانم رفتار نکنید که اگر چنین عمل کردید از دشمنانم به حساب می آیید همان طور که آن ها دشمنانم هستند.(3)

مسلمان در مقابل دشمن هوشمندانه عمل می کند، اگر لازم باشد صلح

ص:48


1- . امام صادق† می فرمایند: از جمله صفات انسان مؤمن آن است که به دشمنش ظلم نمی کند (اصول کافی، ج2، ص47).
2- . و دشمنی با اشخاص و اقوام شما را به انحراف از حق و ترک عدالت نکشاند (مائده: 8).
3- . وسائل الشیعه، ج25، ص364.

می کند،(1) به صلح و قراردادی که با دشمن قرار است امضا کند به شدت دقت می کند که آن قرارداد و صلح نامه راه فریب و دغلکاری نداشته باشد،(2) بعد از صلح نیز دشمن را به درستی زیر نظر می گیرد(3) و خلاف وعده اش در صلح نامه عمل نمی کند(4) و در نهایت اینکه اگر لازم باشد با هوشمندی «تقیه» می کند و عقیده قلبی اش را در رفتار با دشمن ابراز نمی کند.(5)

همه این حرف ها و نکته ها گفته شد برای یک چیز، برای یک مسئله و آن هم پیروزی واقعی در برابر دشمن است، برگردیم به اول فرمول و بحث یأس و ناامیدی، گفتیم که مأیوس کردن همیشه بد نیست! آن مأیوس کردنی که بد نیست در اینجاست:

گاهی کسی با ما دشمن است، کسی می خواهد که ما نباشیم یا

ص:49


1- . اگر می دانی خداوند راضی است، هرگز پیشنهاد صلح دشمن را رد مکن که آسایش رزمندگان و آرامش فکری تو و امنیت کشور در صلح تأمین می گردد (نهج البلاغه، نامه 53).
2- . مبادا (با دشمن) قراردادی را امضا کنی که در آن برای دغل کاری و فریب، راه هایی وجود دارد (همان).
3- . امام علی† می فرمایند: بترس و بترس از دشمن پس از آشتی کردن؛ زیرا گاهی دشمن نزدیک می شود تا غافلگیر کند، پس دوراندیش باش و خوش بینی خود را متهم کن (خوش بین نباش) (همان).
4- . امام علی† می فرمایند: حال اگر پیمانی بین تو و دشمن منعقد گردید، یا در پناه خود او را امان دادی، به عهد خویش وفادار باش و بر آنچه بر عهده گرفتی، امانتدار باش و جان خود را سپر پیمان خود گردان؛ زیرا هیچ یک از واجبات الهی همانند وفای به عهد نیست (همان).
5- . امام صادق† می فرمایند: مؤمن، مجاهد است؛ چراکه با دشمنان خداوند در دولت باطل با تقیه و در دولت حق با شمشیر می جنگد (وسائل الشیعه، ج16، ص209).

می خواهد که ما را تغییر دهد و شبیه خودش کند، اینجا مسئله فرق می کند، اینجا مأیوس کردن به خلاف مثالی که اول فصل زدیم کار بسیار خوبی است، باید کاری کرد که دشمن مأیوس شود و امیدش را برای تأثیرگذاری بر روی ما و یا از بین بردن ما از دست بدهد، تنها راه مبارزه با دشمن همین است.

دشمن را فقط باید مأیوس کرد، چه دشمن داخلی و چه دشمن خارجی، و تمام فرمول اسلام در رفتار با دشمن در خدمت همین مسئله است:

«یأس دشمن»

پنجره

«نظام جمهوری اسلامی اساساً در اعتراض به استکبار پدید آمده است؛ انقلاب در اعتراض به استکبار و عوامل استکبار در ایران به وجود آمد و بر این اساس تشکیل شد، رشد پیدا کرد، قوی شد، منطق استکبار را به چالش کشید. [استکبار[ نمی تواند تحمّل کند، مگر وقتی که مأیوس بشود. ملّت ایران، جوانان ایران، فعّالان ایران، کسانی که به هر دلیلی ولو به دلیلی غیراسلامی به میهنشان و خاکشان عقیده دارند، باید کاری کنند که این یأس در دشمن به وجود بیاید؛ دشمن را باید

ص:50

مأیوس کرد.(1)»

خلاصه

حالا می دانی که اگر «حوالی آن سوی مرزها» هستی چگونه باید رفتار کنی. می دانی که در رفتار با عموم مردم جهان باید نیکویی را رعایت کنی. می دانی که باید به فکر مظلومان جهان باشی و در گرفتن حقشان کمکشان کنی و در رفتار با دشمنان ایستادگی و مقاومت به خرج دهی.

ص:51


1- . بیانات مقام معظم رهبری در دیدار پنجاه هزار فرمانده بسیج سراسر کشور، 29/8/1392.

بیشتر بخوانیم

1. مجموعه پرسمان رضوی جلد2. بیست سال امامت. محمدباقر پورامینی. معاونت تبلیغات و ارتباطات اسلامی آستان قدس رضوی.

2. راه بردهای سیاست خارجی (برگرفته از سخنان مقام معظم رهبری). انتشارات انقلاب اسلامی.

3. آمریکا (برگرفته از سخنان مقام معظم رهبری). تدوین: منوچهر احمدی. انتشارات انقلاب اسلامی.

4. آداب اجتماعی در اسلام. حسین بافکار. انتشارات مرکز پژوهش های اسلامی صدا و سیما.

ص:52

درباره مركز

بسمه تعالی
هَلْ یَسْتَوِی الَّذِینَ یَعْلَمُونَ وَالَّذِینَ لَا یَعْلَمُونَ
آیا کسانى که مى‏دانند و کسانى که نمى‏دانند یکسانند ؟
سوره زمر/ 9

مقدمه:
موسسه تحقیقات رایانه ای قائمیه اصفهان، از سال 1385 هـ .ش تحت اشراف حضرت آیت الله حاج سید حسن فقیه امامی (قدس سره الشریف)، با فعالیت خالصانه و شبانه روزی گروهی از نخبگان و فرهیختگان حوزه و دانشگاه، فعالیت خود را در زمینه های مذهبی، فرهنگی و علمی آغاز نموده است.

مرامنامه:
موسسه تحقیقات رایانه ای قائمیه اصفهان در راستای تسهیل و تسریع دسترسی محققین به آثار و ابزار تحقیقاتی در حوزه علوم اسلامی، و با توجه به تعدد و پراکندگی مراکز فعال در این عرصه و منابع متعدد و صعب الوصول، و با نگاهی صرفا علمی و به دور از تعصبات و جریانات اجتماعی، سیاسی، قومی و فردی، بر مبنای اجرای طرحی در قالب « مدیریت آثار تولید شده و انتشار یافته از سوی تمامی مراکز شیعه» تلاش می نماید تا مجموعه ای غنی و سرشار از کتب و مقالات پژوهشی برای متخصصین، و مطالب و مباحثی راهگشا برای فرهیختگان و عموم طبقات مردمی به زبان های مختلف و با فرمت های گوناگون تولید و در فضای مجازی به صورت رایگان در اختیار علاقمندان قرار دهد.

اهداف:
1.بسط فرهنگ و معارف ناب ثقلین (کتاب الله و اهل البیت علیهم السلام)
2.تقویت انگیزه عامه مردم بخصوص جوانان نسبت به بررسی دقیق تر مسائل دینی
3.جایگزین کردن محتوای سودمند به جای مطالب بی محتوا در تلفن های همراه ، تبلت ها، رایانه ها و ...
4.سرویس دهی به محققین طلاب و دانشجو
5.گسترش فرهنگ عمومی مطالعه
6.زمینه سازی جهت تشویق انتشارات و مؤلفین برای دیجیتالی نمودن آثار خود.

سیاست ها:
1.عمل بر مبنای مجوز های قانونی
2.ارتباط با مراکز هم سو
3.پرهیز از موازی کاری
4.صرفا ارائه محتوای علمی
5.ذکر منابع نشر
بدیهی است مسئولیت تمامی آثار به عهده ی نویسنده ی آن می باشد .

فعالیت های موسسه :
1.چاپ و نشر کتاب، جزوه و ماهنامه
2.برگزاری مسابقات کتابخوانی
3.تولید نمایشگاه های مجازی: سه بعدی، پانوراما در اماکن مذهبی، گردشگری و...
4.تولید انیمیشن، بازی های رایانه ای و ...
5.ایجاد سایت اینترنتی قائمیه به آدرس: www.ghaemiyeh.com
6.تولید محصولات نمایشی، سخنرانی و...
7.راه اندازی و پشتیبانی علمی سامانه پاسخ گویی به سوالات شرعی، اخلاقی و اعتقادی
8.طراحی سیستم های حسابداری، رسانه ساز، موبایل ساز، سامانه خودکار و دستی بلوتوث، وب کیوسک، SMS و...
9.برگزاری دوره های آموزشی ویژه عموم (مجازی)
10.برگزاری دوره های تربیت مربی (مجازی)
11. تولید هزاران نرم افزار تحقیقاتی قابل اجرا در انواع رایانه، تبلت، تلفن همراه و... در 8 فرمت جهانی:
1.JAVA
2.ANDROID
3.EPUB
4.CHM
5.PDF
6.HTML
7.CHM
8.GHB
و 4 عدد مارکت با نام بازار کتاب قائمیه نسخه :
1.ANDROID
2.IOS
3.WINDOWS PHONE
4.WINDOWS
به سه زبان فارسی ، عربی و انگلیسی و قرار دادن بر روی وب سایت موسسه به صورت رایگان .
درپایان :
از مراکز و نهادهایی همچون دفاتر مراجع معظم تقلید و همچنین سازمان ها، نهادها، انتشارات، موسسات، مؤلفین و همه بزرگوارانی که ما را در دستیابی به این هدف یاری نموده و یا دیتا های خود را در اختیار ما قرار دادند تقدیر و تشکر می نماییم.

آدرس دفتر مرکزی:

اصفهان -خیابان عبدالرزاق - بازارچه حاج محمد جعفر آباده ای - کوچه شهید محمد حسن توکلی -پلاک 129/34- طبقه اول
وب سایت: www.ghbook.ir
ایمیل: Info@ghbook.ir
تلفن دفتر مرکزی: 03134490125
دفتر تهران: 88318722 ـ 021
بازرگانی و فروش: 09132000109
امور کاربران: 09132000109