Sayings of Nahj Albalaqa

ID Book

Wonderful Saying1

In English

1. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: During civil disturbance be like an adolescent camel (1) who has neither a back strong enough for riding nor udders for milking.

In Arabic

1. قَال علیه السلام: کُنْ فِی الْفِتْنَهِ کَابْنِ اللَّبُونِ (4428) ، لاَ ظَهْرٌ فَیُرْکَبَ، وَلاَ ضَرْعٌ فَیُحْلَبَ.

In Persian

درود خدا بر او فرمود: در فتنه ها، چونان شتر دوساله باش، نه پشتی دارد که سواری دهد، و نه پستانی تا او را بدوشند.

Footnote

(1). "labun" means a milch camel and "ibnu'l-labun" means its two year old young. In this age the young is neither suitable for riding nor does it has udders which could be milked. It is called "ibnu'l-labun" because in this period of two years its mother bears another young and begins yielding milk again.

The intention is that during civil disturbance or trouble a man should behave in such a manner that lie may be regarded of no consequence and ignored. No need should be felt for his participation in either party". This is because during mischief only dissociation can save from molestation. Of course, when the clash is between right and wrong it is not permissible to keep aloof nor can it be called civil disturbance: but on such occasions it is obligatory to rise up for the support of right and suppression of wrong. For example, (luring the battles of jamal and Siffin it was obligatory to support the right and to fight against the wrong.

p: 1

Wonderful Saying2

In English

2. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who adopts greed as a habit devalues himself; he who discloses his hardship agrees to humiliation; and he who allows his tongue to overpower his soul debases the soul.

In Arabic

2. وقَالَ علیه السلام: أَزْرَی (4429) بِنَفْسِهِ مَنِ اسْتَشْعَرَ (4430) الطَّمَعَ، وَرَضِیَ بِالذُّلِّ مَنْ کَشَفَ ضُرَّهُ، وَهَانَتْ عَلَیْهِ نَفْسُهُ مَنْ أَمَّرَ (4431) عَلَیْهَا لِسَانَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آنکه جان را با طمع ورزی بپوشاند خود را پست کرده، و آنکه راز سختی های خود را آشکار سازد خود را خوار کرده، و آن که زبان را بر خود حاکم کند خود را بی ارزش کرده است.

Wonderful Saying3

In English

3. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Miserliness is shame; cowardice is a defect; poverty disables an intelligent man from arguing his case; and a destitute person is a stranger in his home town.

In Arabic

3. وقَالَ علیه السلام: الْبُخْلُ عَارٌ، وَالْجُبْنُ مَنْقَصَهٌ، وَالفَقْرُ یُخْرِسُ الْفَطِنَ عَنْ حُجَّتِهِ، وَالْمُقِلُّ غَرِیبٌ فِی بَلْدَتِهِ .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بخل ننگ، و ترس نقصان، و تهیدستی مرد زیرک را در برهان کند می سازد، و انسان تهیدست در شهر خویش نیز بیگانه است.

Wonderful Saying4

In English

4. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Incapability is a catastrophe; endurance is bravery; abstinence is riches; self-restraint is a shield (against sin); and the best companion is submission (to Allah's will).

In Arabic

4. وقَالَ علیه السلام: الْعَجْزُ آفَهٌ، وَالصَّبْرُ شَجَاعَهٌ، وَالزُّهْدُ ثَرْوَهٌ، وَالْوَرَعُ جُنَّهٌ (4433) ، وَنِعْمَ الْقَرِینُ الرِّضَی.

p: 2

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ناتوانی آفت، و شکیبایی شجاعت، و زهد ثروت، و پرهیزکاری سپر نگهدارنده است، و چه همنشین خوبی است، راضی بودن و خرسندی.

Wonderful Saying5

In English

5. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Knowledge is a venerable estate; good manners are new dresses; and thinking is clear mirror.

In Arabic

5. وقَالَ علیه السلام: الْعِلْمُ وِرَاثَهٌ کَرِیمَهٌ، وَالْأَدَبُ حُلَلٌ مُجَدَّدَهٌ، وَالْفِکْرُ مِرْآهٌ صَافِیَهٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: علم میراثی گرانبها، و آداب، زیورهای همیشه تازه، و اندیشه، آیینه ای شفاف است.

Wonderful Saying6

In English

6. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The bosom of the wise is the safe of his secrets; cheerfulness is the bond of friendship; effective forbearance is the grave of short-comings. It is narrated that Amir al-mu'minin said in expressing this meaning that: Mutual reconciliation is the covering for short - comings; and he who admires himself attracts many opponents against him. (1)

In Arabic

6. وقَالَ علیه السلام: صَدْرُ الْعَاقِلِ صُنْدُوقُ سِرِّهِ، وَالْبَشَاشَهُ حِبَالَهُ (4434) الْمَوَدَّهِ، وَالْإِحْتِمالُ (4435) قَبْرُ العُیُوبِ. وروی عنه علیه السلام أنّه قال فی العباره عن هذا المعنی أیضاً: الْمُسَالََهُ خَبْاءُ الْعُیُوبِ، وَمَنْ رَضِیَ عَنْ نَفْسِهِ کَثُرَ السَّاخِطُ عَلَیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سینه خردمند صندوق راز اوست، و خوشرویی وسیله دوست یابی، و شکیبایی، گورستان پوشاننده عیبهاست.و یا فرمود: پرسش کردن وسیله پوشاندن عیبهاست، و انسان از خود راضی، دشمنان او فراوانند.

Footnote

(1). In the last phrase, Amir al-mu'minin has described the consequences and effects resulting from self-admiration namely that it creates the feeling of hatred and humiliation-against others. Thus, the man who manifests his greatness by every pretext in order to make himself conspicuous is never regarded with esteem. People begin to despise him because of his mental condition in seeking self-conspicuity and are not prepared to accord him the worth which he really has, much less to regard him as he himself thinks to be.

p: 3

Wonderful Saying7

In English

7. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Charity is an effective cure, and the actions of people in their present life will be before their eyes in the next life. (2)

In Arabic

7. وقَالَ علیه السلام: َالصَّدَقَهُ دَوَاءٌ مُنْجِحٌ، وَأَعْمَالُ الْعِبَادِ فِی عَاجِلِهِمْ، نُصْبُ أَعْیُنِهِمْ فِی آجالِهِمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: صدقه دادن دارویی ثمربخش است، و کردار بندگان در دنیا، فردا در پیش روی آنان جلوه گر است.

Footnote

(2). This saying comprises of two phrases:-

The first sentence relates to charity and Amir al-mu'minin has described it as an effective cure, because when a man helps the poor and the destitute by alms they pray for his health and recovery from the depth of their hearts and therefore their prayer is granted and brings him cure. In this connection, there is the saying of the Holy Prophet that, "Cure your sick by charity."

The second sentence relates to the disclosure of actions on the Day of Judgement, namely that the good and bad deeds which a person performs in this world cannot be perceived by human senses because of the veil of material elements but on the Day of Judgement when material curtains will be lifted they will so appear before the eyes that there will be no possibility of denial by anyone. Thus, Allah has said:

On that day shall come out people (from their graves) in (scattered) groups, to be shown their own deeds. Then he who has done an atom-weight of good shall see it. And he who has done an atom-weight of evil shall see it. (Qur'an, 99:6-8)

p: 4

Wonderful Saying8

In English

8. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: How wonderful is man that he speaks with fat, talks with a piece of flesh, hears with a bone and breathes through a hole.

In Arabic

8. وقال علیه السلام: اعْجَبُوا لِهذَا الْإِنْسَانِ یَنْظُرُ بِشَحْمٍ (4436) ، وَیَتَکَلَّمُ بِلَحْمٍ (4437) ، وَیَسْمَعُ بِعَظْمٍ (4438) ، وَیَتَنَفَّسُ مِنْ خَرْمٍ!!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از ویژگیهای انسان در شگفتی مانید، که با پاره ای (پی) می نگرد، و با (گوشت) سخن می گوید، و با (استخوان) می شنود، و از (شکافی) نفس می کشد!!

Wonderful Saying9

In English

9. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When this world advances towards anyone (with its favours) it attributes to him other's good; and when it turns away from him it deprives him of his own good. (1)

In Arabic

9. وقال علیه السلام: إِذَا أَقْبَلَتِ الدُّنْیَا عَلَی أحَد أَعَارَتْهُ مَحَاسِنَ غَیْرِهِ، وَإِذَا أَدْبَرَتْ عَنْهُ سَلَبَتْهُ مَحَاسِنَ نَفْسِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چون دنیا به کسی روی آورد، نیکیهای دیگران را به او عاریت دهد، و چون از او روی برگرداند خوبیهای او را نیز برباید.

Footnote

(1). The meaning is that when a man's fortune is helpful and the world is favourable to him then people describe his performances with exaggeration and give credit to him for others' actions as well, while if a man loses the favour of the world and the clouds of ill-luck and misfortune engulf him, they ignore his virtues and do not at all tolerate even to recall his name.

p: 5

They are friends of him whom the world favours and the foes of him whom the world hits.

Wonderful Saying10

In English

10. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Meet people in such a manner that if you die they should weep for you and if you live they should long for you. (2)

In Arabic

10. وقال علیه السلام: خَالِطُوا النَّاسَ مُخَالَطَهً إِنْ مِتُّمْ مَعَهَا بَکَوْا عَلَیْکُمْ، وَإِنْ عِشْتُمْ حَنُّوا إِلَیْکُمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با مردم آنگونه معاشرت کنید، که اگر مردید بر شما اشک ریزند، و اگر زنده ماندید، با اشتیاق سوی شما آیند.

Footnote

(2). To the person who behaves with others with benignity and manner-liness, people extend their hand of cooperation, they honour and respect him and shed tears after his death. Therefore, a person should lead such an agreeable life that no one should have any complaint against him, nor should any harm be caused by him to anyone so that during life he should attract others and after death too he should be remembered in good words

Wonderful Saying11

In English

11. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When you gain power over your adversary pardon him by way of thanks for being able to overpower him.(3)

In Arabic

11. وقال علیه السلام: إِذَا قَدَرْتَ عَلَی عَدُوِّکَ فَاجْعَلِ الْعَفْوَ عَنْهُ شُکْراً لِلْقُدْرَهِ عَلَیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر بر دشمنت دست یافتی، بخشیدن او را شکرانه پیروزی قرار ده.

p: 6

Footnote

(3). The occasion for pardon and forgiveness is when there is power to take revenge. But when there is no such power, then pardon is just the result of helplessness, for which there is no credit. However, to practise pardon despite having power and the ability to avenge is the essence of human distinction and an expression of thanks to Allah for bestowing this power, because the feeling of gratefulness necessitates that man should bow before. Allah in humbleness and humiliation by which the delicate feeling of pity and kindness will arise in his heart and the rising flames of rage and anger will cool down after which there will be no urge to take revenge under the effect of which he would use his power and capability to satisfy his anger instead of using it properly.

Wonderful Saying12

In English

12. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The most helpless of all men is he who cannot find a few brothers during his life, but still more helpless. is he who finds such a brother but loses him. (1)

In Arabic

12. وقال علیه السلام: أَعْجَزُ النَّاسِ مَنْ عَجَزَ عَنِ اکْتِسَابِ الْإِخْوَانِ، وَأَعْجَزُ مِنْهُ مَنْ ضَیَّعَ مَنْ ظَفِرَ بِهِ مِنْهُمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ناتوان ترین مردم کسی است که در دوست یابی ناتوان است، و از او ناتوان تر آنکه دوستان خود را از دست بدهد.

Footnote

(1). It is not difficult to attract others by good manners and cheerfulness and to befriend them by sweet speech because no physical exertion or mental worry is required for this: and after making friends it is still easier to maintain the friendship and good relations because for making friends some effort or other is needed while for maintaining it no difficulty is to be surmounted. Therefore, no one can be more wretched than the man who cannot even retain a thing which could be retained just by keeping away a frown from the face.

p: 7

The intention is that a man should meet everyone with good manners and cheerfulness so that people may like to associate with him and extend a hand of friendship towards him.

Wonderful Saying13

In English

13. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When you get (only) small favours do not push them away through lack of gratefulness.

In Arabic

13. وقال علیه السلام: إِذَا وَصَلَتْ إِلیْکُمْ أَطْرَافُ النِّعَمِ فَلاَ تُنْفِرُوا أَقْصَاهَا بِقِلَّهِ الشُّکْرِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چون نشانه های نعمت پروردگار آشکار شد، با ناسپاسی نعمتها را از خود دور نسازید.

Wonderful Saying14

In English

14. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who is abandoned by near ones is dear to remote ones.

In Arabic

14. وقال علیه السلام: مَنْ ضَیَّعَهُ الْأَقْرَبُ أُتِیحَ لَهُ (4441) الْأَبْعَدُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی را که نزدیکانش واگذارند، بیگانه او را پذیرا باشد.

Wonderful Saying15

In English

15. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Every mischief monger cannot even be reproved. (2)

In Arabic

15. وقال علیه السلام: مَا کُلُّ مَفْتُونٍ یُعَاتَبُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هر فریب خورده ای را نمی شود سرزنش کرد.

Footnote

(2). Amir al-mu'minin uttered this sentence when Sa'd ibn Abi Waqqas, Muhammad ibn Maslamah and 'Abdullah ibn 'Umar refused to support him against the people of Jamal. He means to say that these people are so against me that neither have my words any effect on them nor do I need to reproof, rebuke or correct them.

p: 8

Wonderful Saying16

In English

16. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: All matters are subject to destiny, so much so that sometimes death results from effort.

In Arabic

16. وقال علیه السلام: تَذِلُّ الْأُمُورُ لِلْمَقَادِیرِ، حَتَّی یَکُونَ الْحَتْفُ فی التَّدْبِیرِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کارها چنان رام تقدیر است که چاره اندیشی به مرگ می انجامد.

Wonderful Saying17

In English

17. Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked to explain the saying of the Messenger of Allah that: Banish your old age (by hair-dye) and do not acquire resemblance to the Jews. Amir al-mu'minin replied: The Prophet (p.b.u.h.a.h.p.) said this at a time when the religion was confined to a few, but now that its expanse has widened and it is firmly settled everyone is free in his action. (1)

In Arabic

17. وسئل علیه السلام وعن قول النَّبیّ صلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآله وَسلّم: «غَیِّرُوا الشَّیْبَ (4444) ، وَلاَ تَشَبَّهُوا بِالْیَهُودِ». فَقَال علیه السلام: إِنَّمَا قَالَ صلی الله علیه وآله ذلِکَ وَالدِّینُ قُلٌّ (4445) ، فَأَمّا الْآنَ وَقَدِ اتَّسَعَ نِطَاقُهُ (4446) ، وَضَرَبَ بِجِرَانِهِ (4447) ، فَامْرُؤٌ وَمَا اخْتَارَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام پرسیدند که رسول خدا (ص) فرمود: موها را رنگ کنید، و خود را شبیه یهود نسازید یعنی چه؟ فرمود:) پیامبر (ص) این سخن را در روزگاری فرمود که پیروان اسلام اندک بودند، اما امروز که اسلام گسترش یافته، و نظام اسلامی استوارشده، هر کس آنچه را دوست دارد انجام دهد.

Footnote

(1). The intention is that since in the beginning of Islam the number of Muslims was limited it was necessary to keep them distinct from the Jews in order to maintain their collective entity, so the Prophet ordered the use of hair-dye which was not in use among the Jews. Besides, it was also the aim that when facing the enemy the people should not appear old in age and weak.

p: 9

Wonderful Saying18

In English

18. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said about those who avoided fighting on his side: They abandoned right but did not support wrong.(2)

In Arabic

18. وقال علیه السلام: فی الذین اعتزلوا القتال معه: خَذَلُوا الْحَقَّ، وَلَمْ یَنْصُرُوا الْبَاطِلَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (درباره آنان که از جنگ کناره گرفتند) حق را خوار کرده، باطل را نیز یاری نکردند.

Footnote

(2). This saying is about those who claimed to be neutrals, such as 'Abdullah ibn 'Umar, Sa'd ibn Abi Waqqas, Abu Musa al-Ash'ari, al-Ahnaf ibn Qays, Muhammad ibn Maslamah, Usamah ibn Zayd and Anas ibn Malik, etc. No doubt these people did not openly support wrong but not to support right is also a kind of support of wrong. Therefore, they will be counted among the opponents of right.

Wonderful Saying19

In English

19. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who gallops with loose rein collides with death.

In Arabic

19. وقال علیه السلام: مَنْ جَرَی فِی عِنَانِ (4448) أَمَلِهِ عَثَرَ بِأَجَلِهِ (4449) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آن کس که در پی آرزوی خویش تازد، مرگ او را از پای درآورد.

Footnote

Wonderful Saying20

In English

20. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Forgive the shortcomings of considerate people because when they fall into error Allah raises them up.

In Arabic

20. وقال علیه السلام: أَقِیلُوا ذَوِی الْمُرُوءَاتِ عَثَرَاتِهِمْ (4450) ، فَمَا یَعْثُرُ مِنْهُمْ عَاثِرٌ إِلاَّ وَیَدُ اللهُ بِیَدِهِ یَرْفَعُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از لغزش جوانمردان درگذرید، زیرا جوانمردی نمی لغزد جز آنکه دست خدا او را بلندمرتبه می سازد.

p: 10

Wonderful Saying21

In English

21. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The consequence of fear is disappointment and of bashfulness is frustration. Opportunity passes away like the cloud. Therefore, make use of good opportunities.(3)

In Arabic

21. وقال علیه السلام: قُرِنَتِ الْهَیْبَهُ بِالْخَیْبَهِ (4451) ، وَالْحَیَاءُ بِالْحِرْمَانِ (4452) ، وَالْفُرْصَهُ تَمُرُّ مَرَّ السَّحَابِ، فَانْتَهِزُوا فُرَصَ الْخَیْرِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ترس با ناامیدی، و شرم با محرومیت همراه است، و فرصتها چون ابرها می گذرند، پس فرصتهای نیک را غنیمت شمارید.

Footnote

(3). However had a thing may be regarded among the people and however it may be looked down upon, if it is not really bad then to feel bashful about it is quite foolish, because it will often cause deprival from things which are the source of successes and achievements in this as well as the next world. For example, if a man fears lest people may regard him to be ignorant and therefore feels bashful in asking an important and necessary issue then this misplaced bashfulness would result in his being deprived of knowledge. Therefore, no sane person should feel bashful about making enquiries. Thus, an old man who was learning despite old age was asked whether he did not feel ashamed of learning in old age and he replied: "I do not feel shame for ignorance during old age, then how can I feel shame for learning in old age." Of course, to feel shame in doing things which are really bad and mischievous is the essence of humanity and nobility; for instance, those immoral acts which are bad according to religion, intelligence and ethics. In any case, the first kind of bashfulness is bad and the second one is good. In this connection, the Holy Prophet's saying is that:

p: 11

Bashfulness is of two kinds, bashfulness of intelligence and bashfulness of foolishness. The bashfulness of intelligence is knowledge whereas the bashfulness of foolishness is ignorance.

Wonderful Saying22

In English

22. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said We have a right. If it is allowed to us well and good, otherwise, we will ride on the hind part of the camel (like lowly people) even though the night journey may be long.

as-Sayyid ar-Radi says: This is a very fine and eloquent expression. It means that if we are not allowed our right we will be regarded humble. This sense comes out from this expression because on the rear part of the camel only slaves, prisoners or other people of this type used to ride. (1)

In Arabic

22. وقال علیه السلام: لَنَا حَقٌّ، فَإِنْ أُعْطِینَاهُ، وَإِلاَّ رَکِبْنَا أَعْجَازَ الْإِبِلِ، وَإِنْ طَالَ السُّرَی.

قال الرضی: و هذا من لطیف الکلام وفصیحه، ومعناه: أنّا إن لم نعط حقّنا کنا أذلاّء، وذلک أن الردیف یرکب عجُزَ البعیر، کالعبد والْأَسیر ومن یجری مجراهما.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ما را حقی است اگر به ما داده شود، وگرنه بر پشت شتران سوار شویم و برای گرفتن آن برانیم هر چند شب روی بطول انجامند. (این از سخنان لطیف و فصیح است، یعنی اگر حق ما را ندادند، خوار خواهیم شد و باید بر ترک شتر چون بنده بنشینیم.)

Footnote

(1).The sense of the interpretation written by as-Sayyid ar- Radi is that Amir al-mu'minin intends to say that if our right, that lies with others in our position, as with the Imam whom it is obligatory to obey, is acknowledged and we are given the chance of worldly rule well and good, otherwise, we will have to bear all sorts of hardships and ignominies and we shall be compelled to live this life of ignominy and humiliation for a long time.

p: 12

Some commentators have stated a different meaning than this, namely that "If our position is belittled and put aside, and others are given precedence over us, we shall bear it patiently and agree to remain behind" and this is what is meant by riding on the hind part of the camel, because the person who rides on the hind part is on the rear while the person who sits on its back is in the fore. Some people take it to mean that if we are allowed our right we will accept it but if it is not given we shall not behave like the rider who gives over the rein of his animal into the hands of some other person who is free to take him wherever he likes but we shall stick to our right even though a long time may elapse and not surrender to the usurpers.

Wonderful Saying23

In English

23. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He whose deeds accord (him) a back position cannot be given a front position because of his lineage.

In Arabic

23. وقال علیه السلام: مَنْ أَبْطَأَ بِهِ عَمَلُهُ لَمْ یُسْرِعْ بِهِ نَسَبُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که کردارش او را بجایی نرساند، افتخارات خاندانش او را به جایی نخواهد رسانید.

Wonderful Saying24

In English

24. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: To render relief to the grief-stricken and to provide comfort in hardship means the atonement of great sins.

In Arabic

24. وقال علیه السلام: مِنْ کَفَّارَاتِ الذُّنُوبِ الْعِظَامِ إِغَاثَهُ الْمَلْهُوفِ، وَالتَّنْفِیسُ عَنِ الْمکْرُوبِ.

p: 13

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از کفاره گناهان بزرگ، به فریاد مردم رسیدن، و آرام کردن مصیبت دیدگان است.

Wonderful Saying25

In English

25. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' son of Adam, when you see that your Lord, the Glorified, bestows His favours oil you while you are disobeying Him, you should fear Him. (1)

In Arabic

25. وقال علیه السلام: یَابْنَ آدَمَ، إِذَا رَأَیْتَ رَبَّکَ سُبْحَانَهُ

یُتَابِعُ عَلَیْکَ نِعَمَهُ وَأَنْتَ تَعْصِیهِ فَاحْذَرْهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای فرزند آدم! زمانی که خدا را می بینی انواع نعمتها را به تو می رساند و تو معصیت کاری، بترس.

Footnote

(1). When a person goes On receiving favours despite sinfulness he develops the misunderstanding that Allah is pleased with him and that this is the result of His pleasure, because increase in favours arises out of gratefulness and in the event of ungratefulness the bestowal of favours stops, as Allah says:

And when declared your Lord: "If you be grateful I will increase (My favours) to you, and if you be ungrateful, verily My torment is indeed severe." (Qur'an, 14:7)

Nevertheless, continuous bestowal of favours, despite disobedience and ungratefulness, cannot be the result of Allah's pleasure, nor can it he said that in this way Allah has put him under the misconception that he should regard this exuberance of favours as the result of Allah's pleasure because when he knows that he is a sinner and disobedient and is commiting sins and vices, knowing them to be sins and vices, then there are no grounds for misconception on his part by assuming Allah 's pleasure and consent. He should rather think that this is a sort of trial and respite for when his sinfulness and high-handedness reaches its zenith he will be caught all at once. Therefore, in such a case he should keep waiting as to when Allah 's favours are taken away from him and he is punished with deprival and discomfiture.

p: 14

Wonderful Saying26

In English

26. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whenever a person conceals a thing in his heart it manifests itself through unintentional words from his tongue and (in) the expressions of his face. (2)

In Arabic

26. وقال علیه السلام: مَا أَضْمَرَ أَحَدٌ شَیْئاً إِلاَّ ظَهَرَ فِی فَلَتَاتِ لِسَانِهِ، وَصَفَحَاتِ وَجْهِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی چیزی را در دل پنهان نکند جز آنکه در لغزشهای زبان، و رنگ رخسار، آشکار خواهد شد.

Footnote

(2). The things which a man wants to conceal from others do come out through his tongue sometime or another, and his effort at concealment is unsuccessful. This is because although the far-sighted mind desires to keep them concealed yet sometimes it gets entangled in some more important matter and becomes careless on this score when the concealed thing comes out in words through his tongue. When the mind becomes attentive, it is not possible to undo the matter just as an arrow cannot be got back after shooting. Even if this is not the case and mind is fully cautious and attentive, the thing cannot remain concealed because the lines of the face are indicative of mental feelings and reflect the heart's emotions, and consequently redness of face can easily point out to the sense of shame, and its yellowness fear.

Wonderful Saying27

In English

27. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Keep walking in your sickness as long as you can. (1)

In Arabic

27. وقال علیه السلام: امْشِ بِدَائِکَ مَا مَشَی بِکَ (4453) .

p: 15

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با درد خود بساز، چندان که با تو سازگار است.

Footnote

(1). The intention is that as long as sickness does not become serious do not give it importance, because by giving importance the feelings get effected and the illness increases. Therefore, continued activity and regarding oneself well dispels sickness and also prevents the power of resistance from getting weak, and keeps up its psychological power, while the psychological power curbs small ailments by itself, provided it is not forced to give up resistance by the surrendering the imagination to the ailment.

Wonderful Saying28

In English

28. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The best abstemiousness is to conceal it.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَفْضَلُ الزُّهْدِ إِخْفَاءُ الزُّهْدِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: برترین زهد، پنهان داشتن زهد است.

Wonderful Saying29

In English

29. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When you are running away from the world and death is approaching, there is no question of delay in the encounter.

In Arabic

29. وقال علیه السلام: إِذَا کُنْتَ فِی إِدْبَارٍ (4454) ، وَالْمَوْتُ فِی إِقْبَالٍ (4455) ، فَمَا أسْرَعَ الْمُلْتَقَی!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هنگامی که تو زندگی را پشت سر می گذاری و مرگ به تو روی می آورد، پس دیدار با مرگ چه زود خواهد بود.

Wonderful Saying30

In English

30. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fear! Fear! By Allah, He has hidden your sins so much so as though He has forgiven.

p: 16

In Arabic

وقال علیه السلام: فی کلام له: الْحَذَرَ الْحَذَرَ! فَوَاللهِ لَقَدْ سَتَرَ، حتَّی کَأَنَّهُ قَدْ غَفَرَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هشدار! هشدار! به خدا سوگند چنان پرده پوشی کرده که پنداری تو را بخشیده است.

Wonderful Saying31

In English

31. Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about faith when he said:

Faith stands on four supports: on endurance, conviction, justice and jihad (fighting in the way of Allah).

Endurance again has four aspects: eagerness, fear, abstention (from the world) and anticipation (of death). So, whoever is eager for Paradise will ignore the passions; whoever fears the Fire (of Hell) will refrain from prohibited acts; whoever abstains from the world takes hardships lightly; and whoever anticipates death will hasten towards good deeds.

Conviction also has four aspects: prudent perception, intelligence and understanding, drawing lessons from instructive things and following the precedents of past people. So, whoever perceives with prudence, wise knowledge will be manifest to him, and to whomsoever wise knowledge becomes manifest he appreciates instructive objects, and whoever appreciates instructive objects he is just like past people.

Justice also has four aspects: keen understanding, deep knowledge, a good power of decision and firm forbearance. Therefore, whoever understands comes to acquire depth of knowledge; whoever acquires depth of knowledge drinks from the spring of judgement; and whoever exercises forbearance never commits evil actions in his affairs and leads a praiseworthy life among the people.

jihad also has four aspects: to ask others to do good, to keep away others from doing evil, to fight (in the way of Allah) sincerely and firmly on all occasions, and to detest the vicious. So, whoever asks others to do good provides strength to the believers; whoever desists others from evil humiliates the unbelievers; whoever fights sincerely on all occasions discharges all his obligations; and whoever detests the vicious and becomes angry for the sake of Allah, then Allah will be angry in favour of him and will keep him and will keep him pleased on the Day of Judgement.

p: 17

Unbelief stands on four supports: hankering after whims, mutual quarrelling, deviation from the truth, and dissension. So, whoever hankers after whims does not incline towards right: whoever quarrels much on account of ignorance remains permanently blinded from the right; whoever deviates from truth, for him good becomes evil and evil becomes good and he remains intoxicated with misguidance; and whoever makes a breach (with Allah and His Messenger), his path becomes difficult, his affairs become complicated and his way of escape becomes narrow. Doubt has also four aspects: unreasonableness, fear, wavering and undue submission to every thing. So, he who adopts unreasonableness as his way, for him there is no dawn after the night; he who is afraid of what befalls him has to run on his heels; he who wavers in doubt Satans trample him under their feet and he who submits to the destruction of this and tile next world succumbs to it.

as-Sayyid ar-Radi says: We have left out the remaining portion of this saying for fear of length and for being outside the purpose of this chapter.

In Arabic

وسُئِلَ علیه السلام عَنِ الْإِیمَانِ، فَقَالَ: الْإِیمَانُ عَلَی أَرْبَعِ دَعَائِمَ: عَلَی الصَّبْرِ، والْیَقِینِ، وَالْعَدْلِ، وَالْجَهَادِ: فَالصَّبْرُ مِنْهَا عَلَی أَربَعَِ شُعَبٍ عَلَی الشَّوْقِ، وَالشَّفَقِ (4456) ، وَالزُّهْدِ، وَالتَّرَقُّبِ: فَمَنِ اشْتَاقَ إِلَی الْجَنَّهِ سَلاَ عَنِ الشَّهَوَاتِ، وَمَنْ أشْفَقَ مِنَ النَّارِ اجْتَنَبَ الْمُحَرَّمَاتِ، وَمَنْ زَهِدَ فِی الدُّنْیَا اسْتَهَانَ بِالْمُصِیبَاتِ، وَمَنِ ارْتَقَبَ الْمَوْتَ سَارَعَ ألی الْخَیْرَاتِ . وَالْیَقِینُ مِنْهَا عَلَی أَرْبَعِ شُعَبٍ: عَلَی تَبْصِرَهِ الْفِطْنَهِ، وَتَأَوُّلِ الْحِکْمَهِ (4457) ، وَمَوْعِظَهِ الْعِبْرَهِ (4458) ، وَسُنَّهِ (4459) الْأَوَّلِینَ: فَمَنْ تَبَصَّرَ فِی الْفِطْنَهِ تبَیَّنَتْ لَهُ الْحِکْمَهُ، وَمَنْ تَبَیَّنَتْ لَهُ الْحِکْمَهُ عَرَفَ الْعِبْرَهَ، وَمَنْ عَرَفَ الْعِبْرَهَ فَکَأَنَّمَا کَانَ فِی الْأَوَّلِینَ. وَالْعَدْلُ مِنْهَا عَلَی أَرْبَعِ شُعَبٍ: عَلَی غائِصِ الْفَهْمِ، وَغَوْرِ الْعِلْمِ (4460) ، وَزُهْرَهِ الْحُکْمِ (4461) ، وَرَسَاخَهِ الْحِلْمِ: فَمَنْ فَهِمَ عَلِمَ غَوْرَ الْعِلْمِ، وَمَنْ عَلِمَ غَوْرَ الْعِلْمِ صَدَرَ عَنْ شَرَائِعِ الْحُکْمِ (4462) ، وَمَنْ حَلُمَ لَمْ یُفَرِّطْ فِی أَمْرِهِ وَعَاشَ فِی النَّاسِ حَمِیداً. وَالْجِهَادُ مِنْهَا عَلَی أَرْبَعِ شُعَبٍ: عَلَی الْأَمْرِ بالْمَعْرُوفِ، وَالنَّهْیِ عَنِ الْمُنکَرِ، وَالصِّدْقِ فِی الْمَوَاطِنِ (4463) ، وَشَنَآنِ (4464) الْفَاسِقیِنَ: فَمَنْ أَمَرَ بِالْمَعْرُوفِ شَدَّ ظُهُورَ الْمُؤمِنِینَ، وَمَنْ نَهَیِ عَنِ الْمُنْکَرِ أَرْغَمَ أُنُوفَ الْکَافِرِینَ ومَنْ صَدَقَ فِی الْمَوَاطِنِ قَضَی مَا عَلَیْهِ، وَمَنْ شَنِیءَ الْفَاسِقِینَ وَغَضِبَ لِلَّهِ غَضِبَ اللهُ لَهُ وَأَرْضَاهُ یَوْمَ الْقِیَامَهِ. وَالْکُفْرُ عَلَی أَرْبَعِ دَعَائِمَ: عَلَی التَّعَمُّقِ (4465) ، وَالتَّنَازُعِ، وَالزَّیْغِ (4466) ، وَالشِّقَاقِ (4467) : فَمَنْ تَعَمَّقَ لَمْ یُنِبْ (4468) إِلَی الْحَقِّ، وَمَنْ کَثُرَ نِزَاعُهُ بِالْجَهْلِ دَامَ عَمَاهُ عَنِ الْحَقِّ، وَمَنْ زَاغَ سَاءَتْ عِنْدَهُ الْحَسَنَهُ وَحَسُنَتْ عِنْدَهُ السَّیِّئَهُ وَسَکِرَ سُکْرَ الضَّلاَلَهِ، وَمَنْ شَاقَّ وَعُرَتْ (4469) عَلَیْهِ طُرُقُهُ وَأَعْضَلَ (4470) عَلَیْهِ أَمْرُهُ وَضَاق عَلَیْه مَخْرَجُهُ. وَالشَّکُّ عَلَی أَرْبَعِ شُعَبٍ: عَلَی الَّتمارِی (4471) ، وَالهَوْلِ (4472) ، وَالتَّرَدُّدِ (4473) والْإِسْتِسْلاَمِ (4474) : فَمَنْ جَعَلَ الْمِرَاءَ (4475) دَیْدَناً (4476) لَمْ یُصْبِحْ لَیْلُهُ (4477) ، وَمَنْ هَالَهُ مَا بَیْنَ یَدَیْهِ نَکَصَ عَلَی عَقِبَیْهِ (4478) ، وَمَن تَرَدَّدَ فِی الرَّیْبِ (4479) وَطِئَتْهُ سَنَابِکُ الشَّیَاطِینِ (4480) ، وَمَنِ اسْتَسْلَمَ لِهَلَکَهِ الدُّنْیَا وَالْآخِرَهِ هَلَکَ فِیهِمَا. قال الرضی: و بعد هذا کلام ترکنا

p: 18

ذکره خوف الْإِطاله والخروج عن الغرض المقصود فی هذا الباب .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از ایمان پرسیدند، جواب داد) 1- شناخت اقسام ایمان ایمان بر چهار پایه استوار است، صبر، یقین، عدل و جهاد. صبر نیز بر چهار پایه قرار دارد. شوق، هراس، زهد، انتظار. آن کس که اشتیاق بهشت دارد، شهوتهایش کاستی گیرد، و آن کس که از آتش جهنم می ترسد، از حرام دوری می گزیند، و آن کس که که در دنیا زهد می ورزد، مصیبتها را ساده پندارد، و آن کس که مرگ را انتظار می کشد در نیکیها شتاب می کند. یقین نیز بر چهار پایه استوار است، بینش زیرکانه، دریافت حکیمانه واقعیتها، پند گرفتن از حوادث روزگار، و پیمودن راه درست پیشینیان، پس آن کس که هوشمندانه به واقعیتها نگریست، حکمت را آشکارا بیند، و آنکه حکمت را آشکارا دید، عبرت آموزی را شناسد، و آنکه عبرت آموزی شناخت گویا چنان است که با گذشتگان می زیسته است. و عدل نیز بر چهار پایه برقرار است، فکری ژرف اندیش، دانشی عمیق و به حقیقت رسیده، نیکو داوری کردن، استوار بودن در شکیبایی. پس کسی که درست اندیشید به ژرفای دانش رسیده، و آن کس که به حقیقت دانش رسد، از چشمه زلال شریعت نوشد، و کسی که شکیبا باشد در کارش زیاده روی نکرده با نیکنامی در میان مردم زندگی خواهد کرد

. و جهاد نیز بر چهار پایه استوار است، امر به معروف، نهی از منکر، راستگویی در هر حال، و دشمنی با فاسقان، پس هر کس به معروف امر کرد، پشتوانه نیرومند مومنان است، و آن کس که از زشتی ها نهی کرد، بینی منافقان را به خاک مالید، و آن کس که در میدان نبرد صادقانه پایداری کند حقی را که بر گردن او بوده ادا کرده است، و کسی که با فاسقان دشمنی کند و برای خدا خشم گیرد، خدا هم برای او خشم آورد، و روز قیامت او را خشنود سازد.

p: 19

2- شناخت اقسام کفر و تردید و کفر بر چهار ستون پایدار است، کنجکاوی دروغین، ستیزه جویی و جدل، انحراف از حق، و دشمنی کردن، پس آن کس که دنبال وهم و کنجکاوی دروغین رفت به حق نرسید. و آن کس که به ستیزه جویی و نزاع پرداخت از دیدن حق نابیناست، و آن کس که از راه حق منحرف گردید، نیکویی را زشت، و زشتی را نیکویی پندارد و سرمست گمراهی هاست، و آن کس که دشمنی ورزید پیمودن راه حق بر او دشوار و کارش سخت، و نجات از مشکلات دشوار است، و شک چهار بخش دارد، جدال در گفتار، ترسیدن، دودل بودن، و تسلیم حوادث روزگار شدن. پس آن کس که جدال و نزاع را عادت خود قرار داد از تاریکی شبهات بیرون نخواهد آمد، و آن کس که از هر چیزی ترسید همواره در حال عقب گرد است، و آن کس که در تردید و دودلی باشد زیر پای شیطان کوبیده خواهد شد، و آن کس که تسلیم حوادث شد و به تباهی دنیا و آخرت گردن نهاد، هر دو جهان را از کف داد. (سخن امام طولانی است چون در این فصل، حکمتهای کوتاه را جمع آوری می کنم از آوردن دنباله سخن خوددداری کردم)

Wonderful Saying32

In English

32. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The doer of good is better than the good itself, and the doer of evil is worse than the evil itself.

In Arabic

وقال علیه السلام: فَاعِلُ الْخَیْرِ خَیْرٌ مِنْهُ، وَفَاعِلُ الشَّرِّ شَرٌّ مِنْهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: نیکوکار از کار نیک بهتر، و بدکار از کار بد بدتر است.

p: 20

Wonderful Saying33

In English

33. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Be generous but not extravagant; be thrifty but not miserly.

In Arabic

وقال علیه السلام: کُنْ سَمَحاً وَلاَ تَکُنْ مُبَذِّراً، وَکُنْ مُقَدِّراً (4481) وَلاَ تَکُنْ مُقَتِّراً (4482) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بخشنده باش اما زیاده روی نکن، در زندگی حسابگر باش اما، سختگیر مباش.

Wonderful Saying34

In English

34. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The best of riches is the abandonement of desires.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَشْرَفُ الْغِنَی تَرْکُ الْمُنی (4483) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بهترین بی نیازی ترک آرزوهاست.

Wonderful Saying35

In English

35. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If someone is quick in saying about people what they dislike, they speak about him that about which they have no knowledge.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ أَسْرَعَ إِلَی النَّاسِ بِمَا یَکْرَهُونَ، قَالُوا فِیهِ بما لاَ یَعْلَمُونَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی در انجام کاری که مردم خوش ندارند شتاب کند، آنچه که نمی دانند درباره او خواهند گفت.

Wonderful Saying36

In English

36. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever prolongs his desire ruins his actions.

In Arabic

36. وقال علیه السلام: مَنْ أَطَالَ الْأَمَلَ أَسَاءَ الْعَمَلَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که آرزوهایش طولانی، کردارش نیز ناپسند است.

Wonderful Saying37

In English

37. Once Amir al-mu'minin, peace be upon him, was proceeding towards Syria when the countrymen of a1-Anbar met him. Seeing him they began to walk on foot and then ran in front of him. He enquired why they were doing so and they replied that this was the way they respected their chiefs. Then he said: By Allah, this does not benefit your chiefs. You are belabouring yourself in this world and earning misery for the next world by it. How harmful is the labour in whose wake there is punishment and how profitable is the case with which there is deliverance from the Fire (of Hell).

p: 21

In Arabic

وقال علیه السلام وقد لقیه عند مسیره إلی الشام دهاقین الأنبار (4485) ، فترجّلوا له (4486) واشتدّوا بین یدیه (4487) فقال:

مَا هذَا الَّذِی صَنَعْتُمُوهُ؟ فقالوا: خُلُقٌ مِنَّا نُعَظِّمُ بِهِ أُمَرَاءَنَا. فقال : وَاللهِ مَا یَنْتَفِعُ بِهذَا أُمَرَاؤُکُمْ! وَإِنَّکُمْ لَتَشُقُّونَ (4488) عَلَی أَنْفُسِکْمْ فِی دُنْیَاکُمْ، وَتَشْقَوْنَ (4489) بِهِ فِی آخِرَتِکُمْ، وَمَا أخْسرَ الْمَشَقَّهَ وَرَاءَهَا الْعِقَابُ، وَأَرْبَحَ الدَّعَهَ (4490) مَعَهَا الْأَمَانُ مِنَ النَّارِ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در سر راه صفین دهقانان شهر انبار تا امام را دیدند پیاده شدند، و پیشاپیش آن حضرت می دویدند، فرمود چرا چنین می کنید؟ گفتند عادتی است که پادشاهان خود را احترام می کردیم، فرمود:) بخدا سوگند! که امیران شما از این کار سودی نبردند، و شما در دنیا با آن خود را به زحمت می افکنید، و در آخرت دچار رنج و زحمت می گردید، و چه زیانبار است رنجی که عذاب در پی آن باشد، و چه سودمند است آسایشی که با آن امان از آتش جهنم باشد.

Wonderful Saying38

In English

38. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to his son al- Hasan:

O' my son, learn four things and (a further) four things from me. Nothing will harm you if you practise them. That the richest of riches is intelligence; the biggest destitution is foolishness; the wildest wildness is vanity and the best achievement is goodness of the moral character.

O' my son, you should avoid making friends with a fool because he may intend to benefit you but may harm you; you should avoid making friends with a miser because he will run away from you when you need him most; you should avoid making friends with a sinful person because he will sell you for nought; and you should avoid making friends with a liar because he is like a mirage, making you feel far things near and near things far.

p: 22

In Arabic

وقال علیه السلام: لِإِبنه الحسن علیه السلام: یَا بُنَیَّ، احْفَظْ عَنِّی أَرْبَعاً وَأَرْبَعاً، لاَ یَضُرَّکَ مَا عَمِلْتَ مَعَهُنَّ: إِنَّ أَغْنَی الْغِنَیُ الْعَقْلُ، وَأَکْبَرَ الْفَقْرِ الْحُمْقُ، وَأَوحَشَ الْوَحْشَهِ الْعُجْبُ (4491) ، وَأَکْرَمَ الْحَسَبَ حُسْنُ الْخُلُقِ. یَا بُنَیَّ، إِیَّاکَ وَمُصَادَقَهَ الْأَحْمَقِ، فَإِنَّهُ یُریِدُ أَنْ یَنْفَعَکَ فَیَضُرَّکَ. وَإِیَّاکَ وَمُصَادَقَهَ الْبَخِیلِ، فَإِنَّهُ یَقْعُدُ عَنْکَ أَحْوَجَ مَا تَکُونُ إِلَیْهِ. وَإِیَّاکَ وَمُصَادَقَهَ الْفَاجِرِ، فَإِنَّهُ یَبِیعُکَ بِالتَّافِهِ (4492) . وَإِیَّاکَ وَمُصَادَقَهَ الْکَذَّابِ، فَإِنَّهُ کَالسَّرَابِ (4493) : یُقَرِّبُ عَلَیْکَ الْبَعِیدَ، وَیُبَعِّدُ عَلَیْکَ الْقَرِیبَ.

In Persian

به فرزندش امام حسن (ع) فرمود: پسرم! چهار چیز از من یادگیر (در خوبیها)، و چهار چیز به خاطر بسپار (هشدارها)، که تا به آنها عمل کنی زیان نبینی. الف: خوبیها 1- همانا ارزشمندترین بی نیازی عقل است، 2- و بزرگ ترین ترس بی خردی است، 3- ترسناک ترین تنهایی خودپسندی است 4- و گرامی ترین ارزش خانوادگی، اخلاق نیکوست. ب: هشدارها 1- پسرم! از دوستی با احمق بپرهیز، همانا می خواهد به تو نفعی رساند اما دچار زیان می کند. 2- از دوستی با بخیل بپرهیز، زیرا از آنچه که سخت به آن نیازی داری از تو دریغ می دارد. و از دوستی با بدکار بپرهیز، که با اندک بهایی تو را می فروشد. 4- و از دوستی با دروغگو بپرهیز، که او به سراب ماند، دور را به تو نزدیک، و نزدیک را دور می نمایاند.

Wonderful Saying39

In English

Amir al-mu'minin, peace he upon him, said: Supererogatory worship cannot bring about nearness to Allah if it hampers the obligatory.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ قُرْبَهَ بِالنَّوَافِلِ إِذَا أَضَرَّتْ بِالْفَرَائِضِ.

p: 23

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مستحبات به خدا نزدیک نمی گرداند اگر به واجبات زیان رساند.

Wonderful Saying40

In English

Amir a'-mu'minin, peace be upon him, said: The tongue of the wise man is behind his heart, and the heart of the fool is behind his tongue.

as-Sayyid ar-Radi says: This sentence has a strange and beautiful meaning. It means that the wise man does riot speak with his tongue except after consulting his mind and exercising his imagination, but the fool quickly utters whatever comes to his tongue without thinking. In this way, the tongue of the wise man follows his heart while the heart of the fool follows his tongue.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِسَانُ الْعَاقِلِ وَرَاءَ قَلْبِهِ، وَقَلْبُ الْأَحْمَقِ وَرَاءَ لِسَانِهِ.

قال الرضی: و هذا من المعانی العجیبه الشریفه، والمراد به أنّ العاقل لا یطلق لسانه إلاّ بعد مشاوره الرَّوِیّهِ ومؤامره الفکره. والأحمق تسبق حذفاتُ لسانه وفلتاتُ کلامه مراجعهَ فکره ومماخضه رأیه، فکأن لسان العاقل تابع لقلبه، وکأن قلب الأحمق تابع للسانه.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: زبان عاقل در پشت قلب اوست، و قلب احمق در پشت زبانش قرار دارد. (این از سخنان ارزشمند و شگفتی آور است، که عاقل زبانش را بدون مشورت و فکر و سنجش رها نمی ساز، اما احمق هرچه بر زبانش آید می گوید بدون فکر و دقت، پس زبان عاقل از قلب او و قلب احمق از زبان او فرمان می گیرد).

Wonderful Saying41

In English

This very sense has been related from Amir al-mu'minin, peace be upon him, in a different version as follows:

p: 24

The heart of a fool is in his mouth while the tongue of the wise man is in his heart.

The meaning of both the sayings (40 and 41) is the same.

In Arabic

41.و قد روی عنه علیه السلام هذا المعنی بلفظ، آخر و هو قوله :قَلْبُ الْأَحْمَقِ فِی فَیهِ، وَ لَسَانُ الْعَاقِلِ فِی قَلْبِهِ. و معناهما واحد.

In Persian

(حکمت 40 بگونه دیگری نیز نقل شد) و درود خدا بر او فرمود: قلب احمق در دهان او، و زبان عاقل در قلب او قرار دارد.

Wonderful Saying42

In English

42. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to one of his companions during his sickness:

May Allah make your illness a means for writing off your sins, because there is no reward for sickness but that it erases sins and makes them fall like (dried) leaves. Reward lies in saying by the tongue and doing something with the hands and feet. Certainly, Allah, the Glorified, admits into Paradise by virtue of truthfulness of intention and chastity of heart to whomsoever He wishes from among His creatures.

as-Sayyid ar-Radi says: Amir al-mu'minin is right in saying that. there is no reward for sickness as such because compensation is admissible in respect of the acts of Allah, the Sublime, towards his creatures such as grief, illness and the like, whereas reward and recompense becomes admissible against actions by the creature. This is the difference between the two and Amir al-mu'minin has clarified it through his lustrous knowledge and sound view.

p: 25

In Arabic

42. وقال علیه السلام لبعض أَصحابه فی علّه اعتلّها: جَعَلَ اللهُ مَا کَانَ مِنْ شَکْوَاکَ حطّاً لِسَیِّئَاتِکَ، فَإِنَّ الْمَرَضَ لاَ أَجْرَ فِیهِ، وَلکِنَّهُ یَحُطُّ السَّیِّئَاتِ، وَیَحُتُّهَا حَتَّ (4498) الْأَوْرَاقِ، وَإِنَّمَا الْأَجْرُ فِی الْقَوْلِ بِالّلسَانِ، وَالْعَمَلِ بِالْأَیْدِی وَالْأَقْدَامِ، وَإِنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ یُدْخِلُ بِصِدْقِ النِّیَّهِ وَالسَّرِیرَهِ الصَّالِحَهِ مَنْ یَشَاءُ مِنْ عَبَادِهِ الْجَنَّهَ. قال الرضی: و أقول: صدق علیه السلام، إنّ المرض لا أجر فیه، لأنه لیس من قبیل ما یُستحَقّ علیه العوض، لأن العوض یستحق علی ما کان فی مقابله فعل الله تعالی بالعبد، من الآلام والأمراض، وما یجری مجری ذلک،الأجر والثواب یستحقان علی ما کان فی مقابله فعل العبد، فبینهما فرق قد بینه علیه السلام، کما یقتضیه علمه الثاقب رأیه الصائب.

In Persian

و به یکی از یارانش که بیمار بود فرمود: خدا! آنچه را که از درد بیماری شکایت داری موجب کاستن گناهانت قرار داد، در بیماری پاداشی نیست اما گناهان را از بین می برد، و آنها را چونان برگ پاییزی می ریزاند، و همانا پاداش در گفتار به زبان، و کردار با دستها و قدمهاست، و خدای سبحان به خاطر نیت راست، و درون پاک، هر کس از بندگانش را که بخواهد وارد بهشت خواهد کرد.

Wonderful Saying43

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said about Khabbab ibn al-Aratt. (1)

May Allah have mercy on Khabbab ibn al-Aratt since he accepted Islam willingly, immigrated (from Mecca) obediently, remained content with what sufficed him, was pleased with Allah and lived the life of a mujahid (holy soldier).

In Arabic

43. وقال علیه السلام فی ذکر خباب بن الارت : یرحم الله خباب بن الارت، فلقد أسلم راغبا، و هاجر طائعا، و قنع بالکفاف (4499) و رضی عن الله ، و عاش مجاهدا.

p: 26

In Persian

در یاد یکی از یاران، (خباب بن ارت) فرمود: خدا خباب بن ارت را رحمت کند، با رغبت مسلمان شد، و از روی فرمانبرداری هجرت کرد، و با قناعت زندگی گذراند، و از خدا راضی بود، و مجاهد زندگی کرد.

Footnote

(1). Khabbab ibn al-Aratt was a distinguished companion of the Holy Prophet and was one of the early muhajirun (immigrants). He suffered various sorts of hardships at the hands of the Quraysh. He was made to stand in the scorching sun, and to lie on fire but he did not for any reason abandon the side of the Holy Prophet. He accompanied the Holy Prophet in Badr and other battles. He supported Amir al-mu'minin in Siffin and Nahrawan. He had left Medina and settled in Kufah. Thus, he died here in 39 A.H. at the age of 73, Amir al-mu'minin led his funeral prayer and he was buried outside Kufah. Amir al-mu'minin uttered these mercy-invoking words standing on his grave.

Wonderful Saying44

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Blessed is the person who kept in mind the next life, acted so as to be able to render account, remained content with what sufficed him and remained pleased with Allah.

In Arabic

44. وقال علیه السلام طُوبَی لِمَنْ ذَکَرَ الْمَعَادَ، وَعَمِلَ لِلْحِسَابِ، وَقَنِعَ بِالْکَفَافِ ، وَ رَضِیَ عَنِ اللهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خوشا به حال کسی که به یاد معاد باشد، برای حسابرسی قیامت کار کند، با قناعت زندگی کند، و از خدا راضی باشد.

p: 27

Wonderful Saying45

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Even if I strike the nose of a believer with this, my sword, for hating me he will not hate me, and even if I pile all the wealth of the world before a hypocrite (Muslim) for loving me he will not love me. This is because it is a verdict pronounced by the tongue of the revered Prophet, may Allah bless him and his descendants, as he said:

O' `Ali, a believer will never hate you arid a hypocrite (Muslim) will never love you. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: لَوْ ضَرَبْتُ خَیْشُومَ الْمُؤْمِنِ بِسَیْفِی هذَا عَلَی أَنْ یُبْغِضَنِی مَاأَبْغَضَنِی، وَلَوْ صَبَبْتُ الدُّنْیَا بِجَمَّاتِهَا عَلَی الْمُنَافِقِ عَلَی أَنْ یُحِبَّنِی مَا أَحَبَّنِی: وَذلِکَ أَنَّهُ قُضِیَ فَانْقَضَی عَلَی لِسَانِ النَّبِیِّ الْأُمِّیِّ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ وَ سَلَّمِ أَنَّهُ قَالَ: یَا عَلِیُّ، لاَ یُبْغِضُکَ مُؤْمِنٌ، وَلاَ یُحِبُّکَ مُنَافِقٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر با شمشیرم بر بینی مومن بزنم، که دشمن من باشد، با من دشمنی نخواهد کرد، و اگر تمام دنیا را بر منافق به خشم تا مرا دوست بدارد، دوست من نخواهد شد، و این بدان جهت است که قضای الهی جاری شد، و بر زبان پیامبر امی (ص) گذشت که فرمود: (ای علی! مومن تو را دشمن نگیرد، و منافق تو را دوست نخواهد داشت.)

Footnote

(1). This is one of the authentic traditions (ahadith) of the Holy Prophet whose authenticity the scholars of traditions had never doubted. It was narrated by certain companions of the Holy Prophet such as 'Abdullah ibn al-'Abbas, 'Imran ibn al-Husayn, Umm al-mu'minin Umm Salamah and others, such as Amir al-mu'minin himself, also narrated that:

p: 28

By Him Who split the seed and created the soul, verily the Messenger of Allah, peace be upon him and his progeny, gave me a promise that no one but a (true) believer will love me, and none but a hypocrite will hate me. (as-Sahih., Muslim, vol.1, p.60; [Muslim, in his book, regards the love of 'Ali as an ingredient of iman or faith and one of its signs; and the hatred of 'Ali as the sign of dissemblance] al-Jami' as-sahih, vol.5, pp.635,643; as-Sunan, Ibn Majah, VOl.1, p.55; as-Sunan, an-Nasa'i, vol.8, pp.115- 116,117; al-Musnad, Ah mad ibn Hanbal, vol.1, pp.84,95,128; vol.6, p.292; ' Ilal al-hadith, Abu Hatim, vol.2, p.400; Hilyah al-awlya', Abu Nu'aym, vol4, p.l85; Jami' al-usul, Ibn al-Athir, vol.9, p.473; Majma' az-zawa'id, vol.9, p.133; Manaqib 'Ah ibn Abi Talib, Ibn al-Maghazili, pp.190-195; al-Isti'ab, vol.3, p.1100; Usd al-ghabah, vol.4, p.26; al-Isabah, vol.2, p.509: Tarikh Baghdad, vol.2, p.255; vol.8, p.417; vol.14, p.426; at-Tarikh, Ibn Kathir, vol.7, p.354)

It was in this way that the companions of the Holy Prophet used to test tile faith (iman) or hypocracy (nifaq) of the Muslims through their love or hatred towards Amir al-mu'minin, as is related from Abu Dharr al-Ghifari, Abu Sa`id al-Khudri, 'Abdullah ibn Mas'ud and Jabir ibn 'Abdullah that:

We (the companions of the Holy prophet) used to distinguish the hypocrites by their hatred of 'Ali ibn Abi Talib. (at-Tirmidhi, vol.5, p.635; al-Mustadrak, vol.3, p. 129; Hilyah al-awliya', vol.6, p.294; Majma' az-zawa'id, vol.9, pp.132 133; Jami' al-usul, vol.9, p. p.473; ad-Durr al-manthur, vol.6, pp.66-67; Tarikh Baghdad, vol.13, p. 153; ar-Riyad an-nadirah, vol. 2, pp.214, 215; al-Isti'ab, vol.3, p. 1110; Usd al-ghabah, vol.4, pp.29-30)

p: 29

Wonderful Saying46

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The sin that displeases you is better in the view of Allah than the virtue which makes you proud. (1)

In Arabic

46. و قال علیه السلام : سیئه تسوءک خیر عند الله من حسنه تعجبک.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: گناهی که تو را پشیمان کند بهتر از کار نیکی است که تو رابه خودپسندی وادارد.

Footnote

(1). The person who feels ashamed and repentant after committing sin and offers repentance before Allah remains safe from the penalty of that sin and deserves the reward of repentance: while the person who after doing a virtuous deed begins to feel superiority over others, and being proud of his virtues thinks that he has no apprehension whatever, destroys his virtue and remains deprived of the reward of the virtuous deed. Obviously, he who has erased the blot of his sin by repentance will be better than he who has ruined his action by being proud of it, and having not repented of it either.

Wonderful Saying47

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The worth of a man is according to his courage, his truthfulness is according to his balanco of temper, his valour is according to his self-respect and his chasteness is according to his sense of shame.

In Arabic

وقال علیه السلام: قَدْرُ الرَّجُلِ عَلَی قَدْرِ هِمَّتِهِ، وَصِدْقُهُ عَلَی قَدْرِ مُرُوءَتِهِ، وَشَجَاعَتُهُ عَلَی قَدْرِ أَنَفَتِهِ، عِفَّتُهُ عَلَی قَدْرِ غَیْرَتِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ارزش مرد به اندازه همت اوست، و راستگویی او به میزان جوانمردیش، و شجاعت او به قدر ننگی است که احساس می کند، و پاکدامنی او به اندازه غیرت اوست.

p: 30

Wonderful Saying48

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Victory is by determination; determination is by the turning over of thoughts. and thoughts are formed by guarding secrets.

In Arabic

الظفر بالحزم، والحزم باجاله الرای و الرای بتحصین الاسرار

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: پیروزی در دوراندیشی، و دوراندیشی در بکارگیری صحیح اندیشه، و اندیشه صحیح به رازداری است.

Wonderful Saying49

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fear the attack of a noble person when he is hungry, and that of an ignoble person when he is satiated. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: احْذَرُوا صَوْلَهَ الْکَرِیمِ إذَا جَاعَ، واللَّئِیمِ إِذَا شَبِعَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از یورش بزرگوار به هنگام گرسنگی، و از تهاجم انسان پست به هنگام سیری، بپرهیز.

Footnote

(1). The meaning is that a man of prestige and esteem never tolerates humiliation or disgrace. If his honour is assailed he will leap like a hungry lion and break away the shackles of humiliation. If a low and narrow minded person is raised beyond his name he would not be able to contain himself but, regarding himself very high, will assail other's position.

Wonderful Saying50

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The hearts of the people are like wild beasts. Whoever tames them, they would pounce upon him .(2)

In Arabic

وقال علیه السلام : قُلُوبُ الرِّجَالِ وَحْشِیَّهٌ فَمَنْ تَأَلَّفَهَا أَقْبَلَتْ عَلَیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دلهای مردم وحشی است، به کسی روی آوردند که خوشرویی کند.

p: 31

Footnote

This saying confirms the theory that by nature human hearts love wildness and that the feeling of love and affection in them is an acquired attribute. Consequently, when the factors and causes of love and affection crop up they get tamed hut when these factors disappear or the feelings of hatred are created against them, the people return to wildness, and thereafter they return to the path of love and affection with great difficulty.

Do not tease the heart because it is a wild bird. If once it flies away from the roof it would come down with great difficulty.

Wonderful Saying51

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: So long as your position is good, your defects Will remain covered.

In Arabic

وقال علیه السلام: عَیْبُکَ مَسْتُورٌ مَا أَسْعَدَکَ جَدُّکَ .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: عیب تو تا آنجا که روزگار با تو هماهنگ باشد، پنهان است.

Wonderful Saying52

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The most capable of pardoning is he who is the most powerful to punish.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَوْلَی النَّاسِ بِالْعَفْوِ أَقْدَرُهُمْ عَلَی الْعُقُوبَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود:سزاوارترین مردم به عفو کردن، تواناترینشان در کیفر دادن است.

Wonderful Saying53

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Generosity is that which is by one's own initiative, because giving on being asked is either out of self-respect or to avoid rebuke.

In Arabic

وقال علیه السلام: السَّخَاءُ مَا کَانَ ابْتِدَاءً، فَأَمَّا مَا کَانَ عَنْ مَسْألَهٍِ فَحَیَاءٌ وَ تَذَمُّمٌ .

p: 32

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سخاوت آن است که تو آغاز کنی، زیرا آن چه با درخواست داده می شود یا از روی شرم، و یا از بیم سخن ناپسند شنیدن است.

Wonderful Saying54

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is no wealth like wisdom, no destitution like ignorance, no inheritance like refinement and no support like consultation.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ غِنَی کَالْعَقْلِ، وَلاَ فَقْرَ کَالْجَهْلِ، وَلاَ مِیرَاثَ کَالْأَدَبِ، وَلاَ ظَهِیرَ کَالْمُشَاوَرَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هیچ بی نیازی چون عقل، و هیچ فقری چون نادانی نیست، هیچ ارثی چون

ادب، و هیچ پشتیبانی چون مشورت نیست.

Wonderful Saying55

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Patience is of two kinds, patience over what pains you, and patience against what you covet.

In Arabic

وقال علیه السلام: الصَّبْرُ صَبْرَانِ: صَبْرٌ عَلَی مَا تَکْرَهُ، وَصَبْرٌ عَمَّا تُحِبُّ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: شکیبایی دو گونه است، شکیبایی بر آنچه خوش نمی داری، و شکیبایی از آنچه دوست می داری.

Wonderful Saying56

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: With wealth a strange land is a homeland, while with destitution even a homeland is a strange land. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: الْغِنَی فِی الْغُرْبَهِ وَطَنٌ، وَالْفَقْرُ فِی الْوَطَنِ غُرْبَهٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بی نیازی در غربت، چون در وطن بودن، و تهیدستی در وطن غربت است.

Footnote

(1). A person who has wealth and riches will get friends and acquaintances wherever he may be and therefore he will not feel strange in a foreign land; but if he is poor and destitute he will have no friends even in his homeland because people do not like to make friends with the poor and the destitute, or to extend relations with them. He is therefore, a stranger even at home and has no friends or well-wishers.

p: 33

He who has no worldly successor remains unknown as a stranger even in his homeland.

Wonderful Saying57

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Contentment is wealth that does not diminish. (2)

as-Sayyid ar-Radi says: This saying has also been related from the Prophet, may Allah bless him and his descendants.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْقَنَاعَهُ مَالٌ لاَ یَنْفَدُ. قال الرضی: و قد روی هذا الکلام عن النبی صلی اللّه علیه و آله و سلم .

In Persian

امام علیه السلام (در سود قناعت) فرموده است: قناعت دارائی است که نابود نمی شود (زیرا قناعت و خرسند بودن به آنچه رسیده نیازمندی را دور می سازد. سیدرضی (رحمه الله) فرماید:) این فرمایش از پیغمبر صلی الله علیه و آله (نیز) روایت شده است.

Footnote

(2). Contentment means that a man should remain satisfied with what he gets and should not complain if he gets less. if he is not so contented he will try to satisfy his greed by committing social crimes like misappropriation, cheating and deceiving others, because greed compels one to satisfy one's wants by any means whatever. Then the satisfaction 0f one's want opens the way for another want and as a man's wants get satisfied his craving increases and he can never get rid of his needs or of dissatisfaction. This increasing dissatisfaction can be stopped only by contentment which makes a man carefree from all wants except the most essential ones. This is that everlasting wealth that gives satisfaction for good.

Wonderful Saying58

In English

p: 34

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Wealth is the fountain head of passions.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْمَالُ مَادَّهُ الشَّهَوَاتِ.

In Persian

امام علیه السلام (در زیان دارائی) فرموده است: دارائی مایه و پایه شهوتها و خواهشها است (زیرا دارائی دست را برای رسیدن به آرزوهای نفسانی باز می گذارد).

Wonderful Saying59

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever warns you is like one who gives you good tidings.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ حَذَّرَکَ کَمَنْ بَشَّرَکَ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره پنددهنده) فرموده است: کسی که تو را بر حذر دارد (از بدیها بیم دهد) مانند کسی است که تو را (به خیر و نیکی) مژده دهد (زیرا دفع شر سود است).

Wonderful Saying60

In English

60. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The tongue is a beast; if it is let loose, it devours.

In Arabic

وقال علیه السلام: الِّلسَانُ سَبُعٌ، إِنْ خُلِّیَ عَنْهُ عَقَرَ .

In Persian

امام علیه السلام (در زیان گفتار بی اندیشه) فرموده است: زبان (مانند حیوان) درنده ای که اگر به خود واگزار شود (بی اندیشه و راهنمائی عقل هر چه بخواهد بگوید گوینده را) می گزد (سبب تباهی او می شود).

Wonderful Saying61

In English

61. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Woman is a scorpion whose grip is sweet.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْمَرْأَهُ عَقْرَبٌ حُلْوَهُ اللَّسْبَهِ .

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش زن) فرموده است: زن (چون) کژدم (آزار رساننده) است که شیرین است گزیدن (آمیزش با) او.

p: 35

Wonderful Saying62

In English

62. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If you are met with a greeting, give better greetings in return. If a hand of help is extended to you, do a better favour in return, although the credit would remain with the one who was first.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا حُیِّیْتَ بِتَحِیَّهٍ فَحَیِّ بِأَحْسَنَ مِنْهَا، وَإِذَا أُسْدِیَتْ إِلَیْکَ یَدٌ فَکَافِئْهَا بِمَا یُرْبِی عَلَیْهَا، وَالْفَضْلُ مَعَ ذلِکَ لِلْبَادِیءِ.

In Persian

امام علیه السلام (در عوض دادن به کار نیک) فرموده است: هر گاه کسی به تو درود فرستد تو (در پاسخ) بهتر از آن درود بفرست، و هر گاه دستی به احسان و نیکی سوی تو دراز شد آن را به افزودن بر آن پاداش ده (نیکی را به نیکی بهتری تلافی کن) و گر چه فضیلت برای کسی است که در ابتداء نیکی کرده (این فرمایش در همه نسخ نهج البلاغه نیست و چون روش ما تنظیم نسخه کامله آن است لذا آن را از نسخه ابن ابی الحدید و یک نسخه خطی قدیم نقل نمودیم).

Wonderful Saying63

In English

63. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The interceder is the wing .of the seeker.

In Arabic

وقال علیه السلام: الشَّفِیعُ جَنَاحُ الطَّالِبِ.

In Persian

امام علیه السلام (در سود شفاعت) فرموده است: خواهشگر برای درخواست کننده (از دیگری مانند) بال است (برای پرنده که به سبب آن به حاجت خود دست می یابد).

Wonderful Saying64

In English

64. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said : The people of the world are like travellers who are being carried while they are asleep.

p: 36

In Arabic

وقال علیه السلام: أَهْلُ الدُّنْیَا کَرَکْبٍ یُسَارُ بِهِمْ وَهُمْ نِیَامٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره غفلت) فرموده است: اهل دنیا مانند کاروانی هستند که ایشان را می برند در حالی که خوابند (و آگاه نیستند که ناگهان راه طی شده به جایگاه همیشگی رسیده اند و منادی فریاد می کند: فرود آئید و بار بگشائید).

Wonderful Saying65

In English

65. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A lack of friends means strangeness.

In Arabic

وقال علیه السلام: فَقْدُ الْأَحِبَّهِ غُرْبَهٌ.

In Persian

امام علیه السلام (در زیان بی کسی) فرموده است: از دست دادن دوستان غربت است (زیرا مانند دورماندگی از وطن است).

Wonderful Saying66

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: To miss what one needs is easier than to beg from an inappropriate person. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: فَوْتُ الْحَاجَهِ أَهْوَنُ مِنْ طَلَبِهَا إِلَی غَیْرِأَهْلِهَا.

In Persian

امام علیه السلام است (در ترغیب زیر بار ناکس نرفتن) فرموده است: از دست رفتن حاجت و نیاز آسان تر است از خواستن آن از ناکس (زیرا از دست رفتن آن مستلزم اندوهی است ولی درخواست از ناکس روا بشود یا نشود موجب شرمندگی است).

Footnote

(1). The shame that is faced in putting a request before an inappropriate person gives more mental pain than the grief in not obtaining its fulfilment. That is why non-fulfilment of a request can be tolerated but the obligation of a low- and humble person is intolerable. Every self-respecting person would therefore prefer deprival to being under obligation to an inappropriate mail, and will not tolerate placing his request before a low and humble person.

p: 37

Wonderful Saying67

In English

67. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not fell ashamed for giving little. because refusal is smaller than that.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ تَسْتَحِ مِنْ إِعْطَاءِ الْقَلِیلِ، فَإِنَّ الْحِرْمَانَ أَقَلُّ مِنْهُ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره بخشش) فرموده است: از بخشیدن اندک شرم مکن، زیرا نومید کردن کمتر از آن (و به شرمندگی سزاوارتر) است.

Wonderful Saying68

In English

68. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Charity is the adornment of destitution . while gratefulness ( to Allah ) Is the adornment of riches.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْعَفَافُ زِینَهُ الْفَقْرِ، والشُّکْرُ زِینَهُ الغِنَی.

In Persian

امام علیه السلام (در پاکدامنی و سپاسگزاری) فرموده است: پاکدامنی زینت و آرایش بی چیز و درویش است، و سپاسگزاری (از نعمتهای خداوند) آرایش توانگر.

Wonderful Saying69

In English

69. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If what you aim at does not come about then do not worry as to what you were.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا لَمْ یَکُنْ مَا تُرِیدُ فَلاَ تُبَلْ مَا کُنْتَ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره آرزوها) فرموده است: هر گاه به آنچه می خواهی نرسیدی پس به هر حال هستی باک نداشته باش (زیرا برای نرسیده اندوه به خود راه دادن بی خردی است).

Wonderful Saying70

In English

70. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: You will not find an ignorant person but at one extreme or the other (i.e. a person who neglects or a person who exaggerates).

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَتَرَی الْجَاهِلَ إِلاَّ مُفْرِطاً أَوْ مُفَرِّطاً.

p: 38

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش نادان) فرموده است: دیده نمی شود نادان مگر آنکه تندرو است (از حد و اندازه خود می گذرد) یا کندرو (به حد و اندزه خود نمی رسد).

Wonderful Saying71

In English

71. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: As intelligence increases, speech decreases. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِذَا تَمَّ الْعَقْلُ نَقَصَ الْکَلاَمُ.

In Persian

امام علیه السلام (در نشانه عقل) فرموده است: چون عقل و خرد به مرتبه کمال رسد گفتار کم گردد (زیرا کمال مستلزم تسلط بر ضبط و نگاهداری قوای بدنیه است، پس در هر چه و هر کجا بیجا سخن نمی گوید).

Wonderful Saying72

In English

72. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Time wears our bodies, renews desires, brings death nearer and takes away aspirations. Whoever is successful with it encounters grief and whoever misses its favours also undergoes hardships.

In Arabic

وقال علیه السلام: الدَّهرُ یُخْلِقُ اللْأَبْدَانَ، وَیُجَدِّدُ الْآمَالَ، وَیُقَرِّبُ الْمَنِیَّهَ، ویُبَاعِدُ الْأَُمْنِیَّهَ مَنْ ظَفِرَ بِهِ نَصِبَ (4508) ومَنْ فَاتَهُ تَعِبَ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره روزگار) فرموده است: روزگار بدنها را فرسوده می سازد (پیر می نماید) و (با کمی آسایش) آرزوها را تازه و نو می کند، و (با گردش خود) مرگ را نزدیک می گرداند، و (با نزدیک شدن مرگ) آرزوها را دور می سازد، هر که به روزگار فیروزی یافت (کالای آن را به دست آورد برای نگاهداری وافزونیش) به رنج افتاد، و هر که آن را نیافت (بر اثر نداشتن) به سختی گرفتار شد (خلاصه روزگار برای ناکام یا کامیاب سرای رنج و آزار است، پس خردمند به آن دل نبندد و فریب نخورد).

p: 39

Wonderful Saying73

In English

73. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever places himself as a leader of the people should commence with educating his own self before educating others; and his teaching should be by his own conduct before teaching by the tongue. The person who teaches and instructs his own self is more entitled to esteem then he who teaches and instructs others.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ نَصَبَ نَفْسَهُ لِلنَّاسِ إِمَاماً ْ فَلْیَبْدَأْ بِتَعْلِیمِ نَفْسِهِ قَبْلَ تَعْلِیمِ غَیْرِهِ، وَلْیَکُنْ تَأْدِیبُهُ بِسِیرَتِهِ قَبْلَ تَأْدِیبِهِ بِلِسَانِهِ، وَمُعَلِّمُ نَفْسِهِ وَمُؤَدِّبُهَا أَحَقُّ بِالْإِِجْلاَلِ مِنْ مُعَلِّمِ النَّاسِ وَمُؤَدِّبِهِمْ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره پیشوایان) فرموده است: هر که خود را پیشوای مردم نمود باید پیش از یاد دادن به دیگری نخست به تعلیم نفس خویش بپردازد (زیرا اثر سخن کسی که گفتار و کردارش یکسان باشد بیشتر است و مردم در مخالفت با او نمی کوشند) و باید پیش از ادب کردن و آراسته دیگری به زبان، به روش خود او را ادب و آراسته سازد (مثلا پیش از آنکه به دیگری بگوید نماز بخوان تا رستگار شوی باید خود نماز بخواند) و آموزنده و ادب کننده نفس خود از آموزنده و ادب کننده مردم به تعظیم و احترام سزاوارتر است (چون پیرو هوا نیست).

Wonderful Saying74

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The breath of a man is a step towards his death. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: نَفْسُ الْمَرْءِ خُطَاهُ إِلَی أَجَلِهِ .

In Persian

امام علیه السلام (در نزدیکی مرگ) فرموده است: نفس کشیدن مرد گام او است به سوی مرگ خود (زیرا هر نفس از عمر او کم کرده و به مرگ نزدیک می نماید مانند گام برداشتن که شخص را به مقصدش نزدیک می گرداند).

p: 40

Footnote

That is just as each step makes way for the other and this exercise by steps is the means of nearing the goal, similarly every breath of life serves as, death-knell for the previous one and carries life towards death, as if the breath whose motion is regarded as a sign of life is in fact the sign of the passing away of one moment of life and a means of nearing the goal of death, because each breath is death for the previous one, and life is the name of those very death -carrying breaths.

Every breath is the dead body of the life that passed by. Life is the name of living by facing successive deaths.

Wonderful Saying75

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Every countable thing is to pass away and every expected thing must come about.

In Arabic

وقال علیه السلام: کُلُّ مَعْدُودٍ مُنْقَضٍ، وَکُلُّ مُتَوَقَّعٍ آتٍ.

In Persian

امام علیه السلام (در شادی و افسردگی بیجا) فرموده است: هر چه به شمار آید (پایان دارد چون خوشی و افسردگی و سود و زیان و تندرستی و بیماری) بسر آینده (از بین رونده) است، و هر چه باید برسد (خیر یا شر مقدر گشته) خواهد رسید (پس خردمند در این گونه امور شاد و افسرده نشود).

Wonderful Saying76

In English

76. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If matters get mixed up then the last ones should be appreciated according to the previous One. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ الْأَُمُورَ إذا اشْتَبَهَتْ اعْتُبِرَ آخِرُهَا بِأَوَّلِهَا .

p: 41

In Persian

امام علیه السلام (در اندیشه پایان کار) فرموده است: هر گاه کارها مشتبه شد (نیکی و بدی پایان آنها دانسته نشد) انجام آنها به آغازشان مقایسه و برابری می شود (پس اگر آغاز کار نیک یا بد باشد انجام آن نیک یا بد خواهد بود، زیرا سال نیکو از بهارش آشکار است).

Footnote

By looking at a seed a cultivator can say what plant will come out of it, what fruits, flowers or leaves it will have and what will be its expanse. In the same way, a guess can be made about the success of a student by looking at his labour and effort or about the failure of some other student by looking at his leisureliness and idleness, because the beginning is indicative of the end and the premises of the conclusion. Therefore, if the end of any matter is not visible then its beginning should be looked at. If its beginning is bad the end too would be bad and if tile beginning is good the end too would be good.

An auspicious river begins from the very spring.

Wonderful Saying77

In English

77. It is related that when Dirar ibn Hamzah (the correct: Damrah) ad-Dibabi (or as-Suda'i) (1) went to Mu'awiyah. and Mu`awiyah enquired from him about Amir al-mu'minin, peace he upon him, he said: I stand witness that I have seen him on several occasions when night had spread and he was standing in the niche (of the mosque) holding his heard, groaning like a man bitten by a snake and weeping as a grieved man, saying:

p: 42

O' world, O' world! Get away from me. Why do you present yourself to me? Or are you eager for me? You may not get that opportunity to impress me. Deceive some other person. I have no concern with you. I have divorced you thrice whereafter there is no restitution. Your life is short, your importance is little and your liking is humble. Alas! The provision is little, the way is long, the journey is far and the goal is hard to reach.

In Arabic

ومن خبر ضرار بن ضَمُرَهَ الضُّبابِیِّ عند دخوله علی معاویه ومسألته له عن أمیرالمؤمنین علیه السلام. قال: فأشهَدُ لقَدْ رَأَیْتُهُ فی بعض مواقِفِهِ وقَد أرخی اللیلُ سُدُولَهُ وهو قائمٌ فی محرابِهِ قابِضٌ علی لِحْیتِهِ یَتَمَلْمَلُ تَمَلْمُلَ السَّلیمِ ویبکی بُکاءَ الحَزینِ، ویقولُ:

یَا دُنْیَا یَا دُنْیَا، إِلَیْکِ عَنِّی، أَبِی تَعَرَّضْتِ؟ أَمْ إِلَیَّ تَشَوَّقْتِ؟ لاَ حَانَ حِینُکِ ! هیْهَات! غُرِّی غَیْرِی، لاَ حاجَهَ لِی فیِکِ، قَدْ طَلَّقْتُکِ ثَلَاثاً لارِجْعَهَ فِیهَا! فَعَیْشُکِ قَصِیرٌ، وَخَطَرُکِ یَسِیرٌ، وَأَمَلُکِ حَقِیرٌ. آهِ مِنْ قِلَّهِ الزَّادِ، وَطُولِ الطَّرِیقِ، وَبُعْدِ السَّفَرِ، وَعَظِیمِ الْمَوْرِدِ .

In Persian

از خبر ضرار ابن ضمره ضبابی (که از خواص و نیکان اصحاب امام علیه السلام) است هنگامی که نزد معاویه آمد و معاویه از امیرالمومنین علیه السلام از او پرسید، گفت: گواهی می دهم که در بعضی از جاهائیکه عبادت می کرد دیدم او را هنگامی که شب پرده های تاریکی گسترده و آن حضرت در محراب عبادت ایستاده، ریش خویشتن در دست گرفته، می پیچید مانند پیچیدن مار گزیده، و گریه می کرد مانند گریه کردن اندوه رسیده، و (درباره دنیا) می فرمود: ای دنیا ای دنیا از من بگذر، آیا (برای فریب) خود را به من عرضه می کنی و می نمائی؟ یا به من شوق داشته مرا خواهانی؟ نزدیک مباد هنگام (فریب) تو، و چه دور است آرزوی تو! دیگری را بفریب که مرا به تو نیازی نیست، و تو را سه بار طلاق گفته ام (از تو چشم پوشیده ام) که در آن بازگشت نیست، پس زندگانی تو کوتاه، و اهمیت تو اندک، و آرزوی تو پست است، آه از کمی توشه (عبادت و بندگی) و درازی راه، و دوری سفر (آخرت) و سختی ورودگاه (قبر و برزخ و قیامت. پس از این معاویه گریست و گفت: خدا اباالحسن را رحمت کند چنین بود، ای ضرار اندوه تو بر آن حضرت چگونه است؟ گفت مانند اندوه زنی که فرزندش را کنارش سر ببرند).

p: 43

Footnote

Dirar ibn Damrah was one of the companions of Amir al-mu'minin. After the death of Amir al-mu'minin, he went to Syria (ash-Shim) where he met Mu'awiyah. Mu'awiyah asked him, "Describe 'Ah to me." He replied, "Would you please excuse me from answering this?" But Mu'awiyah insisted, "You must describe him." Whereupon Dirar said:

If there is no alternative, then you should know that 'Ali was a man whose personality knew no limits, terrible in power, his speech was decisive, his judgements based on justice, his knowledge spread out in all directions and wisdom was manifest in all his behaviour. Among the food he liked most was the coarse kind and among the clothes, the short (and humble) ones. By Allah, he was among us as one of us. He used to respond to our questions and fulfil all our requests. By Allah, although be used to let us get close to him and he himself was close to us, we did not dare address him due to our feeling of awe towards him nor did we dare to speak first due to his greatness in our hearts. His smile displayed a row of pearls. He used to honour the pious; to be kind to the needy, to feed the orphan, the near of kin or the needy man in misery on the day of huuger; to clothe the bare ones and to help the undefended person. He used to detest the world and its flowering. I stand witness that. . . (and so forth, as quoted above by as-Sayyid ar-Radi).

p: 44

When Mu'awiyah heard this from Dirar his eyes became full of tears and he said, "May Allah have mercy on Abu'l-Hasan. He really was so." Then, turning to Dirar he said, "How do you feel in his absence, O' Dirar!" Dirar replied, "My grief is like that of a woman whose only child is butchered in her arms." (al Isti'ib, vol.3, pp.1107-1108; Hilyah al-awlya', vol.2, p.84; Sifatu's-Safwah, Ibn al-Jawzi, vol.1, p.121;aI-Amali; Abu 'Ali al-Qali, vol.2. p.147: Zahr al-adab, al-Husri, vol.1, pp.40-41; Muruj adh-dhahab, vol.2, p.42l: ar-Riyad an-nadirah, al-Muhibb at-Tabari, vol.2, p.212; Ibn Abi'l-Hadid, vol.18, pp.225 -226)

Wonderful Saying78

In English

78. A man enquired from Amir al-mu'minin: Was our going to fight against the Syrians destined by Allah? Amir al-mu'minin, peace be upon him, gave a detailed reply, a selection from which is hereunder:

Woe to you. You take it as a final and unavoidable destiny (1) (according to which we are bound to act). If it were so, there would have been no question of reward or chastisement and there would have been no sense in Allah's promises or warnings. (On the other hand) Allah, the Glorified, has ordered ills people to act by free will and has cautioned them and refrained them (from evil). He has placed easy obligations on them and has not put heavy obligations. He gives them much (reward) in return for little (action). He is disobeyed, not because He is overpowered. He is obeyed but not under force. He did not send prophets just for fun. He did not send down the Book for the people without purpose. He did not create the skies, the earth and all that is in between them in vain. That is the imagination of those who disbelieve; then woe to those who disbelieve - because of the fire. (Qur'an, 38:27)

p: 45

In Arabic

ومن کلام له علیه السلام: للسائل الشامی لما سأله: أَکان مسیرنا إِلی الشام بقضاءٍ من الله وقدر؟ بعد کلام طویل هذا مختاره:

و َیْحَکَ! لَعَلَّکَ ظَنَنْتُ قَضَاءً (4517) لاَزِماً، وَقَدَراً (4518) حَاتِماً (4519) وَلَوْ کَانَ ذلِکَ کَذلِکَ لَبَطَلَ الثَّوَابُ والْعِقَابُ، وَسَقَطَ الْوَعْدُ وَالْوَعِیدُ. إِنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ أَمَرَ عِبَادَهُ تَخْیِیراً، وَنَهَاهُمْ تَحْذِیراً، وَکَلَّفَ یَسِیراً، وَلَمْ یُکَلِّفْ عَسِیراً، وَأَعْطَی عَلَی الْقَلِیلِ کَثِیراً، وَلَمْ یُعْصَ مَغْلُوباً، وَلَمْ یُطَعْ مُکْرِهاً، وَلَمْ یُرْسِلِ الْأَنْبِیَاءَ لَعِباً، وَلَمْ یُنْزِلِ الْکِتَابَ لِلْعِبَادِ عَبَثاً، وَلاَ خَلَقَ السَّماوَاتِ وَالْأَرْضَ وَمَا بَیْنَهُمَا بَاطِلاً: (ذلِکَ ظَنُّ الَّذِینَ کَفَرُوا فَوَیْلٌ لِلَّذِینَ کَفَرُوا مِنَ النَّارِ).

In Persian

از سخنان آن حضرت علیه السلام است (درباره قضاء و قدر) به مرد شامی که از آن بزرگوار (پس از بازگشت از جنگ صفین) پرسید: آیا رفتن ما به (جنگ اهل) شام به قضاء و قدر از جانب خدا بود؟ (امام علیه السلام فرمود: سوگند به خدائی که دانه را زیر خاک شکافت و انسان را آفرید گام ننهادیم به جائی و بدره ای سرازیر نشدیم مگر به قضاء و قدر، شامی گفت: پس رنج ما در این سفر پاداشی ندارد (چون به اختیار نبوده) امام علیه السلام فرمود: ای شیخ خدا بزرگ گردانید پاداش شما را در رفتنتان که می رفتند و در بازگشتتان که بر می گشتید و در هیچ حال مجبور نبودید، شیخ گفت: چگونه است با اینکه قضاء و قدر ما را می راند؟ امام علیه السلام) پس از (این) سخن دراز که آنچه را ما از آن اختیار نموده ایم این است (فرمود): ویحک (خدا به تو رحم کند) شاید تو قضاء و قدر لازم و حتمی را (که باید انجام گیرد) گمان کردی، اگر چنین بود پاداش و کیفر نادرست بود، و نوید به خیر و خوبی (بهشت) و بیم به شر و بدی (دوزخ) ساقط می گشت (و از جانب خدا برای گناهکار کیفر و برای فرمانبر پاداش تعیین نمی شد، و نیکوکار به ستودن و بدکار به نکوهش سزاوار نبود، این گفتار بت پرستان و پیروان شیطان و گواهان دروغ و کوران از راه صواب و حق است و ایشان قدریه و محبوس این امتند. ناگفته نماند که لفظ قدری در اخبار ما به جبری و تفویضی هر دو گفته می شود، و مرا در اینجا جبری است که می گوید: کاری که هر بنده ای انجام دهد به اراده و اختیار خود نیست بلکه به تقدیر و مشیت خدا مجبور است بخلاف تقویضی که قدرت خدایتعالی را منکر است و می گوید: خداوند بنده را امر و نهی نمود و به خود واگذارد که بکنند یا نکنند استقلال دارند، خلاصه امام علیه السلام فرمود:) خداوند سبحان بندگانش را امر کرده با اختیار و نهی فرموده با بیم و ترس (از عذاب) و تکلیف کرده (به کار) آسان (که به رغبت انجام می دهند) و دستور نداده (به کار) دشوار (تا در انجام آن مجبور نباشند) و کردار اندک را پاداش بسیار عطاء فرموده (که این خود لازمه اختیار داشتن است) و او را نافرمانی نکرده اند از جهت اینکه مغلوب شده باشد (زیرا بر بندگانش قاهر و غالب میباشد) و فرمانش را نبرده اند از جهت اینکه مجبور کرده باشد (بلکه همه را اختیار داده و اسباب هر کار را آماده ساخته است) و پیغمبران را از جهت بازی نفرستاده (بلکه آنها را فرستاده تا اطاعت کنندگان را به بهشت مژده داده و نافرمانان را از دوزخ بترسانند) و کتابها (مانند توریه و انجیل و قرآن) را برای بندگان بیهوده نفرستاده (بلکه آنها را فرستاده تا به دستور خدا آشنا باشند) و آسمانها و زمین و آنچه در آنها است را بیجا نیافریده (بلکه همه آنها را به حکمت آفریده، پس چگونه می شود که حکیم درست کردار کسی را مجبور سازد، در قرآن کریم س 38 ی 27 می فرماید: ذلک ظن الذین کفروا، فویل للذین کفروا من النار یعنی) آن گمان کسانی است که کافر شدند و نگرویدند، پس وای بر آنان که کافر شدند از آتش (پس شیخ گفت: قضاء و قدر چیست که ما نرفتیم مگر به سبب آن؟ فرمود: آن دستور و حکم خداوند است پس از آن این آیه را قرائت نمود س 17 ی 23: و قضی ربک الا تعبدوا الا ایاه یعنی پرودگار تو حکم فرموده که جز او را نپرستید. پس شیخ خشنود از جای خود برخاسته گفت: یعنی تو امام و پیشوائی هستی که با پیروی از تو روز رستخیز رضاء و خشنودی خداوند بخشنده را امیدواریم، آنچه از دین و کیش ما پوشیده بود آشکار ساختی، پروردگارت از جانب ما در این خدمت به تو پاداش نیکو عطاء فرمود).

p: 46

Footnote

(1). The' end of this story is that after this the man enquired, "What kind of destiny it was by which we had to go?" and Amir al-mu'minin said, "qada' (destiny)" means command of Allah. For example, He has said, "wa qada rabbuka alla ta'budu illa iyyihu" (And commanded your Lord has that you shall worship not [any one] but Him" [Qur'an, 17: 23]). Here "qada' " stands for commanded.

Wonderful Saying79

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Take wise points from wherever they may be, because if a wise saying is in the bosom of a hypocrite it flutters in his bosom till it comes out and settles with others of its own category in the bosom of the believer.

In Arabic

وقال علیه السلام: خُذِ الْحِکْمَهَ أَنَّی کَانَتْ، فَإِنَّ الْحِکْمَهَ تَکُونُ فی صَدْرِ الْمُنَافِقِ فَتَتَلَجْلَجُ (4520) فِی صَدْرِهِ حَتَّی تَخْرُجَ فَتَسْکُنَ إِلَی صَوَاحِبِهَا فِی صَدْرِ الْمُؤْمِنِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره حکمت) فرموده است: حکمت (سخن درست و موافق حق) را فراگیر هر جا باشد (خواه از نیکوکار خواه از بدکار) که حکمت در سینه منافق و دورو هم هست و در آنجا (که شایسته نگاهداری حکمت نیست) در اضطراب و نگرانی است تا (از زبان او) بیرون آید و در سینه صاحب خود مومن جا گیرد.

Wonderful Saying80

In English

80. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A wise saying is a lost article 4f the believer. Therefore, get wise sayings even though from people of hypocrisy.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْحِکْمَهُ ضَالَّهُ الْمُؤْمِنِ، فَخُذِ الْحِکْمَهَ وَلَوْ مِنْ أَهْلِ النِّفَاقِ.

p: 47

In Persian

امام علیه السلام مانند همین بیان (نیز درباره حکمت) فرموده است: حکمت گمشده مومن است (همیشه باید در پی آن باشد) پس آن را فراگیر اگر چه از مردم دور باشد.

Wonderful Saying81

In English

81. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The worth of every man is in his, attainments. (1)

as- Sayyid ar-Radi says: This is the sentence whose value cannot be assessed, with which no wise saying can be weighed and with which no other sentence can be matched.

In Arabic

وقال علیه السلام: قِیمَهُ کُلِّ امْرِیءٍ مَا یُحْسِنُهُ.

قال الرضی: وهی الکلمه التی لاتُصابُ لها قیمهٌ، ولا توزن بُها حکمهٌ، ولا تُقرنُ إِلیها کلمهٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره هنر) فرموده است: ارزش هر مرد (مقام او نزد مردم به اندازه) چیزی (هنری) است که آن را نیکو می داند (و به کار می برد، سیدرضی (علیه الرحمه) فرماید:) برای این سخن نمی توان بهائی تعیین کرد، و حکمت و اندرزی را با آن سنجید، و سخنی را با آن برابر نمود.

Footnote

(1). The real value of a person is his knowledge (and perfection of attainments). his worth and position would be in accordance with the position of knowledge and attainment he holds. Eyes that are conscious of real values do not look at the face, features, tallness of stature, size or worldly pomp and position but look at the attainments of a person and assess his worth according to these attainments. The conclusion is that a man should strive to acquire distinction and knowledge.

p: 48

The worth of every person U according to the extent of his knowledge.

Wonderful Saying82

In English

82. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I impart to you five things which, if you ride your camels fast in search of them, you will find them worth it.

No one of you should repose hope save in his Lord (Allah); no one of you should fear anything save his sin; no one should feel ashamed of saying "I do not know" when he is asked a matter which he does not know; no one should feel ashamed of learning a thing that he does not know; and you should practise endurance, because endurance is for belief what the head is for the body, so that just as there is no good in a body without the head there is no good in belief without endurance.

In Arabic

وقال علیه السلام: أُوصِیکُمْ بِخَمْسٍ لَوْ ضَرَبْتُمْ إِلَیْهَا آبَاطَ الْإِِبِلِ (4521) لَکَانَتْ لِذلِکَ أَهْلاً: لاَ یَرْجُوَنَّ أَحَدٌ مِنْکُمْ إِلاَّ رَبَّهُ، وَلاَ یَخَافَنَّ إِلاَّ ذَنْبَهُ، وَلاَ یَسْتَحْیِیَنَّ أَحَدٌ مِنْکُمْ إِذَا سُئِلَ عَمَّا لاَ یَعْلَمُ أَنْ یَقُولَ: لاَ أَعْلَمُ، وَلاَ یَسْتَحْیِیَنَّ أَحَدٌ إِذَا لَمْ یَعَلَمِ الشَّیْءَ أَنْ یَتَعَلَّمَهُ. وَ عَلَیْکُمْ َبِالصَّبْرِ، فَإِنَّ الصَّبْرَ مِنَ الْإِِیمَانِ کَالرَّأْسِ مِنَ الْجَسَدِ، وَلاَ خَیْرَ فِی جَسَدٍ لاَ رأْسَ مَعَهُ، وَلاَ فی إِیمَانٍ لاَ صَبْرَ مَعَهُ.

In Persian

امام علیه السلام (در اندرز) فرموده است: شما را به پنچ چیز سفارش می کنم که برای به دست آوردن آنها اگر (با پاشنه های خود) زیر بغلهای شترها بزنید (به شتاب رفته رنج و سختی را بر خود هموار سازید) سزاوار است: (اول) باید هیچیک از شما امیدوار نباشد مگر به پرودگار خود (زیرا امیدواری و توجه به او مستلزم اخلاص در عمل و دوام عبادت و بندگی است، دوم) و نترسد مگر از گناه خود (زیرا بزرگترین ترسها از عذاب و کیفر خداوند است و به بنده نمی رسد مگر بر اثر گناه، سوم) و اگر چیزی را که نمی داند از او بپرسند باید شرم نکند که بگوید نمی دانم (زیرا اگر شرم کند ندانسته می گوید دیگری را گمراه می سازد و آن موجب تباهی است، چهارم) و اگر چیزی را نمی دانید باید شرم ننماید از اینکه آن را بیاموزد (زیرا اگر شرم نماید در جهل و نادانی باقی می ماند و بیچاره می شود، و بر شما باد به صبر و شکیبائی زیرا (هیچیک از فضائل و کمالات از صبر خالی نیست و) شکیبائی از ایمان مانند سراست از تن، و خیر ونیکی نیست در تنی که سر نداشته باشد و در ایمانی که با آن شکیبائی نباشد.

p: 49

Wonderful Saying83

In English

83. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said about a man who praised him much, although he did not admire him: I am below what you express and above what you feel in your heart.

In Arabic

. وقال علیه السلام لرجل أفرط فی الثناء علیه، وکان له مُتَّهماً: أَنَا دُونَ مَا تَقُولُ، وَفَوْقَ مَا فِی نَفْسِکَ.

In Persian

امام علیه السلام به مردی که در حالی که به آن حضرت عقیده نداشت (روش فروتنی را آموخته و) فرموده است: من کمترم از آنچه (مدح و ثنای لائق به خدا و رسول) که تو می گوئی و بالاترم از چیزی (اعتقاد و باور نداشتن تو به فضائل و مناقب من) که در اندیشه میگذرانی.

Wonderful Saying84

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The survivors of the sword (from getting killed) are large in number and have a large progeny.

In Arabic

وقال علیه السلام: بَقِیَّهُ السَّیْفِ (4522) أَبْقَی عَدَداً، وَأَکْثَرُ وَلَداً.

In Persian

امام علیه اسلام (در بقای نسل و فرزندان نیکان) فرموده است: مانده از شمشیر (که در کارزار شرافت کشته شده اند) از شمار باقی تر و از فرزند بیشتر است (مانند فرزندان حضرت سیدالشهداء علیه السلام و پیروان آن بزرگوار که بسیار و باقی و پایدارند به خلاف و دشمنان فرومایه اش که با انبوهی اثر و نشانه ای از آنان باقی نماند).

Wonderful Saying85

In English

85. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever abandons saying, "I do not know" meets his destruction.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ تَرَکَ قَوْلَ: لاَ أَدْری، أُصِیبَتْ مَقَاتِلُهُ (4523) .

p: 50

In Persian

امام علیه السلام (در زیان نگفتن نمی دانم) فرموده است: کسی که (از او بپرسند چیزی را که نمی داند و) نمی دانم را نگوید کشتنگاههایش (مواضعی که شخص هلاک می شود) به او می رسد (رسوا و تباه می گردد).

Wonderful Saying86

In English

86. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I love the opinion of an old man more than the determination of a young man; (or according to another version) more than the martyrdom of a young man.

In Arabic

وقال علیه السلام: رَأْیُ الشَّیْخِ أَحَبُّ إِلَیَّ مِنْ جَلَدِ الْغُلاَمِ (4524) وَروی: مِنْ مَشْهَدِ الْغُلاَمِ (4525) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره رای پیر) فرموده است: اندیشه پیرمرد را (در جنگ و هر کار) از توانائی و دلاوری جوان بیشتر دوست دارم (زیرا جوان بر اثر کمی آزمایش ممکن است مغرور شده خود و یارانشان را تباه سازد). و (به جای من جلد الغلام) روایت شده من مشهد الغلام یعنی (رای و اندیشه پیر را بیشتر دوست دارم) از حضور جوان.

Wonderful Saying87

In English

87. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I wonder about the man who loses hope despite the possibility of seeking forgiveness.

In Arabic

وقال علیه السلام: عَجِبْتُ لِمَنْ یَقْنَطُ وَمَعَهُ الْإِِسْتِغْفَارُ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره استغفار) فرموده است: عجب دارم برای کسی که (از آمرزش خداوند) نومید می شود در حالی که با او (برای گناهانش) استغفار و طلب آمرزش هست (ولیکن یا شرایط آن که امام علیه السلام در سخن چهار صد و نهم در آخر کتاب بیان میفرماید).

p: 51

Wonderful Saying88

In English

88. (Imam) Abu Ja`far Muhammad ibn `Ali al-Baqir, peace be upon both of them, has related from Amir al-mu'minin, peace be upon him, that he said:

There were two sources of deliverance from the Allah's punishment, one of which has been raised up, while the other is before you. You should therefore adhere to it. The source of deliverance, which has been raised up is the Messenger of Allah (may He bless him and his descendants), while the source of deliverance that remains is the seeking of forgiveness. Allah, the Glorified, has said: And Allah is not to chastise them while you are among them, nor is Allah to chastise them while yet they seek forgiveness. (Qur'an, 8:33)

as-Sayyid ar-Radi says: This is one of the most beautiful way of deducing the meaning and the most delicate manner of interprctation.

In Arabic

وحکی عنه أبوجعفر محمد بن علی الباقر أَنّه قال:

کَانَ فِی الْأَرْضِ أَمَانَانِ مِنْ عَذَابِ اللَهُ، وَقَدْ رُفِعَ أَحَدُهُمَا، فَدُونَکُمُ الْآخَرَ فَتَمَسَّکُوا بِهِ: أَمَّا الْأَمَانُ الَّذِی رُفِعَ فَهُوَ رَسُولُ اللهُ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمِ. وَأَمَّا الْأَمَانُ الْبَاقِی فَالْإِِسْتِغْفَارْ، قَالَ اللهُ تَعَالی: (وَمَا کَانَ اللهُ لِیُعَذِّبَهُمْ وَأَنْتَ فِیهِمْ وَمَا کَانَ اللهُ مُعَذِّبَهُمْ وهُمْ یَسْتَغْفِرُونَ).

قال الرضی وهذا من محاسن الاستخراج ولطائف الاستنباط.

In Persian

حضرت ابوجعفر (امام) محمدباقر ابن علی (ابن الحسین) علیهماالسلام نقل کرده که امام علیه السلام در ترغیب به استغفار) فرموده است: دو آسودگی و پناه از کیفر خداوند در زمین بود یکی از آنها از دست رفت و دیگری نزد شما است پس به آن چنگ زنید (نگهداری کنید) اما پناهی که از دست رفت رسول خدا- صلی الله علیه و آله- بود (که از بین شما رخت بر بست) و اما پناهی که باقی است استغفار و درخواست آمرزش (گناهان) است، خدایتعالی (در قرآن کریم س 8 ی 33( فرموده: و ما کان الله لیغذبهم وانت فیهم و ما کان الله معذبهم و هم یستغفرون یعنی خدا مرد را عذاب نمی کند تا تو در بین ایشان هستی و خدا آنان را به کیفر نمی رساند و حال آنکه ایشان (از گناهانشان) آمرزش می طلبند (سیدرضی علیه الرحمه فرموده:) این بیان (گواه آوردن از قرآن کریم) از سخنان نیکو و از مو شکافیهای درک حقائق می باشد (که امام علیه السلام آن را آشکار و بیان فرموده است).

p: 52

Wonderful Saying89

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If a man behaves properly in matters between himself and Allah, then Allah keeps proper the matters between him and other people; and if a man keeps proper tile affairs of his next life then Allah keeps proper for him the affairs of this world. Whoever is a preacher for himself is protected by Allah.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَنْ أَصْلَحَ مَا بَیْنَهُ وَبَیْنَ اللهِ أَصْلَحَ اللهُ مَا بَیْنَهُ وَبَیْنَ النَّاسِ، وَمَنْ أَصْلَحَ أَمْرَ آخِرَتِهِ أَصْلَحَ اللهُ لَهُ أَمْرَ دُنْیَاهُ، وَمَنْ کَانَ لَهُ مِنْ نَفْسِهِ وَاعِظٌ کَانَ عَلَیْهِ مِنَ اللهِ حَافِظٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره رسیدن به سعادت) فرموده است: هر که آنچه را بین او و بین خدا است درست کند (به دستور خدا عمل نماید) خدا آنچه را بین او و بین مردم است درست کند (او را از گرفتاریها رهائی دهد) و هر که کار آخرتش را درست کند (کاری انجام دهد که از عذاب رستخیز برهد و همه کوشش را در دنیا به کار نبرد) خدا کار دنیای او را درست نماید (او را در امر زندگی سرگردان نکند، چنانکه در قرآن کریم س 65 ی 2 می فرماید: و من یتق الله یجعل له مخرجا ی 3 و یرزقه من حیث لایحتسب یعنی هر که از خدا ترسیده پرهیزکار شود خدا راه بیرون شدن (از گرفتاریها) را بر او بگشاید، و از جائی که گمان نبرد و به او روزی عطاء فرماید) و هر که از جانب خود پنددهنده ای باشد (با اندیشه نفس را از معاصی بازداشته و از عذاب دوزخ بترساند) از جانب خدا او را نگهبانی خواهد بود (که او را از هر بلاء و سختی حفظ می نماید).

p: 53

Wonderful Saying90

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The perfect jurist of Islam is he who does not let people lose hope from the mercy of Allah, does not make him despondent of Allah's kindness and does not make him feel safe from Allah's punishment.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْفَقِیهُ کُلُّ الْفَقِیهِ مَنْ لَمْ یُقَنِّطِ النَّاسَ مِنْ رَحْمَهِ اللهِ، وَلَمْ یُؤْیِسْهُمْ مِنْ رَوْحِ (4526) اللهِ وَلَمْ یُؤْمِنْهُمْ مِنْ مَکْرِ (4527) اللهِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره روش تبلیغ) فرموده است: دانای فهمیده و زیرک کسی است که مردم را از رحمت و آمرزش خدا مایوس نکند، و ایشان را آسایش و خوشی از جانب خدا نومید نسازد، و آنها را از مکر و کیفر خدا ایمن و آسوده ننماید.

Wonderful Saying91

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The hearts get disgusted as bodies get disgusted; so look for beautiful wise saying for them.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّ هذِهِ الْقُلُوبَ تَمَلُّ کَمَا تَمَلُّ الْأَبْدَانُ، فَابْتَغُوا لَهَا طَرَائِفَ الْحِکْمَِ (4528) .

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش علم بی عمل) فرموده است: بیقدرترین دانش دانشی است که بر زبان جا گرفته است (دانائی است که سخص به آن رفتار نکند) و برترین علم علمی است که در همه اندام هویدا باشد (دانائی است که شخص به آن رفتار نماید، و چنین عملی در آخرت سود دارد).

Wonderful Saying92

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The most humble knowledge is that which remains on the tongue and the most honourable one is that which manifests itself through (the action of) the limbs and the organs of the body.

p: 54

In Arabic

وقال علیه السلام: أَوْضَعُ الْعِلْمِ (4529) مَا وُقِفَ عَلَی اللِّسَانِ (4530) وَأَرْفَعُهُ مَا ظَهَرَ فِی الْجَوَارِحِ وَالْأَرْکَانِ (4531) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره به ستوده نیامدن از علم و دانش) فرموده است: این دلها (از فکر و اندیشه در یک موضوع) به ستوه آمده خسته می شوند (به جهت یکنواخت بودن اجزاء آن با یکدیگر) چنانکه بدنها و تن ها (از خوردن یک خورش و کار یکرنگ انجام دادن) به ستوه آمده خسته می شوند، پس برای (رفع خستگی) آن دلها حکمتها و دانشهای تازه و شگفت آور (که به آنها لذت و خوشی می برند مانند سخنان گوناگون پیشوایان دین و دانشمندان) را بطلبید (تا در کسب حکمت و به دست آوردن دانش کوشش داشته خسته نشوید).

Wonderful Saying93

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: None of you should say, "O' Allah, I seek Your protection from trouble" because there is no one who is not involved in trouble, but whoever seeks Allah's protection he should seek it from misguiding troubles, because Allah, the Glorified, says: And know you! That your wealth and your children are a temptation. (Qur'an, 8:28) and its meaning is that He tries people with wealth and progeny in order to distinguish one who is displeased with his livelihood from the one who is happy with what he has been given. Even though Allah, the Glorified, knows them more than they know themselves yet He does so to let them perform actions with which they earn reward or punishment because some of them like to have male (children) and dislike to have female (children), and some like to amass wealth, and dislike adversity. as-Sayyid ar-Radi says: This is one of the wonderful interpretations related from him.

p: 55

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَقُولَنَّ أَحَدُکُمْ: اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بکَ مِنَ الْفِتْنَهِ، لاََِنَّهُ لَیْسَ أَحَدٌ إِلاَّ وَهُوَ مُشْتَمِلٌ عَلَی فِتْنَهٍ، وَلکِنْ مَنِ اسْتَعَاذَ فَلْیَسْتَعِذْ مِنْ مُضِلاَّتِ الْفِتَنِ، فَإِنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ یَقُولُ: (وَاعْلَمُوا أَنَّمَا أَمْوَالُکُمْ وَأَوْلاَدُکُمْ فِتْنَهٌ)، وَمَعْنَی ذلِکَ أَنَّهُ یَخْتَبِرُهُمْ بِالْأَمْوَالِ وَالْأَوْلاَدِ لِیَتَبَیَّنَ السَّاخِط لِرِزْقِهِ وَالرَّاضِی بِقِسْمِهِ، وإِنْ کَانَ سُبْحَانَهُ أَعْلَمَ بِهِمْ مِنْ أَنْفُسِهِمْ، وَلکِن لِتَظْهَرَ الْأَفْعَالُ الَّتی بِهَا یُسْتَحَقُّ الثَّوَابُ وَالْعِقَابُ، لاََِنَّ بَعْضَهُمْ یُحِبُّ الذُّکُورَ وَیَکْرَهُ الْإِِنَاثَ، وَبَعْضَهُمْ یُحِبُّ تَثْمِیرَ الْمَالِ (4532) وَیَکْرَهُ انْثِلاَمَ الحَالِ (4533) . قال الرضی: وهذا من غریب ما سمع منه علیه السلام فی التفسیر.

In Persian

امام علیه السلام (درباره پناه بردن از فتنه به خدا) فرموده است: نباید یکی از شما بگوید- خدایا از فتنه و آسایش به تو پناه می برم، زیرا کسی نیست که گرفتار فتنه نباشد، ولی کسی که پناه می برد باید از فتنه های گمراه کننده (از راه حق) پناه ببرد، چون خداوند سبحان (در قرآن کریم س 8 ی 28 می فرماید: واعلموا انما اموالکم و اولادکم فتنه بعنی بدانید دارائیها و فرزندان شما فتنه هستند، و معنی این فرمایش این است که خداوند سبحان آنان را به دارائیها و فرزندان آزمایش می نماید تا آنکه خشمگین از روزی و راضی به بهره خود هویدا گردد و اگر چه خداوند سبحان از خود آنها به آنها داناتر است، ولی آزمایش برای آن است که کردارهائی که شایسته پاداش و کیفر است (به خود ایشان) آشکار گردد، زیرا برخی از فرزندان پسر را دوست دارند و از دختر برنجند، و بعضی از آنها بسیار نمودن مال و دارائی را دوست داشته و از کم شدن آن برنجند (سیدرضی علیه الرحمه فرماید:) این فرمایش از جمله سخنان شگفتی است که از آن حضرت در تفسیر (و بیان آیه شریفه) شنیده شده است.

p: 56

Wonderful Saying94

In English

94. Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked what is good and he replied: Good is not that your wealth and progeny should be much, but good is that your knowledge should be much, your forbearance should be great, and that you should vie with other people in worship of Allah. If you do good deeds you thank Allah, but if you commit evil you seek forgiveness of Allah. In this world good is for two persons only; the man who commits sins but rectifies them by repentance; and the man who hastens towards good actions.

In Arabic

. وسئل علیه السلام وعن الخیر ما هو؟ فقال: لَیْسَ الْخَیْرُ أَنْ یَکْثُرَ مَالُکَ وَوَلَدُکَ، وَلکِنَّ الْخَیْرَ أَنْ یَکْثُرَ عِلْمُکَ، وَأَنْ یَعْظُمَ حِلْمُکَ، وَأَنْ تُبَاهِیَ النَّاسَ بِعِبَادَهِ رَبِّکَ، فَإِنْ أَحْسَنْتَ حَمِدْتَ اللهَ، وَإِنْ أَسَأْتَ اسْتَغْفَرْتَ اللهَ. وَلاَ خَیْرَ فِی الدُّنْیَا إِلاَّ لِرَجُلَیْنِ: رَجُلٍ أَذْنَبَ ذُنُوباً فَهُوَ یَتَدَارَکُهَا بِالتَّوْبَهِ، وَرَجُلٍ یُسَارِعُ فِی الْخَیْرَاتِ.

In Persian

از امام علیه السلام پرسیدند که خیر و نیکی چیست؟ آن حضرت (در تفسیر آن) فرمود: خیر و نیکی آن نیست که دارائی و فرزندت بسیار گردد، بلکه خیر آن است که دانشت افزون و حلم و بردباریت بزرگ شود، و بر اثر اطاعت و بندگی پروردگارت به مردم سرفرازی کنی، پس اگر نیکی کردی خدا را سپاسگزاری، و اگر بد کردی از خدا آمرزش بخواهی، و در دنیا خیر و نیکی نیست مگر برای دو مرد: مردی که گناهان به جا آورده را به تو به تلافی نماید، و مردی که در کارهای خداپسند بشتابد (هر چند اندک باشد)

p: 57

Wonderful Saying95

In English

95. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Action accompanied by fear for Allah does not fail, and how can a thing fail that has been accepted. (10)

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَیَقِلُّ عَمَلٌ مَعَ التَّقْوَی، وَکَیْفَ یَقِلُّ مَا یُتَقَبَّلُ ؟

In Persian

و کاری که با تقوی و پرهیزکاری انجام گیرد اندک نیست، و چگونه عملی که مقبول و پذیرفته می شود اندک می باشد؟

Footnote

(10). As Allah says:

. . . Verily, Verily, Allah do accept (an offering only) from those who guard (themselves against evil). (Qur'an, 5:27)

Wonderful Saying96

In English

96. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The persons most attached to the prophets are those who know most what the prophets have brought. Then Amir al-mu'minin recited the verse: Verily, of men the nearest to Abraham are surely those who followed him and this (Our) Prophet (Muhammad) and those who believe (Qur'an, 3:68). Then he said: The friend of Muhammad is he who obeys Allah, even though he may have no blood relationship, and the enemy of Muhammad is he who disobeys Allah even though he may have near kinship.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ أَوْلَی النَّاسِ بِالْأَنْبِیَاءِ أَعْلَمُهُمْ بِمَا جَاؤُوا بِهِ، ثُمَّ تَلاَ: (إِنَّ أَوْلَی النَّاسِ بِإِبْرَاهِیمَ لَلَّذِینَ اتَّبَعُوهُ وَهذَا النَّبِیُّ وَالَّذِینَ آمَنُوا واللهُ وَلیُّ الْمُؤْمِنینَ). ثُمَّ قَالَ: إِنَّ وَلِیَّ مُحَمَّدٍ مَنْ أَطَاعَ اللهَ وإِنْ بَعُدَتْ لُحْمَتُهُ (4534) وَإِنَّ عَدُوَّ مُحَمَّدٍ مَنْ عَصَی اللهَ وَإِنْ قَرُبَتْ قَرَابَتُهُ!

In Persian

امام علیه السلام (در فضیلت طاعت و بندگی) فرموده است: شایسته تر و نزدیکتر مردم به پیغمبران داناترین ایشانند به آنچه را که آنان (از جانب حقتعالی) آورده اند (زیرا شایستگی و نزدیکی به پیغمبران بر اثر طاعت و بندگی است و طاعت و بندگی بر اثر دانستن احکام است که ایشان از جانب خداوند آورده اند) پس امام علیه السلام (این آیه س 3 ی 68 را) خواند: ان اولی الناس بابراهیم للذین اتبعوه و هذا النبی و الذین امنوا یعنی نزدیکترین مردم به ابراهیم آنانند که او و این پیغمبر (حضرت مصطفی صلی الله علیه و آله) و کسانی که (به آن بزرگوار) ایمان آورده و گرویدند را پیروی نمودند، پس فرمود: دوست محمد کسی است که خدا را فرمان برد اگر چه خویشاوندی او (با آن حضرت) دور باشد (مانند سلمان و ابوذر و مقداد) و دشمن محمد کسی است که خدا را فرمان نبرد اگر چه خویشاوند نزدیک به او باشد (مانند ابولهب و ابوجهل).

p: 58

Wonderful Saying97

In English

97. Amir al-mu'minin, peace be upon him, heard about a Kharijite who said the mid-night prayers and recited the Qur'an, then he said: Sleeping in a state of firm belief is better than praying in a state of doubtfulness.

In Arabic

وقد سمع علیه السلام رجلاً من الحروریه (4535) یتهجّد (4536) ویقرأ، فقال: نَوْمٌ عَلَی یَقِینٍ خَیْرٌ مِنْ صَلاَهٍ فِی شَکٍّ.

In Persian

امام علیه السلام شنید که مردی از حروریه (خوارج نهروان که اجتماع آنان برای مخالفت با امیرالمومنین در صحرای حروراء نزدیک کوفه بوده) نماز شب می گزارد و قرآن می خواند، پس آن حضرت (درباره سود نداشتن عبادت بی شناسائی امام زمان) فرمود: خوابی که با یقین و باور (به امام زمان و خلیفه بر حق) باشد بهتر است از نمازگزاردن با شک و تردید (زیرا مبدا تعلیم عبادات و کیفیت و چگونگی آنها و یکی از ارکان دین امام وقت است و کسی که در او تردید داشته باشد نمازگزاردن و قرآن خواندنش درست نیست).

Wonderful Saying98

In English

98. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When you hear a tradition test it according to the criterion of intelligence not that of mere hearing, because relaters of knowledge are numerous but those who guard it are few.

In Arabic

وقال علیه السلام: اعْقِلُوا الْخَبَرَ إِذَا سَمِعْتُمُوهُ عَقْلَ رِعَایَهٍ لاَ عَقْلَ رِوَایَهٍ، فَإِنَّ رُوَاهَ الْعِلْمِ کَثِیرٌ، وَرُعَاتَهُ قَلِیلٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره اندیشه در اخبار) فرموده است: چون خبری شنیدید آن را از روی تدبر و اندیشه در آن دریابید نه از روی نقل لفظ آن، زیرا نقل کنندگان علم بسیارند و اندیشه کنندگان در آن اندک.

p: 59

Wonderful Saying99

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, heard a man recite: Verily we are Allah's and verily to Him shall we return (Qur'an, 2:156). Then he said: Our saying inna li'llah" (Verily we arc Allah's) is an admission of His Majesty over us and our saying "wa inna ilayhi raji 'un" (and verily to Him shall we return) is an admission of our being mortal.

In Arabic

. وسمع رجلاً یقول: (إنَّا لله وَإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ). فقال علیه السلام:

إِنَّ قَوْلَنا: (إِنَّا لله) إِقْرَارٌ عَلَی أَنْفُسِنَا بِالْمُلْکِ (4537) وقولَنَا: (وإِنَّا إِلَیْهِ رَاجِعُونَ) إِقْرَارٌ عَلَی أَنْفُسِنَا بِالْهُلْکِ (4538) .

In Persian

امام علیه السلام شنید مردی را که می گفت: انا لله و انا الیه راجعون (قرآن کریم س 3 ی 156 یعنی ما به فرمان خدا آمده و به سوی او باز می گردیم) آن حضرت (در تفسیر آن) فرمود: گفتار انالله اعتراف ما است به پادشاهی خدا (و اینکه ما مملوک و بنده او هستیم) و گفتار و انا الیه راجعون اعتراف ما است به تباه شدن (و مردن خودمان و حاضر شدن در قیامت در روز رستخیز).

Wonderful Saying100

In English

Some people praised Amir al-mu'minin, peace be upon him, to his face, then he said: O' my Allah! You know me better than myself, and I know myself more than they know. O' my Allah! make us better than what they think and forgive us what they do not know.

In Arabic

وقال علیه السلام وقد مدحه قوم فی وجهه: اللَّهُمَّ إِنَّکَ أَعْلَمُ بِی مِنْ نَفْسِی، وَأَنَا أَعْلَمُ بِنَفْسِی مِنْهُمْ، اللَّهُمَّ اجْعَلْنَا خَیْراً مِمَّا یَظُنُّونَ، وَاغْفِرْ لَنَا مَا لاَ یَعْلَمُونَ.

p: 60

In Persian

امام علیه السلام را گروهی در پیش رو ستودند، آن حضرت (در روش فروتنی) فرمود: خدایا تو به من از من داناتری، و من به خود از آنها داناترم، خدایا قرار ده ما را بهتر از آنچه ایشان گمان می برند (می ستایند) و آنچه (زشتیهائی) را که برای ما نمی دانند (و تو می دانی) بیامرز (استغفار و درخواست آمرزش حضرت معصومین علیهم السلام برای یاد دادن کیفیت چگونگی آن است به مردم، چنانکه در شرح سخن هفتاد و هفتم به این نکته اشاره شد، و یا از جهت ترک اولی است یعنی چیزی که سزاوار بوده به جا بیاورد و بجا نیاورده است و ترک اولی از گناهانی نیست که معصوم باید از آن مبری باشد، چنانکه شارح بحرانی (رحمه الله) در شرح خود در اینجا آن را فرموده است).

Wonderful Saying101

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fulfilment of (others') needs becomes a lasting virtue in three ways:-- regarding it small so that it attains bigness, concealing it so that it may manifest itself, and doing it quickly so that it becomes pleasant.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَسْتَقِیمُ قَضَاءُ الْحَوَائِجِ إِلاَّ بِثَلاَثٍ: بِاسْتِصْغَارِهَا (4539) لِتَعْظُمَ، وَبِاسْتِکْتَامِهَا (4540) لِتَظْهَرَ، بِتَعْجِیلِهَا لِتَهْنَؤَ (4541) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره روا ساختن نیازها) فرموده است: شایسته نیست روا نمودن درخواستها مگر به سه چیز (نخست) به کوچک شمردن آن تا (نزد پروردگار) بزرگ گردد (دوم) بی نهان داشته آن تا (هنگام پاداش) آشکار شود (سوم) به شتاب در انجام آن تا (برای خواهنده) گوارا باشد.

p: 61

Wonderful Saying102

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Shortly a time will come for people when high positions will be given only to those who defame others, when vicious people will be regarded as witty and the just will be regarded as weak. People will regard charity as a loss, consideration for kinship as an obligation, and worship grounds for claiming greatness among others. At this time, authority will be exercised through the counsel of women, the posting of young boys in high positions and the running of the administration by eunuchs.

In Arabic

. وقال علیه السلام: یَأْتِی عَلَی النَّاسِ زَمَانٌ لاَ یُقَرَّبُ فِیهِ إِلاَّ الْمَاحِلُ (4542) وَلاَ یُظَرَّفُ (4543) فِیهِ إِلاَّ الْفَاجِرُ، وَلاَ یُضَعَّفُ (4544) فِیهِ إِلاَّ الْمُنْصِفُ، یَعِّدُونَ الصَّدَقَهَ فِیِه غُرْماً (4545) ، وَصِلَهَ الرَّحِمِ مَنّاً (4546) وَالْعِبَادَهَ اسْتِطَالَهً (4547) عَلَی النَّاسِ! فَعِنْدَ ذَلِکَ یَکُونُ السُّلْطَانُ بِمَشُورَهِ النِّسَاءِ، وَإِمَارَهِ الصِّبْیَانِ، وَتَدْبِیرِ الْخِصْیَانِ!

In Persian

امام علیه السلام (درباره بعض پیش آمدها) فرموده است: روزگاری برای مردم خواهد آمد که در آن مقرب نیست مگر سخن چین نزد پادشاه، و زیرک خوانده نشود مگر بدکار دروغگو، و ناتوان نشمارند مگر شخص باانصاف درستکار را، در آن زمان صدقه و انفاق در راه خدا را غرامت و تاوان (مالی که به اکراه می دهند) می شمارند، و صله رحم و آمد و شد با خویشان را منت می نهند (مثلا می گوید من هستم که چنین و چنان کردم) و بندگی خدا را سبب فزونی بر مردم می دانند! پس (نتیجه این کردارهای زشت آن است که) در آن هنگام پادشاه (در فرمانروائی) به مشورت و کنگاش با کنیزان (زنهای بی سر و پا) و حکمرانی کودکان (جوانان شهوتران بی تجربه) و اندیشه خواجه سراها (مردان نالائق و پست) می باشد (ابن ابی الحدید در شرح خود را در اینجا می نویسد: فرمایش امام علیه السلام از جمله اخبار غیبی و یکی از آیات و معجزاتی است که اختصاص به آن حضرت دارد).

p: 62

Wonderful Saying103

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was seen in worn-out clothes with patches and when it was pointed out to him he said: With it the heart fears, the mind feels humble and the believers emulate it. Certainly, this world and the next are two enemies against each other and two paths in different directions. Whoever likes this world and loves it hates the next arid is its enemy. These two are like East and West. If the walker between them gets near to one, he gets farther from the other. After all, they are like two fellow-wives.

In Arabic

ورئی علیه إزار خَلَقٌ مرقوع، فقیل له فی ذلک, فقال: یَخْشَعُ لَهُ الْقَلْبُ، وَتَذِلُّ بِهِ النَّفْسُ، وَیَقْتَدِی بِهِ الْمُؤْمِنُونَ. إِنَّ الدُّنْیَا وَالْآخِرَهَ عَدُوَّانِ مُتَفَاوِتَانِ، وَسَبِیلاَنِ مُخْتَلِفَانِ، فَمَنْ أَحَبَّ الدُّنْیَا وَتَوَلاَّهَا أَبْغَضَ الْآخِرَهَ وَعَادَاهَا، وَهُمَا بِمَنْزِلَهِ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ، وَمَاشٍ بَیْنَهُمَا، کُلَّمَا قَرُبَ مِنْ وَاحِدٍ بَعُدَ مِنَ الْآخَرِ وَهُمَا بَعْدُ ضَرَّتَانِ!

In Persian

و جامه کهنه وصله داری بر تن امام (علیه السلام) دیدند پس درباره آن با آن حضرت گفتگو شد (پرسیدند چرا چنین جامه ای پوشیده ای؟) آن بزرگوار (درباره جامه کهنه) فرمود: با آن دل متواضع و نفس اماره رام می شود، و مومنین از آن پیروی می کنند (با کهنه جامه فروتنی پیشه گرفته و به خواهشهای نفس بی اعتنا می شود به خلاف جامه نو و نیکو که شخص را خودبین می سازد و از حق غافل شده در گناه می افتد). امام علیه السلام (درباره دنیا و آخرت) فرموده است: دنیا و آخرت دو دشمن ناجور و دو راه جدا (راه بهشت و راه دوزخ) هستند، پس کسی که دنیا را دوست داشت و به آن دل بست آخرت را دشمن داشته و با آن دشمنی نموده (از آن چشم پوشیده) است، و و آن دو مانند خاور و باختر می باشند که رونده بین آنها هر چه به یکی نزدیک شود از دیگری دور گردد (دل بسته به دنیا هر چه به آن دل بندد همان اندازه از آخرت غافل ماند، و دل بسته به آخرت به دنیا بی رغبت باشد) و آنها پس از این اختلافشان به دو زن مانند که یک شوهر داشته باشند (که هرگز با یکدیگر سازگار نشوند، چون نزدیکی و دوستی با هر یک مستلزم دوری و دشمنی با دیگری است).

p: 63

Wonderful Saying104

In English

It is related by Nawf al-Bikali that: I saw that one night Amir al-mu'minin, peace be upon him, came out from his bed and looked at the stars, then he said to me: "O' Nawf, are you awake or sleeping?" I said: "I am awake, O, Amir al-mu'minin." Then he said:

O' Nawf! blessed be those who abstain from this world and are eager for the next world. They are the people who regard this earth as a floor; its dust as their bed-cloth; and its water as their perfume; they recite the Qur'an in low tones and supplicate in high tones and then they are cut off from the world like 'Isa (Jesus).

O' Nawf! The prophet Dawud (David), peace be upon him, rose up at a similar hour one night and said, "This is the hour when whatever a person prays for is granted to him unless he is a tax-collector, an intelligence man, a police officer, a lute player or a drummer.

as-Sayyid ar-Radi says: It is also said that " 'artabah" means tabl (drum) and "kubah" means 'lute'.

In Arabic

وعن نوفٍ البِکالیّ، قال: رأیت أمیرالمؤمنین علیه السلام ذات لیله، وقد خرج من فراشه، فنظر فی النجوم فقال: یا نوف، أراقد أنت أم رامق؟ فقلت: بل رامق (4548) . قال: یَا نَوْفُ، طُوبَی لِلزَّاهِدِینَ فِی الدُّنْیَا، الرَّاغِبِینَ فِی الْآخِرَهِ، أُولئِکَ قَوْمٌ اتَّخَذُوا الْأَرْضَ بِسَاطاً، وَتُرَابَهَا فِرَاشاً، وَمَاءَهَا طِیباً، وَالْقُرْآنَ شِعَاراً (4549) وَالدُّعَاءَ دِثَاراً (4550) ثُمَّ قَرَضُوا (4551) الدُّنْیَا قَرْضاً عَلَی مِنْهَاجِ (4552) الْمَسِیحِ. یَا نَوْفُ، إِنَّ دَاوُدَ عَلَیْهِ السَّلاَمُ قَامَ فِی مِثْلِ هذِهِ السَّاعَهِ مِنَ اللَّیْلِ فَقَالَ: إِنَّهَا سَاعَهٌ لاَ یَدْعُو فِیهَا عَبْدٌ إِلاَّ اسْتُجِیبَ لَهُ، إِلاَّ أَنْ یَکُونَ عَشَّاراً (4553) أَوْ عَرِیفاً (4554) أَوْ شُرْطِیّاً (4555) أَوْ صَاحِبَ عَرْطَبَهٍ (وهی الطنبور) أَوْ صَاحِبَ کَوْبَهٍ (وهی الطبل، وقد قیل أیضاً: إنّ العَرْطَبَهَ: الطبلُ، والکوبهَ: الطنبور).

p: 64

In Persian

از نوف (ابن فضاله) بکالی (که از خواص اصحاب امام علیه السلام می باشد روایت شده) است که گفته: شبی امیرالمومنین علیه السلام را دیدم که از بستر خویش بیرون آمد و به سوی ستاره ها نگاه کرد و فرمود: ای نوف خوابیده ای یا بیداری؟ گفتم: یا امیرالمومنین بیدارم، فرمود ای نوف خوشا حال پارسایان در دنیا که به آخرت دل بسته اند، ایشان گروهی هستند که زمین را فرش و خاک آن را بستر و آب آن را شربت گوارا قرار داده اند (به لوازم زندگی بی اعتناء هستند) و قرآن را پیراهن (زینت و آرایش دل) و دعا و درخواست را جامه رو (جلوگیر از حوادث و پیشامدها) گردانیده اند، پس به روش (حضرت) مسیح (که به دنیا دلبستگی نداشت) دنیا را از خود جدا کردند. ای نوف، داوود علیه السلام در این ساعت از شب (نزدیک سحر برای راز و نیاز با حقتعالی) برخاست و گفت: این ساعتی است که دعا و درخواست نمی کند در آن بنده ای مگر آنکه روا می گردد مگر اینکه ده یک گیر (باجگیر و گمرکچی و راهدار) یا کسی که مردم را به ستمکاران بشناساند و اسرارشان را نزد آنها فاش نماید، یا گزمه و همکاران داروغه یا نوازنده ساز یا نقاره چی و دهل زن باشد (زیرا گناه ایشان مانع است از اینکه درخواستشان روا گردد. سیدرضی (علیه الرحمه) فرماید:) عرطبه بمعنی طنبور (ساز) و کوبه به معنی طبل (دهل و نقاره) است، و نیز گفته شده: عرطبه یعنی طبل و کوبه یعنی طنبور.

Wonderful Saying105

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Allah has placed on you some obligations which you should not ignore, has laid down for you limits which you should not transgress, has prohibited you from certain things which you should not violate, and has kept quiet about certain things, but He has not left them out by mistake so that you should not find them.

p: 65

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ اللهَ افْتَرَضَ عَلَیْکُمُ فَرَائِضَ فَلاَ تُضَیِّعُوهَا، وَحَدَّ لَکُمْ حُدُوداً فَلاَ تَعْتَدُوهَا، وَنَهَاکُمْ عَنْ أَشْیَاءَ فَلاَ تَنْتَهِکُوهَا (4556) وَسَکَتَ لَکُمْ عَنْ أَشْیَاءَ وَلَمْ یَدَعْهَا نِسْیَاناً فَلاَ تَتَکَلَّفُوهَا (4557) .

In Persian

امام علیه السلام (در پیروی از دستور خدا) فرموده است: خداوند بر شما امر کرده واجبات (مانند نماز و روزه و خمس و زکوه و حج) را پس آنها را تباه ننمائید (در انجام آنها کوتاهی نکنید که به کیفر خواهید رسید) و حدودی (مانند احکام بیع و نکاح و طلاق وارث) برای شما تعیین نموده از آنها تجاوز ننمائید ( به سلیقه خودتان رفتار نکنید که بیچاره می شوید) و شما را از چیزهائی (مانند زنا و لواط و قمار و شراب و رباخواری) باز داشته پرده حرمت آنها را ندرید (به جا نیاورید که در دنیا زیان دیده در آخرت به عذاب جاوید گرفتار خواهید شد) و برای شما از چیزهائی خاموشی گزیده (مانند تکلیف کردن به تحصیل و دانشی که برای آخرت سودی ندارد) و آنها را از روی فراموشی ترک نفرموده (چون خداوند منزه از فراموشی است) پس در به دست آوردن آنها خود رابه رنج نیندازید.

Wonderful Saying106

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If people give up something relating to religion to set right their worldly affairs, Allah will inflict upon them something more harmful than that.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَتْرُکُ النَّاسُ شَیْئاً مِنْ أَمْرِ دِینِهِمْ لْإِسْتِصْلاَحِ دُنْیَاهُمْ إلاَّ فَتَحَ اللهُ عَلَیْهِمْ مَا هُوَ أَضَرُّ مِنْهُ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره بی اعتنائی بدین) فرموده است: مردم چیزی از کار و دینشان را برای به دست آوردن سود دنیاشان از دست نمی دهند مگر آنکه خدا پیش می آورد بر آنها چیزی را که از آن سود زیانش بیشتر است (زیرا بی اعتنائی در امر دین مستلزم دوری از رحمت حقتعالی است).

p: 66

Wonderful Saying107

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Often the ignorance of a learned man ruins him while the knowledge he has does not avail him.

In Arabic

وقال علیه السلام: رُبَّ عَالِمٍ قَدْ قَتَلَهُ جَهْلُهُ، وَعِلْمُهُ مَعَهُ لاَ یَنْفَعُهُ.

In Persian

امام علیه السلام (در زمان جهل و احکام) فرموده است: بسا عالم (به علم سحر و حساب و نجوم و هیئت و انساب و مانند آنها) که (بر اثر اشتغال به آنها از به دست آوردن علم دین بازمانده است) جهل و نادانیش (به علم دین) که از ائمه معصومین علیهم السلام رسیده است) او را می کشد (از نیکبختی جاوید بی بهره می سازد) و علم و دانشی که با او است او را سود نبخشد.

Wonderful Saying108

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: In man there is a piece of flesh attached to him with a vein and it is the strangest thing in him. It is the heart. It has a store of wisdom and things contrary to wisdom. If it sees a ray of hope, eagerness humiliates it and when eagerness increases, greed ruins it. If disappointment overtakes it, grief kills it. If anger rises in it, a serious rage develops. If it is blessed with pleasure, it forgets to be cautious. If it becomes fearing, it becomes heedless. If peace extends all round, it becomes neglectful. If it earns wealth, freedom from care puts it in the wrong. if trouble befalls it, impatience makes it humble. If it faces starvation, distress overtakes it. If hunger attacks it, weakness makes it sit down. If its eating increases, heaviness of stomach pains it. Thus, every shortness is harmful to it and every excess is injurious to it.

p: 67

In Arabic

وقال علیه السلام: لَقَدْ عُلِّقَ بِنِیَاطِ (4558) هذَا الْإِنْسَانِ بَضْعَهٌ " (4559) هِیَ أَعْجَبُ مَا فِیهِ: وَذلِکَ الْقَلْبُ، وَلَهُ مَوَادَّ مِنَ الْحِکْمَهِ وَأَضْدَادٌ مِنْ خِلاَفِهَا، فَإِنْ سَنَحَ (4560) لَهُ الرَّجَاءُ أَذَلَّهُ الطَّمَعُ، وَإِنْ هَاجَ بِهِ الطَّمَعُ أَهْلَکَهُ الْحِرْصُ و اِنْ مَلَکَهُ الْیَأْسُ قَتَلَهُ الْأَسَفُ، وإِنْ عَرَضَ لَهُ الْغَضَبُ اشتَدَّ بِهِ الْغَیْظُ، وَإِنْ أَسْعَدَهُ الرِّضَی نَسِیَ التَّحَفُّظَ (4561) ، إِنْ غَالَهُ الْخَوْفُ شَغَلَهُ الْحَذَرُ، وَإِن اتَّسَعَ لَهُ الْأَمْرُ اسْتَلَبَتْهُ الْغِرَّهُ (4562) وَإِنْ أَفَادَ (4563) مَالاً أَطْغَاهُ الغِنَی، وَإِن أَصَابَتهُ مُصِیبَهٌ فَضَحَهُ الْجَزَعُ، وَإِنْ عَضَّتْهُ الْفَاقَهُ (4564) شَغَلَهُ الْبَلاَءُ، وَإِنْ جَهَدَهُ (4565) الْجُوعُ قَعَدَ بِهِ الضَّعْفُ، وإِنْ أَفْرَطَ بِهِ الشِّبَعُ کَظَّتْهُ (4566) الْبِطْنَهُ (4567) . فَکُلُّ تَقْصِیرٍ بِهِ مُضِرٌّ، وَکُلُّ إِفْرَاطٍ لَهُ مُفْسِدٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره قلب) فرموده است: برگی از (رگهای) این انسان پاره گوشتی آویخته شده که آن شگفترین چیزی است که در او است و آن قلب است که برای آن اوصاف پسندیده و صفات ناپسندیده ای است برخلاف آنها: اگر امید و آرزو به آن رو کند طمع و آز خوارش می گرداند، و اگر طمع در آن به جوش آید حرص تباهش سازد، و اگر نومیدی به آن دست یابد حسرت و اندوه می کشدش، و اگر غضب و تندخوئی برای آن پیش آید خشم به آن سخت گیرد، و اگر رضا و خشنودی آن را همراه شود خودداری (از ناپسندیده ها) را فراموش نماید، و اگر ترس ناگهان آن را فرا گیرد دوری جستن (از کار) مشغولش سازد، و اگر ایمنی و آسودگی آن فزونی گیرد غفلت آن را می رباید، اگر به آن مصیبت و اندوه رخ دهد بی تابی رسوایش نماید، و اگر مالی بیابد توانگری یاغیش گرداند، و اگر به چیزی آن را بیازارد و بلاء و سختی گرفتارش کند، واگر گرسنگی بر آن سخت گیر و ناتوانی از پا در آوردش، و اگر سیری به آن بسیار گشته از حد بگذرد شکمپری به رنج اندازدش، پس هر کوتاهی از حد آن را زیان رساند، و هر بیشی در حد آن را تباه گرداند (بنابراین قلبی که اعتدال و میانه روی را از دست نداده به حکمت رفتار کند دارنده آن سود دنیا و آخرت را دریابد).

p: 68

Wonderful Saying109

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: We (the members of the Prophet's family) are like the pillow in the middle. He who lags behind has to come forward to meet it while he who has exceeded the bounds has to return to it.

In Arabic

وقال علیه السلام: نَحْنُ الْنُّمْرُقَهُ الْوُسْطَی (4568) , بِهَا یَلْحَقُ التَّالِی، وَإِلَیْهَا یَرْجِعُ الْغَالِی (4569) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره دوازده امام) فرموده است: ما (اهلبیت چون) پشتی هستیم در میانه (که از دو جانب به آن تکیه دهند یعنی ما راه راست می باشیم بر حد اعتدال که باید مردم تدبیر معاش و معادشان از ما بیاموزند) آنکه وامانده (در شناسائی ما کوتاهی نموده) خود را به آن پشتی برساند (تا آسایش و نیکبختی را به دست آورد) و آنکه تجاوز کرده و پیشی گرفته (درباره ما زیاده روی نموده از حد بشریت بیرون برده) به جانب آن پشتی بازگشت نماید (تا از گمراهی برهد).

Wonderful Saying110

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: No one can establish the rule of Allah, the Glorified, except he who shows no relenting (in the matter of right), who does not behave like wrong doers and who does-not run after objects of greed.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یُقِیمُ أَمْرَ اللهِ سُبْحَانَهُ إلاَّ مَنْ لاَ یُصَانِعُ (4570) وَلاَ یُضَارِعُ (4571) وَلاَ یَتَّبِعُ الْمَطَامِعَ (4572) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره اجراء کننده حکم) فرموده است: حکم و فرمان خداوند سبحان را اجراء نمی کند مگر کسی که (با آنکه می خواهد حکم خدا را درباره اش اجرا نماید) مداراه و همراهی نکند (یا از او رشوه نستاند) و (با او) فروتنی ننماید، و در پی طمعها و آزها نرود.

p: 69

Wonderful Saying111

In English

111. Sahl ibn Hunayf al-Ansari died at Kufah after his return from the battle of Siffin and he was very much loved by Amir al-mu'minin, peace be upon him. On this occasion Amir al-mu'minin said: Even if a mountain had loved me, it would have crumbled down.

as-Sayyid ar-Radi says: The meaning of this is that since the trial of the man who loves Amir al-mu'minin will be so, severe troubles would leap towards him, and this is not the case except with the God-fearing, the virtuous and select good. There is another similar saying of Amir al-mu'minin 's individuals, namely:

In Arabic

. وقال علیه السلام وقد توفی سهل بن حُنَیْفٍ الاَنصاری بالکوفه بعد مرجعه معه من صفین، وکان من أحبّ الناس إلیه:

لَوْ أَحَبَّنِی جَبَلٌ لَتَهَافَتَ (4573) . معنی ذلک: أنّ المحنه تغلظ علیه، فتسرع المصائب إلیه، ولا یفعل ذلک إلاَّ بالْأَتقیاء الْأَبرار والمصطفین الْأَخیار، وهذا مثل قوله علیه السلام :

In Persian

امام علیه السلام هنگامی که سهل ابن حنیف انصاری پس از برگشتن با آن حضرت از (جنگ) صفین در کوفه وفات نمود و آن بزرگوار او را از دیگران بیشتر دوست می داشت (درباره گرفتاری دوستداران خود) فرموده است: اگر کوهی مرا دوست داشته باشد تکه تکه شده فرو ریزد (سید رضوی علیه الرحمه فرماید:) و معنی این فرمایش آن است که آزمایش با گرفتاری و بیچارگی بر او سخت می گیرد پس اندوهها به سوی او می شتابد، و این نمی شود مگر با پرهیزکاران نیکوکار و برگزیدگان بزرگوار.

Wonderful Saying112

In English

p: 70

112. Whoever loves us, members of the Household (of the Prophet), should be prepared to face destitution.

as-Sayyid ar-Radi says: This has been interpreted in a different way as well, but on this occasion is not fit to mention here. (1)

In Arabic

2. مَنْ أَحَبَّنَا أَهْلَ الْبَیْتِ فَلْیَسْتَعِدَّ لِلْفَقْرِ جِلْبَاباً. وقد تُؤُوّل ذلک علی معنی آخر لیس هذا موضع ذکره.

In Persian

و این گفتار مانند فرمایش آن حضرت علیه السلام است: هر که ما اهلبیت را دوست دارد باید برای پوشیدن پیراهن (شکیبائی بر) فقر و پریشانی آماده شود (و اینکه شکیبائی بر بی چیزی را به پیراهن تشبیه نموده برای آن است که شکیبائی بی چیزی را پنهان می دارد چنانکه پیراهن تن را می پوشاند) و فرمایش آن حضرت: (اگر گروهی مرا دوست داشته باشد تکه تکه شده فرو ریزد، یا فقر در فرمایش دیگر آن بزرگوار) بر معنی دیگری (غیر از معنی ظاهری آن که بی چیزی و تنگدستی است) تاویل شده که اینجا جای بیان آن نیست (و شاید مراد از معنی دیگر برای فقر که سید (علیه الرحمه) بیان نفرموده بی اعتنائی به دنیا و قناعت در زندگی باشد، پس معنی آن اینست: هر که ما را دوست دارد باید برای دنیا کوشش ننماید و قناعت پیشه گیرد، و شاید مراد نیازمندی روز رستخیز باشد که معنی چنین می شود: هر که ما را دوست دارد برای نیازمندی و پریشانی روز قیامت آماده باشد یعنی توشه طاعت و بندگی بردارد).

Footnote

(1). Perhaps the other meaning of this saying is that: "Whoever loves us should not hanker after worldly matters even though in consequence he may have to face destitution and poverty; but he should rather remain content and avoid seeking worldly benefits."

p: 71

Wonderful Saying113

In English

113. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: No wealth is more profitable than wisdom, no loneliness is more estranging than vanity, no wisdom is as good as tact, no honour is like fear from Allah, no companion is like the goodness of moral character, no inheritance is like civility, no guide is like promptitude, no trade is like virtuous acts, no profit is like Divine reward, no self- control is like inaction in time of doubt, no abstention is like that (which is) from prohibitions, no knowledge is like thinking, no worship is like the discharge of obligation, no belief is like modesty and endurance, no attainment is like humility, no honour is like knowledge, no power is like forbearance, and no support is more reliable than consultation.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ مَالَ أَعْوَدُ مِنَ الْعَقْلِ، وَلاَ وَحْدَهَ أَوْحَشُ مِنَ الْعُجْبِ ، وَلاَ عَقْلَ کَالتَّدْبِیرِ، وَلاَ کَرَمَ کَالتَّقْوَی، وَلاَ قَرِینَ کَحُسْنَ الْخُلْقِ وَلاَ مِیرَاثَ کَالْأَدَبِ، وَلاَ قَائِدَ کَالتَّوْفِیقِ، وَلاَ تِجَارَهَ کَالْعَمَلِ الصَّالِحِ، وَلاَ رِبْحَ کَالثَّوَابِ، وَلاَ وَرَعَ کالْوُقُوفِ عِنْدَ الشُّبْهَهِ، وَلاَ زُهْدَ کَالزُّهْدِ فِی الْحَرَامِ، ولاَ عِلْمَ کَالتَّفَکُّرِ، وَلاَ عِبَادَهَ کَأَدَاءِ الْفَرائِضِ، وَلاَ إِیمَانَ کَالْحَیَاءِ وَالصَّبْرِ، وَلاَ حَسَبَ کَالتَّوَاضُعِ، وَلاَ شَرَفَ کَالْعِلْمِ، وَلاَ عِزَّ کَألْحَلْمِ. وَلاَ مُظَاهَرَهَ أَوْثَقُ مِن الْمُشَاوَرَهِ.

In Persian

امام علیه السلام (در ترغیب به صفات پسندیده و نکوهش خودپسندی) فرموده است: هیچ دارائی پر سودتر از خرد نیست (زیرا خرد سعادت دنیا و آخرت را در بردارد) و هیچ تنهائی ترسناکتر از خودپسندی نیست (زیرا خودپسند مردم را از خود پست تر پنداشته آنها هم از او دوری کنند و تنها ماند) و هیچ عقلی چون تدبیر و اندیشه نیست (زیرا اندیشه را هر آماده و استوار می سازد) و هیچ جوانمردی مانند پرهیزکاری نیست (زیرا پرهیزکار نزد خالق و خلق عزیز و ارجمند است) و هیچ همنشینی چون خوی نیکو نیست (زیرا خوی نیکو دلها را به دست آورد) و هیچ میراثی مانند ادب و آراستگی نیست (زیرا آراستگی شخص را محبوب می سازد) و هیچ پیشوائی مانند توفیق دوست یافتن به کار نیست (زیرا توفیق شخص را به راه راست و خداپسند می کشاند) و هیچ تجارت و بازرگانی مانند کردار پسندیده نیست (زیرا نیکبختی همیشگی را در بردارد) و هیچ سودی مانند پاداش (الهی) نیست (زیرا سودی است همیشگی) و هیچ اجتناب و دوری چون ماندن در جلو شبهه (چیز نامعلوم) نیست (زیرا اقدام در شبهه به حرام می کشاند) و هیچ پارسائی مانند بی رغبتی در حرام نیست (زیرا بی رغبتی در حرام مستلزم آراستگی و پاکی است) و هیچ دانشی مانند تفکر و پیش بینی نیست (زیرا بر اثر آن به مبدا و معاد راه برده از گمراهی برهد) و هیچ عبادتی مانند انجام واجبات نیست (زیرا پاداش آن بیشتر از مستحبات و در ترک آن عذاب و کیفر است) و هیچ ایمانی مانند شرم و شکیبائی نیست (زیرا به این دو ایمان کامل می گردد) و هیچ بزرگواری و سرفرازی مانند فروتنی نیست (زیرا فروتن را همه از دل دوست دارند) و هیچ شرافت و بزرگی مانند دانش نیست (زیرا دانش راهنمای شخص است) و هیچ ارجمندی مانند بردباری نیست (زیرا بردباری موجب سرفرازی است) و هیچ پشتیبانی استوارتر از کنگاش کردن نیست (زیرا مشورت سبب پی بردن به پایان کار و سود و زیان آن است).

p: 72

Wonderful Saying114

In English

114. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: At a time when virtue is in vogue in the world and among people, if a person entertains an evil suspicion about another person from whom nothing evil has ever been seen, then he has been unjust. And at a time when vice is in vogue in the world and among people, if a man entertains a good idea about another person he has flung himself in peril.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِذَا اسْتَوْلَی الصَّلاَحُ عَلَی الزَّمَانِ وَأَهْلِهِ, ثُمَّ أَسَاءَ رَجُلٌ الظَّنَّ بِرَجُلٍ لَمْ تَظْهَرْ مِنْهُ حَوْبَهٌ (4576) فَقَدْ ظَلَمَ! وَإِذَا اسْتَوْلَی الْفَسَادُ عَلَی الزَّمَانِ وأَهْلِهِ فَأَحْسَنَ رَجُلٌ الظَّنَّ بِرَجُلٍ فَقَدْ غَرَّرَ (4577) !

In Persian

امام علیه السلام (درباره بدبینی و خوش بینی) فرموده است: هر گاه نیکوکاری روزگار و اهلش را فرا گرفت پس مردی به مردی که رسوائی او آشکار نگشته (و در بعضی از نسخ لم تظهر منه حوبه ضبط شده یعنی به مردی که گناهی از او هویدا نگردیده) بدبین شود ستم نموده، و هر گاه تباهکاری بر روزگار و اهلش دست انداخت پس مردی به مردی خوش بین باشد خود را به خطر و تباهی انداخته (چون از کسی که در زمان فساد تربیت شده و با مردم تباهکار معاشرت و آمیزش داشته امید نیکی نباید داشت).

Wonderful Saying115

In English

115. It was said to Amir al-mu'minin, peace be upon him: How are you, O' Amir al-mu'minin? and he replied: How can he be whom life is driving towards death, whose state of healthiness can change into sickness any moment and who is to be caught (by death) from his place of safety.

p: 73

In Arabic

. وقیل له علیه السلام: کیف نجدک یا أمیرالمؤمنین؟ فقال: کَیْفَ یَکُونُ مَنْ یَفْنَی بِبِقَائِهِ (4578) , وَیَسْقَمُ بِصِحَّتِهِ (4579) وَیُؤْتَی مِنْ مَأْمَنِهِ (4580) .

In Persian

به امام علیه السلام گفتند: یا امیرالمومنین خود را چگونه می یابی؟ آن حضرت (درباره گرفتاریهای در دنیا) فرمود: چگونه است حال کسی که به هستی خود نیست می گردد (هستی به سوی نیستی می کشاندش) و به تندرستیش بیمار می شود (تندرستی به سوی بیماری پیری می بردش) و مرگ او را از پناهگاهش (دنیا) دریابد.

Wonderful Saying116

In English

116. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There are many people who are given time (by Allah) through good treatment towards them, and many who are deceived because their sinful activities are veiled (by Allah), and many who are enamoured by good talk about themselves. And Allah does not try anyone as seriously as He tries him whom He allows time (to remain sinful).

In Arabic

وقال علیه السلام: کَمْ مِنْ مُسْتَدْرَجٍ (4581) بِالْإِحْسَانِ إلَیْهِ، وَمَغْرورٍ بِالسَّتْرِ عَلَیْهِ، وَمَفْتُونٍ بِحُسْنِ الْقَوْلِ فِیهِ! وَمَا ابْتَلَی (4582) اللهُ أَحَداً بِمِثْلِ الْإِمْلاَءِ لَهُ (4583) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره آزمایش بندگان) فرموده است: بسا کسی که به احسان و بخشش (خداوند) به او کم کم به عذاب و کیفر نزدیک شده (چون هر چند خدا به او احسان نماید او به نافرمانی بیفزاید و کفران کند) و بسا کسی که به پنهان ماندن (بدیها) بر او فریب خورده (زیرا هر چه کار زشت کرده رسوا نشده) و بسا کسی که به جهت گفتار نیک (مردم) درباره او در فتنه و سختی افتاده (چون خودپسندی او را از سپاسگزاری نعمتهای خدا که جمله آنها گفتار نیک مردم است درباره او باز می دارد و به عذاب و سختی گرفتار می گردد) و خداوند کسی را مانند مهلت دادن او (در دنیا) آزمایش ننمود (زیرا نعمت زندگی بزرگترین نعمتی است که بنده به آن آزمایش می شود).

p: 74

Wonderful Saying117

In English

117. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Two categories of persons will face ruin on account of me: he who loves me with exaggeration, and he who hates me intensely.

In Arabic

وقال علیه السلام: هَلَکَ فِیَّ رَجُلاَنِ: مُحِبٌّ غَالٍ (4584) وَ مُبْغِضٌ قَالٍ (4585) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره دوست و دشمن خود) فرموده است: دو مرد در را من تباه شدند (یکی) دوستی که (در دوستیش) زیاده روی کند (مرا از مرتبه ولایت بالاتر بداند) و (دیگر) دشمنی که در دشمنی زیاده روی کند (مقام و منزلت مرا منکر باشد).

Wonderful Saying118

In English

118. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: To miss an apportunity brings about grief.

In Arabic

وقال علیه السلام: إضَاعَهُ الْفُرْصَهِ غُصَّهٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره فرصت از دست دادن) فرموده است: از دست دادن فرصت (اقدام ننمودن به کار در وقت و مناسب باعث) غم و اندوه است.

Wonderful Saying119

In English

119. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The example of the world is like a serpent. It is soft to the touch but its inside is full of venom. An ignorant person who has fallen into deceit is attracted towards it but a wise and intelligent man keeps on his guard against it.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَثَلُ الدُّنْیَا کَمَثَلِ الْحَیَّهِ لَیِّنٌ مَسُّهَا،

وَالسُّمُّ النَّاقِعُ فِی جَوْفِهَا، یَهْوِی إِلَیْهَا الْغِرُّ الْجَاهِلُ، وَیَحْذَرُهَا ذُواللُّبِّ الْعَاقِلُ!

In Persian

امام علیه السلام (درباره دنیا) فرموده است: داستان دنیا چون داستان مار است که دست بر آن بکشی نرم و در اندرزش زهر کشنده است، فریب خورده نادان برطرف آن می رود، و خردمند پایان بین از آن دوری می گزیند.

p: 75

Wonderful Saying120

In English

120. Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about the Quraysh, when he replied: As for Banu Makhzum they are the blossoms of the Quraysh. It is delightful to talk to their men and to marry their women. As for Banu 'Abd Shams, they are farsighted and cautious about all that is hidden from them. As for ourselves (Banu Hashim) we spend whatever we get and are very generous in offering ourselves in death. Consequently, those people are more numerous, more contriving and more ugly while we are more eloquent, well-wishing and handsome.

In Arabic

. وقال علیه السلام وقد سئل عن قریش: أَمَّا بَنُو مَخْزُومٍ فَرَیْحَانَهُ قُرَیْشٍ، نُحِبُّ حَدِیثَ رِجَالِهِمْ، وَالنِّکَاحَ فِی نِسَائِهِمْ. وَأَمَّا بَنُو عَبْدِ شَمسٍ فَأَبْعَدُهَا رَأْیاً، وَأَمْنَعُهَا لِمَا وَرَاءَ ظُهُورِهَا. وَأَمَّا نَحْنُ فَأَبْذَلُ لِمَا فِی أَیْدِینَا، وَأَسْمَحُ عِنْدَ الْمَوْتِ بِنُفُوسِنَا. وَهُمْ أَکْثَرُ وَأَمْکَرُ وَأَنْکَرُ، وَنَحْنُ أَفْصَحُ وَأَنْصَحُ وَأَصْبَحُ.

In Persian

از امام علیه السلام از (اوصاف) قریش پرسیدند فرمود: اما بنی مخزوم (طائفه ای از قریش) گل خوشبوی قریش هستند (زیرا مردانشان زیرک و زنانشان آراسته اند) سخنان مردانشان (به جهت شیرین زبانی) و زناشوئی با زنانشان را (بر اثر آراستگی) دوست می داری، و اما بنی عبدشمس (طائفه دیگر از قریش) دوربین ترین قریش می باشند از رای و اندیشه و جلو گیرنده ترین آنانند چیزی را که پشت سر ایشان است (در پیشامدها یگانه اند) و اما ما (بنی هاشم، طائفه دیگر از قریش) بخشنده تریم آنچه را (دارائی) که در دستمان است، و جوانمردتریم به جان دادن هنگام مرگ (در میدان جنگ از کشته شدن باک نداریم) و ایشان (بنی عبدشمس که بنی امیه از آنها هستند از روی شمار) بیشترند، و (در آمیزش) بسیار فریبنده و زشت رو می باشند، و ما (در گفتار) فصیح تر (رساتر) و نیکخواه تر و (در معاشرت) خوشروتر هستیم.

p: 76

Wonderful Saying121

In English

121. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: What a difference there is between two kinds of actions: an act whose pleasure passes away but its (ill) consequence remains, and. the act whose hardship passes away but its reward stays.

In Arabic

1. وقال علیه السلام: شَتَّانَ مَا بَیْنَ عَمَلَیْنِ: عَمَلٍ تَذْهَبُ لَذَّتُهُ وَتَبْقَی تَبِعَتُهُ، وَعَمَلٍ تَذْهَبُ مَؤُونَتُهُ وَیَبْقَی أَجْرُهُ.

In Persian

امام علیه السلام (در ترغیب به بندگی) فرموده است: چه دور است بین دو عمل و کردار عملی (نافرمانی) که لذت و خوشی آن بگذرد و زیان (کیفر) آن بماند، و عملی (طاعت و بندگی) که رنج آن بگذرد و پاداش و مزدش بماند.

Wonderful Saying122

In English

122. Amir al-mu'minin, peace be upon him, was accompanying funeral when he heard someone laugh. Then He said : Is it that death has been ordained only for others? Is it that right is obligatory only on others? Is it that those whom we see departing on their journey of death will come back to us? We lay them down in their graves and then enjoy their estate (as if we will live for good after them). We have ignored every preacher, man or woman, and have exposed ourselves to every catastrophe.

In Arabic

. وتبع جنازه فسمع رجلاً یَضحک، فقال علیه السلام: کَأَنَّ الْمَوْتَ فِیهَا عَلَی غَیْرِنَا کُتِبَ، وَکَأَنَّ الْحَقَّ فِیهَا عَلَی غَیْرِنَا وَجَبَ، وَکَأَنَّ الَّذِی نَرَی مِنَ الْأَمْوَاتِ سَفْرٌ (4586) عَمَّا قَلِیلٍ إِلَیْنَا رَاجِعُونَ! نُبَوِّئُهُمْ (4587) أَجْدَاثَهُمْ (4588) نَأْکُلُ تُرَاثَهُمْ (4589) کَأَنَّا مُخَلَّدُونَ، بَعْدَهُمْ ! ثُمَّ قَدْ نَسِینَا کُلَّ وَاعِظٍ وَوَاعِظَهٍ، وَرُمِینَا بِکُلِّ فَادِحٍ وَ جَائِحَهٍ (4590) !!

p: 77

In Persian

امام علیه السلام پی جنازه ای (که به گورستان می بردند) می رفت شنید که مردی می خندد، پس (در ترغیب به خوهای پسندیده) فرمود: گویا مردن در دنیا بر غیر ما نوشته شده، و گویا حق (مرگ) در دنیا بر غیر ما لازم گشته، و گویا مرده هائی که می بینیم (هر روز می روند) مسافرینی هستند که به زودی به سوی ما بر می گردند! ایشان را در قبرهاشان می گذاریم، و دارائیشان را می خوریم، مانند آنکه ما پس از آنها جاوید خواهیم ماند که پنددهنده ها (زن و مرد از مردگان) را فراموش کردیم، و به هر آفت و زیانی گرفتار شدیم.

Wonderful Saying123

In English

123. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Blessed be lie who humbles himself, whose livelihood is pure, whose heart is chaste, whose habits are virtuous, who spends his savings (in the name of Allah), who prevents his tongue from speaking nonsense, who keeps people safe from evil, who is pleased with the (Prophet's) sunnah, and who is unconnected with innovation (in religion).

as-Sayyid ar-Radi Says: Some people attribute this and the previous saying to the Messenger of Allah (may Allah bless him and his descendants).

In Arabic

وقال علیه السلام: طُوبَی لِمَنْ ذَلَّ فِی نَفْسِهِ، وَطَابَ کَسْبُهُ، وَصَلَحَتْ سَرِیرَتُهُ، وَحَسُنَتْ خَلِیقَتُهُ (4591) َوأَنْفَقَ الْفَضْلَ مِنْ مَالِهِ، وَأَمْسَکَ الْفَضْلَ مِنْ لِسَانِهِ، وَعَزَلَ عَنِ النَّاسِ شَرَّهُ، وَوَسِعَتْهُ السُّنَّهُ، وَلَمْ یُنْسَبْ إِلَی الْبِدْعَهِ.

قال الرضی: أقول: ومن الناس من ینسب هذا الکلام إلی رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم. وکذالک الذی قبله.

p: 78

In Persian

خوشا کسی که نفسش رام گشت (فروتنی پیشه نمود) و عمل کردارش پاک و شایسته، و نیتش (اعتقاداتش) پسندیده، و خویش نیکو بود، و فزونی از مال و دارائیش را (در راه خدا به مستمندان) انفاق نمود، و پرگوئی را از زبانش نگاهداشت (بیجا نگفت) و بدیش را از مردم دور گردانید (آزار نرسانید) و سنت (روش پیغمبر اکرم) بر او سخت نیامد، و به بدعت نسبت داده نشد (سیدرضی علیه الرحمه فرماید:) می گویم: بعضی از مردم این سخن و همچنین سخن پیش از آن را به رسول خدا صلی الله علیه و آله نسبت می دهند.

Wonderful Saying124

In English

124. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The jealousy of a woman (with co-wives) is heresy, while the jealousy of a man is a part of belief.

In Arabic

. وقال علیه السلام: غَیْرَهُ الْمَرْأَهِ کُفْرٌ (4592) وَغْیْرَهُ الرَّجُلِ إیمَانٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره غیرت) فرموده است: غیرت زن (بر مرد) کفر است (زیرا مستلزم حرام دانستن دو زن یا بیشتر است برای یک مرد که خدا آن را حلال نموده) و غیرت مرد (بر زن) ایمان است (چون موجب حرام دانستن اشتراک دو مرد است در یک زن که خدا آن را حرام کرده).

Wonderful Saying125

In English

125. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I am defining Islam as no one has defined before me: Islam is submission, submission is conviction, conviction is affirmation, affirmation is acknowledgement, acknowledgement is discharge (of obligations), and discharge of obligations is action.

In Arabic

p: 79

وقال علیه السلام: لاَََنْسُبَنَّ الْإِسْلاَمَ نِسْبَهً لَمْ یَنسُبْهَا أَحَدٌ قَبْلِی. الْإِسْلاَمُ هُوَ التَّسْلِیمُ، وَالتَّسْلِیمُ هُوَ الْیَقِینُ، وَالْیَقِینُ هُوَ التَّصْدِیقُ، وَالتَّصْدِیقُ هُوَ الْإِقْرَارُ، وَالْإِقْرَارُ هُوَ الْأَدَاءُ، وَالْأَدَاءُ هَوَ الْعَمَلُ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره اسلام حقیقی) فرموده است: اسلام را چنان وصف نمایم که کسی پیش از من وصف ننموده باشد: اسلام زیر بار رفتن (احکام خدا و رسول) است، و زیر بار رفتن باور نمودن (آنها) است، و باور نمودن قبول کردن (آنها) است، و قبول کردن اعتراف (به آنها) است، و اعتراف نمودن آماده شدن برای به جا آوردن (آنها) است، و به جا آوردن عمل (به آنها) است (پس در حقیقت اسلام همان عمل به دستور خدا و رسول است).

Wonderful Saying126

In English

126. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I wonder at the miser who is speeding towards the very destitution from which he wants to run away and misses the very ease of life which he covets. Consequently, he passes his life in this world.like the destitute, but will have to render an account in the next world like the rich.

I wonder at the proud man who was just a drop of semen the other day and will turn into a corpse tomorrow. I wonder at the man who doubts Allah although he sees His creations. I wonder at him who has forgotten death although he sees people dying. I wonder at him who denies the second life although he has seen the first life. I wonder at him who inhabits this transient abode but ignores the everlasting abode.

p: 80

In Arabic

وقال علیه السلام: عَجِبْتُ لِلْبَخِیلِ یَسْتَعْجِلُ الْفَقْرَ (4593) الَّذِی مِنْهُ هَرَبَ، وَیَفُوتُهُ الْغِنَی الَّذِی إِیَّاهُ طَلَبَ، فَیَعِیشُ فِی الدُّنْیَا عَیْشَ الْفُقَرَاءِ، وَیُحَاسَبُ فِی الْآخِرَهِ حِسَابَ الْأَغْنِیَاءِ. وَعَجِبْتُ لِلْمُتَکَبِّرِ الَّذِی کَانَ بِالْأَمْسِ نُطْفَهً، وَیَکُونُ غَداً جِیفَهً. وَعَجِبْتُ لِمَنْ شَکَّ فِی اللهِ، وَهُوَ یَرَی خَلْقَ اللهِ. وَعَجِبْتُ لِمَنْ نَسِیَ الْمَوْتَ، وهُوَ یَرَی الْمَوْتَی. وَعَجِبْتُ لِمَن أَنْکَرَ النَّشْأَهَ الْأُخْرَی، وَهُوَ یَرَی النَّشْأَهَ الْأُولَی. وَعَجِبْتُ لِعَامِرٍ دَارَ الْفَنَاءِ، وَتَارِکٍ دَارَ الْبَقَاءِ.

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش خوهای زشت و کردارهای ناشایسته) فرموده است: شگفت دارم برای مرد بخیل و زفتی که می شتابد بد به فقر و تنگدستی که از آن گریزان است (زیرا از آنچه دارد سود نمی برد پس با تهی دستان یکسان است) و توانگری را که می جوید از دست می دهد (زیرا از مال و دارائیش بهره ای نمی برد) پس در دنیا مانند تنگدستان زندگی می نماید و در آخرت مانند توانگران به حسابش می رسند (چون حساب اندوخته را باید پس بدهد) و شگفت دارم برای گردنکشی که دیروز نطفه بود و فردا مردار می باشد (که اگر خاک از روی جسدش بردارند مردم از گندش گریزانند) و شگفت دارم برای کسی که در خدا دو دل باشد در حالی که آفریده شده خدا را می بیند (چون نمی شود بی آفریننده ای آفریده شده ای باشد) و شگفت دارم برای کسی که مرگ را فراموش می کند در حالی که می بیند کسی را که می میرد، و شگفت دارم برای کسی که زیر بار پیدایش معاد و بازگشت در قیامت نمی رود و حال آنکه پیدایش از نطفه را می بیند، و شگفت دارم برای کسی که خانه نیستی را آباد می کند (برای دنیا تلاش می نماید) و خانه هستی (آخرت) را رها می سازد (در فکر آماده ساختن توشه ای برای آن نیست).

p: 81

Wonderful Saying127

In English

127. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever falls short of actions falls into grief, and Allah has nothing to do with him who spares nothing from his wealth in the name of Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ قَصَّرَ فِی الْعَمَلِ ابْتُلِیَ بِالْهَمِّ، وَلاَ

حَاجَهَ لِلَّهِ فِیمَنْ لَیْسَ لِلَّهِ فِی نَفْسِهِ وَمَالِهِ نَصِیبٌ.

In Persian

امام علیه السلام (در زیان کوتاهی در بندگی) فرموده است: کسی که در عمل و کار (بندگی خدا) کوتاهی کند (و وقت خود را صرف آبادی دنیا نماید، برای به دست آوردن و هم برای بی نتیجه ماندن آن) به غم و اندوه دچار شود، و خدا را راهی نیست در کسی که در دارائی و جانش بهره ای برای خدا نمی باشد (کسی که از دارائیش در راه خدا ندهد و در ترویج دین او نکوشد امیدوار رحمت او نباشد).

Wonderful Saying128

In English

128. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Guard against cold in its (seasonal) beginning and welcome it towards its end because it effects bodies in the same way as it effects plants. In the beginning, it destroys them but in the end it gives them fresh leaves. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: تَوَقَّوا الْبَرْدَ فِی أَوَّلِهِ، وَتَلَقَّوْهُ فِی آخِرِهِ، فَإِنَّهُ یَفْعَلُ فِی الْأَبْدَانِ کَفِعْلِهِ فِی الْأَشْجَارِ، أَوَّلُهُ یُحْرِقُ وَ آخِرُهُ یُورقُ .

In Persian

امام علیه السلام (در نگاهداری تن) فرموده است: در اول سرما (پائیز) پرهیز کنید (خود را بپوشانید چون بدن با گرمی خو گرفته آزرده شود) و در آخرش (بهار) پیشباز آن روید (بسیار خود را نپوشانید چون بدن با سردی خو گرفته زیانی نمی بیند) زیرا سرما در بدنها همان می کند که در درختها می نماید: اول آن می سوزاند (برگشان می ریزد) و آخرش (برگشان را) می رویاند.

p: 82

Footnote

(1). During autumn, protection from cold is necessary because with the change of weather the temperature of the body also changes and ailments such as flue, catarrh, cough etc., occur. This is because bodies are accustomed to hot weather and when suddenly cold comes on tissues become contracted and cold dryness increases in the body. Thus, bathing with cold water soon after bathing with hot water is harmful for this very reason that with hot water the tissues expand and so they at once admit the effect of cold water, and in consequence the natural heat of the body is effected. On the other hand, there is no need of protection from cold during spring season nor is it harmful for the health, because the body is already accustomed to cold. Thus, the temperate cold of the spring is not unpleasant to the body. Rather, with the decline of cold there is an increase of heat and dampness in the body as a result of which growth gets impetus, natural heat rises, the body grows, the temperament feels pleasant and the spirit is joyful.

Similarly, there is the same effect in the plant world. Thus, during autumn due to the prevalence of coldness and dryness, the leaves wither, the vegetative power decreases, the freshness of the plants fades and there is a death-like effect on the green areas. Spring brings the message of life for them. Then with the blowing of healthy winds the blossoms begin to sprout, plants become fresh and healthy, and forests and wildernesses acquire a green hue.

p: 83

Wonderful Saying129

In English

129. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Greatness of the Creator appreciated by you would belittle the creatures in your view.

In Arabic

وقال علیه السلام: عِظَمُ الخالِقِ عِنْدَکَ یُصَغِّرُ الْمَخْلُوقَ فِی عَیْنِکَ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره بزرگی خدا) فرموده است: پی بردن تو به بزرگی آفریننده آفریده شده را در چشم تو کوچک می نماید (و بر اثر آن به آفریده شده اعتنا نکرده همیشه متوجه آفریدگار خود می باشی و سعادت دنیا و آخرت را به دست می آوری).

Wonderful Saying130

In English

130. When Amir al-mu'minin, peace be upon him, returned from (the battle of) Siffin and noticed the graves outside Kufah,he said: O' residents of houses which give a sense of loneliness, of depopulated areas and gloomy graves. O' people of the dust, O' victims of strangeness, O' people of loneliness and O' people of desolateness! You have gone ahead and preceded us while we are following you and will meet you. The houses (you left) have been inhabited by others; the wives (you left) have been married by others; the properties have been distributed (among heirs). This is the news about those around us; what is the news about things around you?

Then Amir al-mu'minin, peace be upon him, turned to his companions and said: Beware If they were allowed to speak they would inform you that: Verily, the best provision is fear of Allah. (Qur'an, 2:197)

In Arabic

. وقال علیه السلام وقد رجع من صفین، فأَشرف علی القبور بظاهر الکوفه: یَا أَهْلَ الدِّیَارِ الْمُوحِشَهِ (4597) وَالْمَحَالِّ الْمُقْفِرَهِ (4598) وَالْقُبُورِ الْمُظْلِمَهِ, یَا أَهْلَ التُّرْبَهِ، یَا أَهْلَ الْغُرْبَهِ، یَا أَهْلَ الْوَحْدَهِ، یَا أَهْلَ الْوَحْشَهِ، أَنْتُمْ لَنَا فَرَطٌ (4599) سَابِقٌ، وَنَحْنُ لَکُمْ تَبَعٌ (4600) لاَحِقٌ. أَمَّا الدُّورُ فَقَدْ سُکِنَتْ، وَأَمَّا الْأَزْوَاجُ فَقَدْ نُکِحَتْ، وَأَمَّا الْأَمْوَالُ فَقَدْ قُسِمَتْ. هذَا خَبَرُ مَا عِنْدَنَا، فَمَا خَبَرُ مَا عِنْدَکُمْ؟ ثم التفت إِلی أَصحابه فقال: أَمَا لَوْ أُذِنَ لَهُمْ فِی الْکَلاَمِ لِأَخْبَرُوکُمْ أَنَّ (خَیْرَ الزَّادِ التَّقْوَی).

p: 84

In Persian

امام علیه السلام هنگامی که از (جنگ) صفین بازگشت و به گورستان بیرون کوفه رسید (درباره پرهیزکاری) فرمود: ای ساکنین سراهای ترسناک، و جاهای بی کس و بی آب و گیاه، و گورهای تاریک، ای ساکنین خاک، ای دورماندگان از وطن، ای بیکسان، ای ترسناکان، شما پیشرو مائید که جلو رفته اید، و ما پیرو شمائیم که به شما می رسیم، اما خانه ها (تان) را ساکن شدند، و اما زنان (تان) را گرفتند، و اما دارائیها (تان) را پخش کردند، این آگهی از چیزیست که نزد ما است پس خبر آنچه نزد شما است چیست؟ پس از آن به سوی یارانش نظر افکنده فرمود: بدانید اگر ایشان را در سخن اجازه و فرمان بود به شما خبر می دادند که بهترین توشه (در این راه) تقوی و پرهیزکاری است.

Wonderful Saying131

In English

131. Amir al-mu'minin, peace be upon him, heard a man abusing the world and said: O' you who abuse the world, O' you who have been deceived by its deceit and cheated by its wrongs. Do you covet the world and then abuse it? Do you accuse it or it should accuse you? When did it bewilder you or deceive you whether by the decay and fall of your forefathers, or by the sleeping places of your mothers under the ground? How much you looked after them in their illness and nursed them during sickness, desiring them to be cured and consulting physicians for them in the morning when your medicine did not avail them and your wailing for them did not benefit them. Your mourning over them did not prove useful to them and you could not achieve your aims. You could not ward off (death) from them with all your power. In fact, through the dying man the world presented an illustration for you and showed you by the example of his falling down how you would (also) fall.

p: 85

Certainly, this world is a house of truth for him who appreciates it; a place of safety for him who understands it ; a house of riches for him who collects provision from it (for the next world); and a house of instructions for him who draws instruction from it. It is the place of worship for the lovers of Allah; the place of praying for the angels of Allah; the place where the revelation of Allah descends; and the marketing place for those devoted to Allah. Herein they earned mercy and herein they acquired Paradise by way of profit.

Therefore, who can abuse it when it has announced its departure and called out that it would leave! It had given news of its own destruction and the death of its people. By its hardship it set an example of their hardships. By its pleasures it created eagerness for the pleasures (of the next world). It brings ease in the evening and grief in the morning by way of persuasion, dissuasion, alarm and warning. People abuse it on the morning of their repentance but there are others who will praise it on the Day of Judgement. The world recalled to them the next life and they bore it in mind. It related to them (things of the next life) and they acknowledged them. It preached to them and they took lesson therefrom. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام وقد سمع رجلاً یذم الدنیا: أَیُّهَا الذَّامُّ لِلدُّنْیَا، الْمُغْتَرُّ بِغُرُورِهَا، الْمَخْدُوعُ بِأَبَاطِیلِهَا! أَتَغْتَرُّ بِالدُّنْیَا ثُمَّ تَذُمُّهَا؟ أَنْتَ الْمُتَجَرِّمُ (4601) عَلَیْهَا، أَمْ هِیَ الْمُتَجَرِّمَهُ عَلَیْکَ؟ مَتَی اسْتَهْوَتْکَ (4602) أَمْ مَتی غَرَّتْکَ؟ أَبِمَصَارِعِ (4603) آبَائِکَ مِنَ الْبِلَی (4604) أَمْ بِمَضَاجِعِ أُمَّهَاتِکَ تَحْتَ الثَّرَی (4605) ؟ کَمْ عَلَّلْتَ (4606) بِکَفَّیْکَ، وَکَمْ مَرَّضْتَ بِیَدَیْکَ! تَبْتَغِی لَهُمُ الشِّفَاءَ، وَتَسْتَوْصِفُ (4607) لَهُمُ الْأَطِبَّاءَ ،غَدَاهَ لاَیُغْنِی عَنْهُمْ دَوَاؤُکَ، وَلاَ یُجْدِی عَلَیْهِمْ بُکَاؤُکَ. لَمْ یَنْفَعْ أَحَدَهُمْ إِشْفَاقُکَ (4608) وَلَمْ تُسْعَفْ فِیهِ بِطِلْبَتِکَ (4609) وَلَمْ تَدْفَعْ عَنْهُ بِقُوَّتِکَ! قَدْ مَثَّلَتْ لَکَ بِهِ الدُّنْیَا نَفْسَکَ (4610) وَبِمَصْرَعِهِ مَصْرَعَکَ. إِنَّ الدُّنْیَا دَارُ صِدْقٍ لِمَنْ صَدَقَهَا، وَدَارُ عَافِیَهٍ لِمَنْ فَهِمَ عَنْهَا، وَدَارُ غِنیً لِمَنْ تَزَوَّدَ مِنْهَا (4611) وَدَارُ مَوْعِظَهٍ لِمَنْ اتَّعَظَ بِهَا. مَسْجِدُ أَحِبَّاءِ اللهِ، وَمُصَلَّی مَلاَئِکَهِ اللهِ، وَمَهْبِطُ وَحْیِ اللهِ، وَمَتْجَرُ أَوْلِیَاءِ اللهِ، اکْتَسَبُوا فِیهَا الرَّحْمَهَ وَرَبِحُوا فِیهَا الْجَنَّهَ. فَمَنْ ذَا یَذُمُّهَا وَقَدْ آذَنَتْ (4612) بِبَیْنِهَا (4513) وَنَادَتْ بِفِراقِهَا، وَنَعَتْ نَفْسَهَا (4614) وَأَهْلَهَا، فَمَثَّلَتْ لَهُمْ بِبَلاَئِهَا الْبَلاَءَ،شَوَّقَتْهُمْ بِسُرُورِهَا إِلَی السُّرُورِ؟! رَاحَتْ بِعَافِیَهٍ (4615) وَابْتَکَرَتْ (4616) بِفَجِیعَهٍ (4617) , ترغِیباً وَتَرْهِیباً، وَتَخْوِیفاً وَتَحْذِیراً، فَذَمَّهَا رِجَالٌ غَدَاهَ النَّدَامَهِ، وَحَمِدَهَا آخَرُونَ یَوْمَ الْقِیَامَهِ. ذَکَّرَتْهُمُ الدُّنْیَا فتََذَکَرُوا، وَحَدَّثَتْهُمْ فَصَدَّقُوا، وَوَعَظَتْهُمْ فَاتَّعَظُوا.

p: 86

In Persian

امام علیه السلام هنگامی که شنید مردی دنیا را نکوهش می نمود (در ستودن دنیا) فرمود: ای نکوهنده دنیا که به نیرنگ او فریفته شده ای و به ناراستیهایش گول می خوری! آیا به دنیا فریفته شده ای و آن را نکوهش می نمائی، تو بر آن جرم و گناه می نهی یا دنیا بر تو جرم می نهد؟ از کجا و چه وقت دنیا تو را سرگردان نمود، یا کی فریبت داد؟ آیا به جاهای برخاک افتادن پدرانت و پوسیده شدن آنها یا به خوابگاههای مادرانت زیر خاک؟ چه بسیار با دستهای خود (به تنهائی برای بهبود درد بیمارانت) یاری نمودی، و چه بسیار با دستهایت (بیماران را) پرستاری کردی؟ برای آنان بهبودی طلبیدی، و (پس از تشخیص و به دست آوردن درد) از اطباء فائده دار و پرسیدی، بامداد داروی تو ایشان را بی نیاز نمی کرد (بهبودی نمی داد) و گریه (رنج) تو بر آنان سود نداشت، و ترس تو هیچیک از آنها را فائده نبخشید، و درباره او به خواست خود نرسیدی (شفاء نیافت) و به توانائی خویش (بیماری و مرگ را) از او دور ساختی! و دنیا او را (که هر چند کوشش نمودی از چنگ مرگ نرست) برای تو سرمشق قرار داد، و هلاک شدن او را هلاک شدن تو (تا بدانی با تو آن خواهد کرد که با او نمود) محققا دنیا سرای راستی است برای کسی که (گفتار) آن را باور دارد، و سرای ایمنی (از عذاب الهی) است برای کسی که فهمید و آنچه را که خبر داد دریافت، و سرای توانگری است برای کسی که از آن توشه بردارد (پیرو خدا و رسول باشد) و سرای پند است برای کسی که از آن پند گیرد، جای عبادت و بندگی دوستان خدا (پرهیزکاران) و جای نماز گزاردن (یا درود فرستادن و طلب آمرزش نمودن) فرشتگان خدا، و جای فرود آمدن وحی (پیغام) خدا، و جای بازرگانی دوستاران خدا است که در آن رحمت و فضل (او را) به دست آورده و سودشان بهشت بود، پس کیست دنیا را نکوهش می کند در حالی که (مردم را) به دوری خود (از آنها) آگاه ساخت، و به جدائی خویش نداء داد، و خود و اهلش (مردم) را به فناء و نیست شدن خبر داد، پس برای ایشان به گرفتاری خود گرفتاری (آخرت) را نشان داد، و آنان را به شادی خویش به شادی (آخرت) آرزومند گردانید؟! شب می کند با تندرستی (که شخص بر اثر آن در آسایش و خوشی است) و بامداد کند درختی و اندوه برای ترغیب و خواستاری (طاعت و کار آخرت) و ترس و بیم و بر حذر بودن (از معصیت و نافرمانی) پس در بامداد پشیمانی (رستاخیز که اعمال آشکار می گردد) گروهی از مردم (بدکاران) آن را نکوهش می نمایند (از آن در رنج و افسردگی باشند) و دیگران (نیکوکاران) روز قیامت آن را بستایند (از آن خشنودند) که دنیا (آخرت را) یادآوریشان کرد و آنان هم (آن را) به یاد آوردند، و آنها را خبر داد و ایشان هم تصدیق نمودند، و آنان را پند داد و آنها هم پذیرفتند (و به سعادت جاوید رسیدند).

p: 87

Footnote

(1). Every speaker and preacher manifests the force of his speaking in subjects in which he is well-versed. If he has to change the subject neither will his mind move nor will his tongue be able to speak out. But he whose intellect has the capability of adaptation and whose mind has the power of imagination can turn round his utterances in whatever manner he likes, and can show the excellence of speaking on whatever subject he desires. Consequently, when the tongue which had for so long been abusing the world and unveiling its deceitfulness starts praising the world it shows the same mastery of speaking and power of arguing that had ever been its chief distinction An I then, the use of commendatory words does not alter the principle and although the ways are different the object remains the same.

Wonderful Saying132

In English

132. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is an angel of Allah who calls out every day, "Beget children for death, collect wealth for destruction, and raise construction for ruin."

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ لِلَّهِ مَلَکاً یُنَادِی فِی کُلِّ یَوْمٍ: لِدُوا (4618) لِلْمَوْتِ، وَاجْمَعُوا لِلْفَنَاءِ، وَابْنُوا لِلْخَرَابِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره پایان دنیا) فرموده است: خداوند را فرشته ای که هر روز فریاد می کند: بزائید برای مردن، و جمع کنید برای از بین رفتن، و بسازید برای ویران گشتن

Wonderful Saying133

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: This world is a place for transit, not a place for stay. The people herein are of two categories. One is the man who sold away his self (to his passions) and thus ruined it, and the other is the man who purchased his self (by control against his passions) and freed it.

p: 88

In Arabic

وقال علیه السلام: الدُّنْیَا دَارُ مَمَرٍّ لاَ دَارِ مَقَرٍّ، وَالنَّاسُ فِیهَا رَجُلاَنِ: رَجُلٌ بَاعَ فِیهَا نَفْسَهُ فَأَوْبَقَهَا (4619) وَرَجُلٌ ابْتَاعَ نَفْسَهُ (4620) فَأَعْتَقَهَا.

In Persian

امام علیه السلام (درباره دنیا) فرموده است: دنیا سرای گذشتن است نه سرای ماندن، و مردم در آن دو دسته اند: دسته ای خود را در آن (به خواهشهای نفس) بفروشد پس خویش را (به کیفر آنها) هلاک گرداند، و دسته ای خود را (به طاعت و بندگی) بخرد پس خود را (از عذاب رستخیز) برهاند.

Wonderful Saying134

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A friend is not a friend unless he affords protection to his comrade on three occasions: in his adversity, in his absence and at his death.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَکُونُ الصَّدِیقُ صَدِیقاً حَتَّی یَحْفَظَ أَخَاهُ فِی ثَلاَثٍ: فِی نَکْبَتِهِ، وَغَیْبَتِهِ، وَوَفَاتِهِ.

In Persian

امام علیه السلام (در شرایط دوستی) فرموده است: دوست (در حقیقت) دوست نیست مگر آنکه رعایت نماید برادر (دوست) خود را در سه وقت: در رنج و گرفتاری او (به جان و مال همراهی کند) و در نبودن او (از گفتن و شنیدن سخنان ناروا حفظش نماید) و در وفات و بدرود زندگی او (به دعاء و استغفار یادش کند).

Wonderful Saying135

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who is bestowed four things is not disallowed four things: he who is allowed to pray is not deprived of the response to it; he who is allowed to offer repentance is not deprived of its acceptance; he who is allowed to seek forgiveness is not deprived of forgiveness; and he who is allowed to be grateful is not deprived of furtherance of favours.

p: 89

as-Sayyid ar-Radi says: This is confirmed by the Book of Allah. About praying, Allah says: "Call you to Me, I will answer you" (Qur'an, 4:60). About forgiveness Allah says: "And whoever does evil, or wrongs his own self and thereafter seeks pardon of Allah, shall find Allah Oft-forgiving, Merciful" (Qur'an, 4:110). About gratefulness He says: "If you be grateful I will increase (my favours) to you" (Qur'an, 14:7). About repentance He says: "Verily, repentance (acceptable) with Allah is only for those who do evil ignorantly and then turn (to Allah) soon (after); these (are those) Allah will turn (merciful) to them; and Allah is All-knowing, All-wise" (Qur'an, 4: 17).

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ أُعْطِیَ أَرْبعاً لَمْ یُحْرَمْ أَرْبَعاً: مَنْ أُعْطِیَ الدُّعَاءَ لَمْ یُحْرَمِ الْإِجَابَهَ، وَمَنْ أُعْطِیَ التَّوْبَهَ لَمْ یُحْرَمِ الْقَبُولَ، وَمَنْ أُعْطِیَ الْإِسْتِغْفَارَ لَمْ یُحْرَمِ الْمَغْفِرَهَ، وَمَنْ أُعْطِیَ الشُّکْرَ لَمْ یُحْرَمِ الزِّیَادَهَ. قال الرضی: وتصدیقُ ذَلکَ فی کتَابِ اللهِ، قَالَ اللهُ فی الدّعَاء: (ادْعُونِی أسْتَجِبْ لَکُمْ)، وقال فی الإِستغفار: (وَمَنْ یَعْمَلْ سُوءاً أَوْ یَظْلِمْ نَفْسَهُ ثُمّ یَسْتَغْفِرِ اللهَ یَجِدِ اللهَ غَفُوراً رَحِیماً)، وقال فی الشکر: (لَئِنْ شَکَرْتُمْ لاََزِیدَنّکُمْ)، وقال فی التوبه: (إنّما التّوْبَهُ عَلَی اللهِ لِلَّذِینَ یَعْمَلُونَ السّوءَ بِجَهَالَهٍ ثُم یَتُوبُونَ مِنْ قَرِیبٍ فأُولَئِکَ یَتُوبُ اللهُ عَلَیْهِمْ وَکَانَ اللهُ عَلِیماً حَکِیماً).

In Persian

امام علیه السلام (در دعاء و توبه و استغفار و شکر) فرموده است: کسی را که چهار چیز دادند از چهار چیز نومید نگشته: کسی را که امر به دعاء نمودند از روا ساختن درخواست نومیدش نگردانند، و کسی را که دستور توبه دادند از پذیرفتن نومیدش نسازند، و کسی را که به استغفار وادار نمودند از آمرزش نومیدش ننمایند، و کسی را که شکر و سپاس یاد دادند از افزونی (نعمتها) نومیدش نکنند (سیدرضی رحمه الله فرماید:) و تصدیق و گواهی بر این فرمایش در کتاب خدایتعالی است که درباره دعاء (س 40 ی 60( فرموده است: ادعونی استجب لکم یعنی بخوانید مرا درخواست شما را روا می سازم، و درباره استغفار (س 4 ی 110( فرموده است: و من یعمل سوءا او یظلم نفسه ثم یسغفر الله یجد الله غفورا رحیما یعنی کسی که کار زشت انجام دهد یا به خود ستم کند پس از آن از خدا آمرزش بخواهد خداوند را آمرزنده مهربان می یابد، و درباره سپاسگزاری (س 14 ی 7( فرموده است: لئن شکرتم لازیدنکم یعنی اگر شکر نعمت به جا آورید نعمت شما را افزون می سازم، و درباره توبه (س 4 ی 17( فرموده است: انما التوبه علی الله للذین یعملون السوء بجهاله ثم یتوبون من قریب فاولئک یتوب الله علیهم و کان الله علیما حکیما یعنی خدا توبه کسانی را می پذیرد که کار زشت و ناشایسته از روی نادانی به جا آورده پس از آن به زودی (پیش از رسیدن مرگ) توبه کنند پس خدا آنها را می بخشد و خدا (به توبه راستی) دانا و (درباره هر کس) درستکار است.

p: 90

Wonderful Saying136

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: For the God-fearing prayers is a means of seeking nearness to Allah; and for the weak the hajj (pilgrimage to Mecca) is as good as jihad (fighting in the way of Allah). For every thing there is a levy; and the levy of the body is fasting. The jihad of a woman is to afford pleasant company to her husband.

In Arabic

وقال علیه السلام: الصَّلاَهُ قُرْبَانُ کُلِّ تَقِیٍّ، وَالْحَجُّ جِهَادُ کُلِّ ضَعِیفٍ، وَلِکُلِّ شَیْءٍ زَکَاهٌ، وَزَکَاهُ الْبَدَنِ الصِّیَامُ، وَجِهَادُ الْمَرْأَهِ حُسْنُ التَّبَعُّلِ .

In Persian

امام علیه السلام (درباره اسرار بعضی از عبادات) فرموده است: نماز (سبب) تقرب و نزدیکی هر پرهیزکاری است (به رحمت خدا) و حج جهاد (جنگیدن در راه خدای) هر ناتوانی است (که توانائی جهاد با کفار را ندارد، زیرا حج مشتمل به سختیهای جهاد از قبیل دوری از زن و فرزند و برخوردن به سردی و گرمی و ترس و بیم است، و این که حج را جهاد ناتوانان فرمود برای آن است که توانایان را به غیر از حج جهاد هم لازم است) و برای هر چیز زکاتی است و زکاه و نمو بدن روزه داشتن است (اگر چه در ظاهر قوه بدن کم می شود ولی در باطن با دوری گزیدن از شهوات نفس توانا می گردد، چنانکه دارائی با زکوه دادن در ظاهر کم می شود ولی در باطن بابرکت و پر سود می گردد) و جهاد زن خوشرفتاری با شوهر و اطاعت از او است (چون جهاد بر او روا نیست و مهمترین جهاد او زد و خورد با نفس اماره و پیروی از شوهر است).

p: 91

Wonderful Saying137

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Seek livelihood by giving alms.

In Arabic

وقال علیه السلام: اسْتَنْزِلُوا الرِّزْقَ بِالصَّدَقَهِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره صدقه) فرموده است: رسیدن روزی را (از آسمان رحمت) با صدقه دادن بخواهید (چون صدقه سبب رسیدن روزی است)

Wonderful Saying138

In English

138. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who is sure of a good return is generous in giving.

In Arabic

. وقال علیه السلام: ومَنْ أَیْقَنَ بِالْخَلَفِ جَادَ بِالْعَطِیَّهِ.

In Persian

و کسی که به گرفتن عوض یقین و باور داشته باشد به بخشیدن سخی و جوانمرد است (چون باور دارد که از جانب خداوند عوض می گیرد در بخشیدن بخل و زفتی نمی کند).

Wonderful Saying139

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Assistance is allowed according to need.

In Arabic

وقال علیه السلام: تَنْزِلُ الْمَعُونَهُ عَلَی قَدْرِ الْمَؤُونَهِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره روزی) فرموده است: کمک و یاری (روزی هر کس از جانب خدا) به اندازه نیازمندی (او) خواهد رسید.

Wonderful Saying140

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who is moderate does not become destitute.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا عَالَ (4622) مَنِ اقْتَصَدَ.

In Persian

امام علیه السلام (در ترغیب به میانه روی) فرموده است: تنگدست نشد کسی که (در زندگی) میانه روی پیشه نمود (در قرآن کریم س 17 ی 29 می فرماید: و لاتجعل یدک مغلوله الی عنقک و لاتبسطها کل البس فتقعد ملوما محسورا یعنی دست خود را به گردنت مبند (در صرف مال سختگیر مباش) و نه بسیار باز و گشاده دار که (هر کدام کنی) به نکوهش و حسرت و اندوه بنشینی).

p: 92

Wonderful Saying141

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A small family is one of the ways of (securing) ease.

In Arabic

وقال علیه السلام: قِلَّهُ الْعِیَالِ أَحَدُ الْیَسَارَیْنِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره آسوده ماندن) فرموده است: کمی جیره خوار یکی از دو دست است (و دست دیگر به دست آوردن مال است)

Wonderful Saying142

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Loving one another is half of wisdom

In Arabic

وقال علیه السلام: التَّوَدُّدُ نِصْفُ الْعَقْلِ.

In Persian

و دوستی نمودن (با مردم) نیمی از خرد است (و نصف دیگر سائر صفات یا دور ماندن از شر و بدی ایشان است)

Wonderful Saying143

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Grief is half of old age.

In Arabic

وقال علیه السلام: وَالْهَمُّ نِصْفُ الْهَرَمِ.

In Persian

و گرفتاری و اندوه نصف پیری است (و نیم دیگر فزونی عمر می باشد).

Wonderful Saying144

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Endurance comes according to the affliction. He who beats his hand on the thigh in his affliction ruins all his good actions.

In Arabic

وقال علیه السلام: یَنْزِلُ الصَّبْرُ عَلَی قَدْرِ الْمُصِیبَهِ، وَمَنْ ضَرَبَ یَدَهُ عَلَی فَخِذِهِ عِنْدَ مُصِیبَتِهِ حَبِطَ (4623) عَمَلُهُ.

In Persian

امام علیه السلام (در شکیبائی) فرموده است: شکیبائی به اندازه اندوه می رسد (مصیبت هر چه بزرگ باشد خداوند برابر آن شکیبائی عطاء می فرماید) و کسی که در مصیبت دست خویش به رانش زند (بیتابی کند) پاداشش (که برای او در آن مصیبت مقرر گشته) تباه می گردد.

p: 93

Wonderful Saying145

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is many a person who fasts whose fast is nothing but just hunger and thirst, and many an offerer of prayers whose prayer is no better than wakefulness and hardship. The sleep as well as the eating and drinking of the intelligent (God-knowing) person is far better.

In Arabic

وقال علیه السلام: کَمْ مِنْ صَائِمٍ لَیْسَ لَهُ مِنْ صِیَامِهِ إِلاَّ الْجُوعُ وَ الظَّمَأُ، وَکَمْ مِنْ قَائِمٍ لَیْسَ لَهُ مِنْ قِیَامِهِ إِلاَّ السَّهَرُ وَ الْعَنَاءُ، حَبَّذَا نَوْمُ الْأَکْیَاسِ (4624) وَإِفْطَارُهُمْ!

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش عمل بیجا) فرموده است: بسا روزه داری را که از روزه داشتنش جز گرسنگی و تشنگی نمی ماند، و بسا نماز (شب) گزاری که از ایستادن و نماز گزاردنش جز بیداری و رنج نیست (چون روزه و نماز را طبق دستور انجام نداده) چه نیک است خواب زیرکان و روزه باز کردن ایشان (چون آنان آنچه کنند به جا و طبق دستور می باشد).

Wonderful Saying146

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Protect your belief by charity; guard your wealth by paying Allah's share; and ward off the waves of calamity by praying.

In Arabic

وقال علیه السلام: سُوسُوا (4625) إِیمَانَکُمْ بِالصَّدَقَهِ، وَحَصِّنُوا أَمْوَالَکُمْ بِالزَّکَاهِ، وَادْفَعُوا أَمْواجَ الْبَلاَءِ بِالدُّعَاءِ.

In Persian

امام علیه اسلام (در ترغیب به صدقه و زکوه و دعاء) فرموده است: ایمانتان را با صدقه سیاست و حفظ نمائید (که صدقه نشانه کمال ایمان است و مومن برای پاداش با نیت پاک به آن می شتابد) و دارائیهاتان را با زکوه دادن در پناه در آورید (چون اگر ندهید به فقراء و مستمندان خیانت کرده اید و شایسته است که از بین برود) و گرفتاریهای پی در پی را با دعاء و درخواست دور نمائید.

p: 94

Wonderful Saying147

In English

147. Kumayl ibn Ziyad has related: Amir al-mu'minin, peace be upon him, caught hold of my hand and took me to the graveyard. When he had passed through the graveyard and left the city behind, he breathed a deep sigh and said:

O' Kumayl these hearts are containers. The best of them is that which preserves (its contents). So, preserve what I say to you.

People are of three types: One is the scholar and divine. Then, the seeker of knowledge who is also on the way to deliverance. Then (lastly) the common rot who run after every caller and bend in the direction of every wind. They seek no light from the effulgence of knowledge and do not take protection of any reliable support.

O' Kumayl, knowledge is better than wealth. Knowledge guards you, while you have to guard the wealth. Wealth decreases by spending, while knowledge multiplies by spending, and the results of wealth die as wealth decays.

O' Kumayl, knowledge is belief which is acted upon. With it man acquires obedience during his life and a good name after his death. Knowledge is the ruler while wealth is ruled upon. O' Kumayl, those who amass wealth are dead even though they may be living while those endowed with knowledge will remain as long as the world lives. Their bodies are not available but their figures exist in the hearts. Look, here is a heap of knowledge (and Amir al-mu'minin pointed to his bosom). I wish I could get someone to bear it. Yes, I did find (such a one); but either he was one who could not be relied upon. He would exploit the religion for worldly gains, and by virtue of Allah's favours on him he would domineer over the people and through Allah's pleas he would lord over His devotees. Or he was one who was obedient to the hearers of truth but {here was no intelligence in his bosom. At the first appearance of doubt he would entertain misgivings in his heart.

p: 95

So, neither this nor that was good enough. Either the man is eager for pleasures, easily led away by passions, or is covetous for collecting and hoarding wealth. Neither of them has any regard for religion in any matter. The nearest example of these is the loose cattle. This is the way that knowledge dies away with the death of its bearers.

O' my Allah! Yes; but the earth is never devoid of those who maintain Allah's plea either openly and reputedly or, being afraid, as hidden in order that Allah's pleas and proofs should not be rebutted. How many are they and where are they? By Allah, they are few in number, but they are great in esteem before Allah. Through them Allah guards His pleas and proofs till they entrust them to others like themselves and sow the seeds thereof in the hearts of those who are similar to them.

Knowledge has led them to real understanding and so they have associated themselves with the spirit of conviction. They take easy what the easygoing regard as hard. They endear what the ignorant take as strange. They live in this world with their bodies here but their spirits resting in the high above. They are the vicegerents of Allah on His earth and callers to His religion. Oh, oh, how I yearn to see them!

Go away now, O' Kumayl! wherever you wish.

In Arabic

لکُمَیْل بن زیاد النخعی:

قال کُمَیْل بن زیاد: أخذ بیدی أمیرالمؤمنین علی بن أبی طالب علیه السلام، فأخرجنی إلی الجبّان (4626) فلمّا أصحر (4627) تنفّس الصّعَدَاء (4628) ثمّ قال: یَا کُمَیْل بْن زِیَادٍ، إِنَّ هَذِهِ الْقُلُوبَ أَوْعِیَهٌ (4629) فَخَیْرُهَا أَوْعَاهَا (4630) فَاحْفَظْ عَنِّی مَا أَقُولُ لَکَ: النَّاسُ ثَلاَثَهٌ: فَعَالِمٌ رَبَّانِیٌّ (4631) وَمُتَعَلِّمٌ عَلَی سَبِیلِ نَجَاهٍ، وَهَمَجٌ (4632) رَعَاعٌ (4633) أَتْبَاعُ کُلِّ نَاعِقٍ (4634) یَمِیلُونَ مَعَ کُلِّ رِیحٍ، لَمْ یَسْتَضِیئُوا بِنُورِ الْعِلْمِ، وَلَمْ یَلْجَؤُوا إِلَی رُکْنٍ وَثِیقٍ. یَا کُمَیْلُ، الْعِلْمُ خَیْرٌ مِنَ الْمَالِ, الْعِلْمُ یَحْرُسُکَ وَأَنْتَ تَحْرُسُ المَالَ. وَالْمَالُ تَنْقُصُهُ النَّفَقَهُ، وَالْعِلْمُ یَزْکُو (4635) عَلَی الْإِنْفَاقِ، وَصَنِیعُ الْمَالِ یَزُولُ بِزَوَالِهِ.

p: 96

یَا کُمَیْل بْن زِیَادٍ، مَعْرِفَهُ الَعِلْمِ دِینٌ یُدَانُ بِهِ، بِهِ یَکْسِبُ الْإِنْسَانُ الطَّاعَهَ فِی حَیَاتِهِ، وَجَمِیلَ الأُحْدُوثَهِ بَعْدَ وَفَاتِهِ. وَالْعِلْمُ حَاکِمٌ، وَالْمَالُ مَحْکُوم ٌعَلَیْهِ. یَا کُمَیْل بْن زِیادٍ، هَلَکَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَهُمْ أَحْیَاءٌ، وَالْعَُلَمَاءُ بَاقُونَ مَا بَقِیَ الدَّهْرُ: أَعْیَانُهُمْ مَفْقُودَهٌ، أَمْثَالُهُمْ فِی الْقُلُوبِ مَوْجُودَهٌ. هَا إِنَّ ها هُنَا لَعِلْماً جَمّاً (وَأَشَارَ بِیَدِهِ إِلی صَدره) لَوْ أَصَبْتُ لَهُ حَمَلَهً (4636) ! بَلَی أَصَبْتُ لَقِناً (4637) غَیْرَ مَأْمُونٍ عَلَیْهِ، مُسْتَعْمِلاً آلَهَ الدِّینِ لِلدُّنْیَا، وَمُسْتَظْهِراً بِنِعَمَ اللهِ عَلَی عِبادِهِ، وَبِحُجَجِهِ عَلَی أَوْلِیَائِهِ، أَوْ مُنْقَاداً لِحَمَلَهِ الْحَقِّ (4638) لاَ بَصِیرَهَ لَهُ فِی أَحْنَائِهِ (4639) یَنْقَدِحُ الشَّکُّ فِی قَلْبِهِ لِأَوَّلِ عَارِضٍ مِنْ شُبْهَهٍ. أَلاَ لاَ ذَا وَلاَ ذَاکَ! أَوْ مَنْهُوماً (4640) بِالَّلذَّهِ، سَلِسَ الْقِیَادِ (4641) للشَّهْوَهِ، أَوْ مُغْرَماً (4642) بِالْجَمْعِ وَالْإِدِّخَارِ (4643) لَیْسَا مِنْ رُعَاهِ الدِّینِ فِی شَیْءٍ، أَقْرَبُ شَیْءٍ شَبَهاً بِهِمَا الْأَنَعَامُ (4644) السَّائِمَهُ (4645) ! کَذلِکَ یَمُوتُ الْعِلْمُ بِمَوْتِ حَامِلِیهِ.

اللَّهُمَّ بَلَی! لاَ تَخْلُو الْأَرْضُ مِنْ قَائِمٍ لِلَّهِ بِحُجَّهٍ، إِمَّا ظَاهِراً مَشْهُوراً، وَ إَمَّا خَائِفاً مَغْمُوراً (4646) لِئَلاَّ تَبْطُلَ حُجَجُ اللهِ وَبَیِّنَاتُهُ. وَکَمْ ذَا وَأَیْنَ أُولئِکَ؟ أُولئِکَ وَاللَّهِ الْأَقَلُّونَ عَدَداً، وَالْأَعْظَمُونَ عِنْدَ اللّهِ قَدْراً، یَحْفَظُ اللهُ بِهِمْ حُجَجَهُ وَبَیِّنَاتِهِ، حَتَّی یُودِعُوهَا نُظَرَاءَهُمْ، وَیَزْرَعُوهَا فِی قُلُوبِ أَشْبَاهِهِمْ، هَجَمَ بِهِمُ الْعِلْمُ عَلَی حَقِیقَهِ الْبَصِیرَهِ، وَبَاشَرُ

وا رُوحَ الْیَقِینِ، وَاسْتَلاَنُوا (4647) مَا اسْتَوْعَرَهُ (4648) الْمُتْرَفُونَ (4649) وَأَنِسُوا بِمَا اسْتَوْحَشَ مِنْهُ الْجَاهِلُونَ، وَصَحِبُوا الدُّنْیَا بِأَبْدَانٍ أَرْوَاحُهَا مُعَلَّقَهٌ بِالْمَحَلِّ الْأَعْلَی، أُولئِکَ خُلَفَاءُ اللهِ فِی أَرْضِهِ، وَالدُّعَاهُ إِلَی دِینِهِ. آهِ آهِ شَوْقاً إِلَی رُؤْیَتِهِمْ! انْصَرِفْ إذَا شِئْتَ.

In Persian

از سخنان آن حضرت علیه السلام است به کمیل ابن زیاد نخعی (که از خواص و نیکان و یاران آن بزرگوار بوده) کمیل ابن زیاد گفته: امیرالمومنین علی ابن ابیطالب علیه السلام دست مرا گرفته به صحراء برد، چون به بیرون شهر رسید آهی کشید مانند آه کشیدن اندوه رسیده، پس از آن (درباره دانش و دانشمندان) فرمود: ای کمیل ابن زیاد، این دلها ظرفها (ی علوم و حقائق و اسرار) است، و بهترین آن دلها نگاهدارنده تر آنها است (سپرده شده را خواب نگاهداری کرده بیاد دارد) پس (هشیار باش و) از من نگاهدار و به یاد داشته باش آنچه به تو می گویم: مردم سه دسته اند: عالم ربانی (دانای خداشناسی که به مبدا و معاد آشنا بوده به آن عمل نماید) و طالب علم و آموزنده ای که (از جهل و نادانی) به راه نجات و رهائی یافتن است، و مگسان کوچک و ناتوانند (نادان نفهم به انواع زشتیها آلوده) که هر آواز کننده ای (به هر راهی) را پیروند، و با هر بادی می روند (درست را از نادرست تمیز نداده، و به مذهب و طریقه ای پایدار نیستند به هر راه که پیش می آید می روند) از نور دانش روشنی نطلبیده اند (در تاریکی نادانی مانده اند) و به پایه استواری (عقاید حقه که روی و پایه عقل و علم است) پناه نبرده اند (آنها را فرا نگرفته و پیرو و گمراه کنندگانند). ای کمیل، علم بهتر از مال است (زیرا) علم تو را (از گرفتاریهای دنیا و آخرت) نگاهدارد، و تو مال را (از تباه شدن) نگاه می داری، مال را بخشیدن کم می گرداند و علم بر اثر بخشیدن (یاد دادن به دیگری) افزونی می یابد، و پرورده شده و بزرگی به دارائی با از بین رفتن آن از دست می رود (و بزرگی به علم از بین رفتنی نیست) ای کمیل ابن زیاد، آشنایی با علم و تحصیل آن دین است که به سبب آن (در روز رستخیز) جزاء و پاداش داده می شود، انسان در زندگی خود با علم طاعت و پیروی (از خدا و رسول و ائمه دین) و پس از مرگ پسندیده گوئیها (که مردم درباره اش می گویند) به دست می آورد، و علم فرمانروا است و مال فرمانبر و مغلوب است (مال در معرض انتقال و زوال می باشد و علم باقی و برقرار). ای کمیل ابن زیاد، گردآورندگان دارائیها تباه شده اند در حالی که زنده هستند (اگر چه زنده اند ولی غرور و طغیان هلاکشان خواهد کرد) و دانشمندان پایدار می باشند چندانکه روزگار بجا است، وجودشان (با بدرود گفتن از این جهان) گمشده است و صورتهاشان (بر اثر جمیل و پسندیده گوئی مردم از آنها) در دلها برقرار است، آگاه باش اینجا علم فراوان است و به دست مبارک به سینه خود اشاره فرمود اگر برای آن یاد گیرندگان می یافتم (اگر بودند زیرکانی که توانائی فهم آن را داشتند آشکار می نمودم، در اینجا امام علیه السلام از نبودن کسانی که لیاقت توانائی فهم معارف الهیه را دارند تاسف می خورد) آری می یابم تیز فهم را که از او (بر آن علوم) مطمئن نیستم (زیرا) دست افزار دین را برای دنیا به کار می برد، و به نعمتهای خدا (توفیق به دست آوردن علم و معرفت) بر بندگانش و به حجتهایش (عقل و خرد) بر دوستانش برتری می جوید (چون چنین کس آراسته نیست اگر علم حقیقی را به دست آرد وسیله جاه و رونق بازار دنیا و برتری بر بندگان خدا قرار دهد، و به پشتیبانی آن نعمتها و حجتها ابواب زحمت و گرفتاری به روی مردم بگشاید) یا می یابم فرمانبری را برای ارباب دانش (مقلد و پیرو در گفتار و کردار) که او را در گوشه و کنار خود (تقلید و پیروی از داننده) به بینائی نیست، به اولین شبهه ای که رو دهد شک و گمان خلاف در دل او آتش می افرزود (این صفت کسانی است که پیرو دین حق هستند ولی فهمشان کوتاه است پس با آنها جز مسائل ظاهری از قبیل صورت نماز و روزه و بهشت و دوزخ نتوان گفت و در حقائق و معارف اعتماد به فهم آنان نیست) بدان که نه این (مقلد بی بصیرت) اهل (امانت و علم حقیقی) می باشد و نه آن (تیز فهم) یا می یابیم کسی را که در لذت و خوشی زیاده روی کرده و به آسانی پیرو شهوت و خواهش نفس می شود، یا کسی را که شیفته گرد آوردن و انباشتن (دارائی و کالای دنیا) است، این دو هم از نگهدارندگان دین در کاری از کارها نیستند، نزدیک ترین مانند به این دو چهار پایان چرنده می باشند، در چنین روزگار (که حمله علم یافت نمی شود) علم به مرگ حمله و نگهدارش می میرد (از بین می رود).

p: 97

بارخدایا آری (اللهم بلی در اینجا به منزله کلمه استثناء است) زمین خالی و تهی نمی ماند از کسی که به حجت و دلیل دین خدا را برپا دارد (و آنکس) یا آشکار و مشهور است (مانند یازده امام علیه السلام) یا (بر اثر فساد و تباهکاری) ترسان و پنهان (مانند امام دوازدهم عجل الله فرجه) تا حجتها و دلیلهای روشن خدا (آثار نبوت و احکام دین و علم و معرفت) از بین نرود (باقی و برقرار ماند، ابن میثم رحمه الله می فرماید: این فرمایش تصریح است به اینکه وجود امام در هر زمانی بین مردم چندانکه تکلیف باقی است واجب و لازم است) و ایشان چندند و کجایند (یا تا چه زمانی ترسان و پنهانند)؟ به خدا سوگند از شمار بسیار اندک هستند، و از منزلت و بزرگی نزد خدا بسیار بزرگوارند، خداوند به ایشان حجتها و دلیلهای روشن خود را حفظ می کند تا آنها را به مانندانشان سپرده و در دلهاشان کشت نمایند (تا دنیا از دین و علم و حکمت تهی نماند) علم و دانش با بینائی حقیقی به ایشان یکباره روآورده، و با آسودگی و خوشی یقین و باور به کار بسته اند، و سختی و دشواری اشخاص به ناز و نعمت پرورده را سهل و آسان یافته اند (برای خشنودی خدا با همه سختیهای دنیا ساخته و پارسائی پیش گرفته و دلبستگی به دنیا ندارند) و به آنچه (بی کسی و رنج و تندگدستی و گرفتاری که) نادانان دوری گزینند انس و خو گرفته اند، و با بدنهائیکه روحهای آنها به جای بسیار بلند (رحمت خدا) آویخته در دنیا زندگی می کنند، آنانند در زمین خلفاء و نمایندگان خدا که (مردم را) به سوی دین او می خوانند، آه آه بسیار مشتاق و آرزومند دیدار آنان هستم (پس فرمود:) ای کمیل اگر می خواهی برگرد.

p: 98

Wonderful Saying148

In English

148. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Man is hidden under his tongue. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: الْمَرْءُ مَخْبُوءٌ تَحْتَ لِسَانِهِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره گفتار) فرموده است: مرد در زیر زبان خود پنهان است (تا سخن نگوید شناخته نشود).

Footnote

(1). The meaning is that a man's worth can be known by his speech because the speech of every person is indicative of his mind and manners, and by virtue of it his feelings and temperament can be very easily assessed. Therefore, so long as he is silent his weakness as well as attainments are concealed but when he speaks his real self manifests itself.

A man is hidden under his tongue.

Unless he speaks you cannot know his worth and value.

Wonderful Saying149

In English

149. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who does not know his own worth is ruined.

In Arabic

وقال علیه السلام: هَلَکَ امْرُؤُ لَمْ یَعْرِفْ قَدْرَهُ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره مقام و منزلت) فرموده است: تباه گشت مردی که قدر و منزلت خود را نشناخت (ندانست که چه گوهر گرانمایه است، یا از حد تجاوز کرده پا از گلیمش درازتر نمود).

Wonderful Saying150

In English

150. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to a man who had requested him to preach:

Do not be like him who hopes for (bliss in) the next life without action, and delays repentance by lengthening desires, who utters words like ascetics in this world but acts like those who are eager for it; if he is allowed something from it he does not feel satisfied; if he is denied he is not content; he is not grateful for what he gets and covets for increase in whatever remains with him; he refrains others but not himself; he commands others for what he himself does not do; he loves the virtuous but does not behave like them; he hates the vicious but himself is one of them; he dislikes death because of the excess of his sins but adheres to that for which he is afraid of death.

p: 99

If he falls ill he feels ashamed; if he is healthy he feels secure and indulges in amusements; when he recovers from illness he feels vain about himself; when he is afflicted he loses hope; if distress befalls him he prays like a bewildered man; when he finds ease of life he falls into deceit and turns his face away; his heart overpowers him by means of imaginary things while he cannot control his heart by his conviction; for others he is afraid of small sins, but for himself he expects more reward than his performance; if he becomes wealthy he becomes self-conscious and falls into vice; if he becomes poor he despairs and becomes weak; he is brief when he is doing a good thing but goes too far when he is begging; when passion overtakes him he is quick in committing sin but delays repentance; if hardship befalls him he goes beyond the cannons of the (Islamic) community; he describes instructive events but does not take instruction himself; he preaches at length but does not accept any preaching for himself; he is tall in speaking but short in action; he aspires for things that will perish and ignores things that will last for good; he regards profit as loss and loss as profit; he fears death but does nothing in its anticipation.

He regards the sins of others as big but considers the same things for himself as small; if he does something in obedience to Allah he considers it much but if others do the same he considers it small; he therefore rebukes others but flatters himself; entertainment in the company of the wealthy is dearer to him than remembrance (of Allah) with the poor; he passes verdicts against others for his own interests and does not do so against himself for others' interests; he guides others but misguides himself; he is obeyed by others but he himself disobeys (Allah); he seeks fulfilment (of obligations towards himself) but does not fulfil his obligations (towards others); he fears the people (and acts) for other than his Lord (Allah) and does not fear his Lord in his dealings with the people. as-Sayyid ar-Radi says: If this hook had contained nothing save this short utterance it would have sufficed as a successful piece of preaching, a specimen of high philosophy, an object of wisdom for the onlooker and a source of instruction for the meditative watcher.

p: 100

In Arabic

وقال علیه السلام لرجلٍ سأَله أَن یعظه: لاَ تَکُنْ مِمَّنْ یَرْجُو الْآخِرَهَ بِغَیْرِ الْعَمَلِ، وَ یُرَجِّی التَّوْبَهَ (4650) بِطُولِ الْأَمَلِ. یَقُولُ فِی الدُّنْیَا بِقَوْلِ الزَّاهِدِینَ، وَیَعْمَلُ فِیهَا بَعَمَلِ الرَّاغِبِینَ، إِنْ أُعْطِیَ مِنْهَا لَمْ یَشْبَعْ، وَإِنْ مُنِعَ مِنْهَا لَمْ یَقْنَعْ، یَعْجِزُ عَنْ شُکْرِ مَا أُوتِیَ، وَیَبْتَغِی الزِّیَادَهَ فِیَما بَقِیَ، یَنْهَی وَلاَ یَنْتَهِی، وَیَأْمُرُ بِمَا لاَ یَأْتِی، یُحِبُّ الصَّالِحِینَ وَلاَ یَعْمَلُ عَمَلَهُمْ، وَیُبْغِضُ الْمُذْنِبِینَ وَهُوَ أَحَدُهُمْ، یَکْرَهُ الْمَوْتَ لِکَثْرَهِ ذُنُوبِهِ، وَیُقِیمُ (4651) عَلَی مَا یَکْرَهُ الْمَوْتَ مِنْ أجْلِهِ , إِنْ سَقِمَ (4652) ظَلَّ نَادِماً، وَإِنْ صَحَّ أَمِنَ لاَهِیاً، یُعْجَبُ بِنَفْسِهِ إِذَا عوفِیَ، وَیَقْنَطُ إِذَا ابْتُلِیَ، إِنْ أَصَابَهُ بَلاَءٌ دَعَا مُضْطَرّاً، وإِنْ نَالَهُ رَخَاءُ أَعْرَضَ مُغْتَرّاً، تَغْلِبُهُ نَفْسُهُ عَلَی مَا یَظُنُّ، وَلاَ یَغْلِبُهَا عَلَی مَا یَسْتَیْقِنُ (4653) یَخَافُ عَلَی غْیَرِهِ بِأَدْنیَ مِنْ ذَنْبِهِ، وَیَرْجُو لِنَفْسِهِ بِأَکْثَرَ مِنْ عَمَلِهِ، إِنْ اسْتَغْنَی بَطِرَ (4654) وَفُتِنَ، وَإِنِ افْتقَرَ قَنِطَ (4655) وَوَهَنَ (4656) یُقَصِّرُ إِذَا عَمِلَ، وَیُبَالِغُ إِذَا سَأَلَ، إِنْ عَرَضَتْ لَهُ شَهْوَهٌ أَسْلَفَ (4657) الْمَعْصِیَهَ وَسَوَّفَ (4658) التَّوْبَهَ، وَإِنْ عَرَتْهُ مِحْنَهٌ (4659) انْفَرَجَ (4660) عَنْ شَرَائِطِ الْمِلَّهِ (4661) یَصِفُ الْعِبْرَهَ (4662) وَلاَ یَعْتَبرُ، وَیُبَالِغُ فِی الْمَوْعِظَهِ وَلاَ یَتَّعِظُ، فَهُوَ بِالْقَوْلِ مُدِلٌّ (4663) . وَمِنَ الْعَمَلِ مُقِلٌّ، یُنَافِسُ فِیَما یَفْنَی، وَیُسَامِحُ فِیَما یَبْقَی، یَرَی الْغُنْمَ (4664) مغْرَماً (4665) . وَالْغُرْمَ مَغْنَماً، یخشَی الْمَوْتَ وَلاَ یُبَادِرُ (4666) الْفوْتَ (4667) , یَسْتَعْظِمُ مِنْ مَعْصِیَهِ غَیْرِهِ مَا یَسْتَقِلُّ أَکْثَرَ مِنْهُ مِنْ نَفْسِهِ، وَیَسْتَکْثِرُ مِنْ طَاعَتِهِ مَا یَحْقِرُهُ مِنْ طَاعَهِ غَیْرِهِ، فَهُوَ عَلَی النَّاسِ طَاعِنٌ، وَلِنَفْسِهِ مُدَاهِنٌ، اللَّهْوُ مَعَ الْأَغْنِیَاءِ أَحَبُّ إِلَیْهِ مِنَ الذِّکْرِ مَعَ الْفُقَرَاءِ، یَحْکُمُ عَلَی غَیْرِهِ لِنَفْسِهِ وَلاَ یَحْکُمُ عَلَیْهَا لِغَیْرِهِ، یُرْشِدُ غَیْرَه ُیُغْوِی نَفْسَهُ، فَهُوَ یُطَاعُ وَیَعْصِی، وَیَسْتَوْفِی وَلا یُوفِی، وَیَخْشَی الْخَلْقَ فِی غَیْرِ رَبِّهِ، وَلاَ یَخْشَی رَبَّهُ فِی خَلْقِهِ. قال الرضی: ولو لم یکن فی هذا الکتاب إلاّ هذا الکلام لکفی به موعظهً ناجعهً، وحکمهً بالغهً، وبصیرهً لمبصرٍ و، عبرهً لناظرٍ مفکّرٍ.

p: 101

In Persian

امام علیه السلام به مردی که از آن حضرت درخواست پند و اندرز نمود (در نکوهش خوهای ناشایسته) فرمود: مباش کسی که بی عمل و کردار (عبادت و بندگی) به آخرت امیدوار است، و با امید دراز توبه و بازگشت (از معصیت و نافرمانی) را پس می اندازد، در (باره) دنیا گفتارش گفتار پارسایان و رفتارش رفتار خواستاران است، اگر از (کالای) دنیا به او داده شود سیر نگردد، و اگر به او نرسد قناعت نکند (به بهره خود خرسند نماند) ناتوان است از سپاسگزاری آنچه (نعمتهائیکه) به او داده شده است و می جوید زیادی را در آنچه نرسیده (به او داده نشده، از کار ناشایسته دیگران را) باز می دارد و خود (از آنچه نهی می نماید) دست بر نمی دارد) و فرمان می دهد به آنچه خود به جا نمی آورد، نیکوکاران را دوست دارد و کردارشان را انجام نمی دهد، و گناهکار را دشمن دارد و خود یکی از آنها است، از جهت زیادی گناهان از مرگ کراهت داشته بدش می آید و ایستادگی می کند بر آنچه (گناهانی که) سبب کراهت از مرگ شده، اگر بیمار شود (از بد رفتاریش) پشیمان گردد و چون تندرستی یابد آسوده و غافل ماند، هر گاه (از بیماری) آسایش بیند خودپسند شود و چون گرفتار گردد نومید و پژمرده شود، اگر بلاء و سختی برایش آید با نگرانی دعاء و زاری نماید، و چون راحتی و خوشی به او دست دهد از غرور و فریب (به کالای دنیا از خدا) دوری گزیند، نفس (اماره) بر او مسلط است به آنچه (آمرزش گناهان که) گمان دارد، و مسلط نیست به آنچه (مرگ و عذاب جاوید که) باور دارد، بر دیگری به گناه به کمتر از گناه خود می ترسد (طاعت خویش را بزرگ می پندارد) چون به توانگری رسد شاد شده در فتنه و گمراهی افتد (پی هم گناه می کند) و چون تنگدست گردد (از رحمت خدا) نومید شده و (در عبادت و بندگی) سستی نماید، و اگر طاعت و بندگی کند کوتاهی نماید (درست انجام ندهد) و چون درخواست کند (از خدا حاجت طلبد) اصرار و کوشش دارد، اگر به او شهوت و خواهشی (آسایش و خوشی) رو آورد نافرمانی پیش گرفته توبه و بازگشت را پشت سر اندازد، و اگر به او اندوهی برسد از دستورهای دین (شکیبائی و بردباری و پناه به خدا بردن به هنگام سختی) دوری گزیند (برای مردم) عبرت و پند گرفتن از دیگران را بیان می کند و خود عبرت نمی گیرد، و در اندرز دادن می کوشد و خود پندپذیر نیست، پس او به گفتار می اندازد و عمل و کردارش اندک است، در آنچه (دنیا و کالای آن که) فانی و نابود گردد کوشش می نماید و در آنچه(آخرت و آنچه در آن است که) باقی و جاوید است سهل انگاری می کند، غنیمت و سود (معصیت و نافرمانی) غنیمت و سود، از مرگ ترسان است و پیش از اینکه فرصت از دست برود (به اعمال صالحه و کردار خداپسند) نمی شتابد، بزرگ می شمارد از نافرمانی دیگری معصیتی را که بزرگتر از آن را از خود خرد می پندارد، و از بندگی خویش بسیار می شمارد طاعتی را که از دیگری اندک داند، پس او به مردم سختگیر است و به خود سهل انگار، بیهوده گوئی با توانگران را بیشتر دوست دارد از یاد خدا با تنگدستان، برای سود خود به زیان دیگری حکم می کند (اگر چه نادرست باشد) و برای سود دیگری به زیان خود حکم نمی کند (اگر چه درست باشد) دیگری را راهنمائی می نماید و خود را گمراه می سازد پس از او پیروی می کنند و خود معصیت می نماید، و (حق خود را) تمام می ستاند و (حق دیگری را) تمام نمی دهد، و از مردم می ترسد نه در راه پروردگارش (از ترس آنان کاری را انجام می دهد که خداپسند نیست) و در کار مردم از پروردگارش نمی ترسد (به آنان زیان می رساند و از خدا بیمی ندارد. سیدرضی علیه الرحمه فرماید:) اگر در کتاب نهج البلاغه جز این فرمایش نبود همان برای پند سودمند و حکمت رسا و بینائی بینا و عبرت و پند اندیشه کننده بس بود.

p: 102

Wonderful Saying151

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Every human being has to meet the end, sweet or sour.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِکُلِّ امْرِیءٍ عَاقِبَهٌ حُلْوَهٌ أَوْ مُرَّهٌ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره پایان هر کس) فرموده است: پایان هر کس شیرین (سعادت و خوشبختی) است یا تلخ (شقاوت و بدبختی).

Wonderful Saying152

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Every comer has to return and after returning it is as though he never existed.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِکُلِّ مُقْبِلٍ إِدْبَارٌ، وَمَا أَدْبَرَ کَأَنْ لَمْ یَکُنْ.

In Persian

امام علیه السلام (در اینکه هر چیز نیست می شود) فرموده است: برای هر پیشامدی برگشتنی است و آنچه برگشت چنان است که نبوده (خوشی و تلخی دنیا که هر کس را به نوبت پیش آید به زوال و نیستی می گراید به طوری که چون بگذرد گویا چنین روز خوشی یا تلخی نبوده است).

Wonderful Saying153

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The endurer does not miss success although it may take a long time.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَعْدَمُ الصَّبُورُ الظَّفَرَ وَإِنْ طَالَ بِهِ الزَّمَانُ.

In Persian

امام علیه السلام (در شکیبائی) فرموده است: فیروزی از شکیبا و بردبار جدا نمی شود هر چند روزگار (سختی) به او دراز گردد.

Wonderful Saying154

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who agrees with the action of a group of persons is as though he joins them in that action. And every one who joins in wrong commits two sins; one sin for committing the wrong and the other for agreeing with it.

p: 103

In Arabic

وقال علیه السلام: الرَّاضِی بِفِعْلِ قَوْمٍ کَالدَّاخِلِ فِیهِ مَعَهُمْ، وَعَلَی کُلِّ دَاخِلٍ فِی بَاطِلٍ إِثْمَانِ: إِثْمُ الْعَمَلِ بِهِ، وَإِثْمُ الرِّضَی بِهِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره راضی بودن به کار دیگری) فرموده است: کسی که به کار گروهی خشنود باشد مانند آن است که با ایشان در آن کار همراه بوده (چون رضاء به کار زشت مستلزم دوست داشتن آن است و آن از صفات رذیله و گناه و مستحق کیفر می باشد) و (امتیاز بین کننده کار و راضی به آن این است که) بر هر کننده کار باطل و نادرست دو گناه است (یکی) گناه به جا آوردن آن، و (دیگری) گناه رضاء و خشنودی به آن (که در نیت و دل است).

Wonderful Saying155

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Adhere to contracts and entrust their fulfilment to steadfast persons.

In Arabic

وقال علیه السلام: اعْتَصِمُوا بِالذِّمَمِ فِی أَوْتَادِهَا .

In Persian

امام علیه السلام (درباره عهد و پیمان) فرموده است: میخهای عهد و پیمانها را بگیرید (در حفظ و وفای به آنها بکوشید، یا آنکه شرایط عهد و پیمان را محکم و استوار نمائید، یا با وفادار پیمان بندید نه با کسی که شایسته نیست مانند کفار و منافقین، زیرا ایشان به عهد خود وفا نمی کنند چنانکه در قرآن کریم س 9 ی 10 می فرماید: لایرقبون فی مومن الا و لاذمه یعنی ایشان درباره اهل ایمان مراعات حق خویشاوندی و عهد و پیمان را نمی نمایند).

Wonderful Saying156

In English

156. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: On you lies ( the obligation of) obedience to the person about whom you cannot plead the excuse of ignorance.(1)

p: 104

In Arabic

وقال علیه السلام: عَلَیْکُمْ بِطَاعَهِ مَنْ لاَ تُعْذَرُونَ بِجَهَالَتِهِ (4671) .

In Persian

امام علیه السلام (در ترغیب به پیروی از ائمه هدی علیهم السلام) فرموده است: بر شما باد پیروی کسی که به نشناختن او معذور نیستید (از ائمه علیهم السلام پیروی نمائید و اگر بگوئید ایشان را نشناختیم عذرتان پذیرفته نیست، زیرا قوانین و احکام دین را باید از آنها آموخت).

Footnote

(1). Just as Allah sent down a series of prophets by way of Ills Justice and Mercy to guide and direct towards religion, in the same way He laid down the system of the Imamate to protect religion from alteration and change so that every Imam may in his time save the Divine teachings from the onslaught of personal desires and give directions about the correct precepts of Islam. And just as it is obligatory to know the originator of the religion (i.e., the Prophet) in the same way it is necessary to know the protector of the religion and lie who remains ignorant of him cannot be excused because tile issue of Imamate is supported by so many proofs and testimonies that no intelligent person can find any way to deny it. Thus, the holy Prophet has said:

Whoever dies without knowing the Imam of his time dies a pre-Islamic (jahiliyyah) death. (Sharh al-maqasid, at-Taftazini ash- Shafi'i, vol. 2, p.275; al-Jawahir al-mudiyyah, al-Khatib al-Hanafi, vol.2, pp. 457,509).

It has also been narrated by `Abdullah ibn 'Umar, Mu'awiyah ibn Abi Sufyan and `Abdullah ibn al-'Abbas that the Messenger of Allah, peace be upon him and his descendants, said that:

p: 105

One who dies without (knowing his) Imam and binding himself by an oath of allegiance to him will die the death of one belonging to the days of jahiliyyah, and one who withdraws his hand from obedience (to the Imam) will find no argument (in his Defence) when he stands before Allah on the L)ay of Judgement. (al-Musnad, at1'ayliisi, p.259; as-Sahih, Muslim, vol.6, p.22; al-Musnad, Ahmad ibn Hanbal, vol.4, p.96; as-Sunan al-kubra, al-Bayhaqi, vol.8, p.156; at-Tafsir, Ibn Kathir, vol. 1, p.517; Majma' az-zawa'id, vol.5, pp.218, 224, 225)

Ibn Abi'l-Hadid also agrees that the personality about whom no one's ignorance can be excused is that of Amir al-mu'minin. He also acknowledges the obligation to obey him and holds that he who does not believe in the issue of Imamate will not achieve deliverance. In this connection he writes:

He who is ignorant of the position of 'Ali, peace be upon him, as Imam and denies its veracity or obligatory character would, according to our associates, remain in Hell for ever, his fasting or prayers being of no avail to him, because the knowledge of this matter is among the basic principles which constitute the foundations of religion. However, we do not regard one who denies his Imam ate as an unbeliever but only a sinner, a transgressor or a deviator, etc. (Shari, Nahj al-balaghah, vol.18, p.373)

Wonderful Saying157

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Surely, you have been made to see if (only) you care to see; surely, you have been guided if (only) you care to take guidance; and surely, you have been made to hear if (only) you care to lend your ears.

p: 106

In Arabic

وقال علیه السلام: قَدْ بُصّرْتُمْ إِنْ أَبْصَرْتُمْ (4672) وَقَدْ هُدِیتُمْ إِنِ اهْتَدَیْتُمْ، وأُسْمِعْتُمْ إِنِ اسْتَمَعْتُمْ.

In Persian

امام علیه السلام (در پند و اندرز) فرموده است: به شما بینائی داده اند اگر چشم بگشائید، و راه نموده اند اگر راه بیابید، و شنوائی بخشیده اند اگر بشنوید.

Wonderful Saying158

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Admonish your brother (comrade) by good behaviour towards him, and ward off his evil by favouring him. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: عَاتِبْ أَخَاکَ بِالْإِحْسَانِ إِلَیْهِ، وَارْدُدْ شَرَّهُ بِالْإِنْعَامِ عَلَیْهِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره نیکی) فرموده است: برادر (دوست) خود را با نیکی سرزنش کن (به جای سرزنش به او نیکی نما تا شرمنده شود چون شرمندگی از هر سرزنش اثرش بیشتر است) و بدی او را با بخشش بر او برطرف گردان (زیرا بخشش موجب دوستی است و بدی در برابر بدی سبب زیاد کردن دشمنی، در قرآن کریم س 23 ی 96 می فرماید: ادفع بالتی هی احسن السیئه یعنی آزار و بدی امت را به آنچه نیکوتر است دفع کن).

Footnote

(1). If evil is done in return for evil, and abuse in return for abuse, the door for animosity and quarrel is opened. But if an evil-doer is met with kindness and gentleness he too would be compelled to change his behaviour. Thus, once Imam Hasan was passing through the market place of Medina when a Syrian noticing his majestic personality enquired from the people who he was and on being told that he was Hasan son of 'Ali (peac0e be upon him) he was exasperated and coming close to him began to abuse him. The Imam heard him quietly. When he finished the Imam said, "You seem to be a stranger here". He acknowledged this and the Imam continued, "Then you had better come with me and stay with me. If you have any need I shall fulfil it, and if you need financial assistance I shall render it." When he saw this kindness and fine manners in return for his harsh and hard words he was extremely ashamed, and admitting his fault sought his forgiveness. When he left the Imam, he did not have better regard for anyone else on the surface of the globe. (al-Kamil, al-Mubarrad, v61. 1, p.235; vol.2, p.63; Nihayah al-irab, an-Nuwayri, vol.6, p.52; Matalib as-sa'ul, Ibn Talhah ash-Shafi'i, vol. 2, pp.11 -12; al-Manaqib, Ibn Shahrashub, vol.4, p.19; al-Bihar, al-Majlisi, vol.43, p.344)

p: 107

If you are a proper human being do good to the evil-doer.

Wonderful Saying159

In English

159. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who puts himself in conditions of ill-repute should not blame those who entertain bad ideas about him.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ وَضَعَ نَفْسَهُ مَوَاضِعَ التُّهَمَهِ فَلاَ یَلُومَنَّ مَنْ أَسَاءَ بِهِ الظَّنَّ.

In Persian

امام علیه السلام (در پرهیز از جاهای تهمت) فرموده است: هر که به جاهای تهمت و بدگمانی برود بدگمان به خود را نباید سرزنش نماید (زیرا خود سبب شده که به او گمان بد برند).

Wonderful Saying160

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever obtains authority (usually) adopts partiality.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ مَلَکَ اسْتَأثَرَ (4673) .

In Persian

امام علیه السلام (درباره مشورت) فرموده است: هر که (بر چیزی) دست یافت خود رای می شود (به رای و اندیشه دیگران بی اعتناء گردد)

Wonderful Saying161

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who acts solely according to his own opinion gets ruined, and he who consults other people shares in their understanding.

In Arabic

وقال علیه السلام: وَمَنِ اسْتَبَدَّ بِرَأْیِهِ هَلَکَ، وَمَنْ شَاوَرَ الرِّجَالَ شَارَکَهَا فِی عُقُولِهَا.

In Persian

و هر که خودرایی نمود (در کار مشورت نکرد) تباه گشت، و هر که با مردان (با تجربه) شور نماید با خردهاشان شرکت می کند (و هویدا است که حکم چند عقل در هر کار از حکم یک عقل سودمند و شایسته تر است).

Wonderful Saying162

In English

162. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who guards his secrets retains control in his own hands.

p: 108

In Arabic

وقال علیه السلام: َمَنْ کَتَمَ سِرَّهُ کَانَتِ الْخِیرَهُ بِیَدِهِ.

In Persian

امام علیه السلام (در آشکار نکردن راز) فرموده است: هر که را از خود را پنهان نمود خیر و نیکوئی به دست او است (بر خیر و صلاح خویش دست دارد به خلاف آنکه رازش را فاش نماید).

Wonderful Saying163

In English

163. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Destitution is the greatest death.

In Arabic

. وقال علیه السلام: الْفَقْرُ الْمَوْتُ الْأَکْبَرُ.

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش تنگدستی) فرموده است: فقر و تنگدستی مرگ بسیار بزرگست (زیرا سختی مرگ یکبار است و سختی بی چیزی هر آن مشاهده می شود).

Wonderful Saying164

In English

164. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who fulfils the right of a man who does not fulfil his right, (is as though he) worships him.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ قَضَی حَقَّ مَنْ لاَ یَقْضِی حَقَّهُ فَقَدْ عَبَدَهُ.

In Persian

امام علیه السلام (در نیکی به آنکه شایسته نیست) فرموده است: هر که به جا آورد حق کسی را که او حقش را به جا نمی آورد (احترام کند کسی را که او درباره اش احترام نمی نماید) او را بندگی نموده است (زیرا بندگی فروتنی است درباره کسی که بدون خواستن پاداش اعتراف به عظمت و بزرگی او شود پس احترام به کسی که سود و زیانی ندارد مانند عبادت و بندگی او است، و چون در بعضی از جاها احترام کردن ستوده شده پس منظور امام علیه السلام از این فرمایش این است که شخص در احترام از حد تجاوز نکند یا کسی را که شایسته نیست بزرگ نداند چنانکه در وصیت خود به امام حسن علیه السلام فرمود: احمل نفسک من اخیک عند صرمه علی الصله تا آنجا که فرمود: و ایاک ان تضع ذلک فی غیر موضعه او ان تفعله به غیر اهله، برای ترجمه و شرح آن به جز پنجم اواخر نامه سی و یکم مراجعه شود. و در نسخه ابن ابی الحدید فقد عبده به تشدید باء ضبط شده یعنی کسی که به جا آورد حق کسی را که او حقش را به جا نمی آورد او را بنده خویش گردانیده، زیرا در بجا آوردن حق او پاداشی در نظر نگرفته است بلکه خواسته به او احسان و نیکی کند).

p: 109

Wonderful Saying165

In English

165. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There should be no obeying anyone against Allah's commands.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ طَاعَهَ لَِمخْلُوقٍ فِی مَعْصِیَهِ الْخَالِقِ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره اطاعت مخلوق) فرموده است: اطاعت و پیروی مخلوق سزاوار نیست جائی که نافرمانی خدا در آن باشد (یا عبادت و بندگی جائز نیست آنجا که موجب معصیت باشد مانند نماز خواندن در زمین غصبی و جائی که به ستم گرفته شده است).

Wonderful Saying166

In English

166. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: No person is to be blamed for delay in (securing) his own right but blame lies on him who takes what he is not entitled to.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یُعَابُ الْمَرْءُ بِتَأْخِیرِ حَقِّهِ، إِنَّمَا یُعَابُ مَنْ أَخَذَ مَا لَیْسَ لَهُ .

In Persian

امام علیه السلام (درباره دست اندازی به حق دیگری) فرموده است: کسی که درباره حق خود سهل انگاری کند سرزنش نمی شود بلکه سرزنش برای کسی است که به حق دیگری دستبرد زده (زیرا کسی که به حق دیگری دست اندازد ستم نموده بدترین زشتیها و ستمگر شایسته سرزنش است).

Wonderful Saying167

In English

167. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Vanity prevents progress. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: الْإِعْجَابُ یَمْنَعُ الْإِزْدِیَادَ .

In Persian

امام علیه السلام (در زیان خودپسندی) فرموده است: خودپسندی (شخص را) از به دست آوردن افزونی باز می دارد (زیرا خودپسند در هر مقامی گمان دارد که منتهی درجه آن را یافته و این گمان او را از به دست آوردن مقام بالاتر باز می دارد).

p: 110

Footnote

(1). A person who seeks perfection and believes that he is still in need of it can be expected to attain the aim of perfection, but a person who is under the illusion that he has reached the zenith of progress and perfection will not feel the need to strive to attain it, but according to his own view he has already traversed all the stages of perfection and now he has no stage in sight to strive for. Thus, this vain and illusioned man ill always remain deprived of perfection and this vanity will end all possibility of his rise.

Wonderful Saying168

In English

168. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The Day of Judgement is near and our mutual company is short.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْأَمْرُ قَرِیبٌ وَالْإِصْطِحَابُ قَلِیلٌ (4676) .

In Persian

امام علیه السلام (در دل نبستن به دنیا و اهل آن) فرموده است: امر (آخرت که از مرگ شروع می شود) نزدیک است (برای برداشتن توشه بکوش) و با هم بودن (در دنیا) اندک (بزودی جدا می شود پس دلبستگی را نشاید).

Wonderful Saying169

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: For the man who has eyes the dawn has already appeared.

In Arabic

وقال علیه السلام: قَدْ أَضَاءَ الصُّبْحُ لِذِی عَیْنَیْنِ.

In Persian

امام علیه السلام (در ستودن بینایان) فرموده است: محققا برای آنکه دو چشم دارد صبح روشن است (برای خردمند بینا دین حق و راه راست هویدا است و او مانند کوردلان در شک و دودلی نمی باشد).

Wonderful Saying170

In English

p: 111

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Abstention from sin is easier than seeking help afterwards. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: تَرْکُ الذَّنْبِ أَهْوَنُ مِنْ طَلَبِ الْمَعُونَهِ .

In Persian

امام علیه السلام (در نافرمانی نکردن) فرموده است: گناه نکردن آسان تر است از خواستن توبه و بازگشت (زیرا در گناه نکردن سختی و رنجی نیست بخلاف توبه که محتاج نزدیک شدن دل بنده به حق است و صلاحیت داشتن را برای پذیرفته شدن توبه اش).

Footnote

(2). It is not as difficult to keep aloof from sin the first time as it is after becoming familiar with it and tasting it, because a man does not feel difficulty in doing a thing to which he has become habituated, but it is really hard to give it up. As habits become confirmed, the conscience becomes weaker and difficulties crop up in the way of repentance. To console the heart by postponing repentance is therefore usually with out avail. Surely, when there is difficulty in keeping off sin even in the beginning the lengthening of the period of sins will make repentance still more difficult.

Wonderful Saying171

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Many a single eating prevents several eatings. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: کَمْ مِنْ أَکْلَهٍ مَنَعَتْ أَکَلاَتٍ!

In Arabic

امام علیه السلام (در خودداری) فرموده است: بسا یک خوردن که خوردنیها را جلو گیرد (بسا شخص غذای زیان رسانی خورده یا در خوردن افراط نماید که بیمار گردد و زمان درازی از خوردنیها باز ماند، این فرمایش مثلی است برای کسی که پس سود کم رفته از سود بسیار باز ماند که اگر خودداری می نمود سود بسیار می یافت).

p: 112

Footnote

(1). This is a proverb which is used when a man runs after one advantage so vehemently that he has to give up several other advantages, like the man who eats too much or against his appetite and has to go subsequently without several meals.

Wonderful Saying172

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: People are enemies of what they do not know. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: النَّاسُ أَعْدَاءُ مَا جَهِلُوا.

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش نادانی) فرموده است: مردم دشمنند آنچه را که نمی دانند (زیرا نادانان آنچه می دانند دانش پندارند و جز آن را نادرست، چنانکه در قرآن کریم س 10 ی 39 می فرماید: کذبوا بما لم یحیطوا یعنی انکار می کنند چیزی را که به آن دست نیافته اند).

Footnote

(2). A man attaches great importance to the science and art which he knows and regards that science of no importance which he does not know, and belittles it. This is because whenever such a matter is discussed he is regarded not worthy of attention and is ignored, and thereby he feels slighted. This slight pains him, and a man naturally dislikes a thing that pains him and hates it. In this connection, Plato was asked, "What is the reason that he who does not know hates him who does know, but he who knows does not bear malice or hatred towards him who does not know?" Here plied, "He who does not know realizes that he suffers from a defect and thinks that he who knows must regard him low and humble on account of this defect, so he hates him. On the other hand he who knows does not have the idea that he who does not know should regard him low and so there Is no reason why he should hate him."

p: 113

Wonderful Saying173

In English

173. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who has several opinions understands the pitfalls.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنِ اسْتَقْبَلَ وُجُوهَ الْآرَاءِ عَرَفَ مَوَاقِعَ الْخَطَاََ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره مشورت و کنگاش) فرموده است: کسی که به راههای اندیشه ها رو آورد (از خردمندان کمک فکری بطلبد) جاهای خطاء و اشتباه کاری را بشناسد (و از آنچه زیان دارد دوری گزیند).

Wonderful Saying174

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who sharpens the teeth of anger for the sake of Allah acquires the strength to kill the stalwarts of wrong .(3)

In Arabic

وقال علیه السلام: مَن أَحَدَّ (4677) سِنَانَ (4678) الْغَضَبِ لِلَّهِ قَوِیَ عَلَی قَتْلِ أَشِدَّاءِ الْبَاطِلِ.

In Persian

امام علیه السلام (در سود کار برای خدا) فرموده است: هر کس نیزه خشم (خود) را برای (رضاء و خشنودی) خدا تیز کند (در نهی از منکر بکوشد) برکشتن و از بین بردن سخت ترین نادرستیها توانا باشد (خدا او را در شکست اهل باطل هر چند توانا باشند یاریش خواهد نمود).

Footnote

(3). The person who rises to face wrong for the sake of Allah is afforded support and assistance from Allah and, despite lack of power and means, the forces of wrong cannot shake his determination or create a tremor in his steady feet. But if there is a tinge of personal benefit in his action he can be very easily prevented from his aim.

Wonderful Saying175

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When you are afraid of something dive straight into it, because the intensity of abstaining from it is greater (worse) than what you are afraid of.

p: 114

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا هِبْتَ أَمْراً فَقَعْ فِیهِ، فَإِنَّ شِدَّهَ تَوَقِّیهِ أَعْظَمُ مِمَّا تَخَافُ مِنْهُ.

In Persian

امام علیه السلام (در اقدام به کار) فرموده است: هر گاه از کاری ترسیدی خود را در آن افکن، زیرا سختی حذر کردن و پائیدن بزرگتر است از آنچه از آن ترس داری (اگر در بلاء و گرفتاری باشی بهتر است که در بیم و ترس آن بمانی، و این فرمایش راجع به امور دنیا است که شنیدن آنها مهمتر از دیدن آنها است به خلاف آخرت که آیات و اخبار و فرمایش امام علیه السلام در همین کتاب گویا است که دیدن آنها مهمتر از شنیدن می باشد).

Wonderful Saying176

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The means to secure high authority is breadth of chest (i.e., generosity).

In Arabic

وقال علیه السلام: آلَهُ الرِّیَاسَهِ سَعَهُ الصَّدْرِ.

In Persian

امام علیه السلام (در سروری) فرموده است: ابزار رئاست و سروری فراخی سینه (تحمل سختیها و شکیبائی در کارها و دادرسی و مانند آنها) است.

Wonderful Saying177

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Rebuke the evil-doer by rewarding the good-doer. (8)

In Arabic

وقال علیه السلام: ازْجُرِ الْمُسِیءَ بِثوَابِ الْمُحسِنِ .

In Persian

امام علیه السلام (در جلوگیری از بدکاری) فرموده است: بدکار را به پاداش نیکوکار (ارجمند داشتن و احسان و نیکوئی به او) رنجه دار (چون هیچ زجری برای بدکرداران سخت تر از ارجمند داشتن و نیکی نمودن با نیکان نمی باشد).

Footnote

(8). This means. that the giving of full reward to the virtuous for their good actions and appreciating them puts the evil-doers also on the right path. This is more effective than ethical preaching, warning and rebuke. This is because by temperament man inclines towards things from which benefits accrue to him, and his ears (yearn to) resound with eulogies in praise and admiration of him.

p: 115

Wonderful Saying178

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Cut away evil from the chest of others by snatching (it) away from your own chest . (9)

In Arabic

وقال علیه السلام: احْصُدِ الشَّرَّ مِنْ صَدْرِ غَیْرِکَ بِقَلْعِهِ مِنْ صَدْرِکَ.

In Persian

امام علیه السلام (درباره بدخواه نبودن) فرموده است: درو کن (دورساز) بدی (کینه) را از سینه دیگری با کندن (دور ساختن) آن از سینه خود (چون هر کس برای دیگران بد اندیشد برای او بد اندیشند، و هر که کینه دیگران در دل گیرد کینه او در دل گیرند).

Footnote

(9). This sentence can be interpreted in two ways. One is that if you bear malice against anyone, he too will bear malice against you. Therefore, destroy the malice from his heart by removing it from your heart, since your heart is the index of other's heart. If your heart will have no malice there will remain no malice in his heart too. That is why a man assesses the purity of another person's heart by the purity of his own heart. Thus, a man asked his friend, "How much do you love me?" and the reply was, your own heart." That is, "I love you as much as you love me."

The second interpretation is that if you want to dissuade another person from evil, first you should refrain yourself from that evil. In this way, your advice can be effective on others, otherwise it will remain ineffective.

Wonderful Saying179

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Stubbornness destroys (good) advice.

p: 116

In Arabic

وقال علیه السلام: اللَّجَاجَهُ تَسُلُّ الرَّأْیَ (4682) .

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش ستیزگی) فرموده است: ستیزگی اندیشه (شایسته) را دور می سازد (شخص را از راه راست باز می دارد و سود اندیشه را از دست می دهد).

Wonderful Saying180

In English

180. Amir al-mu'minin, peace be upon him said: Greed is a lasting slavery.

In Arabic

وقال علیه السلام: الطَّمَعُ رِقٌّ مُؤَبَّدٌ.

In Persian

امام علیه السلام (در نکوهش آز) فرموده است: طمع بندگی همیشگی است (آزمند همیشه بنده و گرفتار است و تا از طمع چشم نپوشد آزاد نگشته رهائی نیابد).

Wonderful Saying181

In English

181. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The result of neglect is shame, while the result of far-sightedness is safety.

In Arabic

وقال علیه السلام: ثَمَرَهُ التَّفْرِیطِ النَّدَامَهُ، وَثَمَرَهُ الْحَزْمِ السَّلاَمَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: حاصل کوتاهی پشیمانی، و حاصل دوراندیشی سلامت است

Wonderful Saying182

In English

182. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is no advantage ill keeping quiet about an issue of wisdom, just as there is no good in speaking out an unintelligent thing.

In Arabic

. وقال علیه السلام: لاَ خَیْرَ فِی الصَّمْتِ عَنِ الْحُکْمِ، کَمَا أَنَّهُ لاَ خَیْرَ فِی الْقوْلِ بِالْجَهْلِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آنجا که باید سخن درست گفت در خاموشی خیری نیست، چنانکه در سخن ناآگاهانه نیز خیری نخواهد بود. ( این حکمت با شماره کلمه قصار 471 در صفحه 228 نیز آمده است)

و درود خدا بر او فرمود: در آنجا که باید سخن گفت، خاموشی سودی ندارد، و آنجا که باید خاموش ماند سخن گفتن خیری نخواهد داشت. ( این حکمت با شماره کلمه قصار 182 در صفحه 204 نیز آمده است)

p: 117

Wonderful Saying183

In English

183. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If there arc two different calls then one (of them) must be towards misguidance.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا اخْتَلَفَتْ دَعْوَتَانِ إِلاَّ کَانَتْ إِحْدَاهُمَا ضَلاَلَهً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دو دعوت به اختلاف نرسد جز یکی باطل باشد.

Wonderful Saying184

In English

184. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I have never entertained doubt about right since I was shown it.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا شَکَکْتُ فِی الْحَقِّ مُذْ أُرِیتُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از روزی که حق برای من نمایان شد، هرگز دچار تردید نشدم.

Wonderful Saying185

In English

185. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I have neither spoken a lie nor have I been told a lie. I have neither deviated nor have I been made to deviate (others).

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا کَذَبْتُ وَلاَ کُذِّبْتُ، وَلاَ ضَلَلْتُ وَلاَ ضُلَّ بِی.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرگز دروغ نگفتم و به من دروغ نگفتند، و هرگز گمراه نشدم، و کسی به وسیله من گمراه نشده است.

Wonderful Saying186

In English

186. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who takes the lead in oppression has to bite his hand (in repentance) tomorrow.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِلظَّالِمِ الْبَادِی غَداً بِکَفِّهِ عَضَّهٌ (4683) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ستمگر آغازکننده در قیامت انگشت به دندان می گزد.

Wonderful Saying187

In English

187. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The departure (from this world) is imminent.

p: 118

In Arabic

وقال علیه السلام: الرَّحِیلُ وَشِیکٌ (4684) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کوچ کردن نزدیک است.

Wonderful Saying188

In English

188. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever turned away from right was ruined.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ أَبْدَی صَفْحَتَهُ (4685) لِلْحَقِّ هَلَکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هر کس که برابر حق بستیزد نابود می گردد.

Wonderful Saying189

In English

189. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If patience does not give relief to a man impatience kills him.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ لَمْ یُنْجِهِ الصَّبْرُ أَهْلَکَهُ الْجَزَعُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی را که شکیبایی نجات ندهد، بی تابی او را هلاک خواهد کرد.

Wonderful Saying190

In English

190. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: How strange? Could the caliphate be through the (Prophet's) companionship but not through (his) companionship and (his) kinship?

as-Sayyid ar-Radi says: Verses have also been related from Amir al-mu'minin on the same matter. They are: --

If you claim to have secured authority by consultation, how did it happen when those to be consulted were absent! If you have scored over your opponents by kinship then someone else has greater right for being nearer to the Holy Prophet . (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: وَاعَجَبَاهُ! أَتَکُونُ الْخِلاَفَهَ بِالصَّحَابَهِ وَالْقَرَابَهِ؟ قال الرضی: و روی له شعر فی هذا المعنی:

فَإِنْ کُنْتَ بِالشُّورَی مَلَکْتَ أُمُورَهُمْ

فَکَیْفَ بِهذَا وَالْمُشِیرُونَ غُیَّبُ ؟

وَإِنْ کنْتَ بِالْقُرْبَی حَجَجْتَ خَصِیمَهُمْ

p: 119

فَغَیْرُکَ أَوْلَی بِالنَّبِیِّ وَأَقْرَبُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: شگفتا! آیا معیار خلافت صحابی پیامبر بودن است؟ اما صحابی بودن و خویشاوندی ملاک نیست؟ (از امام شعری در همین مسئله نقل شد که به ابابکر فرمود) اگر ادعا می کنی با شورای مسلمین به خلافت رسیدی، چه شورایی بود که رای دهندگان حضور نداشتند؟ و اگر خویشاوندی را حجت می آوری، دیگران از تو به پیامبر نزدیک تر و سزاوارترند.

Footnote

(1). Ibn Abi'l-Hadid ( 'Izzu'd-Din 'Abd al-Hamid ibn Hibatul'llah al-Mu'tazili [586/1190-655/1257]) says:

"The saying of Amir al-mu'minin in the form of prose and poetry was intended for Abu Bakr and 'Umar. In his prose he addressed 'Umar, because when Abu Bakr asked 'Umar (on the day of Saqifah): 'Give me your hand so that I may swear allegiance to you.' 'Umar replied, 'You are the companion of the Messenger of Allah in all circumstances -- comfort and hardship. So, give me your hand.'

"'Ali, peace be upon him, says (with regard to the claim of 'Umar) that:

If you give arguments in favour of the Abu Bakr's deserving the caliphate on the basis of his being the companion of the Holy Prophet in all circumstances, then why did you not hand over the caliphate to one (i.e., Amir al-mu'minin) who shares with him (Abu Bakr) in this matter, and who had superiority over him by having a relation of kinship with the Holy Prophet?

"In his poetry, Amir al-mu'minin addressed Abu Bakr, because he argued with the ansar at Saqifah saying; "We (the Quraysh) are the kin of the Messenger of Allah and the seed from which he sprung, (therefore, we are the most deserving people to succeed him).'

p: 120

"After allegiance was sworn to Abu Bakr (by a small group at Saqifah) he used to argue with the Muslims that they must accept his caliphate since it had been accepted by the ahlu'1-halli Wa'1-'aqd (the group who can tie and untie a matter -- i.e., those who were present at Saqifah).

"'Ali, peace be upon him, says (with regard to the claim of Abu Bakr) that:

Regarding your argument with the ansar that you are from the seed from which the Messenger of Allah sprung, and one of his tribe, there

is other one (i.e. Amir al-mu'minin himself) who ha" the nearest relation of kinship to the Holy Prophet. And concerning your argument that you have been accepted by the consultation of the com panions of the Holy Prophet (whom you mean by ahlu'l-halli wa'1-`agd), how did it happen that most of the companions were absent (on the day of Saqifah) and did not swear allegiance to you.''(Sharh Nahj al-balaghah, vol.18, p.416)

Wonderful Saying191

In English

191. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: In this world man is the target towards which the arrows of death fly, and is like that wealth whose destruction is quickened by hard ships. (In this world) with every drink there is suffocation and with every morsel there is chocking. Here no one gets anything unless he loses something else, and not a day of his age advances fill a day passes out from his life. Thus, we are helpers of death and our lives are the targets of morality. How then can we expect everlasting life since the night and day do not raise anything high without quickly arranging for the destruction of whatever they have built and for the splitting asunder of whatever they have joined together.

p: 121

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّمَا الْمَرْءُ فِی الدُّنْیَا غَرَضٌ (4688) تَنْتَضِلُ (4689) فِیهِ الْمَنَایَا (4690) وَنَهْبٌ (4691) تُبَادِرُهُ الْمَصَائِبُ، وَمَعَ کُلِّ جُرْعَهٍ شَرَقٌ (4692) وَفِی کُلِّ أَکْلَهٍ غَصَصٌ. وَلاَ یَنَالُ الْعَبْدُ نِعْمَهً إِلاَّ بِفِرَاقِ أُخْرَی، وَلاَ یَسْتَقْبِلُ یَوْماً مِنْ عُمُرِهِ إِلاَّ بِفِرَاقِ آخَرَ مِنْ أَجَلِهِ. فَنَحْنُ أَعْوَانُ الْمَنُونِ (4693) وَأَنْفُسُنَا نَصْبُ الْحُتُوفِ (4694) فَمِنْ أَیْنَ نَرْجُوا الْبَقَاءَ وَهذَا اللَّیْلُ وَالنَّهَارُ لَمْ یَرْفَعَا مِنْ شَیْءٍ شَرَفاً (4695) . إِلاَّ أَسْرَعَا الْکَرَّهَ فِی هَدْمِ مَا بَنَیَا، وَتَفْرِیقِ مَا جَمَعا؟!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همانا انسان در دنیا تخته نشان تیرهای مرگ است، ثروتی که دستخوش تاراج مصیبتهاست، با هر جرعه نوشیدنی گلو رفتنی، و در هر لقمه ای گلوگیر شدنی است، و بنده نعمتی به دست نیاورد جز آن که نعمتی از دست بدهد، و روزی به عمرش افزوده نمی گردد جز با کم شدن روزی دیگر، پس ما یاران مرگیم، و جانهای ما هدف نابودی ها، پس چگونه به ماندن جاودانه امیدوار باشیم؟ در حالی که گذشت شب و روز بنایی را بالا نبرده جز آنکه آن را ویران کرده، و به اطراف پراکند.

Wonderful Saying192

In English

192. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' son of Adam, whatever you earn beyond your basic needs you will only keep vigil over it for others.

In Arabic

وقال علیه السلام: یَابْنَ آدَمَ مَا کَسَبْتَ فَوْقَ قُوتِکَ، فَأَنْتَ فِیهِ خَازِنٌ لِغَیْرِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای فرزند آدم، آنچه را که بیش از نیاز خود فراهم کنی، برای دیگران اندوخته ای.

Wonderful Saying193

In English

p: 122

193. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Hearts are imbued with passion and the power of advancing and retreating. Therefore, approach them for action at the time of their psssionateness and when they are in a mood for advancing, because if hearts are forced (to do a thing) they will be blinded.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ لِلْقُلُوبِ شَهْوَهً وَإِقْبَالاً وَإِدْبَاراً، فَأْتُوهَا مِنْ قِبَلِ شَهْوَتِهَا وَإِقْبَالِهَا، فَإِنَّ الْقَلْبَ إِذَا أُکْرِهَ عَمِیَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دلهارا روی آوردن و پشت کردنی است، پس دلها را آنگاه به کار وادارید که خواهشی دارند و روی آوردنی، زیرا اگر دل را به اجبار بکاری واداری کور می گردد.

Wonderful Saying194

In English

194. Amir al-mu'minin, peace be upon him, used to say: If I am angry when shall I vent my anger - when I am unable to take revenge and it be said to me, "better you endure" or when I have power to take revenge and it be said to me, "better forgive"?

In Arabic

وکان علیه السلام یقول: مَتَی أَشْفِی غَیْظِی إِذَا غَضِبْتُ؟ أَحِینَ أَعْجِزُ عَنِ الْإِنْتِقَامِ فَیُقَالُ لِی: لَوْ صَبَرْتَ؟ أَمْ حِینَ أَقْدِرُ عَلَیْهِ فَیُقَالُ لی: لَوْ عَفَوْتَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چون خشم گیرم، کی آن را فرونشانم؟ در آن زمان که قدرت انتقام ندارم؟ که به من بگویند! (اگر صبر کنی بهتر است.) یا آنگاه که قدرت انتقام دارم؟ که به من بگویند: (اگر عفو کنی خوب است.)

Wonderful Saying195

In English

195. Amir al-mu'minin, peace be upon him, passed beside a dump of rubbish full of filth and remarked: This is what the misers used to be niggardly about.

p: 123

In another tradition it is related that he said: This is what you used to dispute with each other about until yesterday!

In Arabic

وقال علیه السلام وقد مرّ بقذر علی مزبله: هذا مَا بَخِلَ بِهِ الْبَاخِلُونَ. و روی فی خبر آخر أَنه قال: هذَا مَا کُنْتُمْ تَتَنَافَسُونَ فِیهِ بِالْأَمْسِ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در سر راه از کنار مزبله ای عبور می کرد) این همان است که بخیلان به آن بخل می ورزند. (و در روایت دیگری نقل شد که) این چیزی است که دیروز بر سر آن رقابت می کردید.

Wonderful Saying196

In English

196. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The wealth that teaches you lesson does not go waste.(1)

In Arabic

وقال علیه السلام: لَمْ یَذْهَبْ مِنْ مَالِکَ مَا وَعَظَکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مالی که نابودی آن تو را پند می دهد، از دست نرفته است.

Footnote

(1). The person who gains a lesson and experience by spending money and wealth should not lament its loss but should deem the experience more valuable than the wealth because wealth is in any case wasted away while the experience will protect him against the dangers of the future. Thus, a scholar who had become destitute after having been wealthy was asked what had happened to his wealth and he replied: "I have purchased experiences with it and they have proved more useful than the wealth. After losing all that I had, I have not been in the loss."

Wonderful Saying197

In English

p: 124

197. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The hearts become tired as the bodies become tired. You should therefore search for beautiful sayings for them (to enjoy by way of refreshment).

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ هذِهِ الْقُلُوبَ تَمَلُّ کَمَا تَمَلُّ الْأَبْدَانُ فَابْتَغُوا لَهَا طَرَائِفَ الْحِکْمَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: این دلها همانند تن ها خسته می شوند، برای نشاط آن به سخنان تازه حکیمانه روی بیاورید.

Wonderful Saying198

In English

198. When Amir al-mu'minin, peace be upon him, heard the slogan of the Kharijites: There is no verdict save of Allah-, he said: This sentence is true but it is interpreted wrongly.

In Arabic

وقال علیه السلام لما سمع قول الخوارج لا حُکْم إِلاَّ للهِ : کَلِمَهُ حَقٍّ یُرَادُ بِهَا بَاطِلٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (وقتی شنید که خوارج می گویند، حکومت فقط از آن خداست) سخن حقی است که از آن اراده باطل دارند.

Wonderful Saying199

In English

199. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said about the crowd of people: These are the people who, when they assemble together, are overwhelming but when they disperse they cannot be recognized.

It is related that instead of this Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: These are the people who when they assemble together cause harm but when they disperse are beneficial. It was pointed out to him: We know their harm at the time of their assembling but what is their benefit at the time of their dispersal?

p: 125

Then he replied: The workers return to their work and people get benefit out of them, like the return of the mason to the building site, that of the weaver to his loom, and that of the baker to his bakery.

In Arabic

وقال علیه السلام فی صفه الْغوغاء هُمُ الَّذِینَ إِذَا اجْتَمَعُوا غَلَبُوا، وَإِذَا تَفَرَّقُوا لَمْ یُعْرَفُوا. وقیل: بل قال علیه السلام: هُمُ الَّذِینَ إِذَا اجْتَمَعُوا ضَرُّوا، وَإِذَا تَفَرَّقُوا نَفَعُوا. فقیل: قد عرفنا مضره اجتماعهم، فما منفعه افتراقهم؟ فقال: یَرْجِعُ أَصْحَابُ الْمِهَنِ إِلَی مِهَنِهِمْ، فَیَنْتَفِعُ النَّاسُ بِهِمْ، کَرُجُوعِ الْبَنَّاءِ إِلَی بِنَائِهِ، وَالنَّسَّاجِ إِلَی مَنْسَجِهِ، وَالْخَبَّازِ إِلَی مَخْبَزِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در تعریف جمع اوباش، فرمود) آنان چون گرد هم آیند پیروز شوند، و چون پراکنده شوند سود دهند (از امام پرسیدند چون اوباش گرد هم آیند زیان رسانند را دانستیم، اما چه سودی در پراکندگی آنان است فرمود:) صاحبان کسب و کار، و پیشه وران به کارهای خود باز می گردند، و مردم از تلاش آنان سود برند، بنا به ساختن ساختمان، و بافنده به کارگاه بافندگی، و نانوا به نانوایی روی می آورد.

Wonderful Saying200

In English

200. An offender was brought before Amir al-mu'minin, peace be upon him, and there was a crowd of people with the man, so Amir al-mu'minin remarked: Woe to the faces who are seen only on foul occasions.

In Arabic

وقال علیه السلام وقد أُتی بجانٍ ومعه غوغاءُ: لاَ مَرْحَباً بِوُجُوهٍ لاَ تُری إِلاَّ عِنْدَ کُلِّ سَوْأَهٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (جنایتکاری را حضور امام آوردند که جمعی اوباش همراه او بودند.) خوش مباد، چهره هایی که جز به هنگام زشتیها دیده نمی شوند.

p: 126

Wonderful Saying201

In English

201. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: With every individual there are two angels who protect him; when destiny approaches they let it have its own way with him. Certainly, the appointed time is a protective shield (against the events which occur before it).

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ مَعَ کُلِّ إِنْسَانٍ مَلَکَیْنِ یَحْفَظَانِهِ، فَإِذَا جَاءَ الْقَدَرُ خَلَّیَا بَیْنَهُ وَبَیْنَهُ، وَإِنَّ الْأَجَلَ (4697) جُنَّهٌ حَصِینَهٌ (4698) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با هر انسانی دو فرشته است که او را حفظ می کنند، و چون تقدیر الهی فرارسد، تنهایش می گذارند، که همانا مرگ سپری نگهدارنده است.

Wonderful Saying202

In English

202. When Talhah and az-Zubayr said to him: We are prepared to swear allegiance to you on condition that we have a share with you in this matter (of caliphate), Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: No, but you will have a share in strengthening (the caliphate) and in affording assistance and you will both be helping me at the time of need and hardship.

In Arabic

وقال علیه السلام، وقد قال له طلحه والزبیر: نبایعک علی أَنّا شرکاؤُکَ فی هذا الْأَمر. فقال: لاَ، وَلکِنَّکُمَا شَرِیکَانِ فِی الْقُّوَّهَ وَالْإِسْتَعَانَهِ، وَعَوْنَانِ عَلَی الْعَجْزِ وَالْأَوَدِ (4699) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (طلحه و زبیر خدمت امام آمدند و گفتند با تو بیعت کردیم که ما در حکومت شریک تو باشیم، فرمود:) نه، هرگز، بلکه شما در نیرو بخشیدن، و یاری خواستن شرکت دارید، و دو یاورید به هنگام ناتوانی و درماندگی در سختیها

p: 127

Wonderful Saying203

In English

203. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O, people, fear Allah Who is such that when you speak He hears and when you conceal (a secret) He knows it. Prepare yourself to meet death which will overtake you even if you run away, catch you even if you stay and remember you even if you forget it.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَیُّهَا النَّاسُ، اتّقُوا اللهَ الَّذِی إِنْ قُلْتُمْ سَمِعَ وَإِنْ أَضْمَرْتُمْ عَلِمَ، وَبَادِرُوا الْمَوْتَ الَّذِی إِنْ هَرَبْتُمْ مِنْهُ أَدْرَکَکُمْ، وَإِنْ أَقَمْتُمْ أَخَذَکُمْ، وَإِنْ نَسِیتُمُوهُ ذَکَرَکُمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای مردم! از خدایی بترسید که اگر سخنی گویید می شنود، و اگر پنهان دارید می داند، و برای مرگی آماده باشید، که اگر از آن فرار کنید شما را می یابد، و اگر بر جای خود بمانید شما را می گیرد، و اگر فراموشش کنید شما را از یاد نبرد.

Wonderful Saying204

In English

204. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If someone is not grateful to you, that should not prevent you from good actions, because (possibly) such a person will feel grateful about it who has not even drawn any benefit from it, and his gratefulness will be more than the ingratitude of the denier; And Allah loves those who do good. (Qur'an, 3:134,148; 5:93)

In Arabic

. وقال علیه السلام: لاَ یُزَهِّدَنَّکَ فِی الْمَعْرُوفِ مَنْ لاَ یَشْکُرُهُ لَکَ، فَقَدْ یَشْکُرُکَ عَلَیْهِ مَنْ لاَیَسْتَمْتِعُ بِشَیْءٍ مِنْهُ، وَقَدْ تُدْرِکُ مِنْ شُکْرِ الشَّاکِرِ أَکْثَرَ مِمَّا أَضَاعَ الْکَافِرُ، (وَاللهُ یُحِبُّ الْمُحْسِنِینَ).

In Persian

p: 128

و درود خدا بر او فرمود: ناسپاسی مردم تو را از کار نیکو باز ندارد، زیرا هستند کسانی، بی آنکه از تو سودی برند تو را می ستایند، چه بسا ستایش اندک آنان برای تو سودمندتر از ناسپاسی ناسپاسان باشد. و خداوند نیکوکاران را دوست دارد.

Wonderful Saying205

In English

205. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Every container gets narrower according to what is placed in it except knowledge which expands instea

In Arabic

. وقال علیه السلام: کُلُّ وِعَاءٍ یَضِیقُ بِمَا جُعِلَ فِیهِ الْأَ وِعَاءَ الْعِلْمِ، فَإِنَّهُ یَتَّسِعُ بِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هر ظرفی با ریختن چیزی در آن پر می شود جز ظرف دانش که هر چه در آن جای دهی، وسعتش بیشتر می شود.

Wonderful Saying206

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The first reward the exerciser of forbearance gets is that people become his helpers against the ignorant.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَوَّلُ عِوَضِ الْحَلِیمِ مِنْ حِلْمِهِ أَنَّ النَّاسَ أَنْصَارُهُ عَلَی الْجَاهِلِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: نخستین پاداش بردبار از بردباریش آنکه مردم در برابر نادان پشتیبان او خواهند بود.

Wonderful Saying207

In English

207. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If you cannot forbear, feign to do so because it is seldom that a man likens himself to a group and does not become as one of them.(1)

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنْ لَمْ تَکُنْ حَلِیماً فَتَحَلَّمْ، فَإِنَّهُ قَلَّ مَنْ تَشَبَّهَ بَقَوْمٍ الْأَ أَوْشَکَ أَنْ یَکُونَ مِنْهُمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر بردبار نیستی، خود را به بردباری بنمای، زیرا اندک است کسی که خود را همانند مردمی کند و از جمله آنان به حساب نیاید.

p: 129

Footnote

(1). It means that if a person is not temperamentally forbearant he should try to be so in the sense that he should put up a show of forbearance against his temperament. Although he may feel some difficulty in curbing his temperament, the result will be that by and by forbearance will become his temperamental trait and then no need to feign will remain, because habit slowly develops into second nature.

Wonderful Saying208

In English

208. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever takes account of his self is benefited, and whoever remains neglectful of it suffers. Whoever fears remains safe; whoever takes instruction (from things around) gets light; and whoever gets light gets understanding, and whoever gets understanding secures knowledge.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ حَاسَبَ نَفْسَهُ رَبِحَ، وَمَنْ غَفَلَ عَنْهَا خَسِرَ، وَمَنْ خَافَ أَمِنَ، وَمَنِ اعْتَبَرَ أَبْصَر وَ مَنْ أَبْصَرَ فَهِمَ، وَمَنْ فَهِمَ عَلِمَ

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که خود را حساب کشد، سود می برد، و آن که از خود غفلت کند زیان می بیند، و کسی که از خدا بترسد ایمن باشد، و کسی که عبرت آموزد آگاهی یابد، و آنکه آگاهی یابد می فهمد، و آن که بفهمد دانش آموخته است.

Wonderful Saying209

In English

209. Amir al-mu'minin, peace be upon him said: The world will bend towards us after having been refractory as the biting she-camel bends towards its young. Then Amir al-mu'minin recited the verse; And intend We to bestow (Our) favour upon those who were considered weak in the land, and to make them the Imams (guides in faith), and to make them the heirs. (2) (Qur'an, 28:5)

p: 130

In Arabic

وقال علیه السلام: لَتَعْطِفَنَّ الدُّنْیَا عَلَیْنَا بَعْدَ شِمَاسِهَا عَطْفَ الضَّرُوسِ عَلَی وَلَدِهَا. و تلا عقیب ذلک: (وَنُرِیدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَی الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا فِی الْأَرْضِ وَنَجْعَلَهُمْ أَئِمَّهً وَنَجْعَلَهُمُ الْوَارِثِینَ).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دنیا پس از سرکشی به ما روی می کند، چونان شتر ماده بدخو که به بچه خود مهربان گردد. (سپس این آیه را خواند) و اراده کردیم بر مستضعفین زمین، منت گذارده آنان را امامان و وارثان حکومتها گردانیم.

Footnote

(2). This saying is about the awaited Imam who is the last of the series of Imams. On his emergence all states and governments will come to an end, and the complete picture referred to in the verse will appear before the eyes.

Whoever wants to may rule in this world but in the end the rule will be in the hands of the descendants of 'Ali (peace be upon them).

Wonderful Saying210

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fear Allah like the one who prepares himself after extracting himself (from worldly affairs) and after getting ready in this way makes effort; then he acts quickly during the period of this life, hastens in view of the dangers (of falling into error) and has his eye on proceeding towards the goal, on the end of his journey and on the place of his (eventual) return.

In Arabic

وقال علیه السلام: اتَّقُوا اللهَ تَقِیَّهَ مَنْ شَمَّرَ تَجْرِیداً، وَجَدَّ تَشْمِیراً، وَکَمَّشَ فِی مَهَلٍ، وَبَادَرَ عَنْ وَجَلٍ نَظَرَ فِی کَرَّهِ الْمَوْئِلِ وَعَاقِبَهِ الْمَصْدَرِ، وَمَغَبَّهِ الْمَرْجِعِ .

p: 131

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از خدا بترسید، ترسیدن انسان وارسته ای که دامن به کمر زده و خود را آماده کرده، و در فرصتها کوشیده، و هراسان در اطاعت خدا تلاش کرده، و در دنیای زودگذر، و پایان زندگی و عاقبت کار، بدرستی اندیشیده است.

Wonderful Saying211

In English

211. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Generosity is the protector of honour; forbearance is the bridle of the fool forgiveness is the levy of success; disregard is the punishment of him who betrays; and consultation is the chief way of guidance. He who is content with his own opinion faces danger. Endurance braves calamities while impatience is a helper of the hardships of the world. The best contentment is to give up desires. Many a slavish mind is subservient to overpowering longings. Capability helps preservation of experience. Love means well-utilized relationship. Do not trust one who is grieved.

In Arabic

211. وقال علیه السلام: الْجُودُ حَارِسُ الْأَعْرَاضِ، وَالْحِلْمُ فِدَامُ (4706) السَّفِیهِ، وَالْعَفْوُ زَکَاهُ الظَّفَرِ، وَالسُّلُوُّ (4707) عِوَضُکَ مِمَّنْ غَدَرَ، وَالْإِسْتِشَارَهُ عَیْنُ الْهِدَایَهِ وَقَد خَاطَرَ مَنِ اسْتَغْنَی بِرَأْیِهِ، وَالصَّبْرُ یُنَاضِلُ الْحِدْثَانَ (4708) والْجَزَعُ (4709) مِنْ أَعْوَانِ الزَّمَانِ، وَأَشْرَفُ الْغِنَی تَرْکُ الْمُنَی (4710) وَکَمْ مِنْ عَقْلٍ أَسیِرٍ تَحْتَ هَوَی أَمِیرٍ! وَمِنَ التَّوْفِیقِ حِفْظُ التَّجْرِبَهِ، وَالْموَدَّهُ قَرَابَهٌ مُسْتَفَادَهٌ، وَلاَ تَأْمَنَنَّ مَلُولاً (4711) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بخشندگی نگاهدار آبروست، و شکیبایی دهان بند بی خردان، و عفو زکات پیروزی، و دوری کردن کیفر خیانتکار، و مشورت چشم هدایت است. و آن کس که با رای خود احساس بی نیازی کند بکام خطرها افتد، شکیبایی، با مصیبتهای شب و روز پیکار کند، و بی تابی، زمان را در نابودی انسان یاری دهد، و برترین بی نیازی ترک آرزوهاست، و چه بسا عقل که اسیر فرمانروایی هوس است، حفظ و بکارگیری تجربه رمز پیروزی است، و دوستی نوعی خویشاوندی به دست آمده است، و به آن کس که به ستوه آمده و توان تحمل ندارد اعتماد نکن.

p: 132

Wonderful Saying212

In English

212. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A man's vanity for himself is one of the enemies of his intelligence. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: عُجْبُ (4712) الْمَرْءِ بِنَفْسِهِ أَحَدُ حُسَّادِ عَقْلِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خودپسندی یکی از حسودان عقل است.

Footnote

(1). It means that just as an envious person cannot appreciate any good in him whom he envies, similarly, vanity cannot tolerate the emergence of intelligence or the prominence of good qualities as a result of which the envious person remains devoid of those qualities which are deemed to be good by human intellect.

Wonderful Saying213

In English

213. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Ignore pain otherwise you will never be happy. (Or according to another reading): Ignore pain and grief; you will ever be happy. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: أَغْضِ (4713) عَلَی الْقَذَی (4714) وَالْأَلَمِ تَرْضَ أَبَداً .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چشم از سختی خوار و خاشاک و رنجها فروبند تا همواره خشنود باشی.

Footnote

(1). Every individual has some shortcomings or other. If a person keeps aloof from others because of their faults and weakness, he will, by and by, lose all his friends and become lonely and forlorn in this world and thus his life will become bitter and his worries will multiply. At such a moment he should realize that in this society he cannot get angels with whom he may never have any cause of complaint, that he has to live among these very people and to pass his life with them. Therefore, as far as possible he should ignore their shortcomings and pay no regard to the troubles inflicted by them.

p: 133

Wonderful Saying214

In English

214. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The tree whose trunk is soft has thick branches. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَنْ لاَنَ عُودُهُ کَثُفَتْ أَغْصَانُهُ (4715) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که درخت شخصیت او نرم و بی عیب باشد، شاخ و برگش فراوان است.

Footnote

(1). The person who is haughty and ill-tempered can never succeed in making his surroundings pleasant. His acquaintances will feel wretched and sick of him. But if a person is good-tempered and sweet-tongued people will like to get close to him and befriend him. At the time of need they will prove to be his helpers and supporters whereby he can make his life a success.

Wonderful Saying215

In English

215. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Opposition destroys good counsel.

In Arabic

. وقال علیه السلام: الْخِلاَفُ یَهْدِمُ الرَّأْیَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اختلاف نابودکننده اندیشه است.

Wonderful Saying216

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who gives generously achieves position. (Or according to another interpretation): He who achieves position begins to make wrong use of it.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ نَالَ (4716) اسْتَطَالَ (4717) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که به نوایی رسید تجاوزکار شد.

Wonderful Saying217

In English

217. Amir 81-mu'minin, peace be upon him, said: Through change of circumstances the mettle of men is known.

In Arabic

. وقال علیه السلام: فِی تَقَلُّبِ الْأَحْوَالِ عِلْمُ جَوَاهِرِ الرِّجَالِ.

p: 134

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: در دگرگونی روزگار گوهر شخصیت مردان شناخته می شود.

Wonderful Saying218

In English

218. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: jealousy by a friend means defect in his love.

In Arabic

218. وقال علیه السلام: حَسَدُ الصَّدِیقِ مِنْ سُقْمِ الْمَوَدَّهِ (4718) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: حسادت بر دوست، از آفات دوستی است.

Wonderful Saying219

In English

219. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Most of the deficiency of intelligence occurs due to the flash of greed. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: أَکْثَرُ مَصَارِعِ الْعُقُولِ تَحْتَ بُرُوقِ الْمَطَامِعِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: قربانگاه اندیشه ها، زیر برق آرزوهاست.

Footnote

(2). When a man falls into greed and avarice, he gets entangled in evils like bribery, theft, misappropriation, usury and other immoral acts of this type, while the mind is so dazzled with the brilliance of the evil desires that it fails to see the ill effects and consequences of those bad deeds and to prevent him from them or awaken him from his slumber of unmindfulness. Nevertheless, when he prepares to depart from this world and finds that whatever he had amassed was for this world only and that he cannot take it with him, then, and only then his eyes get opened.

Wonderful Saying220

In English

220. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is no justice in passing a verdict by relying on probability.

In Arabic

وقال علیه السلام: لَیْسَ مِنَ الْعَدْلِ الْقَضَاءُ عَلَی الثِّقَهِ بِالظَّنِّ.

p: 135

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: داوری با گمان بر افراد مورد اطمینان، دور از عدالت است.

Wonderful Saying221

In English

221. Amir a'-mu'minin, peace be upon him, said: The worst provision for the Day of Judgement is high-handedness over people.

In Arabic

. وقال علیه السلام: بِئْسَ الزَّادُ إِلَی الْمَعَادِ الْعُدْوَانُ عَلَی الْعِبَادِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بدترین توشه قیامت، ستم بر بندگان است.

Wonderful Saying222

In English

222. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The highest act of a noble person is to ignore what he knows.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مِنْ أَشْرَفِ أَعْمَالِ الْکَرِیمِ غَفْلَتُهُ عَمَّا یَعْلَمُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خود را به بی خبری نمایاندن از بهترین کارهای بزرگواران است.

Wonderful Saying223

In English

223. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whomever modesty clothes with its dress people cannot see his defects. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَنْ کَسَاهُ الْحَیَاءُ ثَوْبَهُ لَمْ یَرَ النَّاسُ عَیْبَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آن کس را که لباس حیا بپوشاند کسی عیب او را ننگرد

Footnote

(1). If a person adorns himself with the quality of modesty then it prevents him from committing evil acts. Therefore, he has no evil for the people to find in him. Even if a had act is ever committed by him he does not commit it openly because of his feeling of modesty lest the people notice him.

Wonderful Saying224

In English

224. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Excess of silence produces awe; justice results in more close friends; generosity hightens position; with humility blessings abound in plenty; by facing hardships leadership is achieved; by just behaviour the adversary is overpowered; and with forbearance against a fool there is increase of one's supporters against him.

p: 136

In Arabic

. وقال علیه السلام: بِکَثْرَهِ الصَّمْتِ تَکُونُ الْهَیْبَهُ، وَبِالنَّصَفَهِ (4719) یَکْثُرُ الْمُوَاصلُونَ (4720) وَبالْإِفْضَالِ تَعْظُمُ الْأَقْدَارُ، وَبِالتَّوَاضُعِ تَتِمُّ النِّعْمَهُ، وَبِاحْتَِمالِ الْمُؤَنِ (4721) ، یَجِبُ السُّؤْدَدُ (4722) وَبِالسِّیرَهِ الْعَادِلَهِ یُقْهَرُ الْمُنَاوِیءُ (4723) بِالْحِلْمِ عَنِ السَّفِیهِ تَکْثُرُ الْأَنْصَارُ عَلیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با سکوت بسیار، شکوه انسان بیشتر شود، و باانصاف بودن، دوستان را فراوان کند، و با بخشش، قدر و منزلت انسان بالا رود، و با فروتنی، نعمت کامل شود، و با پرداخت هزینه ها، بزرگی و سروری ثابت گردد، و روش عادلانه، مخالفان را درهم شکند، و با شکیبایی برابر بی خرد، یاران انسان زیاد گردند.

Wonderful Saying225

In English

225. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: It is strange that the jealous do not feel jealous about bodily health. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: الْعَجَبُ لِغَفْلَهِ الْحُسَّادِ عَنْ سَلاَمَهِ الْأَجْسَادِ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: شگفتا که حسودان از سلامتی خود غافل مانده اند!!

Footnote

(2). A jealous person feels jealous of the property and position of others but not of their health and physical power, although this blessing is the best of all others. The reason is that the effects of wealth and riches remain before the eyes through external pageantry and means of ease and comfort, whereas health is the victim of disregard for being a routine matter, and it is regarded so unimportant that a jealous person does not consider it worth his feeling of jealousy.

Thus, if he sees a labourer carrying a burden on his head all day he does not feel envious, as if health and energy is not an object of envy. Nevertheless, when he himself falls ill he realizes the value and worth of healthiness. It is now that he realizes that it was this health which till now carried no importance in his eyes but was the most deserving to be envied. The intention is that one should regard health as a highly valuable blessing and remain attentive towards its protection and care.

p: 137

Wonderful Saying226

In English

226. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The greedy is in the shackles of disgrace.

In Arabic

وقال علیه السلام: الطَّامِعُ فِی وِثَاقِ الذُّلِّ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: طمعکار همواره زبون و خوار است.

Wonderful Saying227

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about belief (iman) when he said: Belief means appreciation with the heart, acknowledgement with the tongue, and action with the limbs.

In Arabic

. وسئل عن الْإِیمَانُ فقال: الْإِیمَانُ مَعْرِفَهٌ بِالْقَلْبِ، وَإِقْرَارٌ بِاللِّسَانِ، وعَمَلٌ بِالْأَرْکَانِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از ایمان پرسیدند) ایمان، بر شناخت با قلب، اقرار با زبان، و عمل با اعضا و جوارح استوار است.

Wonderful Saying228

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who is sorrowful for this world is in fact displeased with the dispensation of Allah. He who complains of a calamity that befalls him complains of his Lord (Allah). He who approaches a rich man and bends before him on account of his riches then two-third of his religion is gone. If a man reads the Qur'an and on dying goes to Hell then it means that he was among those who treated Divine verses with mockery. If a man's heart gets attached to the world, then it catches three things, namely worry that never leaves him, greed that does not abandon him and desire which he never fulfils.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ أَصْبَحَ عَلَی الدُّنْیَا حَزِیناً فَقَدْ أَصْبَحَ لِقَضَاءِ اللهِ سَاخِطاً، وَمَنْ أَصْبَحَ یَشَکُو مُصِیبَهً نَزَلَتْ بِهِ فَقَدْ أَصْبَحَ یَشْکُو رَبَّهُ، وَمَنْ أَتی غَنِیَّاً فَتَوَاضَعَ لَهُ لِغِنَاهُ ذَهَبَ ثُلُثَا دِینِهِ. وَمَنْ قَرَأَ الْقُرْآنَ فَمَاتَ فَدَخَلَ النَّارَ فَهُوَ مِمَّنْ کَانَ یَتَّخِذُ آیَاتِ اللهِ هُزُواً، وَمَنْ لَهِجَ قَلْبُهُ بِحُبِّ الدُّنْیَا الْتَاطَ (4724) قَلْبُهُ مِنْهَا بِثَلاَثٍ: هَمٍّ لاَ یُغِبُّهُ، وَحِرْصٍ لاَ یَتْرُکُه، وَأَمَلٍ لاَ یُدْرِکُهُ.

p: 138

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که از دنیا اندوهناک می باشد، از قضاء الهی خشمناک است، و آن کس که از مصیبت واردشده شکوه کند از خدا شکایت کرده، و کسی که نزد توانگری رفته و به خاطر سرمایه اش برابر او کرنش کند، دو سوم دین خود را از دست داده است، و آن کس که قرآن بخواند و وارد آتش جهنم شود پس او از کسانی است که آیات الهی را بازیچه قرار داده است، و آن کس که قلب او با دنیاپرستی پیوند خورد، همواره جانش گرفتار سه مشکل است، اندوهی رهانشدنی، حرصی جدانشدنی، و آرزویی نایافتنی.

Wonderful Saying229

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Contentment is as good as estate, and goodness of moral character is as good as a blessing.

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about Allah's saying: (Whosoever did good,. whether male or female, and he be a believer, then); We will certainly make him live a life good and pure (and certainly We will give them their return with the best of what they were doing). (Qur'an, 16:97) when he said: that means contentment. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: کَفَی بِالْقَنَاعَهِ مُلْکاً، وَبِحُسْنِ الْخُلُقِ نَعِیماً. وسئل علیه السلام عن قوله تعالی: (فَلَنُحْیِیَنَّهُ حَیَاهً طَیِّبَهً)، فَقَالَ: هِیَ الْقَنَاعَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آدمی را قناعت برای دولتمندی، و خوش خلقی برای فراوانی نعمتها کافی است.آن زندگی با قناعت است.

Footnote

(1). The reason for calling goodness of moral character a blessing is that just as blessing brings forth pleasure, in the same way a man can make his environment pleasant by endearing others' hearts through goodness of moral character and can thus succeed in procuring ways for his happiness and ease. And contentment has been regarded as capital and estate for the reason that just as the estate and area under sway dispels need in the same way when a man adopts contentment and feels happy over his livelihood he becomes free of turning to others in the time of need. Whoever is contented with the morsel he gets, dry or wet, is the king of all the land and sea.

p: 139

Wonderful Saying230

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Be a sharer with him who has an abundant livelihood because he is more probable to get more riches and likely to secure an increase of the share therein.

In Arabic

. وقال علیه السلام: شَارِکُوا الَّذِی قَدْ أَقْبَلَ عَلَیْهِ الرِّزْقُ، فَإِنَّهُ أَخْلَقُ لِلْغِنَی، وَأَجْدَرُ بِإِقْبَالِ الْحَظِّ عَلَیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با آن کس که روزی به او روی آورده شراکت کنید، که او توانگری را سزاوارتر، و روی آمدن روزگار خوش را شایسته تر است.

Wonderful Saying231

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said about Allah's saying: verily, Allah enjoins justice ('adi) and benevolence (ihsan), (Qur'an, 16:90). Here 'adi means equidistribution and ihsan means favour.

In Arabic

. وقال علیه السلام فی قول الله تعالی (إِنَّ اللهَ یَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْإِحْسَانِ ): الْعَدْلُ الْإِنْصَافُ ،وَالْإِحْسَانُ التَّفَضُّلُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در تفسیر آیه 90 سوره نحل (خدا به عدل و احسان فرمان می دهد) فرمود:) عدل، همان انصاف است، و احسان، همان بخشش

Wonderful Saying232

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who gives with his short hand is given by a long hand.

as-Sayyid ar-Radi says: The meaning of this saying is that even though what a man spends in charity from his possessions may be small, yet Allah, the Sublime, gives good reward for it. And the two hands referred to, here means two favours. Thus, Amir al-mu'minin has differentiated between the favour of man and the favour of the Lord (Allah) -- exalted be the mention of His name -- since he has described the first as small and the other as big. This is because the favours of Allah are ever multiplied manifold to the favours of man since Allah's favours are basic in the sense that every other favour springs from it and turns to it.

p: 140

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ یُعْطِ بِالْیَدِ الْقَصِیرَهِ یُعْطَ بِالْیَدِ الطَّوِیلَهِ.

قال الرضی: أقول: و معنی ذلک: أنّ ما ینفقه المرء من ماله فی سبیل الخیر والبر وإن کان یسیراً فإن الله تعالی یجعل الجزاء علیه عظیماً کثیراً، والیدان هاهنا عبارتان عن النعمتین، ففرّق علیه السلام بین نعمه العبد ونعمه الرب، فجعل تلک قصیره وهذه طویله، لأَن نعم الله أبداً تُضعف (4725) علی نعم المخلوقین أَضعافاً کثیره، إذ کانت النعم الله أصل النعم کلها، فکل نعمه إلیها تَرجِعُ ومنها تنزع.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آن کس که با دست کوتاه ببخشد، از دستی بلند پاداش گیرد. (معنی سخن این است که آنچه انسان از اموال خود در راه خیر و نیکی انفاق می کند، هر چند کم باشد، خداوند پاداش او را بسیار می دهد، و منظور از (دو دست) در اینجا دو نعمت است، که امام (ع) بین نعمت پروردگار، و نعمت از ناحیه انسان، را با کوتاهی و بلندی فرق گذاشته است که نعمت و بخشش از ناحیه بنده را کوتاه، و از ناحیه خداوند را بلند قرار داده است، بدان جهت که نعمت خدا همیشگی و چند برابر نعمت مخلوق است، چرا که نعمت خداوند اصل و اساس تمام نعمتها است، بنابراین تمام نعمتها به نعمتهای خدا باز می گردد، و از آن سرچشمه می گیرد)

Wonderful Saying233

In English

Amir al-mu'minin said to his son al-Hasan, peace be upon them both: Do not call out for fighting, but if you are called to it do respond, because the caller to fighting is a rebel and the rebel deserves destruction. (1)

p: 141

In Arabic

. وقال علیه السلام لابنه الحسن علیهما السلام : لاَ تَدعُوَنَّ إِلَی مُبَارَزَهٍ (4726) وَإِنْ دُعِیتَ إِلَیْهَا فَأَجِبْ، فَإِنَّ الدَّاعِیَ إِلَیْهَا بَاغٍ، وَالبَاغِیَ مَصْرُوعٌ (4727) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به فرزندش امام مجتبی (ع) فرمود:) کسی را به پیکار دعوت نکن، اما اگر تو را به نبرد خواندند بپذیر، زیرا آغازگر پیکار تجاوزکار، و تجاوزکار شکست خورده است.

Footnote

(1). The meaning of this is that if the enemy aims at fighting and takes the initiative in it, then one should advance to face him, but one should not initiate the attack because this would be clear high-handedness and excess, and whoever commits high-handedness and excess will be disgracefully vanquished and thrown down. That is why Amir al-mu'minin always entered the battlefield on being challenged by the enemy. He never offered the challenge from his side. In this connection, Ibn Abil'l-Hadid writes:

We have never heard that Amir al-mu'minin ever challenged anyone for confrontation. Rather, when either he was particularly challenged or the enemy flung a general challenge, then alone he would go out to meet the enemy and would kill him. (Sharh Nahj al-balaghah, vol.19, p.60)

Wonderful Saying234

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The best traits of women are those which are the worst traits of men, namely: vanity, cowardice and miserliness. Thus, since the woman is vain, she will not allow anyone access to herself; since she is miserly, she will preserve her own property and the property of her husband; and since she is weak-hearted, she will be frightened with everything that befalls her.

p: 142

In Arabic

. وقال علیه السلام: خِیَارُ خِصَالِ النِّسَاءِ شِرَارُ خِصَالِ الرِّجَالِ: الزَّهْوُ (4728) وَالْجُبْنُ وَالْبُخْلُ، فَإذَا کَانَتِ الْمَرْأَهُ مَزْهُوَّهً (4729) لَمْ تُمَکِّنْ مِنْ نَفْسِهَا، وَإِذَا کَانَتْ بِخِیلَهً حَفِظَتْ مَا لَهَا وَمَالَ بَعْلِهَا، وَإِذَا کَانَتْ جَبَانَهً فَرِقَتْ (4730) مِنْ کُلِّ شِیْءٍ یَعْرِضُ لَهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: برخی از نیکوترین خلق و خوی زنان، زشت ترین اخلاق مردان است، مانند، تکبر و به خود بالیدن، ترس، بخل، هرگاه زنی متکبر باشد، بیگانه را به حریم خود راه ندهد، و اگر بخیل باشد اموال خود و شوهرش را نگهبان است، و چون ترسان باشد از هر چیزی که به آبروی او زیان رساند فاصله می گیرد.

Wonderful Saying235

In English

It was said to Amir a'-mu'minin, peace be upon him: Describe the wise to us; and he said: The wise is one who places things in their proper positions. Then, he was asked: Describe the ignorant to us; and he said: I have already done so.

As-Sayyid ar-Radi says: The meaning is that the ignorant is one who does not place things in their proper positions. In this way, Amir al-mu'minin's abstention from describing was a way of describing him because his attributes are just the opposite of the wise.

In Arabic

وقیل له علیه السلام: صف لنا العاقل. فقال علیه السلام : هُوَ الِّذِی یَضَعُ الشَّیْءَ مَوَاضِعَهُ. فقیل: فصف لنا الجاهل. قال: قَدْ فَعَلْتُ. قال الرضی: یعنی: أنّ الجاهل هو الذی لا یضع الشیء مواضعه، فکأن ترک صفته صفه له، إذ کان بخلاف وصف العاقل.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به امام گفتند، عاقل را به ما بشناسان فرمود:) خردمند آنکه هر چیزی را در جای خود می نهد. (گفتند پس جاهل را تعریف کن فرمود:) با معرفی خردمند، جاهل را نیز شناساندم (یعنی جاهل کسی که هر چیزی را در جای خود نمی گذارد، بنابراین با ترک معرفی مجدد، جاهل را شناساند.)

p: 143

Wonderful Saying236

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: By Allah, this world of yours is more lowly in my view than the (left over) bone of a pig in the hand of a leper.

In Arabic

وقال علیه السلام: وَاللهِ لَدُنْیَاکُمْ هذِهِ أَهْوَنُ فِی عَیْنِی مِنْ عِرَاقِ (4731) خِنْزِیرٍ فِی یَدِ مَجْذُومٍ (4732) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: به خدا سوگند! این دنیای شما که به انواع حرام آلوده است، در دیده من از استخوان خوکی که در دست بیماری جذامی باشد، پست تر است.

Wonderful Saying237

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A group of people worshipped Allah out of desire for reward surely, this is the worship of traders. Another group worshipped Allah out of fear, this is the worship of slaves. Still another group worshipped Allah out of gratefulness, this is the worship of free men.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ رَغْبَهً فَتِلْکَ عِبَادَهُ التُّجَّارِ، وَإِنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ رَهْبَهً فَتِلْکَ عِبَادَهُ الْعَبِیدِ، وَإِنَّ قَوْماً عَبَدُوا اللهَ شُکْراً فَتِلْکَ عِبَادَهُ الْأَحْرَارِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: گروهی خدا را به امید بخشش پرستش کردند، که این پرستش بازرگانان است، و گروهی او را از روی ترس عبادت کردند که این عبادت بردگان است، و گروهی خدا را از روی سپاسگذاری پرستیدند و این پرستش آزادگان است.

Wonderful Saying238

In English

Amir a'-mu'minin, peace be upon him, said: Woman is evil, all in all; and the worst of it is that one cannot do without her.

p: 144

In Arabic

. وقال علیه السلام: الْمَرْأَهُ شَرٌّ کُلُّهَا، وَشَرُّ مَا فِیهَا أَنَّهُ لاَبُدَّ مِنْهَا!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: زن و زندگی، همه اش دردسر است و زحمت بارتر اینکه از او چاره ای نیست.

Wonderful Saying239

In English

Amir a'-mu'minin, peace be upon him, said: He who is a sluggard loses his rights and he who believes in the backbiter loses his friend.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَنْ أَطَاعَ التَّوَانِیَ ضَیَّعَ الْحُقُوقَ، وَمَنْ أَطَاعَ الْوَاشِیَ ضَیَّعَ الصَّدِیقَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هر کس تن به سستی دهد، حقوق را پایمال کند، و هر کس سخن چین را پیروی کند دوستی را به نابودی کشاند.

Wonderful Saying240

In English

Amir al-mu'minin, peace be. upon him, said: One ill-gotten piece of stone in a house is a guarantee for its ruin.

as-Sayyid ar-Radi says: In one tradition this saying is attributed to the Prophet. It is no wonder that the two sayings should resemble each other because they are driven from the same source and dispersed through the same means.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْحَجَرُ الْغَصِیبُ (4733) فِی الدَّارِ رَهْنٌ عَلَی خَرَابِهَا. قال الرضی: و یروی هذا الکلام للنبی صلی الله علیه، ولا عجب أن یشتبه الکلامان، فإنّ مستقاهما من قلیب (4734) ومفرغهما من ذَنوب (4735) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سنگ غصبی در بنای خانه، در گرو ویران شدن آن است (این سخن از رسول خدا نقل شده است، و اینکه سخن پیامبر (ص) و علی (ع) شبیه یکدیگرند جای شگفتی نیست برای اینکه هر دو از یکجا سرچشمه گرفته و در دو ظرف ریخته شده است).

p: 145

Wonderful Saying241

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The day of the oppressed over the oppressor will be severer than the day of the oppressor over the oppressed. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: یَوْمُ الْمَظْلُومِ عَلَی الظَّالِمِ أَشدُّ مِنْ یَوْمِ الظَّالِمِ عَلَی الْمَظْلُومِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: روزی که ستمدیده از ستمکار انتقام کشد، سخت تر از روزی است که ستمکار بر او ستم روا می داشت.

Footnote

(1). It is easy to bear oppression in this world hut it is not easy to face its punishment in the next world, because the period of hearing oppression even though life-long is after all limited; but the punishment for oppression is Hell whose most fearful aspect is that life there will last for ever and death will not save from punishment. That is why, if an oppressor kills someone then with that killing the oppression comes to an end, and there is no further scope for any further oppression on the same person; but its punishment is that he is thrown in Hell where he suffers his punishment.

The Persian couplet says:

The effect of the oppression on us has passed away, but it will ever remain on the oppressor.

Wonderful Saying242

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fear Allah to some degree (even) though it be little; and set a curtain between you and Allah (even) though it be thin.

In Arabic

وقال علیه السلام: اتَّقِ اللهَ بَعْضَ التُّقَی وَإِنْ قَلَّ، وَاجْعَلْ بَیْنَکَ وَبَیْنَ اللهِ سِتْراً وَإِنْ رَقَّ.

p: 146

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از خدا بترس هر چند اندک، میان خود و خدا پرده ای قرار ده هر چند نازک.

Wonderful Saying243

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When replies are numerous the correct point remains obscure. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا ازْدَحَمَ الْجَوَابُ (4736) خَفِیَ الصَّوَابُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرگاه پاسخها همانند و زیاد باشد، پاسخ درست پنهان گردد.

Footnote

(1). If replies to a question begin to be given from all sides, every reply will raise another question and thus open the door for arguing, and as the number of replies will further necessitate search for the real truth, detection of the correct reply will become more and more arduous, because everyone will try to have his reply accepted as correct as a result of which he will try to collect arguments from here and there to have his reply accepted as correct as a result of which the whole matter will become confused and this dream will turn into an aimless one because of the multiplicity of interpretations.

Wonderful Saying244

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Surely in every blessing there is a right of Allah. If one discharges that right Allah increases the blessing, and if one falls short of doing so one stands in danger of losing the blessing.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّ لِلَّهِ فِی کُلِّ نِعْمَهٍ حَقّاً، فَمَنْ أَدَّاهُ زَادَهُ مِنْهَا، وَمَنْ قَصَّرَ فِیهِ خَاطَرَ بِزَوَالِ نِعْمَتِهِ.

p: 147

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا را در هر نعمتی حق است، هر کس آن را بپردازد، فزونی یابد، و آن کس که نپردازد و کوتاهی کند، در خطر نابودی قرار گیرد.

Wonderful Saying245

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When capability increases, desire decreases.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِذَا کَثُرَتِ الْمَقْدِرَهُ قَلَّتِ الشَّهْوَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هنگامی که توانایی فزونی یابد، شهوت کاستی گیرد.

Wonderful Saying246

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Keep on guard against the slipping away of blessings because not everything that runs away comes back.

In Arabic

وقال علیه السلام: احْذَرُوا نِفَارَ النِّعَمِ (4737) فَمَا کُلُّ شَارِدٍ بِمَرْدُودٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از گریختن نعمتها بپرهیزید زیرا هر گریخته ای باز نمی گردد.

Wonderful Saying247

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Generosity is more prompting to good than regard for kinship.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْکَرَمُ أَعْطَفُ مِنَ الرَّحِمِ (4738) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بخشش بیش از خویشاوندی محبت آورد.

Wonderful Saying248

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If a person has a good idea about you make his idea be true.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ ظَنَّ بِکَ خَیْراً فَصَدِّقْ ظَنَّهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چون کسی به تو گمان نیک برد، خوشبینی او را تصدیق کن.

Wonderful Saying249

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The best act is that which you have to force yourself to do.

p: 148

In Arabic

وقال علیه السلام: أَفْضَلُ الْأَعْمَالِ مَا أَکْرَهْتَ نَفْسَکَ عَلَیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بهترین کارها آن است که با ناخشنودی در انجام آن بکوشی.

Wonderful Saying250

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I came to know Allah, the Glorified, through the breaking of determinations, change of intentions and losing of courage. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: عَرَفْتُ اللهَ سُبْحَانَهُ بِفَسْخِ الْعَزَائِمِ (4739) وَحَلِّ الْعُقُودَ, نَقْضِ الْهِمَم (4740) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا را از سست شدن اراده های قوی، گشوده شدن گره های دشوار، و درهم شکسته شدن تصمیم ها، شناختم.

Footnote

The breaking of determinations and losing of courage can be argued to prove the existence of Allah in this way that, for example, a man determines to do a thing hut before the determination is transformed into action, it changes and some other idea takes its place. This alteration of ideas and determinations and the emergence of change therein is a proof that there is some higher controlling power over us which has the capacity to bring them from non-existence to existence and again from existence into non-existence, and this is what is beyond human power. Therefore, it is necessary to acknowledge a super authority who effects change and alteration in determinations.

and admission of His Singularity. When this iman takes root in the heart of a man then he does not agree to bow before any other being, nor is he over-awed or affected by any p9wer or authority. Rather, getting mentally freed of all ties he regards himself a devotee of Allah and the result of this adherence to the Unity is that he is saved from the pollution of polytheism.

p: 149

Prayer (salat) is the most important of all forms of worship. It consists of standing, sitting, bending and prostration, and these postures are a successful way of destroying the feeling of vanity and pride, erasing self-conceit and egotism and creating humility and submissiveness, because the actions and movements of a vain person produce pride and haughtiness while humble actions engender the quality of submissiveness and humbleness in the mind. With the exercise of these acts a man, by and by, acquires a humble temperament. This is how the Arabs who were so vain that if their whip fell off during riding they would not bend down to pick it up or if the strap of the shoe gave way they thought it insulting to bend down to mend it, began to rub their faces on dust during prostration in prayers, and place their foreheads in the position of others' feet during the congregational prayer, and in this way acquired the true spirit of Islam after abandoning the pre-Islamic vanity and partisanship.

zakat, namely that a person who is able to do so should pay annually out of his money or property a fixed share for those who are either destitute or do not have means of livelihood for a year, is an obligatory command of Islam, the purpose behind which is that no individual in the community should remain poor and they should remain safe from the evils that result from need and poverty. Besides, another objective is that wealth should keep rotating from one individual to another and should not be centred in a few persons.

p: 150

Fasting (siyam) is a form of worship in which there is not an iota of show, and no motive is active in it except that of pure intention. As a result, even in seclusion when hunger perturbs a man or thirst makes him uneasy he does not extend his hand for eating, nor does the longing for water make him lose his control although if something is eaten or drunk no one is to peep into his stomach, but the purity of conscience prevents his will from deflecting. This is the greatest good of fasting that it engenders purity of will in action.

The purpose of hajj (pilgrimage to the House of Allah) is that Muslims from all corners of the globe should assemble at one place so that this world assembly should prove to be an occasion for the manifestation of Islam's greatness, the renewal of the passion for worship and the creation of bonds of mutual brotherhood.

The purpose of jihad (fighting in the way of Allah) is to fight with all possible 'flight those forces which oppose Islam, so that Islam may achieve stability and progress. Although there are dangers for life in this course and difficulties crop up at every step, yet the tidings for eternal ease and everlasting life produce the courage to bear all these hardships.

The persuasion for good and dissuasion from evil are effective ways of showing others the correct path and preventing them from wrong; If a community has no persons to perform these duties nothing can save it from ruin and it falls to an extreme depth morally and socially. That is why Islam has laid great stress on it as compared to other matters, and held disregard to it as an unpardonable sin.

p: 151

Doing good for kinship means that a man should do favours to his relatives and at least should not stop mutual accosting and speaking with them so that spirits may become clean and family ties may develop, and the scattered individuals may render strength to one another.

Seeking vengeance is a right given to the survivors of the person killed. They can demand a life for a life so that for fear of punishment no one would dare kill any person, and at the same time the survivor's passion for revenge should not result in the killing of more than one person. No doubt forgiveness or pardon does carry weight in its own place but where it means trampling of an individual's right or a danger to world peace it cannot be regarded as good. Rather, on such an occasion revenge is the sole way of stopping bloodshed and killing for the safety of human life. Thus, Allah says:

And for you there is (security of) Retaliation O' you men of understanding, so that you may guard yourself (against evil). (Qur'an, 2:179)

The purpose behind the awarding of penalties is to make the offender appreciate the seriousness of violating the prohibitions of Allah so that he may keep off the prohibitions for fear of punishments.

Wine causes diffusion of thinking, dispersion of senses and weakness of understanding. As a result, a man commits such actions which would not be expected of him in the state of being in his senses. Besides, it ruins health and renders the body liable to catch infectious diseases while, sleeplessness, nervous weakness and rheumatism are its chief effects. The shari'ah has prohibited it in view of these ill-effects.

p: 152

Theft, that is, taking over someone else's property is an evil habit which is produced by the sway of greed and evil passions and since bringing down evil passions from the position of excess to the bounds of moderation means chastity the abstinence from theft by curbing greed and evil passions would produce chastity.

Adultery and sodomy have been prohibited in order that lineage may be regulated and the human race may continue and prosper, because the issues by adultery are not regarded legitimate for the purposes of lineage and consequently they are not entitled to inheritance, while there is no question of issues in the case of unnatural practices. Besides, as a consequence of these evil practices one contracts such diseases which cause ruination of life in addition to discontinuity of progeny.

The law of evidence is needed because if one party denies the right of another party the latter may establish it through evidence and safeguard it thereby.

Abstention from lies and falsehood has been commanded so that the standing and importance of its contrary namely truth may become prominent and in observing the benefits and advantages of truth the moral weakness of falsehood may be avoided.

salam means peace and peace-loving and it is obvious that peaceful attitude is a successful way of protection from dangers and prevention of war and fighting. Generally, commentators have taken the word salam to mean mutual greetings and well-wishing but the context and the fact that it has been mentioned in the series of obligations does not support this interpretation. However, according to this interpretation salam is a means of safety from dangers because it is regarded as a way of peace and peace-loving. When two Muslims meet each other they offer salam one to the other, it means that they announce the wishes of each for the welfare of the other whereafter each feels safe with the other.

p: 153

Imamate (imamah): This word has appeared in the same form in the correct copies of Nahj al-balaghah as well as in its commentaries like Ibn Abi'l-Hadid, vol.19, p.90; Ibn Maytham, vol.5, pp.367-368; Minhaj al-Bara'ah, vol.21, p.318; and other sources besides Nahj al-balaghah such as Nihayah al-irab by an-Nuwayri ash-Shafi'i, vol.8, p.183 and al-Bihar by al-Majlisi, vol.6, p.111.

In fact, this word of "imamah" has been distorted to "amanah" (trust) or "amanat" (trusts) in some copies such as those printed in Egypt. It is very surprising to note that the. word has appeared as amanah in the text of Nahj al-balaghah printed with the commentary of Ibn Abi'l-Hadid in Egypt in the. first edition vol.4, p.350 as well as in the second edition edited by Muhammad Abu'l-Fadl Ibrahim, vol.19, p.86; while he himself (Ibn Abi'l-Hadid) based his commentary on its correct reading namely imamah as did other commentators.

However, in explanation of this sentence, "Imamate for the orderliness of the community," as the theological scholars say:

Whoever has known dark experiences and has examined political principles knows, of necessity, that whenever men have among them a chief and a guide whom they obey, who restrains the oppressor from his oppression and the unjust man from his injustice and avenges the oppressed of his oppressor, and along with that leads them to rational principles and religious duties, and restrains them from the corruptions which cause the destruction of order in their worldly affairs, and from the evils which result in wretchedness in the world to come, so that every individual might fear that punishment, then because of this they will draw near to soundness and depart from corruption. (al-Babu'l-hadi 'ashar, EngI. transl. p. 63)

p: 154

The institution of Imamate is intended to cater for the unification of the nation and to protect the commandments of Islam from alteration and change, because if there is no head of the nation and no protector of religion neither can the order of the nation be maintained nor can the commandments of Islam remain safe from interference by others. This object can he achieved only when obedience to him is obligatory on the people, because if he is not obeyed and followed as an obligation he will neither be able to maintain justice and equity, nor secure the rights of the oppressed from the oppressor, nor issue and enforce the laws of the shari'ah and consequently the extinction of evil and mischief from the world cannot be expected.

Wonderful Saying251

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The sourness of this world is the sweetness of the next world while the sweetness of this world is the sourness of the next one.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَرَارَهُ الدُّنْیَا حَلاَوَهُ الْآخِرَهِ، وَحَلاَوَهُ الدُّنْیَا مَرَارَهُ الْآخِرَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: تلخکامی دنیا، شیرینی آخرت، و شیرینی دنیای حرام، تلخی آخرت است.

Wonderful Saying252

In English

252. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Allah has laid down iman (belief) for purification from polytheism; salat (prayer) for purification from vanity; zakat (levy) as a means of livelihood; siyam (fasting) as a trial of the people; hajj (pilgrimage to the House of Allah in Mecca) as a support for religion; jihad (fighting in the way of Allah) for the honour of Islam; persuasion for good (al-amr bi'l-ma`ruf) for the good of the common people; dissuasion from evil (an-nahy 'ani'l-munkar) for the control of the mischievous; regard for kinship for increase of number; revenge for stoppage of bloodshed; the award of penalties for the realization of importance of the prohibitions; the abstinence from drinking wine for protection of the wit; the avoidance of theft for inculcating chastity; abstinence from adultery for safeguarding descent; abstinence from sodomy for increase of progeny; tendering evidence for furnishing proof against contentions; abstinence from the lie for increasing esteem for truth; maintenance of peace (salam) for protection from danger; imamah or Imamate mate (Divine Leadership) for the orderliness of the community and obedience (to Imams) as a mark of respect to the Imamate. (1)

p: 155

In Arabic

. وقال علیه السلام: فَرَضَ اللهُ الْإِِیمَانَ تَطْهِیراً مِنَ الشِّرْکِ، وَالصَّلاَهَ تَنْزِیهاً عَنِ الْکِبْرِ، وَالزَّکَاهَ تَسْبِیباً لِلرِّزْقِ، وَالصِّیَامَ ابْتِلاَءً لْإِِخْلاَصِ الْخَلْقِ، وَالْحَجَّ تَقْرِبَهً لِلدِّینِ (4741) وَالْجِهَادَ عِزّاً لِلْإِسْلاَمِ، وَالْأَمْرَ بِالْمَعْرُوفِ مَصْلَحَهً لِلْعَوَامِّ، وَالنَّهْیَ عَنِ الْمُنْکَرِ رَدْعاً لِلسُّفَهَاءِ، وَصِلَهَ الرَّحِمِ مَنْماهً (4742) لِلْعَدَدِ، وَالْقِصَاصَ حَقْناً لِلدِّمَاءِ، وَإِقَامَهَ الْحُدُودِ إِعْظَاماً لِلْمَحَارِمِ، وَتَرْکَ شُرْبِ الْخَمْرِ تَحْصِیناً لِلْعَقْلِ، وَمُجَانَبَهَ السَّرِقَهِ إِیجاباً لِلْعِفَّهِ، وَتَرْکَ الزِّنَی تَحْصِیناً لِلنَّسَبِ، وَتَرْکَ اللِّوَاطِ تَکْثِیراً لِلنَّسْلِ، وَالشَّهَادَاتِ (4743) اسْتِظهَاراً (4744) عَلَی الْمُجَاحَدَاتِ (4745) وَتَرْکَ الْکَذِبِ تَشْرِیفاً لِلصِّدْقِ، وَالسَّلاَمَ أَمَاناً مِنَ الْمَخَاوِفِ، وَالْإِمَانَهَ نِظَاماً لِلْأَُمَّهِ، وَالطَّاعَهَ تَعْظِیماً لِلْإِمَامَهِ

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا (ایمان) را برای پاکسازی دل از شرک، و (نماز) را برای پاک بودن از کبر و خودپسندی و (زکات) را عامل فزونی روزی، و (روزه) را برای آزمودن اخلاص بندگان، و (حج) را برای نزدیکی و همبستگی مسلمانان، و (جهاد) را برای عزت اسلام، و (امر به معروف) را برای اصلاح توده ها ناآگاه، و (نهی از منکر) را برای بازداشتن بیخردان از زشتی ها، (صله رحم) را برای فراوانی خویشاوندان، و (قصاص) را برای پاسداری از خونها، و اجرای (حدود) را برای بزرگداشت محرمات الهی، و ترک (میگساری) را برای سلامت عقل، و دوری از (دزدی) را برای تحقق عفت، و ترک (زنا) را برای سلامت نسل آدمی، و ترک (لواط) را برای فزونی فرزندان، و (گواهی دادن) را برای به دست آوردن حقوق انکارشده، و ترک (دروغ) را برای حرمت نگهداشتن راستی، و (سلام کردن) را برای امنیت از ترسها، و (امامت) را برای سازمان یافتن امور امت، و (فرمانبرداری از امام) را برای بزرگداشت مقام رهبری، واجب کرد.

p: 156

Footnote

(1). Before describing some of the aims and good points of the commands of the shari'ah (i.e., religious law), Amir al-mu'minin has began with the aims and objects of Belief (iman), because iman serves as the basis of religious commands, and without it no need is felt for any religious code or jurisprudence. iman is the name of acknowledging the existence 6f the Creator

Wonderful Saying253

In English

253. Amir al-mu'minin, peace be upon him, used to say: If you want an oppressor to take an oath ask im to swear like this that he is out of Allah's might and His power, because if he swears falsely in this way he will be quickly punished, while if he swears by Allah Who is such that there is no god but He, he will not be quickly punished since he is expressing the Unity of Allah, the Sublime. (1)

In Arabic

وکان علیه السلام یقول: أَحْلِفُوا الظَّالِمَ. إِذَا أَرَدْتُمْ یَمِینَهُ. بِأَنَّهُ بَرِیءٌ مِنْ حَوْلِ اللهِ وَقُوَّتِهِ، فَإِنَّهُ إِذَا حَلَفَ بِهَا کَاذِباً عُوجِلَ الْعُقُوبَهَ، وَإِذَا حَلَفَ بِاللهِ الَّذِی لاَ إِلهَ إِلاَّ هُوَ لَمْ یُعَاجَلْ، لاََِنَّهُ قَدْ وَحَّدَهُ اللّهَ تَعَالَی .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آنگاه که خواستید ستمکاری را سوگند دهید از او بخواهید که بگوید از حول و قوت خدا بیزار است زیرا اگر به دروغ سوگند خورد، پس از بیزاری، در کیفر او شتاب شود، اما اگر در سوگند خود بگوید (به خدایی که جز او خدایی نیست) در کیفرش شتاب نگردد، چه او خدا را به یگانگی یاد کرد.

p: 157

Footnote

(1). It is narrated that someone levied some charges against Imam Ja'far as-Sadiq before the 'Abbaside Caliph 'Abdullah ibn Muhammad al-Mansur. al-Mansur sent for the Imam and told him that such and such a person had told him such and such about him. The Imam said it was all wrong and there was not an iota of truth therein, and desired the man to he sent for and questioned before him. Consequently, he was sent for and questioned. He said that whatever he had said was true and correct. The Imam said to him, "if you are speaking the truth then you swear as I ask you to swear." Thereafter, the Imam made him swear by saying, "I am out of Allah's might and power and I rely on my own might and power." Soon after swearing like this he got an attack of paralysis and he became motionless. The Imam, returned with full honour and prestige. (al-Kafi, al-Kulayni, vol.6, pp. 445--446; al-Bihar, vol.47, pp.164 -- 165, 172-175, 203 -- 204; al-Fusul al-muhimmah, Ibn as-Sabbagh al-Maliki, pp.225 --226; as-sawa`iq al-muhriqah, Ibn Hajar ash-Shafi'i, p. 120; Jami' karamat al-awliya', an-Nabhani ash-Shafi'i, vol.2, p.4).

Such an event took place again during the reign of Harun ar-Rashid (149/766 - 193/809 - the grandson of al-Mansur) when 'Abdullah ibn Mus'ab (the grandson of 'Abdullah ibn az-Zubayr -- the well-known enemy of Ahlu'1-bayt of the Holy Prophet) slandered Yahya ibn 'Abdillah ibn al-Hasan ibn (al-Imam) al-Hasan ibn 'Ali ibn Abi Talib before Harun ar-Rashid by saying that he was plotting a revolution against him (Harun). Then, Yahya made 'Abdullah swear before Harun in the same manner as the Imam had done. When 'Abdullah swore as he was required to, the symptom of leprosy soon appeared in him in the presence of Harun and he died after three days, while every part of his flesh cracked open and all the hair of his body fell out. After this, Harun used to say, "How soon Allah took revenge on 'Abdullah for Yahya!" (Maqatil at-talibiyyin, Abu'l-Faraj al-Isfahani, pp.472-478; Muruj adh-dhahab, al-Mas'udi, vol.3, pp.340-- 342; Tarikh Baghdad, al-Khatib, vol.14, pp.110-112; Ibn Abi'l-Hadid, vol.19, pp.91-94; at- Tarikh, Ibn Kathir, vol.10, pp.167-168; Tarikh al-khulafa', as-Suyuti:, p.287).

p: 158

Wonderful Saying254

In English

254. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' son of Adam, be your own representative in the matter of your property and do about it whatever you want to be done with it after your death. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: یَابْنَ آدَمَ، کُنْ وَصِیَّ نَفْسِکَ، فِی مَالِکَ وَاعْمَلْ فِیهِ مَا تُؤْثِرُ (4746) أَنْ یُعْمَلَ فِیهِ مِنْ بَعْدِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای فرزند آدم! خودت وصی مال خویش باش، امروز بگونه ای عمل کن که دوست داری پس از مرگت عمل کنند.

Wonderful Saying255

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Anger is a kind of madness because the victim to it repents afterwards. If he does not repent his madness is confirmed.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْحِدَّهُ ضَرْبٌ مِنَ الْجُنُونِ، لِأَنَّ صَاحِبَهَا یَنْدَمُ، فَإِنْ لَمْ یَنْدَمْ فَجُنُونُهُ مُسْتَحْکِمٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: تندخویی بی مورد نوعی دیوانگی است، زیرا که تندخو پشیمان می شود، و اگر پشیمان نشد پس دیوانگی او پایدار است.

Wonderful Saying256

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Health of body comes from paucity of envy. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: صِحَّهُ الْجَسَدِ مِنْ قِلَّهِ الْحَسَدِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: تندرستی تن در دوری از حسادت است.

Footnote

(2). Envy produces such a poisonous matter in the body which destroys the natural heat of the body as a result of which the body weakens and the spirit withers. That is why an envious person never prospers and melts away in the heat of envy.

p: 159

Wonderful Saying257

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to Kumayl ibn Ziyad an-Nakha'i: O' Kumayl, direct your people to go out in the day to achieve noble traits and to go out in the night to meet the needs of those who might be sleeping, for I swear by Him Whose hearing extends to all voices if ever someone pleases another's heart, Allah will create a special thing out of this pleasing so that whenever any hardship befalls him it will come running like flowing water and drive away the hardship as wild camels are driven away.

In Arabic

وقال علیه السلام لِکُمَیْل بن زیاد النخعی: یَا کُمَیْلُ، مُرْ أَهْلَکَ أَنْ یَرُوحُوا (4747) فی کَسْبِ الْمَکَارِمِ، وَیُدْلِجُوا (4748) فِی حَاجَهِ مَنْ هُوَ نائِمٌ، فَوَالَّذِی وَسِعَ سَمْعُهُ الْأَصْوَاتَ مَا مِنْ أَحَدٍ أَوْدَعَ قَلْباً سُرُوراً إِلاَّ وَخَلَقَ اللهُ لَهُ مِنْ ذلِکَ السُّرُورِ لُطْفاً، فَإِذَا نَزَلَتْ بِهِ نَائِبَهٌ (4749) جَرَی إلَیْهَا کَالْمَاءِ فِی انْحِدَارِهِ حَتَّی یَطْرُدَهَا عَنْهُ کَمَا تُطْرَدُ غَرِیبَهُ الْإِِبلِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای کمیل! خانواده ات را فرمان ده که روزها در به دست آوردن بزرگواری، و شبها در رفع نیاز خفتگان بکوشند، سوگند به خدایی که تمام صداها را می شنود، هر کس دلی را شاد کند، خداوند از آن شادی لطفی برای او قرار دهد که به هنگام مصیبت چون آب زلالی بر او باریدن گرفته و تلخی مصیبت را بزداید چنانکه شتر غریبه را از چراگاه دور سازند.

Wonderful Saying258

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When you fall in destitution, trade with Allah through charity.

p: 160

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا أَمْلَقْتُمْ (4750) فَتَاجرُِوا اللهَ بِالصَّدَقَهِ.

In Persian

هرگاه تهیدست شدید با صدقه دادن، با خدا تجارت کنید.

Wonderful Saying259

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Faithfulness with faithless people is faithlessness with Allah, while faithlessness with faithless people is faithfulness with Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْوَفَاءُ لِأَهْلِ الْغَدْرِ غَدْرٌ عِنْدَ اللهِ، وَالْغَدْرُ بَأَهْلِ الْغَدْرِ وَفَاءٌ عِنْدَ اللهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: وفاداری با خیانتکاران نزد خدا نوعی خیانت، و خیانت به خیانتکاران نزد خدا وفاداری است.

Wonderful Saying260

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is many a man being gradually brought towards punishment by good treatment with him; many a man who remains in deceit because his evils are covered; and many a man who is in illusion because of good talk about him, while there is no greater ordeal by Allah, the Glorified, than the giving of time.

as-Sayyid ar-Radi says: This saying has appeared earlier as well but here it contains a beautiful and useful addition.

In Arabic

وقال علیه السلام: کَمْ مِنْ مُسْتَدْرَجٍ بِالْإِحْسَانِ إِلَیْهِ، وَمَغْرُورٍ بِالسَّتْرِ عَلَیْهِ، وَمَفْتُونٍ بِحُسْنِ الْقَوْلِ فِیهِ وِمَا ابْتَلَی اللهُ سُبْحَانَهُ أَحَداً بِمِثْلِ الْإِِمْلاَءِ لَهُ.

قال الرضی: و قد مَضی هذا الکلام فیما تقدم، إلاّ أن فیه هاهنا زیاده مفیده.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با احسان پیاپی خدا، گناهکار را گرفتار کند و پرده پوشی خدا او را مغرور سازد، و با ستایش مردم فریب خورد و خدا هیچ کس را همانند مهلت دادن، مورد آزمایش قرار نداد.

p: 161

Wonderful Saying261

In English

261. When the news of the attack of Mu'awiyah's men on al-Anbar reached Amir al-mu'minin, peace be upon him, he himself came out walking till he reached an-Nukhaylah, where people overtook him and said: "O' Amir al-mu'minin, we are enough for them," then he said:

You cannot be enough for me against yourselves, so how can you be enough for me against others? Before me the people used to complain of the oppression of their rulers but now I have to complain of the wrongful actions of my people; as though I am led by them and they are the leaders or that I am the subject and they are the rulers.

The narrator says: When Amir al-mu'minin, peace be upon him, uttered this during his long speech which we have included in the collection of sermons (No.27), two men from his companions advanced towards him and one of them said: I rule no one except myself and my brother (Qur'an, 5:25). So, order us with your command, O' Amir al-mu'minin and we will accomplish it. Thereupon, Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: How can you two accomplish what I aim at?

In Arabic

وقال علیه السلام لما بلغه إغارهُ أصحاب معاویهَ علی الأَنبار، فخرج بنفسه ماشیاً حتی أتی النُّخَیْلَهَ (4767) فأدرکه الناسُ وقالوا: یا أمیرالمؤمنین نحن نکفیکَهُمْ. فقال: وَاللهِ مَا تَکْفُونَنِی أَنْفُسَکُمْ، فَکَیْفَ تَکْفُونَنِی غَیْرَکُمْ؟ إِنْ کَانَتِ الرَّعَایَا قَبْلِی لَتَشْکُوا حَیْفَ رُعَاتِهَا، وَإِنَّنِی الْیَوْمَ لاَََشْکُو حَیْفَ رَعِیَّتِی، کَأَنَّنِیَ الْمَقُودُ (4768) وَهُمُ الْقَادَهُ، أَوِ ألْمَوْزُوعُ وَهُمُ الْوَزَعَهُ (4769) . فلما قال علیه السلام هذا القول، فی کلامٍ طویلٍ قد ذکرنا مختارَه فی جملهِ الخُطَب، تقدّم إلیه رجلان من أصحابه فقال أحدهما: إنّی لا أملک إلاّ نفسی وأخی، فَمُرْ بأمرک یا أمیرالمؤمنین نُنْفِد له. فقال علیه السلام: وأَیْنَ تَقَعَانِ مِمَّا أُریدُ (4770) .

p: 162

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (آن هنگام که تهاجم یاران معاویه به شهر انبار، و غارت کردن آن را شنید، تنها و پیاده به طرف پادگان نظامی کوفه (نخیله) حرکت کرد، مردم خود را به او رسانده، گفتند ای امیر مومنان ما آنان را کفایت می کنیم، فرمود:) شما از انجام کار خود درمانده اید! چگونه کار دیگری را برایم کفایت می کنید؟ اگر رعایای پیش از من از ستم حاکمان می نالیدند، امروز من از رعیت خود می نالم، گویی من پیرو و آنان حکمرانند، یا من محکوم و آنان فرمانروایانند. (دو نفر از یاران جلو آمدند و یکی گفت: من جز خود و برادرم را در اختیار ندارم، ای امیر مومنان فرمان ده تا هرچه خواهی انجام دهم، امام فرمود:) شما کجا؟ و آنچه من می خواهم کجا؟

Wonderful Saying262

In English

262- It is said that al-Harith ibn Hawt came to Amir al-mu'minin, and said: Do you believe I can ever imagine that the people of Jamal were in the wrong? Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' al-Harith! You have seen below yourself but not above yourself, and so you have been confused. Certainly, you have not known right, so that you can recognize the righteous. And you have not known wrong, so that you can recognize the people of wrong! Then al-Harith said: In that case, I shall withdraw along with Sa'd ibn Malik and 'Abdullah: ibn 'Umar; whereupon Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Verily, Sa'd and 'Umar have neither sided with Right nor forsaken Wrong. (1)

p: 163

In Arabic

. وقیل: إنّ الحارث بن حَوْطٍ أتاه فقال: أتُرانی (4771) أظنّ أصحابَ الجمل کانوا علی ضلاله؟ فقال علیه السلام: یَا حَارِثُ، إِنَّکَ نَظَرْتَ تَحْتَکَ وَلَمْ تَنْظُرْ فَوْقَکَ فَحِرْتَ (4772) إِنَّکَ لَمْ تَعْرِفِ الْحَقَّ فَتَعْرِفَ مَنْ أَتَاهُ (4773) , وَلَمْ تَعْرِفِ الْبَاطِلَ فَتَعْرِفَ مَنْ أَتَاهُ. فقال الحارث: فإنّی أَعتزل مع سعید بن مالک وعبد الله بن عمر. فقال علیه السلام: إِنَّ سَعِیداً وَعَبْدَ اللهِ بْنَ عُمَرَ لَمْ یَنْصُرَا الْحَقَّ، وَلَمْ یَخْذُلاَ الْبَاطِلَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (حارث بن حوت نزد امام آمد و گفت: آیا چنین پنداری که من اصحاب جمل را گمراه می دانم؟ چنین نیست، امام فرمود:) ای حارث تو زیر پای خود را دیدی، اما به پیرامونت نگاه نکردی، پس سرگردان شدی، تو حق را نشناختی تا بدانی اهل حق چه کسانی می باشند؟ و باطل را نیز نشناختی تا باطل گرایان را بدانی. (حارث گفت من و سعید بن مالک، و عبدالله بن عمر، از جنگ کنار می رویم، امام فرمود:) همانا سعید و عبدالله بن عمر، نه حق را یاری کردند، و نه باطل را خوار ساختند.

Footnote

(1). Sa'd ibn Malik (i.e. Sa'd ibn Abi Waqqas, the father of 'Umar ibn Sa'd who killed Imam Husayn) and 'Abdullah ibn 'Umar were among those who were keeping themselves away from Amir al-mu'minin's help and support. As for Sa'd ibn Abi Waqqas, after the killing of 'Uthman he retired to some wilderness and passed his life there, but did not agree to swear allegiance to Amir al-mu'minin (as Caliph). But after the death of Amir al-mu'minin he used to express his repentance, saying, "I held an opinion but it was a wrong opinion." (al-Mustadrak, al-Hakim, vol.3, p. 116). And when Mu`awiyah blamed him for not supporting him in his fight with Amir al-mu'minin, Sa'd said:

p: 164

I only repent for not having fought against the rebellious group (i.e. Mu'awiyah and his people). (Ahkam al-Qur'an, al-Jassas al-Hanafi, vol.2, pp.224,225; al-Furu', Ibn Muflih al-Hanbali, vol.3, p.542)

As for `Abdullah ibn 'Umar, although he had sworn allegiance, he refused to help Amir al-mu'minin in the battles putting forth the excuse: "I have sought seclusion to devote myself to worship and do not therefore want to involve myself in war and fighting."

A Persian couplet says:

Intelligence regards such excuses worse than the offence itself.

Abdullah ibn 'Umar also frequently used to express his repentance, even up to the last moments of his life, saying:

I do not find anything in myself to be distressed about in this world, except my not having fought alongside Ali ibn Abi Talib against the rebellious group as Allah, to Whom belongs Might and Majesty, had commanded me. (al-Mustadrak, vol.3, pp.115 - 116; as-Sunan al-kubra, al-Bayhaqi, vol.8, p.172; at-Tabaqat, Ibn Sa'd, vol.4, part l, pp.136, 137; aljst1.'ab, vol.3, p.953; Usd al-ghabah, vol.3, p.229; vol.4, p.33; Majma' az-zawa'id, vol.3, p.182; vol.7, p.242; al-Furu', vol.3, p.543; Ruh al-ma'ani; al-Alusi, vol.26, p.151).

Wonderful Saying263

In English

263- Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The holder of authority is like the rider on a lion - he is envied for his position but he well knows his position. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: صَاحِبُ السُّلْطَانِ کَرَاکِبِ الْأَسَدِ: یُغْبَطُ (4774) بِمَوْقِعِهِ، وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَوْضِعِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همنشین پادشاه، شیرسواری را ماند که دیگران حسرت منزلت او را دارند، ولی خود می داند که در جای خطرناکی قرار گرفته است

p: 165

Footnote

(1). The intention is that if a person holds high position in the royal court people look at his rank and position and honour and prestige with envy, but he himself has always the fear lest the royal pleasure turns against him and he falls in the pit of disgrace and dishonour or death and destruction, like the rider on a lion with by whom people are awed, but he himself is ever facing the danger lest the lion devours him, or throws him in some fatal pit.

Wonderful Saying264

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do good with the bereaved ones of others so that good is done to your bereaved ones also.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَحْسِنُوا فِی عَقِبِ غَیْرِکُمْ تُحْفَظُوا فِی عَقِبِکُمْ (4775) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با بازماندگان دیگران نیکی کنید، تا حرمت بازماندگان شما را نگاه دارند.

Wonderful Saying265

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When the utterance of the wise is to the point it serves as a cure, but if it is wrong it proves like an illness. (1)

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّ کَلاَمَ الْحُکَمَاءِ إذَا کَانَ صَوَاباً کَانَ دَوَاءً، وَإِذَا کَانَ خَطَأً کَانَ دَاءً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: گفتار حکیمان اگر درست باشد درمان، و اگر نادرست، درد جان است

Footnote

(1). The group of the learned and reformers is responsible for improvement as well as deterioration because the common people are under their influence, and regard their words and action as correct and standard, rely on them and act upon them. In this way, If their teaching caters for improvement then thousands of individuals will acquire improvement and betterment thereby; but if there be evil in it then thousands of individuals will get involved in misguidance and get astrayed. That is why it is said: "When a scholar gets into evil the whole world gets into evil." to call upon Amir al-mu'minin for the solution of many unsolved problems and so as to benefit from his vast knowledge. But Abu Bakr, due to the short period of his caliphate, and 'Uthman, due to the special circumstances of his caliphate and his entourage, seldom used to call on Amir al-mu'minin and benefit from his advice. 'Umar used to praise Amir al-mu'minin very much for his vast knowledge, saying:

p: 166

The most knowledgeable person among us in jurisprudence and judgement is 'Ali. (as-Sahih, al-Bukhari, vol.6, p.23; al-Mu3nad, Ahmad ibn Hanbal, vol.5, p.113; al-Mustadrak, al-Hakim, vol.3, p.305; at- Tabaqat, Ibn Sa'd, vol.2, part 2, p.102; al-Isti'ab, vol.3, p.1102)

Certainly, there is no need for the evidence of 'Umar and others in this field when 'Umar himself and a group of the Companions confess that the Holy Prophet used to say:

'Ali is the most knowledgeable in jurisprudence and judgement among my ummah (Muslim community). (Akhbar al-qudat, Waki', vol.1, p.78; Masabih, as-sunnah, al-Baghawi, vol.2, p.203; al-Isti`ab, vol. 1, pp.16- 17: vol.3, p.1102; ar-Riyad-an-nadirah, vol.2, p.108; as-Sunan, Ibn Majah, vol.1, p.55)

In this connection, All mad ibn Hanbal narrates from Abu Hazim that a certain man approached Mu'awiyah and put to him some questions on religion. Mu'awiyah said, "Refer this question to 'All who possesses better knowledge." The man said, "But I would rather have your reply than that of `Ali." Mu'awiyah silenced him and said, "It is the worst thing I have heard from you. You have expressed hate towards the person whom the Messenger of Allah' used to coach and tutor as a mother bird feeds a nestling by putting grain after grain into the mouth of the nestling with its beak and to whom the Messenger of Allah said:

You hold the same position in relation to me as Harun held in relation to Musa except that there shall, in all certainty, be no prophet after me; and to whom 'Umar used to turn for the solution of unsolved problems." (Fayd al-qadir, al-Munawi, vol.3, p.46; ar-Riyad, an-nadirah, vol.2, p.l95: as-Sawa`iq al-muhriqah, p. 107; Fath al-bari, vol.17, p.105)

p: 167

Also 'Umar used to say frequently:

Women lack. the ability to give birth to such as 'Ali ibn Abi Talib. Had it not been for 'Ali, 'Umar would have been finished. (Ta'wil mukhtalaf al-hadith, Ibn Qutaybah, p.202; al-Isti'ab, vol.3, p.1103; Qudat al-Undulus, al-Maliqi, p.73; ar-Riyad an-nadirah, vol.2, p. 194; al-Manaqib, al-Khwarazmi, p.39; Yanabi' al-mawaddah, pp.75, 373: Fayd al-qadir, vol.4, p.356)

He also used to say:

I seek the protection of Allah from the problems in which Abu'l-Hasan ('Ali) is not present! (al-Isti'ab, vol.3, pp.1102-1103; a;-Tabaqat, vol.2, part 2, p.102; Sifatu 's-safwah, Ibn al-Jawzi, vol.1, p.121; Usd al-ghabah, vol.4, pp.22-23; al-Isabah, vol.2, p.509: at-Tarikh, Ibn Kathir, vol.7, p.360)

'Umar often addressed Amir al-mu'minin, thus:

O' Abu'l-Hasan, I seek the protection of Allah from being in a community among which you are not found. (al-Mustadrak, vol.1, pp. 457-458; at-Tafsir, Fakhr ad-Din ar-Razi, vol.32, p.10; ad-Durr al-manthur, as-Suyuti, vol.3, p.144; ar-Riyad an-nadirah, vol.2, p. 197; Fayd al-qadir, vol.3, p.46; vol.4, p. 356; as-Sawa'iq al-muhriqah, p. 107)

Above all these confessions is the acknowledgement by the Holy Prophet of Amir al-mu'minin as narrated by 'Umar ibn al-Khatib himself, Abu Sa'id al-Khudri and Mu'adh ibn Jabal that the Holy Prophet said:

O' 'Ali, I have exceeded you in prophethood, for there will be no prophet after me, and you exceed others in seven noble qualities. You are: i) the first who believed in Allah, ii) the best fulfiller of the promise made to Allah, iii) the best adherer to the commandments of Allah, iv) the most equitable distributor among the people, v) the best dispenser of justice (or the most clement) to the (Muslims) subjects, vi) the one who has the best insight into controversial cases, (or the most learned in judgement), and vii) the most conspicuous in virtue and honour before Allah. (Hilyah al-awliya', vol.1, pp.65, 66; ar-Riayd an-nadirah, vol.2, p.198; al-Manaqib, al-Khwarazmi, p.61; Kanz al-'ummal vol.12, p.214; Ibn Abi'l-Hadid, vol.13, p.230)

p: 168

It is also narrated by Amir al-mu'minin, Abu Ayyub al-Ansari, Ma'qil ibn Yasir and Buraydah ibn Husayb that the Messenger of Allah (p.b.u.h.a. h.p.) said to Fatimah (p.b.u.h.) that:

Are you not satisfied? Surely, I have married you to the foremost of my ummah who believes in Islam, and the most knowledgeable among them and superior among them in clemency. (al-Musnad, Ahmad ibn Hanbal, vol.5, p.26;al-Musannaf, as -San'ani, vol.5, p.490; al-Isti'ab, vol.3, p.1099; Usd al-ghabah, vol.5, p.520;Kanzal-'ummal vol .12, p.205; vol.15, p.99; Majma' az-zawa'id, vol.9, pp.101, 114; as-Sirah al-halabiyyah, vol.1, p.285)

After we read the following saying of the Holy Prophet, it is no surprise for us to note that the above acknowledgements of the vast knowledge of Amir al-mu'minin and his efficiency in the field of jurisprudence and judgement were made.

I am the city of knowledge and 'Ali is its gate; he who wants to acquire (my) knowledge must come through the gate. (al-Mustadrak, vol.3, pp.l26,127; al-Isti'ab, vol.3, p.1l02; Usd al-ghabah, vol.4, p.22; Tahdhib at-tahdhib, vol.6, pp.320-32l; vol.7, p.337; Majma' az-zawa'id, vol.9, p.114; Kanz al-'ummal, vol.12, pp.201, 212; vol.15, pp.l29-130)

Also, the Holy Prophet said:

I am the store-house of wisdom and 'Ali is its gate. He who wants to acquire wisdom must come through the gate. (al-Jami' as-sahih, at- Tirmidhi, vol.5, pp.637-638; Hilyah al-awliya', vol-i, p-64; Masabih. as-sunnah, al-Baghawi, vol.2, p.275; ar-Riyad an-nadirah, vol.2, p.193; Kanz al-'ummal, vol.12, p.201)

Wonderful Saying266

In English

Someone asked Amir al-mu'minin, peace be upon him, to define religion for him, so he said: Come to me tomorrow so that I enlighten you in the presence of all the people, so that if you forget what I say others might retain it, because an utterance is like a fluttering prey which may be grappled with by someone but missed by others. as- Sayyid ar- Radi says: We have already stated in the earlier chapter what Amir al-mu'minin replied to this man, namely his saying (no.31). "Faith stands on four supports."

p: 169

In Arabic

. وسأَله علیه السلام رجل أَن یعرّفه ما الْإِیمان. فقال: إِذَا کَانَ غَدٌ فَأْتِنِی حَتَّی أُخْبِرَکَ عَلَی أَسْمَاعِ النَّاسِ، فإِنْ نَسِیتَ مَقَالَتِی حَفِظَهَا عَلَیْکَ غَیْرُکَ، فَإِنَّ الْکَلاَمَ کَالشَّارِدَهِ، یَنْقُفُهَا (4776) هذَا وَیُخِْئُهَا هذَا. وقد ذکرنا ما أجابه به فیما تقدم من هذا الباب، وهو قوله: الاِیمان علی أربع شعب.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (شخصی از امام پرسید که ایمان را تعریف کن:) فردا نزد من بیا تا در جمع پاسخ گویم، که اگر تو گفتارم را فراموش کنی دیگری آن را در خاطرش سپارد، زیرا گفتار چونان شکار رمنده است، یکی آن را به دست آورد، و دیگری آن را از دست می دهد (پاسخ امام در حکمت 31 آمد که ایمان را بر چهار شعبه تقسیم کرد.)

Wonderful Saying267

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' son of Adam, do not inflict the worry of the day that has not yet come on the day which has already come, because if that day be in your life Allah will bestow its livelihood also.

In Arabic

. وقال علیه السلام: یَابْنَ آدَمَ، لاَ تَحْمِلْ هَمَّ یَوْمِکَ الَّذِی لَمْ یَأْتِکَ عَلَی یَوْمِکَ الَّذِی قَدْ أَتَاکَ، فَإِنَّهُ إِنْ یَکُ مِنْ عُمُرِکَ یَأْتِ اللهُ فِیهِ بِرِزْقِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای فرزند آدم! اندوه روز نیامده را بر امروزت میفزا، زیرا اگر روز نرسیده، از عمر تو باشد خدا روزی تو را خواهد رساند.

Wonderful Saying268

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Have love for your friend up to a limit, for it is possible that he may turn into your enemy some day; and hate your enemy up to a limit for it is possible that he may turn into your friend some day.

p: 170

In Arabic

وقال علیه السلام: أَحْبِبْ حَبِیبَکَ هَوْناً (4777) مَا عَسَی أَنْ یَکُونَ بَغِیضَکَ یَوْماً مَا، وَأَبْغِضْ بَغِیضَکَ هَوْناً مَا عَسَی أَنْ یَکُونَ حَبِیبَکَ یَوْماً مَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: در دوستی با دوست مدارا کن، زیرا شاید روزی دشمن تو گردد، و در دشمنی با دشمن نیز مدارا کن، زیرا شاید روزی دوست تو گردد.

Wonderful Saying269

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There are two kinds of workers in the world. One is a person who works in this world for this world and his work of this world keeps him unmindful of the next world. He is afraid of destitution for those he will leave behind but feels himself safe about it. So, he spends his life after the good of others. The other is one who works in this world for what is to come hereafter, and he secures his share of this world without effort. Thus, he gets both the benefits together and becomes the owner of both the houses together. In this way, he is prestigious before Allah. If he asks Allah anything He does not deny him.

In Arabic

وقال علیه السلام: النَّاسُ فِی الدُّنْیَا عَامِلاَنِ: عَامِلٌ عَمِلَ فِی الدُّنْیَا لِلدُّنْیَا، قَدْ شَغَلَتْهُ دُنْیَاهُ عَنْ آخِرَتِهِ، یَخْشَی عَلَی مَنْ یَخْلُفُهُ الْفَقْرَ، وَیأْمَنُهُ عَلَی نَفْسِهِ، فَیُفْنِی عُمُرَهُ فِی مَنْفَعَهِ غَیْرِهِ. وَعَامِلٌ عَمِلَ فِی الدُّنْیَا لِمَا بَعْدَهَا، فَجَاءَهُ الَّذِی لَهُ مِنَ الدُّنْیَا بِغَیْرِ عَمَلٍ، فَأَحْرَزَ الْحَظَّیْنِ مَعاً، وَمَلَکَ الدَّارَیْنِ جَمِیعاً، فَأَصْبَحَ وَجِیهاً (4778) عِنْدَاللهِ، لاَ یَسْأَلُ اللهَ حَاجَهً فَیَمْنَعَهُ.

In Persian

p: 171

و درود خدا بر او فرمود: مردم در دنیا دو دسته اند، یکی آن کس که در دنیا برای دنیا کار کرد، و دنیا او را از آخرتش باز داشت، بر بازماندگان خویش از تهیدستی ترسان است، و از تهیدستی خویش در امان است، پس زندگانی خود را در راه سود دیگران از دست می دهد و دیگری آنکه در دنیا برای آخرت کار می کند، و نعمتهای دنیا نیز بدون تلاش به او روی می آورد، پس بهره هر دو جهان را چشیده، و مالک هر دو جهان می گردد، و با آبرومندی در پیشگاه خدا صبح می کند، و حاجتی را از خدا درخواست نمی کند جز آن که روا می گردد.

Wonderful Saying270

In English

It is related that during the days of (Caliph) 'Umar ibn al-Khattab, the question of the excess of the ornaments of the Ka'bah was mentioned to him and some people suggested: If you prepare with it an army of Muslims that will be a matter of great reward; and what would the Ka'bah do with the ornaments? 'Umar thought of doing so but asked Amir al-mu'minin, peace be upon him, when he said:

When the Qur'an was descended on the Prophet, peace be upon him and his descendants, there were four kinds of property. One, the property of Muslim individuals which he distributed among the successors according to fixed shares. Second, the tax (fay') which he distributed to those for whom it was meant. Third, the One-fifth (khums) levy for: which Allah had fixed the ways of disposal. Fourth, amounts of charity (sadaqat) whose disposal was also fixed by Allah. The ornaments of Ka'bah did exist in those days but Allah left them as they were, but did not leave them by omission, nor were they unknown to Him. Therefore, you retain them where Allah and His Prophet placed them.

p: 172

Thereupon, 'Umar ibn al-Khattab said: If you had not been here we would have been humiliated; and he left the ornaments as they were. (1)

In Arabic

وروی أنه ذکر عند عمر بن الخطاب فی أیامه حَلْی الکعبهِ وکثرتُهُ، فقال قوم: لو أخذته فجهزتَ به جیوش المسلمین کان أَعظم للاَجر، وما تصنع الکعبهُ بالْحَلْی؟ فهمّ عمر بذلک، وسأل عنه أمیرالمؤمنین علیه السلام. فقال: إِنَّ القُرْآنَ أُنْزِلَ عَلَی النَّبِیِّ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ وَ سَلَّمَ. وَ الْأَمْوَالُ أَرْبَعَهٌ: أَمْوَالُ الْمُسْلِمِینَ فَقَسَّمَهَا بَیْنَ الْوَرَثَهِ فِی الْفَرَائِضِ، وَالْفَیْءُ فَقَسَّمَهُ عَلَی مُسْتَحِقِّیهِ، وَالْخُمُسُ فَوَضَعَهُ اللهُ حَیْثُ وَضَعَهُ، وَالصَّدَقَاتُ فَجَعَلَهَا اللهُ حَیْثُ جَعَلَهَا. وَکَانَ حَلْیُ الْکَعْبَهِ فِیهَا یَوْمَئِذٍ، فَتَرَکَهُ اللهُ عَلَی حَالِهِ، وَلَمْ یَتْرُکْهُ نِسْیَاناً، وَلَمْ یَخْفَ عَلَیْهِ (4779) مَکَاناً، فَأَقِرَّهُ حَیْثُ أَقَرَّهُ اللهُ وَرَسُولُهُ. فقال له عمر: لولاک لافتضحنا. وترک الحَلْی بحاله.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در زمان حکومت عمر، نسبت به فراوانی زیور و زینتهای کعبه صحبت شد، گروهی گفتند آنها را برای لشکر اسلام مصرف کن، کعبه زر و زینت نمی خواهد، وقتی از امیرالمومنین (ع) پرسیدند، فرمود:) همانا قرآن بر پیامبر (ص) هنگامی نازل گردید که اموال چهار قسم بود، اموال مسلمانان که آن را بر اساس سهم هر یک از وارثان تقسیم کرد، و غنیمت جنگی که آن را به نیازمندانش می رساند، و خمس، که خدا جایگاه مصرف آن را تعیین فرمود، و صدقات، که خداوند راه های بخشش آن را مشخص فرمود، و زیورآلات و زینت کعبه از اموالی بودند که خدا آن را بحال خود گذاشت، نه از روی فراموشی آن را ترک کرد، و نه از چشم خدا پنهان بود، تو نیز آن را بحال خود واگذار چنانکه خدا و پیامبرش آن را بحال خود واگذاشتند. (عمر گفت: اگر تو نبودی رسوا می شدیم، و متعرض زیورآلات کعبه نشد.)

p: 173

Footnote

(10). Among the first three Caliphs, 'Umar ibn al-Khattab often used

Wonderful Saying271

In English

It is related that two persons were brought to Amir al-mu'minin, peace be upon him. They had committed theft of public property. One of them was a slave purchased from public money and the other had been purchased by someone among the people. Then Amir al-mu'minin said: As for this one who is the property of public money, there is no punishment for him for it means one property of Allah having taken another property of Allah. As for the other, he should get the punishment. Consequently, his hand was cut.

In Arabic

وروی أنه علیه السلام رُفع إلیه رجلان سرقا من مال الله، أحدهما عبد من مال الله، والآخر من عُرُوضِ (4780) الناس. فقال علیه السلام: أَمَّا هذَا فَهُوَ مِنْ مَالِ اللهِ وَلاَ حَدَّ عَلَیْهِ، مَالُ اللهِ أَکَلَ بَعْضُهُ بَعْضاً، وَأَمَّا الْآخَرُ فَعَلَیْهِ الْحَدُّ، فقطع یده.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (دو نفر دزد را خدمت امام آوردند که از بیت المال دزدیدند، یکی برده مردم و دیگری برده ای جزو بیت المال بود، امام فرمود:) برده ای که از بیت المال است حدی بر او نیست، زیرا مال خدا مقداری از مال خدا را خورده است، اما دیگری باید حد دزدی با شدت بر او اجرا گردد. (سپس دست او را برید.)

Wonderful Saying272

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If my steps acquire firmness out of these slippery places, I will alter several things. (1)

In Arabic

p: 174

. وقال علیه السلام: لَوْ قَدِ اسْتَوَتْ قَدَمَایَ مِنْ هذِهِ الْمَدَاحِضِ (4781) لَغَیَّرْتُ أَشْیَاءَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر از فتنه ها و لغزشگاه استوار بگذرم، دگرگونیهای بسیار پدید می آورم.

Footnote

(1). It cannot be denied that after the Prophet of Islam changes came into existence in the religion when some people acting upon their imagination, amended or altered the commands of the shari'ah, although no one has the right to make alteration in the shari'ah, namely to ignore the clear commands of the Qur'an and the sunnah and enforce commands produced by his own imagination and thinking. Thus, the Qur'an contains this clear method of divorce that "(Revokable) Divorce (i.e. divorce in which resumption of conjugal relations is permissible without a marriage to another man taking place) may be twice" (Qur'an, 2:229). But in view of certain supposed advantages the Caliph 'Umar ordered three divorces to be pronounced on a single occasion. Similarly, he introduced the system of 'awl in inheritance and introduced four takbir in the funeral prayer. In the same way the Caliph 'Uthman added an adhan to the Friday prayer, ordered the offering of full prayers in place of qasr (shortened) ones, and allowed the sermon to precede the 'id prayer. In fact, hundreds of commands of this type were fabricated, as a result of which even correct commands got mixed with the wrong ones and lost their authenticity. (For changes made see: al-Ghadir, al-Amini [by Abu Bakr], vol.7, pp.74-236; [by 'Umar], vol.6, pp.83- 325; [by 'Uthman], vol.8, pp.98-387; an-Nass wa'l-ijtihad, Sharafu'd-Din [by Abu Bakr], pp.76-154; [by 'Umar], pp.155-276. [by 'Uth man], pp.284-289. See also Muqaddamah mir'atu 'l-'uqul, al-'Askari,vol.1 2).

p: 175

Amir al-mu'minin, who was the greatest scholar of the shari'ah, used to protest against these commands and had his own views as against the Companions. In this connection, Ibn Abi'l-Hadid writes:

There is no possibility for us to deny that Amir al-mu'minin had views on the commands of the shari'ah and opinions at variance with those of the Companions. (Sharh Nahj al-balaghah, vol.19, p.161)

When Amir al-mu'minin assumed charge of the formal caliphate, revolts soon cropped up on all sides and he did not get rid of these troubles up to the last moment. Consequently, the altered commands could not be fully corrected and many wrong or doubtful commands gained currency in areas far removed from the centre. Nevertheless, the group of people who were associated with Amir al-mu'minin used to enquire about the commands of the shad 'ah from him and recorded them, as a result of which the correct commands did not disappear and the wrong ones did not become unanimously accepted.

Wonderful Saying273

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Know with full conviction that Allah has not fixed for any person more livelihood than what has been ordained in the Book of Destiny, even though his means (of seeking it) may be great, his craving for it intense and his efforts for it acute; nor does the weakness of a person or the paucity of his means stand in the way between what is ordained in the Book of Destiny and himself. He who realizes it and acts upon it is the best of them all in point of comfort and benefit; while he who disregards it arid doubts it exceeds all men in disadvantages. Very often a favoured person is being slowly driven (towards punishment) through those favours; and very often an afflicted person is being done good through his affliction. Therefore, O' listener, increase your gratefulness, lessen your haste and stay within the bounds of your livelihood.

p: 176

In Arabic

وقال علیه السلام: اعْلَمُوا عِلْماً یَقِیناً أَنَّ اللهَ لَمْ یَجْعَلْ لِلْعَبْدِ وَإِنْ عَظُمَتْ حِیلَتُهُ، وَاشْتَدَّتْ طِلْبَتُهُ، وَقَوِیَتْ مَکِیْدَتُهُ أَکْثَرَ مِمَّا سُمِّیَ لَهُ فِی الذِّکْرِ الْحَکِیمِ (4782) ، وَلَمْ یَحُلْ بَیْنَ الْعَبْدِ فِی ضَعْفِهِ وَقِلَّهِ حِیلَتِهِ وَبَیْنَ أَنْ یَبْلُغَ مَا سُّمِّیَ لَهُ فِی الذِّکْرِ الْحَکِیمِ، وَالْعَارِفُ لِهذَا الْعَامِلُ بِهِ أَعْظَمُ النَّاسِ رَاحَهً فِی مَنْفَعَهٍ، وَالتَّارِکُ لَهُ الشَّاکُّ فِیهِ أَعْظَمُ النَّاسِ شُغُلاً فِی مَضَرَّهٍ. وَرُبَّ مُنْعَمٍ عَلَیْهِ مُسْتَدْرَجٌ (4783) بِالنُّعْمَی، وَرُبَّ مُبْتَلیً (4784) مَصْنُوعٌ لَهُ بِالْبَلْوَی! فَزِدْ أَیُّهَا الْمُسْتَمِعُ فِی شُکْرِکَ، وَقَصِّرْ مِنْ عَجَلَتِکَ، وَقِفْ عِنْدَ مُنتَهَی رِزْقِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: به یقین بدانید! خداوند برای بنده خود هرچند با سیاست و سخت کوش و در طرح و نقشه نیرومند باشد، بیش از آنچه که در قرآن وعده فرمود، قرار نخواهد داد، و میان بنده، هر چند ناتوان و کم سیاست باشد، با آنچه در قرآن برای او رقم زده حایلی نخواهد گذشت، هر کس این حقیقت را بشناسد و بکار گیرد، از همه مردم آسوده تر، و سود بیشتر خواهد برد. و آنکه آن را واگذارد و در آن شک کند، از همه مردم گرفتارتر و زیانکارتر است، چه بسا نعمت داده شده ای که گرفتار عذاب شود، و بسا گرفتاری که در گرفتاری ساخته شده و آزمایش گردد، پس ای کسی که از این گفتار بهره مند می شوی، در شکرگزاری بیفزای، و از شتابت دست بردار، و به روزی رسیده قناعت کن.

Wonderful Saying274

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not turn your knowledge into ignorance or your conviction into doubt. When you gain knowledge act (upon it) and when you acquire conviction proceed (on its basis) .(1)

p: 177

In Arabic

. وقال علیه السلام: لاَ تَجْعَلُوا عِلْمَکُمْ جَهْلاً، وَیَقِینَکُمْ شَکّاً، إِذَا عَلِمْتُمْ فَاعْمَلُوا، وَإِذَا تَیَقَّنْتُمْ فَأَقْدِمُوا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: علم خود را نادانی، و یقین خود را شک و تردید مپندارید، پس هرگاه دانستید عمل کنید، و چون به یقین رسیدید اقدام کنید.

Footnote

(1). Knowledge and conviction require that they should be acted upon. If they are not acted upon they cannot be called knowledge and conviction. Consequently, if a man says he knows the dangers that exist on particular path but he adopts that very path for his journey instead of the path that has no dangers, then who can say that this man had full certainty about the dangers of that path, because the consequence of such certainty should have been that he would have avoided going on that path. Similarly, the person who has belief in the resurrection and revival of life or in chastisement and reward cannot be overpowered by those things of this world that make a man neglectful to the extent of disregarding the next life, nor can he fall short in good actions for fear of chastisement and evil consequences.

Wonderful Saying275

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Greed takes a person to the watering place but gets him back without letting him drink. It undertakes responsibility but does not fulfil it. Often the drinker gets choked before the quenching of his thirst. The greater the worth of a thing yearned for the greater is the grief for its loss. Desires blind the eyes of understanding. The destined share will reach him who does not approach it.

p: 178

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ الطَّمَعَ مُورِدٌ غَیْرُ مُصْدِرٍ (4785) وَضَامِنٌ غَیْرُ وَفِیٍّ. وَرُبَّمَا شَرِقَ (4786) شَارِبُ الْمَاءِ قَبْلَ رِیِّهِ، کُلَّمَا عَظُمَ قَدْرُ الشَّیْءِ الْمُتَنَافَسِ فِیهِ عَظُمَتِ الرَّزِیَّهُ لِفَقْدِهِ، وَالْأََمَانِیُّ تُعْمِی أَعْیُنَ الْبَصَائِرِ، وَالْحَظُّ یَأتِی مَنْ لاَ یَأْتِیهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: طمع به هلاکت می کشاند و نجات نمی دهد، و به آنچه ضمانت کرد، وفادار نیست، و بسا نوشنده آبی که پیش از سیراب شدن گلوگیر شد، و ارزش آنچه که رقابت می کنند، هر چه بیشتر باشد، مصیبت از دست دادنش اندوهبارتر خواهد بود و آرزوها چشم بصیرت را کور می کند، و آنچه روزی هر کسی است بی جستجو خواهد رسید.

Wonderful Saying276

In English

276. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' my Allah, I seek Your protection from this that I may appear to be good in the eyes of the people whilst my inward self may be sinful before You, and that I may guard myself (from sins) only for show before the people although You are aware of all about me. Thus, I appear before the people in good shape although my evil deeds are placed before You. This means achieving nearness to Your creatures but remoteness from Your pleasure.

In Arabic

وقال علیه السلام: اللَّهُمَّ إِنِّی أَعُوذُ بِکَ أَنْ تَحْسُنَ فِی لاَمِعَهِ الْعُیُونِ عَلاَنِیَتِی، وَتَقْبُحَ فِیَما أُبْطِنُ لَکَ سَرِیرَتیِ، مُحَافِظاً عَلَی رِیَاءِ النَّاسِ مِنْ نَفْسِی بِجَمِیعِ مَا أَنْتَ مُطَّلِعٌ عَلَیْهِ مِنِّی، فَأُبْدِیَ لِلنَّاسِ حُسْنَ ظَاهِرِی، وَأُفْضِیَ إِلَیْکَ بِسُوءِ عَمَلِی، تَقَرُّباً إلَی عِبَادِکَ، وَتَبَاعُداً مِنْ مَرْضَاتِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدایا به تو پناه می برم که ظاهر من در برابر دیده ها نیکو، و درونم در آنچه که از تو پنهان می دارم، زشت باشد، و بخواهم با اعمال و رفتاری که تو از آن آگاهی، توجه مردم را به خود جلب نمایم، و چهره ظاهرم را زیبا نشان داده با اعمال نادرستی که درونم را زشت کرده به سوی تو آیم، تا به بندگانت نزدیک، و از خشنودی تو دور گردم.

p: 179

Wonderful Saying277

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I swear by Him Who let us pass the dark night after which there was a bright day that such and such (1) did not happen.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ وَالَّذِی أَمْسَیْنَا مِنْهُ فِی غُبْرِ (4787) لَیْلَهٍ دَهْمَاءَ (4788) تَکْشِرُ (4789) عَنْ یَوْمٍ أَغَرَّ (4790) مَا کَان کَذَاکَذا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: نه، سوگند بخدایی که به قدرت او در شب سیاهی به سر بردیم که روز سپیدی را در پی خواهد داشت، چنین و چنان نبود

Footnote

(1). as-Sayyid ar-Radi has not written what it was that did not happen, leaving us only with the first part of the sentence.

Wonderful Saying278

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A small action which is continued with regularity is more beneficial than a long one performed with disgust.

In Arabic

وقال علیه السلام: قَلِیلٌ تَدُومُ عَلَیْهِ أَرْجَی مِنْ کَثِیرٍ مَمْلُولٍ مِنْهُ (4791) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کار اندکی که ادامه یابد، از کار بسیاری که از آن به ستوه آیی امیدوارکننده تر است.

Wonderful Saying279

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When optional issues stand in the way of obligatories, abandon them.

In Arabic

وقال علیه السلام: إذَا أَضَرَّتِ النَّوَافِلُ بالْفَرَائِضِ فَارْفُضُوهَا .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرگاه مستحبات به واجبات زیان رساند آن را ترک کنید.

Wonderful Saying280

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever keeps in view the distance of the journey remains prepared.

p: 180

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ تَذَکَّرَ بُعْدَ السَّفَرِ اسْتَعَدَّ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که به یاد سفر طولانی آخرت باشد خود را آماده می سازد.

Wonderful Saying281

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Perception by the eyes is not real observation because the eyes sometimes deceive people; but wisdom does not deceive whomsoever it counsels.

In Arabic

وقال علیه السلام: لَیْسَتِ الرَّوِیَّهُ (4792) کَالْمُعَایَنَهِ مَعَ الْإِبْصَارِ، فَقَدْ تَکْذِبُ الْعُیُونُ أَهْلَهَا، وَلاَ یَغُشُّ الْعَقْلُ مَنِ اسْتَنْصَحَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اندیشیدن همانند دیدن نیست، زیرا گاهی چشمها دروغ می نمایاند، اما آن کس که از عقل نصیحت خواهد به او خیانت نمی کند.

Wonderful Saying282

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Between you and the preaching there is a curtain of deception.

In Arabic

. وقال علیه السلام: بَیْنَکُمْ وَبَیْنَ الْمَوْعِظَهِ حِجَابٌ مِنَ الْغِرَّهِ (4793) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: میان شما و پندپذیری، پرده ای از غرور و خودخواهی وجود دارد.

Wonderful Saying283

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The ignorant among you get too much while the learned are just put off.

In Arabic

وقال علیه السلام: جَاهِلُکُمْ مُزْدَادٌ (4794) وَعَالِمُکُمْ مُسَوِّفٌ (4795) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: نادان شما پرتلاش، و آگاهان شما تن پرور و کوتاهی ورزند.

Wonderful Saying284

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Knowledge dispels the excuse of those who advance excuses.

In Arabic

وقال علیه السلام: قَطَعَ الْعِلْمُ عُذْرَ الْمُتَعَلِّلِینَ.

p: 181

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دانش راه عذرتراشی را بر بهانه جویان بسته است.

Wonderful Saying285

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He whom death overtakes early seeks time while he whose death is deferred puts forth excuses for postponement (of doing good actions).

In Arabic

وقال علیه السلام: کُلُّ مُعَاجَلٍ یَسْأَلُ الْإِنْظَارَ (4796) وَکُلُّ مُؤَجَّلٍ (4797) یَتَعَلَّلُ بالتَّسْویفِ (4798) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آنان که وقتشان پایان یافت خواستار مهلت، و آنان که مهلت دارند کوتاهی می ورزند.

Wonderful Saying286

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: For every thing to which people say "how good!" there is an evil hidden in this world.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَا قَالَ النَّاسُ لِشَیْءٍ: طُوبَی لَهُ، إِلاَّ وَقَدْ خَبَأَ لَهُ الدَّهْرُ یَوْمَ سَوْءٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مردم چیزی را نگفتند خوش باد، جز آنکه روزگار، روز بدی را برای او تدارک دید.

Wonderful Saying287

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about Destiny, when he said: It is a dark path -- do not tread upon it, it is a deep ocean - do not dive in it, and it is the secret of Allah -- do not take trouble about (knowing) it.

In Arabic

وسئل عن القدر، فقال: طَرِیقٌ مُظْلِمٌ فَلاَ تَسْلُکُوهُ، وَبَحْرٌ عَمِیقٌ فَلاَ تَلِجُوهُ، وَسِرُّ اللهِ فَلاَ تَتَکَلَّفُوهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از قدر پرسیدند فرمود:) راهی است تاریک آن را مپیمایید، و دریایی است ژرف وارد نشوید، و رازی است خدایی خود را به زحمت نیاندازید.

p: 182

Wonderful Saying288

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When Allah intends to humiliate a person He denies him knowledge.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا أَرْذَلَ (4799) اللهُ عَبْداً حَظَرَ (4800) عَلَیْهِ الْعِلْمَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرگاه خدا بخواهد بنده ای را خوار کند، دانش را از او دور سازد.

Wonderful Saying289

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: In the past I had a brother-in-faith ,(1) and he was prestigious in my view because the world was humble in his eyes, the needs of the stomach did not have sway over him, he did not long for what he did not get; if he got a thing he would not ask for more; most of his time he was silent, if he spoke he silenced the other speakers, he quenched the thirst of questioners, he was weak and feeble but at the time of fighting he was like the lion of the forest or the serpent of the valley, he would not put forth an argument unless it was decisive.

He would not abuse anyone in an excusable matter unless he had heard the excuse, he would not speak of any trouble except after its disappearance, he would say what he would do, and would not say what he would not do, even if he could be exceeded in speaking, he could not be excelled in silence, he was more eager for keeping quiet than speaking and if two things confronted him he would see which was more akin to the longing of the heart and he would oppose it.

p: 183

These qualities are incumbent upon you. So, you should acquire them and excel each other in them. Even if you cannot acquire them you should know that acquiring a part is better than giving up the whole.

In Arabic

وقال علیه السلام: کَانَ لِی فیَِما مَضَی أَخٌ فِی اللهِ، وَکَانَ یُعْظِمُهُ فِی عَیْنِی صِغَرُ الدُّنْیَا فِی عَیْنِهِ، وَکَانَ خَارِجاً مِنْ سُلْطَانِ بَطْنِهِ فَلاَ یَشْتَهِی مَا لاَ یَجِدُ وَلاَ یُکْثِرُ إِذَا وَجَدَ. وَکَانَ أَکْثَرَ دَهْرِهِ صَامِتاً،فإِنْ قَالَ بَذَّ (4801) الْقَائِلِینَ وَنَقَعَ غَلِیلَ (4802) السَّائِلِینَ، وَکَانَ ضَعِیفاً مُسْتَضْعَفاً! فَإِنْ جَاءَ الْجِدُّ فَهُوَ لَیْثُ غَابٍ (4803) وَصِلُّ (4804) وَادٍ لاَ یُدْلِی (4805) بِحُجَّهٍ حَتَّی یَأْتِیَ قَاضِیاً، وَکَانَ لاَ یَلُومُ أَحَداً عَلَی مَا یَجِدُ الْعُذْرَ فِی مِثْلِهِ حَتَّی یَسْمَعَ اعْتِذَارَهُ، وَکَانَ لاَ یَشْکُو وَجَعاً إِلاَّ عِنْدَ بُرْئِهِ، وَکَانَ یقُولُ مَا یَفْعَلُ وَلاَ یَقُولُ مَا لاَ یَفْعَلُ، وَکَانَ إذَا غُلِبَ عَلَی الْکَلاَمِ لَمْ یُغْلَبْ عَلَی السُّکُوتِ، وَکَانَ عَلَی مَا یَسْمَعُ أَحْرَصَ مِنْهُ عَلَی أَنْ یَتَکَلَّمَ، وَکَان إذَا بَدَهَهُ (4806) أَمْرَانِ نَظَرَ أَیُّهُمَا أَقْرَبُ إِلَی الْهَوَی فیَُخَالَفَهُ. فَعَلَیْکُمْ بِهذِهِ الْخَلاَئِقِ فَالْزَمُوهَا وَتَنَافَسُوا فِیهَا، فَإِنْ لَمْ تَسْتَطِیعُوهَا فَاعْلَمُوا أَنَّ أَخْذَ الْقلِیلِ خَیْرٌ مِنْ تَرْکِ الْکَثِیرِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: در راه خدا برادری داشتم که در چشم من بزرگ مقدار بود چنان دنیای حرام در چشم او بی ارزش می نمود، و از شکم بارگی دور بود، پس آنچه را نمی یافت آرزو نمی کرد، و آنچه را می یافت زیاده روی نداشت، در بیشتر عمرش ساکت بود، اما گاهی که لب به سخن می گشود بر دیگر سخنوران برتری داشت، و تشنگی پرسش کنندگان را فرو می نشاند، بظاهر ناتوان و مستضعف می نمود اما در برخورد جدی چونان شیر بیشه می خروشید، یا چون مار بیابانی به حرکت درمی آمد، تا پیش قاضی نمی رفت دلیلی مطرح نمی کرد، و کسی را که عذری داشت سرزنش نمی نمود، تا آنکه عذر او را می شنید، از درد شکوه نمی کرد، مگر پس از تندرستی و بهبودی، آنچه عمل می کرد می گفت، و بدانچه عمل نمی کرد چیزی نمی گفت، اگر در سخن گفتن بر او پیشی می گرفتند اما در سکوت مغلوب نمی گردید. و بر شنیدن بیشتر از سخن گفتن حریص بود، اگر سر دو راهی دو کار قرار می گرفت، می اندیشید که کدام یک با خواسته نفس نزدیکتراست با آن مخالفت می کرد، پس بر شما باد روی آوردن به اینگونه از ارزشهای اخلاقی، و از یکدیگر در کسب آنها رقابت کنید، و اگر نتوانستید، بدانید که به دست آوردن برخی از آن ارزشهای اخلاقی بهتر از رها کردن بسیار است.

p: 184

Footnote

(1). The man whom Amir al-mu'minin has referred to as his brother and whose qualities he has stated, has been taken by some commentators to be Abu Dharr al-Ghifari by some 'Uthman ibn Maz'un al-Jumahi and by some al-Miqdad ibn al-Aswad al-Kindi; but it is not unlikely that no particular individual is referred to at all, because it is customary with Arabs for them to speak of a brother or a comrade although. they have no particular individual in mind.

Wonderful Saying290

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Even if Allah had not warned of chastisement on those disobedient to Him, it would be obligatory by way of gratefulness for His favours that He should not be disobeyed.

In Arabic

290. وقال علیه السلام: لَوْ لَمْ یَتَوَعَّدِ (4807) اللهُ عَلَی مَعْصِیَهٍ لَکَانَ یَجِبُ أَنْ لاَ یُعْصَی شُکْراً لِنِعَمِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر خدا بر گناهان وعده عذاب هم نمی داد، لازم بود نافرمانی نشود به خاطر سپاسگذاری از نعمتهای او.

Wonderful Saying291

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said in condoling Ash'ath ibn Qays about (the death of) his son: O' Ash' ath, if you grieve over your son, certainly it is the consequence of the blood relationship; but if you endure, then Allah provides recompense for every affliction. O' Ash'ath, if you endure even then matters will move on as ordained by Allah but in that case you will deserve reward; while if you lose patience, matters will again move as ordained by Allah, but in this case you will be bearing the burden (of sins). 0' Ash'ath, your son (when he lived) gave you happiness while, at the same time, he was a trial and hardship and (when he died) he grieved you while, at the same time, he has proved a source of reward and mercy for you.

p: 185

In Arabic

. وقال علیه السلام ، وقد عزّی الاَشعثَ بن قیسٍ عن ابن له: یَا أَشْعَثُ، إِنْ تَحْزَنْ عَلَی ابْنِکَ فَقَدِ اسْتَحَقَّتْ ذلِکَ مِنْکَ الرَّحِمُ، وَإِنْ تَصْبِرْ فَفِی اللهِ مِنْ کُلِّ مُصِیبَهٍ خَلَفٌ. یَا أَشْعَثُ، إِنْ صَبَرْتَ جَرَی عَلَیْکَ الْقَدَرُ وَأَنْتَ مَأْجُورٌ، وَإِنْ جَزِعْتَ جَرَی عَلَیْکَ الْقَدَرُ وَأَنْتَ مَأْزُورٌ (4808) یَا أَشْعَثُ، ابْنُکَ سَرَّکَ وَهُوَ بَلاَءٌ وَفِتْنَهٌ، وَحَزَنَکَ (4809) وَهُوَ ثَوَابٌ وَرَحْمَهٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (جهت تسلیت گفتن به اشعث بن قیس در مرگ فرزندش) ای اشعث! اگر بر پسرت اندوهناکی به خاطر پیوند خویشاوندی سزاوار است، اما اگر شکیبا باشی هر مصیبتی را نزد خدا پاداشی است. ای اشعث! اگر شکیبا باشی تقدیر الهی بر تو جاری و تو پاداش داده خواهی شد و اگر بی تابی کنی نیز تقدیر الهی بر تو جاری و تو گناهکاری. ای اشعث! پسرت تو را شاد می ساخت و برای تو گرفتاری و آزمایش بود، و مرگ او تو را اندوهگین کرد در حالی که برای تو پاداش و رحمت است.

Wonderful Saying292

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said on the grave of the Messenger of Allah, peace be upon him and his descendants, at the time of burial:

Certainly, endurance is good except about you; fretting is bad except over you; and the affliction about you is great while every other affliction before or after it is small.

In Arabic

92. وقال علیه السلام علی قبر رسول الله صلی الله علیه وآله ساعه دفنه: إِنَّ الصَّبْرَ لَجَمِیلٌ إِلاَّ عَنْکَ، وَإِنَّ الْجَزَعَ لَقَبِیحٌ إِلاَّ عَلَیْکَ، وَإِنَّ الْمُصَابَ بِکَ لَجَلِیلٌ، وَإِنَّهُ قَبْلَکَ وَبَعْدَکَ لَجَلَلٌ (4810) .

p: 186

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به هنگام دفن رسول خدا (ص) همانا شکیبایی نیکوست جز در غم از دست دادنت، و بی تابی ناپسند است جز در اندوه مرگ تو، مصیبت تو بزرگ، اما مصیبتهای پیش از تو و پس از تو ناچیزند.

Wonderful Saying293

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not associate with a fool because he will beautify his actions before you and long that you too be like him. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ تَصْحَبِ الْمَائِقَ (4811) فَإِنَّهُ یُزَیِّنُ لَکَ فِعْلَهُ، وَیَوَدُّ أَنْ تَکُونَ مِثْلَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همنشین بی خرد مباش، که کار زشت خود را زیبا جلوه داده، دوست دارد تو همانند او باشی.

Footnote

(1). A fool considers his ways of action appropriate, and wants his friend also to adopt the same ways, so that he should become as he himself is. This does not mean that he desires that his friend should become as foolish as he is. He cannot be thinking like this, because he does not consider himself foolish. If he in fact considered himself foolish, then he would not have been foolish. Instead, he considers his ways of action as correct, and desires his friend to be equally "wise". That is why he presents his view before him in an embellished form and desires him to act upon it. It is possible his friend may be influenced by his advice and tread on the. same path. Therefore, it is better to keep away from him.

p: 187

Wonderful Saying294

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about the distance between East and West when he replied: One day's travelling for the sun.

In Arabic

وقد سئل عن مسافه ما بین المشرق والمغرب فقال علیه السلام: مَسِیرَهُ یَوْمٍ لِلشَّمْسِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از فاصله میان مشرق و مغرب پرسیدند فرمود:) به اندازه یک روز رفتن خورشید.

Wonderful Saying295

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Your friends are three and your enemies arc (also) three. Your friends are: your friend, your friend's friend and your enemy 's enemy. And your enemies are: your enemy, your friend's enemy and your enemy's friend.

In Arabic

. وقال علیه السلام: أَصْدِقَاؤُکَ ثَلاَثَهٌ، وَأَعْدَاؤُکَ ثَلاَثَهٌ: فَأَصْدِقَاؤُکَ: صَدِیقُکَ، وَصَدِیقُ صَدِیقِکَ، وَعَدُوُّ عَدُوِّکَ. وَأَعْدَاؤکَ: عَدُوُّکَ، وَعَدُوُّ صَدِیقِکَ، وَصَدِیقُ عَدُوِّکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دوستان تو سه گروهند، و دشمنان تو نیز سه دسته اند، اما دوستانت، پس دوست تو و دوست دوست تو، و دشمن دشمن تو است. و اما دشمنانت، پس دشمن تو، و دشمن دوست تو، و دوست دشمن تو است.

Wonderful Saying296

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, saw a man busy against his enemy with what was harmful to himself too, so he said: You are like one who pierces a spear through himself in order to kill the person sitting behind him.

In Arabic

وقال علیه السلام لرجل رآه یسعی علی عدوٍّ له بما فیه إِضرار بنفسه: إنَّمَا أَنْتَ کَالطَّاعِنِ نَفْسَهُ لِیَقْتُلَ رِدْفَهُ (4812) .

In Persian

p: 188

و درود خدا بر او فرمود: (شخصی را دید که چنان بر ضد دشمنش می کوشید که به خود زیان می رسانید، فرمود:) تو مانند کسی هستی که نیزه در بدن خود فرو برد تا دیگری را که در کنار اوست بکشد.

Wonderful Saying297

In English

97. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: How many are the objects of lessons, but how few the taking of lessons. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا أَکْثَرَ الْعِبَرَ وأَقَلَّ الْإِِعْتِبَارَ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: عبرتها چقدر فراوانند و عبرت پذیران چه اندک؟

Footnote

(1). If the vicissitudes and changes of this world are observed, the circumstances and condition of the people attended to and their histories noted, then from every comer edifying stories can be heard which are fully capable of arousing the mind out of its forgetful slumber, of providing instruction and of imparting teaching and clear mindedness. Thus, the creation and dissolution of every thing in this world, the blossoming of flowers and their withering, the thriving of vegetation and its withering away and the subjugation of every atom to change are such instructive lessons that they are enough to curb any hope of attaining eternity in this deceitful life as long as the eyes and ears are not closed to these instructive events.

A Persian couplet says:

The world is full of stories of folk gone by, but unless one lends an ear to it, its call is weak.

Wonderful Saying298

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who goes too far in quarrelling is a sinner, but if one falls short in it, one is oppressed and it is difficult for a quarreller to fear Allah.

p: 189

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَن بَالَغَ فِی الْخُصوُمَهِ أَثِمَ، وَمَنْ قَصَّرَ فِیهَا ظُلِمَ، وَلاَ یَسْتَطِیعُ أَنْ یَتَّقِیَ اللهَ مَنْ خَاصَمَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که در دشمنی زیاده روی کند گناهکار است، و آن کس که در دشمنی کوتاهی کند ستمکار است، و هر کس که بی دلیل دشمنی کند نمی تواند باتقوا باشد.

Wonderful Saying299

In English

9. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I am not worried by a fault after which I get time to offer prayer in two units (rak 'ah) and beg safety from Allah.

In Arabic

9. وقال علیه السلام: مَا أَهَمَّنِی ذَنْبٌ أُمْهِلْتُ بَعْدَهُ حَتَّی أُصَلِّیَ رَکْعَتَیْنِ وَأسْأَلَ اللهَ الْعَافِیَه .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آنچه که بین من و خدا نارواست اگر انجام دهم و مهلت دو رکعت نماز داشته باشم که از خدا عافیت طلبم، مرا اندوهگین نخواهد ساخت.

Wonderful Saying300

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked: How Allah would conduct the accounting of all persons despite their large number. He replied: just as He provides them livelihood despite their large number. Then it was said to him: How will He conduct their accounting without their seeing Him. He replied: just as He provides them livelihood although they do not see Him.

In Arabic

. وسئل علیه السلام: کیف یحاسب الله الخلق علی کَثْرتهم؟ فقال علیه السلام: کَمَا یَرْزُقُهُمْ عَلَی کَثْرَتِهِمْ. فَقیل: کیف یُحاسِبُهُم ولا یَرَوْنَهُ؟ قال علیه السلام: کَمَا یَرْزُقُهُمْ وَلاَ یَرَوْنَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام پرسیدند چگونه خدا با فراوانی انسانها به حسابشان رسیدگی می کند؟ فرمود:) آن چنانکه با فراوانی آنان روزیشان می دهد. (و باز پرسیدند چگونه به حساب انسانها رسیدگی می کند که او را نمی بینید فرمود:) همانگونه که آنان را روزی می دهد و او را نمی بینند.

p: 190

Wonderful Saying301

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Your messenger is the interpreter of your intelligence while your letter is more eloquent in expressing your true self.

In Arabic

وقال علیه السلام: رَسُولُکَ تَرْجُمَانُ عَقْلِکَ، وَکِتَابُکَ أَبْلَغُ مَا یَنْطِقُ عَنْکَ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: فرستاده تو بیانگر میزان عقل تو، و نامه تو گویاترین سخنگوی تو است.

Wonderful Saying302

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The person who is afflicted with hardship is not in greater need of praying than the one who has been spared affliction but is not immune from it.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَا الْمُبْتَلَی الَّذِی قَدِ اشْتَدَّ بِهِ الْبَلاَءُ، بِأَحْوَجَ إِلَی الدُّعَاءِ الَّذِی لاَ یَأْمَنُ البَلاَءَ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آن کس که به شدت گرفتار بلایی است نیازش به دعا بیشتر از دیگری نیست که از بلا در امان نمی باشد.

Wonderful Saying303

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: People are the progeny of the world and no one can be blamed for loving the mother.

In Arabic

وقال علیه السلام: النَّاسُ أَبْنَاءُ الدُّنْیَا، وَلاَ یُلْاَمُ الرَّجُلُ عَلَی حُبِّ أُمِّهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مردم فرزندان دنیا هستند و هیچ کس را بر دوستی مادرش نمی توان سرزنش کرد.

Wonderful Saying304

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The destitute is the Messenger of Allah. Whoever denies him denies Allah and whoever gives him gives Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ الْمِسْکِینَ رَسُولُ اللهِ، فَمَنْ مَنَعَهُ فَقَدْ مَنَعَ اللهَ، وَمَنْ أَعْطَاهُ فَقَدْ أَعْطَی اللهَ.

p: 191

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: نیازمندی که به تو روی آورده فرستاده خداست، کسی که از یاری او دریغ کند، از خدا دریغ کرده، و آن کس که به او بخشش کند، به خدا بخشیده است.

Wonderful Saying305

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A self- respecting man never commits adultery.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَا زَنَی غَیُورٌ قَطُّ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: غیرتمند هرگز زنا نمی کند.

Wonderful Saying306

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The fixed limit of life is enough to remain watchful.(1)

In Arabic

06. وقال علیه السلام: کَفَی بِالْأَجَلِ حَارِساً!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اجل، نگهبان خوبی است.

Footnote

(1). The idea here is that lighting may flash a hundred thousand times, tempests may rise, the earth may quake and mountains may collide with each other, but as long as the fixed period of life has yet to run its course no occurrence can cause any harm, nor the typhoon of death put out the flame of life; for there is a fixed hour for death, and nothing can cut it short before that time. In this way, obviously death itself is the watchman and guardian of life.

The hemistich of a verse says:

What is known as death is the watchman of life. love him who loves 'Ali and hate him who hates 'Ali". Consequently, numerous persons have testified to this saying but Arias kept quiet. Then, Amir al-mu'minin, said to him, "You too were present at Ghadir Khum, what is keeping you silent on this occasion?" and he said, "I have grown old and my memory does not serve me well". Then, Amir al-mu'minin, pronounced this curse. (Ansab al-ashraf, al-Baladhuri, [concerning the biography of Amir al-mu'minin], pp.156-157; al-A'laq an-nafisah, Ibn Rustah, p.221; Altai's al-ma'arif, ath-Tha'alibi, pp. 105 - 106; Muhadarat al-udaba', ar-Raghib, vol.3, p.293; Ibn Abi'l-Hadid, vol.4, p.74; Arjah al-matalib, ash-Shaykh 'Ubaydullah al-Hanafi, pp. 578, 579, 580).

p: 192

In this connection, Ibn Qutaybah ('Abdullah ibn Muslim ad-Dinawari [213/828 - 276/889] writes:

People have related that Amir al-mu'minin asked Arias ibn Malik about the Prophet's saying: "O' my Allah, love him who loves 'Ali and hate him who hates 'Ali," and he replied, "I have grown old and I have forgotten it." Then 'Ali said: "If you are a liar, Allah may afflict you with white spots which even the turban may not cover. (al-Ma'arif, p. 580)

Ibn Abi'l-Hadid has also supported this view and, denying the incident mentioned by as-Sayyid ar-Radi, writes:

The incident mentioned by as-Sayyid ar-Radi that Amir al-mu'minin sent Arias ibn Malik to Talhah and az-Zubayr is an unrecorded event. If Amir al-mu'minin had sent him particularly to recall to them the the Prophet's saying concerning them, then he could hardly have come back and said that he had forgotten it because when he left Amir al-mu'minin and went to these two persons he should have admitted and remembered the saying, and therefore how could he, on his return after an hour or a day, plead that he had forgotten it and deny it. This is something that cannot happen. (Sharh Nahj al-balaghah, vol.19, pp.217 - 218)

Wonderful Saying307

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A man can sleep on the death of his child, but cannot sleep at loss of property. as-Sayyid ar-Radi says: It means that a man keeps patience on the death of his children but does not do so on the loss of property.

p: 193

In Arabic

وقال علیه السلام: یَنَامُ الرَّجُلُ عَلَی الثُّکْلِ (4813) وَلاَ یَنَامُ عَلَی الْحَرَبِ (4814) . ومعنی ذلک: أنه یصبر علی قتل الأَولاد، ولا یصبر علی سلب الأَموال.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آدم داغدار می خوابد، اما مال غارت شده نمی خوابد.

Wonderful Saying308

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Mutual affection between fathers creates a relationship between the sons. Relationship is more in need of affection than affection is of relationship.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَوَدَّهُ الْآبَاءِ قَرَابَهٌ بَیْنَ الْأَبْنَاءِ، وَالْقَرَابَهُ إِلَی الْمَوَدَّهِ أَحْوَجُ مِنَ الْمَوَدَّهِ إِلَی الْقَرَابَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دوستی میان پدران سبب خویشاوندی فرزندان است، و خویشاوندی به دوستی نیازمندتر است از دوستی به خویشاوندی.

Wonderful Saying309

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Be afraid of the ideas of believers, because Allah, the Sublime, has put truth on their tongues.

In Arabic

وقال علیه السلام: اتَّقُوا ظُنُونَ الْمُؤْمِنِینَ، فَإِنَّ اللهَ تَعَالَی جَعَلَ الْحَقَّ عَلَی أَلْسِنَتِهِمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از گمان مومنان بپرهیز که خدا حق را بر زبان آنان قرار داده است.

Wonderful Saying310

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The belief of a person cannot be regarded as true unless his trust in what is with Allah is more than his trust in what he himself has.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَصْدُقُ إِیمَانُ عَبْدٍ، حَتّی یَکُونَ بِمَا فِی یَدِ اللهِ أَوْثَقَ مِنهُ بِمَا فِی یَدِهِ .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ایمان بنده ای راست نباشد جز آنکه اعتماد او به آنچه در دست خداست بیشتر از آن باشد که در دست اوست.

p: 194

Wonderful Saying311

In English

When Amir al-mu'minin, peace be upon him, came to Basrah he sent Anas ibn Malik to Talhah and az-Zubayr to make them recall what he (Anas) himself had heard the Messenger of Allah, peace be upon him and his descendants, say concerning them both, but he avoided doing so and when he -came back to Amir al-mu'minin, he said that he had forgotten that matter. Thereupon, Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If you are speaking a lie Allah may afflict you with white spots (leucoderma) which even the turban may not cover.

as-Sayyid ar-Radi says: White spot means leucoderma. After sometime this disease did occur to Anas's face so much so that he was never seen without a veil. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام لأَنس بن مالک، وقد کان بعثه إلی طلحهَ والزبیرِ لما جاء إلی البصره یذکرهما شیئاً سمعه من رسول الله صلی الله علیه وآله وسلم فی معناهما، فلوی عن ذلک، فرجع إلیه، فقال:

إِنِّی أُنْسِیتُ ذلِکَ الْأَمرَ. فَقال علیه السلام: إِنْ کُنْتَ کَاذِباً فَضَرَبَکَ اللهُ بِهَا بَیْضَاءَ لاَمِعَهً لاَ تُوَارِیهَا الْعِمَامَهُ.

قال الرضی: یعنی البرص، فأصاب أَنَساً هذا الداء فیما بعدُ فی وجهه، فکان لا یُری إلا مُبَرقعاً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (چون به شهر بصره رسید انس بن مالک را به سوی طلحه و زبیر فرستاد تا آنچه از پیامبر (ص) درباره آنان شنیده یادشان آورد، انس، سر باز زد و گفت من آن سخن پیامبر (ص) را فراموش کردم، فرمود:) اگر دروغ می گویی خداوند تو را به بیماری برص (سفیدی روشن) دچار کند که عمامه آن را نپوشاند. (پس از نفرین امام انس به بیماری برص در سر و صورت دچار شد که همواره نقاب می زد.)

p: 195

Footnote

(2). The occasion and circumstances surrounding this saying as related by as-Sayyid ar-Radi were that when at the time of the Battle of Jamal Amir al-mu'minin sent Anas ibn Malik to Talhah and az-Zubayr with the purpose that he should recall them the Prophet's saying to the effect that: "You two will fight 'Ali and will commit excess over him", he came back and stated that he had forgotten to mention it. Then, Amir al-mu'minin uttered these words about him. However, it is said that Amir al-mu'minin said the sentence on the occasion when he wanted Anas to confirm the Prophet's saying. "Whosoever master I am, 'Ali is his master. O' my Allah,

Wonderful Saying312

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Sometimes the hearts move forward and sometimes they move backward. When they move forward get them to perform the optionals (as well), but when they move backward keep them confined to obligatories only.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّ لِلْقُلُوبِ إقْبَالاً وَإِدْبَاراً (4815) فَإِذَا أَقْبَلَتْ فَاحْمِلُوهَا عَلَی النَّوَافِلِ، وَإذَا أَدْبَرَتْ فَاقْتَصِرُوا بِهَا عَلَی الْفَرَائِضِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دلها را روی آوردن و نشاط، و پشت کردن و فراری است، پس آنگاه که نشاط دارند آن را بر انجام مستحبات وادارید، و آنگاه که پشت کرده بی نشاط است، به انجام واجبات قناعت کنید.

Wonderful Saying313

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The Qur'an contains news about the past, foretellings about the future and commandments for the present.

In Arabic

وقال علیه السلام: (وَفِی الْقُرْآنِ نَبَأُ مَا قَبْلَکُمْ، وَخَبَرُ مَا بَعْدَکُمْ، وَحُکْمُ مَا بَیْنَکُمْ ) (4816) .

p: 196

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: در قرآن اخبار گذشتگان، و آیندگان، و احکام مورد نیاز زندگیتان وجود دارد.

Wonderful Saying314

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Throw a stone in return from where one comes to you because evil can be met only with evil.

In Arabic

وقال علیه السلام: رُدُّوا الْحَجَرَ (4817) مِنْ حَیْثُ جَاءَ، فَإِنَّ الشَّرَّ لاَ یَدْفَعُهُ إِلاَّالشَّرُّ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سنگ دشمن را از همان جایی که پرت کرده، باز گردانید، که شر را جز شر پاسخی نیست.

Wonderful Saying315

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to his secretary 'Ubaydullah ibn Abi Rafi': Put cotton flake in the inkpot, keep the nib of your pen long, leave space between lines and close up the letters because this is good for the beauty of the writing.

In Arabic

وقال علیه السلام لکاتبه عبیدالله بن أَبی رافع: أَلِقْ (4818) دَوَاتَکَ، وَأَطِلْ جِلْفَهَ قَلَمِکَ (4819) ، وَفَرِّجْ بَیْنَ السُّطُورِ، وقَرْمِطْ (4820) بَیْنَ الْحُرُوفِ، فَإِنَّ ذلِکَ أَجْدَرُ بِصَباحَهِ الْخَطِّ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به نویسنده خود عبیدالله بن ابی رافع دستور داد) در دوات، لیقه بینداز، نوک قلم را بلند گیر، میان سطرها فاصله بگذار، و حروف را نزدیک به یکدیگر بنویس، که این برای زیبایی خط سزاوارتر است.

Wonderful Saying316

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: I am the ya'sub (leader) of the believers, while wealth is the leader of the wicked.

as-Sayyid ar-Radi says: It means that the believers follow me while the wicked follow wealth just as the bees follow their "ya'sub" who is their leader. (1)

p: 197

In Arabic

وقال علیه السلام: أَنا یَعْسُوبُ الْمُؤْمِنِینَ، وَالْمَالُ یَعْسُوبُ الْفُجَّارِ.

قال الرضی: ومعنی ذلک أن المؤمنین یتبعوننی، والفجار یتبعون المال، کما تتبع النحل یعسوبها، وهو رئیسها.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: من پیشوای مومنان، و مال، پیشوای تبهکاران است.

Footnote

(1). We have already explained the meaning of the word "ya'sub" in the foot-note of saying No.262-I, and pointed out that this title was given to Amir al-mu'minin by the Holy Prophet himself and we quoted some of his different utterances on this subject.

Here we quote one of the traditons in which this title appears. It is narrated by Abu Layla al-Ghifari, Abu Dharr, Salman, Ibn 'Abbas and Hudhayfah ibn al-Yaman that the Holy Prophet used to say: Soon after my death there will be discord. When it occurs, adhere to 'Ali ibn Abi Talib since he will be the first person to see me and the first person to shake hands with me on the Day of Judgement. He is the greatest man of truth (as-siddiq al-akbar), and he is the discriminator (faruq) from among this ummah who discriminates between right and wrong, and he is the ya'sub (leader) of the believers while wealth is the ya'sub of the hypocrites. (In addition to the references given in the above-mentioned foot-note, see also Fayd al-qadir, vol.4, p.358; Kanz al-'ummal, vol.12, p.214; Muntakhab al-kanz, vol.5, p.33; Ibn Abi'l-Hadid, vol.13, p.228; Tarikh ash-Sham, Ibn 'Asakir, (on the biography of Amir al-mu'minin), vol.1, pp. 74 - 78; as-Sirah al-halabiyyah, vol.1, p.380; Dhakha'ir al-'uqba, p.56; Yanabi' al-mawaddah, p. 62, 82, 201 and 251).

p: 198

Wonderful Saying317

In English

Some Jews said to Amir al-mu'minin, peace be upon him; You had not buried your Prophet when you picked up differences about him, when Amir al-mu'minin replied: We did not differ about him but we differed after him (i.e. about his succession); whereas you had not dried up your feet after coming out of the river (Nile) when you began asking your Prophet: Make you for us a god as they have gods of their own. Said he; 'Verily you are a people behaving ignorantly. ' (4) (Qur'an, 7:138)

In Arabic

وقال له بعض الیهود: ما دَفَنْتُم نَبِیَّکُم حتّی اختلفتم فیه! فقال علیه السلام له: إِنَّمَا اخْتَلَفْنَا عَنْهُ لاَ فِیهِ، وَلکِنَّکُمْ مَا جَفَّتْ أَرْجُلُکُمْ مِنَ الْبَحْرِ حَتَّی قُلْتُمْ لِنَبِیِّکُمْ: (اجْعَلْ لَنَا إلهاً کَمَا لَهُمْ آلِهَهٌ قَالَ إِنَّکُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُونَ).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (شخصی یهودی به امام گفت: هنوز پیامبرتان را دفن نکرده، درباره اش اختلاف کردید امام فرمود:) ما درباره آن چه که از او رسیده اختلاف کردیم، نه در خود او، اما شما یهودیان، هنوز پای شما پس از نجات از دریای نیل خشک نشده بود که به پیامبرتان گفتید (برای ما خدایی بساز، چنانکه بت پرستان خدایی دارند) و پیامبر شما (گفت: شما مردمی نادانید.)

Footnote

(4). The purpose behind this criticism by the Jews was to show that the prophethood of the Prophet Muhammad was a controversial matter, but Amir al-mu'minin clarified the exact focus of controversy by using the word "after him" as against "about him", namely that the controversy was not about his prophethood but about his succession and vicegerency. Then, commenting on the position of the Jews he pointed out that those who were today criticising the mutual differences among Muslims after the Prophet were of the same kind as those who had begun to waver about belief in the Unity of Allah even in the lifetime of Moses. Thus, when, on becoming free of the slavery of the Egyptians they reached the other side of the river and saw the figure of a calf in a temple in Sina', they asked Moses to get a similar figure for them, whereupon Moses rebuked them for being still as stubborn as they were in Egypt. This meant that a people who were so immersed in desire for idol-worship that even after being initiated into the belief in the Unity of Allah they became restless on seeing an idol and made the request for a similar idol to be made for themselves had no right to criticise any difference among Muslims.

p: 199

Wonderful Saying318

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked: With what did you overpower your adversaries? He answered: Whenever I confronted a person he helped me against himself.

as-Sayyid ar-Radi says: Amir al-mu'minin is pointing out his striking of awe in the hearts. (1)

In Arabic

وقیل له: بِأیِّ شیءٍ غَلَبْتَ الْأَقْرَان ؟ فقال علیه السلام: مَا لَقِیتُ رَجُلاً إِلاَّ أَعَانَنِی عَلَی نَفْسِهِ. قال الرضی: یومیء بذلک إلی تمکّن هیبته فی القلوب.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام پرسیدند: با کدام نیرو بر حریفان خود پیروز شدی؟ فرمود:) کسی را ندیدم جز آنکه مرا در شکست خود یاری می داد. (سید رضی گفت: امام به این نکته اشاره کرد که هیبت و ترس او در دلها جای گرفته بود.)

Footnote

(1). The man who is over-awed by his adversary is sure to be defeated because in facing a foe physical prowess is not enough but steadfastness of heart and strength of courage is also necessary. When the adversary loses courage and feels sure that he will he defeated then he will certainly be defeated. This is what happened to the adversary of Amir al-mu'minin; he was so affected by his acknowledged reputation that he was sure of death, in consequence of which hi. spiritual power and self confidence came to an end and eventually this mental state dragged him to his death.

Wonderful Saying319

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to his son Muhammad ibn al-Hanafiyyah: O' my son, I fear lest destitution overtakes you. So, you should seek Allah's protection from it, because destitution is deficiency of religious belief, perplexity of intelligence, and it is conducive to hatred of obstinate people.

p: 200

In Arabic

وقال علیه السلام لابنه محمد بن الحنفیه: یَا بُنَیَّ، إِنِّی أَخَافُ عَلَیْکَ الْفَقْرَ، فَاسْتَعِذْ بِاللهِ مِنْه، فَإِنَّ الْفَقْرَ مَنْقَصَهٌ (4821) لِلدَّینِ، مَدْهَشَهٌ لِلْعَقْلِ، دَاعِیَهٌ لِلْمَقْت!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به پسرش محمد حنیفه سفارش کرد) ای فرزند! من از تهیدستی بر تو هراسناکم، از فقر به خدا پناه ببر. که همانا فقر، دین انسان را ناقص، و عقل را سرگردان می کند، و عامل دشمنی است.

Wonderful Saying320

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, replied to a man who had asked him a difficult question: Ask me for understanding but do not ask me for confusion, because the ignorant person who tries to learn is like the learned man, but the learned man who tries to create confusion is like the ignorant.

In Arabic

وقال علیه السلام لِسائل سأَله عن معضله (4822) سَل تَفَقُّهاً وَلاَ تَسْأَلْ تَعَنُّتاً، فَإِنَّ الْجَاهِلَ الْمُتَعَلِّمَ شَبِیهٌ بِالْعَالِمِ، وَإِنَّ الْعَالِمَ الْمُتَعَسِّفَ شَبِیهٌ بِالْجَاهِلِ الْمُتَعَنِّتِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (شخصی مسئله پیچیده ای سوال کرد، فرمود:) برای فهمیدن بپرس، نه برای آزار دادن، که نادان آموزش گیرنده، همانند داناست، و همانا دانای بی انصافی چون نادان بهانه جو است.

Wonderful Saying321

In English

'Abdullah ibn al-'Abbas once advised Amir al-mu'minin peace be upon him, against his views, so he said: You have only to advise me but then I have to see (what to do); and if I act against your advice you have to follow me. (2)

In Arabic

وقال علیه السلام لعبدالله بن العباس، وقد أشار علیه فی شیء لم یوافق رأیه:

p: 201

لَکَ أَنْ تُشِیرَ عَلَیَّ وَأَرَی، فَإِنْ عَصَیْتُکَ فَأَطِعْنِی.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (عبدالله بن عباس در مسئله ای نظر داد که امام آن را قبول نداشت و فرمود:) بر تو است که رای خود را به من بگویی، و من باید پیرامون آن بیندیشم، پس اگر خلاف نظر تو فرمان دادم باید اطاعت کنی.

Footnote

(2). 'Abdullah ibn al-'Abbas had advised Amir al-mu'minin to issue a letter of appointment to Talhah and az-Zubayr as the Governors of Kufah and to retain Mu'awiyah as the Governor of Syria till such time as his position became stabilized and the government gained strength. In reply to which Amir al-mu'minin said that he could not expose his own religion to danger for the sake of the worldly benefit of others, adding that "therefore instead of insisting on your own point you should listen to me and obey me.

Wonderful Saying322

In English

When Amir al-mu'minin, peace be upon him, returned to Kufah from Siffin he passed by the residences of the Shibamites (who belonged to the tribe of Shibam) and heard the women weeping over those killed in Siffin. At that time a Shibamite, Harb ibn Shurahbil ash-Shibami, who was one of the nobles of those people, came to him, and Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to him: Do your women have control over you as regards the weeping that I hear? Do you not refrain them from this crying? Harb began to walk with him while Amir al-mu'minin was on horseback, so Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to him: Get back because the walking of a man like you with one like me is mischief for the ruler and disgrace for the believer.

p: 202

In Arabic

وروی أنه علیه السلام لما ورد الکوفه قادماً من صفین مرّ بالشّبامیین (4823) فسمع بکاء النساء علی قتلی صفین، وخرج إلیه حرب بن شُرَحْبِیل الشّبامی، وکان من وجوه قومه. فقال علیه السلام له: أَتَغْلِبُکُمْ نِسَاؤُکُمْ عَلَی مَا أسْمَعُ؟ أَلاَ تَنْهَوْنَهُنَّ عَنْ هذَا الرَّنِینِ (4824) ؟

و أقبل حرب یمشی معه، وهو علیه السلام راکب. فقال علیه السلام:

ارْجِعْ، فَإِنَّ مَشْیَ مِثْلِکَ مَعَ مِثْلِی فِتْنَهٌ لِلْوَالِی، وَمَذَلَّهٌ (4825) لِلْمُؤْمِنِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (وقتی امام از جنگ صفین باز می گشت به محله شبامیان رسید، آواز گریه زنان بر کشتگان جنگ را شنید، ناگاه حرب بن شر حبیل شبامی بزرگ قبیله شبامیان خدمت امام رسید به او فرمود:) چنانکه می شنوم، زنان شما بر شما چیره شدند؟ چرا آنان را از گریه و زاری باز نمی دارید؟ (حرب پیاده و امام سوار بر اسب می رفتند به او فرمود:) باز گرد، که پیاده رفتن رئیس قبیله ای چون تو پشت سر من، موجب انحراف زمامدار و زبونی مومن است.

Wonderful Saying323

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, passed by the dead bodies of the Kharijites on the day of the battle of Nahrawan and said : Woe unto you! You have been harmed by him who deceived you. He was asked: O' Amir al-mu'minin, who deceived them? Then, he replied: Satan, the deceiver, and the inner spirit that leads one to evil deceived them through passions, made it easy for them to get into sins, promised them victory and eventually threw them into the Fire.

In Arabic

p: 203

وقال علیه السلام وقد مرّ بقتلی الخوارج یوم النَّهْرَوَان: بُؤْساً لَکُمْ، لَقَدْ ضَرَّکُمْ مَنْ غَرَّکُمْ. فقیل له: مَن غرّهم یا أمیرالمؤمنین؟ فقال: الشَّیْطَانُ الْمُضِلُّ، وَ الْأَنْفُسُ الْأَمَّارَهُ بِالسُّوءِ، غَرَّتْهُمْ بَالْأَََمَانِیِّ، وَفَسَحَتْ لَهُمْ فِی المَعَاصِیِ، وَوَعَدَتْهُمُ الْإِظْهَارَ، فَاقْتَحَمَتْ بِهِمُ النَّارَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در جنگ نهروان هنگامی که از کنار کشتگان خوارج می گذشت فرمود:) بدا به حال شما! آنکه شما را فریب داد به شما زیان رساند. شیطان گمراه کننده، و نفسی که به بدی فرمان می دهد، آنان را با آرزوها مغرور ساخت، و راه گناه را بر ایشان آماده کرد، و به آنان وعده پیروزی داد، و سرانجام به آتش جهنم گرفتارشان نمود.

Wonderful Saying324

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Beware of disobeying Allah in solitude, because the witness (of that situation) is also the judge.

In Arabic

وقال علیه السلام: اتَّقُوا مَعَاصِیَ اللهِ فِی الْخَلَوَاتِ، فَإِنَّ الشَّاهِدَ هُوَ الْحَاکِمُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از نافرمانی خدا در خلوتها بپرهیزید، زیرا همان که گواه است داوری کند.

Wonderful Saying325

In English

When the news of killing of Muhammad ibn Abi Bakr (1) reached Amir al-mu'minin, peace be upon him, he said: Our grief over him is as great as their (i.e. the enemy's) joy for it, except that they have lost an enemy and we have lost a friend.

In Arabic

. وقال علیه السلام ، لمّا بلغه قتل محمد بن أبی بکر:

إِنَّ حُزْنَنَا عَلَیْهِ عَلَی قَدْرِ سُرُورِهِمْ بِهِ، إِلاَّ أَنَّهُمْ نَقَصُوا بَغِیضاً، وَنَقَصْنَا حَبِیباً.

In Persian

p: 204

و درود خدا بر او فرمود: (آنگاه که خبر کشته شدن محمد بن ابی بکر را به او دادند فرمود:) همانا اندوه ما بر شهادت او، به اندازه شادی شامیان است، جز آنکه از آنان دشمن، و از ما دوستی کاسته شد.

Footnote

(1). In the year 38 A.H. Mu'awiyah sent 'Amr ibn al-'As to Egypt with a large force. 'Amr ibn al-'As called Mu'awiyah ibn Hudayj for assistance.

They brought together the supporters of 'Uthman and waged a war against Muhammad ibn Abi Bakr and captured him. Mu'awiyah ibn Hudayj beheaded him and stitching his body into the belly of a dead ass, burnt it. Muhammad was at that time twenty-eight years old. It is reported that when the news of the tragedy reached his mother, she fell into a great rage and indignation. And `A'ishah, his paternal sister, took a vow that, as long as she was alive, she would never eat roasted meat. She cursed Mu'awiyah ibn Abi Sufyan, 'Amr ibn al-'As and Mu'awiyah ibn Hudayj after every prayer.

When Amir al-mu'minin heard the news of Muhammad's martyrdom be became immensely sad. He wrote in very grieved language to Ibn 'Abbas who was at Basrah about the tragic death of Muhammad ibn Abi Bakr.

Hearing the news of Muhammad's martyrdom Ibn 'Abbas came from Basrah to Kufah to offer his condolences to Amir al-mu'minin.

One of the spies of Amir al-mu'minin came from Syria and said:

O' Amir al-mu'minin! When the news of Muhammad's murder reached Mu'awiyah, he went to the pulpit and praised the group who took part in his martyrdom. The people of Syria rejoiced so much at hearing the news that I had never seen them in such delight before.

p: 205

Then, Amir al-mu'minin uttered the above saying. He further said that although Muhammad was his stepson, he was like his own son. (at-Tabari, vol.1, pp.3400-3414; Ibn al-Athir, vol.3, pp.352-359; Ibn Kathir, vol.7, pp.313-317; Abu'l-Fida', vol.1, p.179; Ibn Abi'l-Hadid, vol.6, pp.82-100; Ibn Khaldun, vol.2, part2, pp.181-182;al-Isti'ab, vol.3, pp.1366-1367; al-Isabah, vol.3, ppA72-473; al-Gharat, ath-Thaqafi, vol.1, pp.276-322; Tarikh al-khamis, vol.2, pp.238 239)

We have written before (in the foot-note to Sermon No.67) concerning the biography of Muhammad ibn Abi Bakr.

Wonderful Saying326

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The age up to which Allah accepts any excuse for a human being is sixty years.

In Arabic

. وقال علیه السلام: الْعُمْرُ الَّذِی أَعْذَرَ اللهُ فِیهِ إِلَی ابْنِ آدَمَ سِتُّونَ سَنَهً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: عمری که خدا از فرزند آدم پوزش را می پذیرد شصت سال است.

Wonderful Saying327

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He whom sin overpowers is not victorious, and he who secures victory by evil is (in fact) vanquished.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا ظَفِرَ مَنْ ظَفِرَ الْإِثْمُ بِهِ، وَالْغَالِبُ بِالشَّرِّ مَغْلُوبٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: پیروز نشد آن کس که گناه بر او چیرگی یافت، و آنکه با بدی پیروز شد شکست خورده است.

Wonderful Saying328

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Allah, the Glorified, has fixed the livelihood of the destitute in the wealth of the rich. Consequently, whenever a destitute remains hungry it is because some rich person has denied (him his share). Allah, the Sublime, will question them about it.

p: 206

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ فَرَضَ فِی أَمْوَالِ الْأَغْنِیَاءِ أَقْوَاتَ الْفُقَرَاءِ، فَمَا جَاعَ فَقِیرٌ إِلاَّ بِمَا مُتِّعَ بِهِ غَنِی، وَاللهُ تَعَالَی سَائِلُهُمْ عَنْ ذلِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همانا خدای سبحان روزی فقراء را در اموال سرمایه داران قرار داده است، پس فقیری گرسنه نمی ماند جز به کامیابی توانگران، و خداوند از آنان نسبت به گرسنگی گرسنگان خواهد پرسید.

Wonderful Saying329

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Not to be in need of putting forth an excuse is better than putting forth a true excuse. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: الْإِسْتِغْنَاءُ عَنِ الْعُذْرِ أَعَزُّ مِنَ الصِّدْقِ بِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بی نیازی از عذرخواهی، گرامی تر از عذر راستین است.

Footnote

(1). The meaning is that obligations should be so discharged that there is no occasion for putting forth excuses, because after all in making excuse there is a hint of shortcoming and humbleness, even though it may be true and correct.

Wonderful Saying330

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The least right of Allah on you is that you should not make use of His favours in committing His sins. (2)

In Arabic

. وقال علیه السلام: أَقَلُّ مَا یَلْزَمُکُمْ لله أَلاَّ تَسْتَعیِنُوا بِنِعَمِهِ عَلَی مَعَاصِیهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کمترین حق خدا بر عهده شما اینکه از نعهمتهای الهی در گناهان یاری نگیرید.

Footnote

(2). There are a few grades of denial of favours and ingratitude. The first is that a person may not be able to appreciate (the real significance of) a favour; for example, the sight of the eyes, the speech of the tongue, the hearing of the ears and the movements of the hands and feet. These are all favours bestowed by Allah but many people do not realize them to be favours, and do not entertain feelings of gratitude. The second. grade is that a person may see a favour and appreciate it but may not feel grateful for it. The third grade is that a person may oppose the Bestower of the favours. The fourth grade is that instead of using the favours granted by Him a person may use them in committing sins against Allah. This is the highest grade of denial of favours.

p: 207

Wonderful Saying331

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: When the disabled fall short in performing acts of obedience to Allah, the Glorified, it is a good opportunity given by Allah for the intelligent to perform such acts.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ جَعَلَ الطَّاعَهَ غَنِیمَهَ الْْأَکْیَاسِ (4826) عِنْدَ تَفْرِیطِ الْعَجَزَهِ (4827) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدای سبحان طاعت را غنیمت زیرکان قرار داد آنگاه که مردم ناتوان کوتاهی کنند.

Wonderful Saying332

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The sovereign is the watchman of Allah on earth.

In Arabic

وقال علیه السلام: السُّلْطَانُ وَزَعَهُ (4828) اللهِ فِی أَرْضِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: حاکم اسلامی، پاسبان خدا در زمین اوست.

Wonderful Saying333

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said describing a believer: A believer has a cheerful face, a sorrowful heart, a very broad chest (full of generosity), and a very humble heart. He hates high position and dislikes renown. His grief is long, his courage is far-reaching, his silence is much and, his time is occupied. He is grateful, enduring, buried in his thoughts, sparing in his friendship (with others), of bright demeanour and of soft temperament. He is stronger than stone but humbler than a slave.

In Arabic

وقال علیه السلام فی صفه المؤمن: الْمُؤْمِنُ بِشْرُهُ (4829) فِی وَجْهِهِ، َحُزْنُهُ فِی قَلْبِهِ، أَوْسَعُ شَیْءٍ صَدْراً، وَأَذَلُّ شَیْءٍ نَفْساً، یَکْرَهُ الرِّفْعَهَ، وَیَشْنَأُ السُّمْعَهَ، طَوِیلٌ غَمُّهُ، بَعِیدٌ هَمُّهُ، کَثِیرٌ صَمْتُهُ، مشْغولٌ وَقْتُهُ، شَکُورٌ صَبُورٌ، مغْمُورٌ (4830) بِفِکْرَتِهِ، ضَنِینٌ (4831) بِخَلَّتِهِ (4832) سَهْلُ الْخَلِیقَهِ (4833) لَیِّنُ الْعَرِیکَهِ (4834) نَفْسُهُ أَصْلَبُ مِنَ الصَّلْدِ (4835) ، وَهُوَ أَذَلُّ مِنَ الْعَبْدِ.

p: 208

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در توصیف مومن فرمود:) شادی مومن در چهره او، و اندوه وی در دلش پنهان است، سینه اش از هر چیزی فراخ تر، و نفس او از هر چیزی خوارتر است، برتری جویی را زشت، و ریاکاری را دشمن می شمارد، اندوه او طولانی، و همت او بلند است، سکوتش فراوان، و وقت او با کار گرفته است، شکرگزار و شکیبا و ژرف اندیش است، از کسی درخواست ندارد و نرم خو و فروتن است، نفس او از سنگ خارا سخت تر اما در دینداری از بنده خوارتر است.

Wonderful Saying334

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If a man happens to see the end of (his) life and his final fate, he will begin hating desires and their deception.

In Arabic

. وقال علیه السلام: لَوْ رَأَی الْعَبْدُ الْأَجَلَ وَمَسِیرَهُ لَأَبْغَضَ الْأَمَلَ وَغُرُورَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر بنده خدا اجل و پایان کارش را می دید، با آرزو و فریب آن دشمنی می ورزید.

Wonderful Saying335

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There are two sharers in the property of every person - successors and accidents.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِکُلِّ امْرِیءٍ فِی مَالِهِ شَریِکَانِ: الْوَارِثُ، وَالْحَوَادِثُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: برای هر کسی در مال او دو شریک است، وارث، و حوادث.

Wonderful Saying336

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The person who is approached with a request is free until he promises.

p: 209

In Arabic

وقال علیه السلام: الْمَسْؤُولُ حُرُّ حَتَّی یَعِدَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که چیزی از او خواسته اند تا وعده نداده آزاد است.

Wonderful Saying337

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who prays but does not exert effort is like the one who shoots without a bow-string.

In Arabic

وقال علیه السلام: الدَّاعِی بِلاَ عَمَلٍ کَالرَّامِی بِلاَ وَتَرٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دعوت کننده بی عمل، چون تیرانداز بدون کمان است.

Wonderful Saying338

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Knowledge is of two kinds - that which is absorbed and that which is just heard. The one that is heard does not give benefit unless it is absorbed.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْعِلْمُ عِلْمَانِ: مَطْبُوعٌ وَمَسْمُوعٌ (4836) وَلاَ یَنْفَعُ الْمَسْمُوعُ إِذَا لَمْ یَکُنِ الْمَطْبُوعُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: علم دو گونه است، علم فطری و علم اکتسابی، علم اکتسابی اگر هماهنگ با علم فطری نباشد سودمند نخواهد بود.

Wonderful Saying339

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Correctness of decision goes together with power. The one emerges with the other's emergence and disappears when the other disappears. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: صَوَابُ الرَّأْیِ بِالدُّوَلِ: یُقْبِلُ بِإِقْبَالِهَا (4837) وَیَذْهَبُ بِذَهَابِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: استواری رای با کسی است که قدرت دارد، با روی آوردن قدرت روی آورد، و با پشت کردن آن روی برتابد.

Footnote

(1). When anyone's star is auspicious and his luck is good, he steps automatically towards the goal in view, and his mind confronts no perplexity in determining the correct way of approach; but the person whose luck is about to ebb stumbles even in the light and his mental faculties become paralysed. Consequently, when the downfall of the Barmakids began, ten persons from among them assembled for consultation about a matter but were not able to take a decision even after long discussion. Seeing this Yahya said, "By Allah, it is a forerunner of our decline and a sign of our downfall that even ten of us have not been able to settle a matter, although while when we were in ascendancy one of us used to solve ten problems easily.

p: 210

Wonderful Saying340

In English

. Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The beauty of destitution is chastity and the beauty of riches is gratefulness.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْعَفَافُ زِینَهُ الْفَقْرِ، وَالشُّکْرُ زِینَهُ الْغِنَی.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: پاکدامنی زیور تهیدستی، و شکرگزاری زیور بی نیازی است.

Wonderful Saying341

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The day of justice will be severer on the oppressor than the day of oppression on the oppressed.

In Arabic

. وقال علیه السلام: یَوْمُ الْعَدْلِ عَلَی الظَّالِمِ أَشَدُّ مِنْ یَومِ الْجَوْرِ عَلَی الْمَظْلُومِ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: روز انتقام گرفتن از ظالمان سخت تر از ستمکاری بر مظلوم است.

Wonderful Saying342

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The biggest wealth is that one should not have an eye on what others possess.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْغِنَی الْأَکْبَرُ الْیَأْسُ عَمَّا فِی أَیْدِی النَّاسِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: برترین بی نیازی، نومیدی از آنچه در دست مردم است.

Wonderful Saying343

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Utterances are preserved and actions are to be tried. Every soul, for what it earned, is held in pledge! (Qur'an, 74:38). People are to be made deficient (as regards their bodies) and meddled with (as regards their minds) except those whom Allah protects. The questioner among them aims at confusing and the answerer creates hardship. It is possible that the man who has the best views among them will be deviated from the soundness of his thinking by pleasure or displeasure, and it is possible that a single glance may affect even the man with the 'best wisdom among them or a single expression may transform him.

p: 211

In Arabic

. وقال علیه السلام: الْأَقَاوِیلُ مَحْفُوظَهٌ، وَالْسَّرَائِرُ مَبْلُوَّهٌ (4838) وَ(کُلُّ نَفْسٍ بِمَا کَسَبَتْ رَهِینَهٌ)، وَالنَّاسُ مَنْقوُصُونَ (4839) مَدْخُولُونَ (4840) إِلاَّ مَنْ عَصَمَ الله، سَائِلُهُمْ مُتَعَنِّتٌ، وَمُجِیبُهُمْ مُتَکَلِّفٌ، یَکَادُ أَفْضَلُهُمْ رَأْیاً یَرُدُّهُ عَنْ فَضْلِ رَأْیِهِ الرِّضَی وَالسُّخْطُ، وَیَکَادُ أَصْلَبُهُمْ عُوداً (4841) تَنْکَؤُهُ (4842) اللَّحْظَهُ (4843) وَتَسْتَحِیلُهُ (4844) الْکَلِمَهُ الْوَاحِدَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: گفتارها نگهداری می شود، و نهانها آشکار، و هر کسی در گرو اعمال خویش است، و مردم گرفتار کمبودها و آفت هایند جز آن را که خدا نگهدارد، درخواست کنندگانشان مردم آزار، و پاسخگویان به زحمت و رنج دچارند، و آن کس که در اندیشه از همه برتر است با اندک خشنودی یا خشمی از رای خود باز گردد. و آنکس که از همه استوارتر است از نیم نگاهی ناراحت شود یا کلمه ای او را دگرگون سازد.

Wonderful Saying344

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' groups of people, fear Allah, for there is many a man who aspires for what he does not get, many a builder of a house who does not live in it, and many a collector of that which he shall just leave behind. Possibly he may have collected it wrongfully or by denying a right. He acquired it unlawfully and had to bear the weight of sins on account of it. Consequently, he returned (from this world) with that weight and came before Allah with sorrow and grief. Loses he both this world and (also) the hereafter; that is a loss (which is) manifest. (Qur'an, 22:11)

p: 212

In Arabic

مَعَاشِرَ النَّاسِ، اتَّقُوا اللهَ، فَکَمْ مِنْ مُؤَمِّلٍ مَا لاَ یَبْلُغُهُ، وَبَانٍ مَا لاَ یَسْکُنُهُ، وَجَامِعٍ مَا سَوْفَ یَتْرُکُهُ، وَلَعَلَّهُ مِنْ بَاطِلٍ جَمَعهُ، وَمِنْ حَقٍّ مَنَعَهُ، أَصَابَهُ حَرَاماً، وَاحْتَمَلَ بِهِ آثَاماً، فَبَاءَ بِوِزْرهِ، وَقَدِمَ عَلَی رَبِّهِ، آسِفاً لاَهِفاً، قَدْ (خَسِرَ الدُّنْیَا وَالْآخِرَهَ ذلِکَ هُوَ الْخُسْرَانُ الْمُبِینُ).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای مردم از خدا بترسید، چه بسا آرزومندی که به آرزوی خود نرسید، و سازنده ساختمانی که در ساخته خود نیارمید، و گردآورنده ای که زود آنها را رها خواهد نمود، شاید که از راه باطل گرد آورده، و یا حق دیگران را باز داشته، و با حرام به هم آمیخته که گناهش بر گردن اوست، و یا سنگینی بار گناه درگذشت، و با پشیمانی و حسرت به نزد خدا رفت که: (در دنیا و آخرت زیان کرده و این است زیانکاری آشکار)

Wonderful Saying345

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Lack of access to sins is also a kind of chastity.

In Arabic

وقال علیه السلام: مِنَ الْعِصْمَهِ تَعَذُّرُ الْمَعَاصِی.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دست نیافتن به گناه نوعی عصمت است.

Wonderful Saying346

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The dignity of your face is solid but begging dissolves it away: therefore, look carefully before whom you dissolve it.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَاءُ وَجْهِکَ جَامِدٌ یُقْطِرُهُ السُّؤَالُ، فَانْظُرْ عِنْدَ مَنْ تُقْطِرُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آبروی تو چون یخی جامد است که درخواست آن را قطره قطره بچکاند، پس بنگر که آن را نزد چه کسی فرو می ریزی؟

p: 213

Wonderful Saying347

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: To praise more than what is due is sycophancy; to do it less is either because of inability to speak or of envy.

In Arabic

وقال علیه السلام: الثَّنَاءُ بِأَکْثَرَ مِنَ الْإِسْتِحْقَاقِ مَلَقٌ (4845) وَالتَّقْصِیرُ عَنِ الْإِسْتِحْقَاقِ عِیٌّ أَوْ حَسَدٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ستودن بیش از آنچه که سزاوار است نوعی چاپلوسی، و کمتر از آن، درماندگی یا حسادت است.

Wonderful Saying348

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The most serious sin is that which the doer considers light. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: أَشدُّ الذُّنُوبِ مَا اسْتَهَانَ بِهِ صَاحِبُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سخت ترین گناه آن است که گناهکار آن را کوچک شمارد.

Footnote

(1). The result of lack of restraint and care in respect of small sins is that a man becomes rather careless in the matter of sins, and, by and by, this habit produces boldness for larger sins. Then, he begins to commit them without hesitation. Therefore, one should regard small sins as a harbinger of bigger sins, and avoid them, so that the stage for committing big sins does not come.

Wonderful Saying349

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who sees his own shortcomings abstains from looking into other's shortcomings. He who feels happy with the livelihood with which Allah provides him does not grieve over what he misses. He who draws out the sword of revolt gets killed with it. He who strives without means perishes. He who enters the depths gets drowned. He who visits places of ill-repute receives blame.

p: 214

He who speaks more commits more errors. He who commits more errors becomes shameless. He who is shameless will have less fear of Allah. He whose fear of Allah is less, his heart dies. He whose heart dies enters the Fire. He who observes the shortcomings of others and disapproves of them and then accepts them for himself is definitely a fool. Contentment is a capital that does not dwindle. He who remembers death much is satisfied with small favours in this world. He who knows that his speech is also a part of his action speaks less except where he has some purpose.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ نَظَرَ فِی عَیْبِ نَفْسِهِ اشْتَغَلَ عَنْ عَیْبِ غَیْرهِ، وَمَنْ رَضِیَ برِزْقِ اللهِ لَمْ یَحْزَنْ عَلَی مَا فَاتَهُ، وَمَنْ سَلَّ سَیْفَ الْبَغْیِ قُتِلَ بِهِ، وَمَنْ کَابَدَ الْأُمُورَ (4846) عَطِبَ (4847) وَمَنِ اقْتَحَمَ اللُّجَجَ غَرِقَ، وَمَنْ دَخَلَ مَدَاخِلَ السُّوءِ اتُّهِمَ، وَمَنْ کَثُرَ کَلاَمُهُ کَثُرَ خَطَؤُهُ، وَمَنْ کَثُرَ خَطَؤُهُ قَلَّ حَیَاؤُهُ، وَمَنْ قَلَّ حَیَاؤُهُ قَلَّ وَرَعُهُ، مَنْ قَلَّ وَرَعُهُ مَاتَ قَلْبُهُ، وَمَنْ مَاتَ قَلْبُهُ دَخَلَ النَّارَ، وَمَنْ نَظَرَ فِی عُیُوبِ النَّاسِ فَأَنْکَرَهَا ثُمَّ رَضِیَهَا لِنَفْسِهِ فذَاک الْأَحْمَقُ بِعَیْنِهِ. وَالْقَنَاعَهُ مَالٌ لاَ یَنْفَدُ، وَمَنْ أَکْثَرَ مِنْ ذِکْرِ الْمَوْتِ رَضِیَ مِنَ الدُّنْیَا بِالْیَسیرِ، مَنْ عَلِمَ أَنَّ کَلاَمَهُ مِنْ عَمَلِهِ قَلَّ کَلاَمُهُ إِلاَّ فِیَما یَعْنیِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آن کس که در عیب خود بنگرد از عیب جویی دیگران باز ماند، و کسی که به روزی خدا خشنود باشد بر آنچه از دست رود، اندوهگین نباشد، و کسی که شمشیر ستم برکشد با آن کشته خواهد شد، و آن کس که در کارها خود را به رنج انداخت خود را هلاک ساخت، و هرکس خود را در گردابهای بلا افکند غرق خواهد شد، و هر کس که به جاهای بدنام قدم گذاشت متهم گردید. و کسی که سخن زیاد می گوید زیاد هم اشتباه دارد، و هر کس که بسیار اشتباه کرد، شرم و حیاء او اندک است، و آنکه شرم او اندک، پرهیزکاری او نیز اندک خواهد بود، و کسی که پرهیزکاری او اندک است دلش مرده، و آنکه دلش مرده باشد در آتش جهنم سقوط خواهد کرد. و آن کس که زشتیهای مردم را بنگرد، و آن را زشت بشمارد سپس همان زشتیها را مرتکب شود، پس او احمق واقعی است. قناعت مالی است که پایان نیابد، و آن کس که فراوان به یاد مرگ باشد در دنیا به اندک چیزی خشنود است، و هرکس بداند که گفتار او نیز از اعمال او به حساب آید جز به ضرورت سخن نگوید.

p: 215

Wonderful Saying350

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The oppressor among the people has three signs: he oppresses his superior by disobeying him, and his junior by imposing his authority and he supports other oppressors.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِلظَّالِمِ مِنَ الرِّجَالِ ثَلاَثُ عَلاَمَاتٍ: یَظْلِمُ مَنْ فَوْقَهُ بِالْمَعْصِیَهِ، َ مَنْ دُونَهُ بِالْغَلَبَهِ (4848) وَ یُظَاهِرُ (4849) الْقَوْمَ الظَّلَمَهَ (4850) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مردم ستمکار را سه نشان است، با سرکشی به مافوق خود ستم روا دارد، و به زیردستان خود با زور و چیرگی ستم می کند، و ستمکاران را یاری می دهد.

Wonderful Saying351

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: At the extremity of hardship comes relief, and at the tightening of the chains of tribulation comes ease.

In Arabic

وقال علیه السلام: عِنْدَ تَنَاهِی الشِّدَّهِ تَکُونُ الْفَرْجَهُ، وَعِنْدَ تَضَایُقِ حَلَقِ الْبَلاَءِ یَکُونُ الرَّخَاءُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چون سختی ها به نهایت رسد، گشایش پدید آید، و آن هنگام که حلقه های بلا تنگ گردد آسایش فرا خواهد رسید.

Wonderful Saying352

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to one of his companions: Do not devote much of your activity to your wife and your children, because if your wife and children are lovers of Allah then He will not leave His lovers uncared for, and if they be enemies of Allah then why should you worry and keep yourself busy about the enemies of Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام لبعض أصحابه: لاَ تَجْعَلَنَّ أَکْثَرَ شُغُلِکَ بِأَهْلِکَ وَوَلَدِکَ: فَإِنْ یَکُنْ أَهْلُکَ وَوَلَدُکَ أَوْلِیَاءَ اللهِ، فَإِنَّ اللهَ لاَ یُضِیعُ أَوْلِیَاءَهُ، وَإِنْ یَکُونُوا أَعْدَاءَ اللهِ، فَمَا هَمُّکَ وَشُغُلُکَ بأَعْدَاءِ اللهِ؟!

p: 216

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به برخی از یاران خود فرمود:) بیشترین اوقات زندگی را به زن و فرزندت اختصاص مده، زیرا اگر زن و فرزندت از دوستان خدا باشند خدا آنها را تباه نخواهد کرد، و اگر دشمنان خدایند، چرا غم دشمنان خدا را می خوری؟

Wonderful Saying353

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The greatest defect is to regard that defect (in others) which is present in yourself. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: أَکْبَرُ الْعَیْبِ أَنْ تَعِیبَ مَا فِیکَ مِثْلُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بزرگترین عیب آنکه چیزی را در خودداری بر دیگران عیب بشماری.

Footnote

(1). What worse defect can there be than that a man should criticise those defects in others which exist in himself. The requirement of justice is that before casting one's eye on the defects of others one should look at his own defects and realize that a defect is a defect whether it be in others or in oneself.

A Persian couplet Bays:

Looking at other's defects is neither property nor manliness. Better look at your own self since you are full of defects.

Wonderful Saying354

In English

Someone congratulated another person in the presence of Amir al-mu'minin, peace be upon him, on the birth of a son saying: Congratulations for getting a rider of horses. Then Amir al-mu'minin said: Do not say so; but say: You have occasion to be grateful to Allah, the Giver, and be blessed with what you have been given. May he attain full life and may you be blessed with his devotion.

p: 217

In Arabic

وهنَّأَ بحضرته رجل رجلاً بغلام ولد له فقال له: لِیَهْنِئْکَ الْفَارسُ. فقال علیه السلام : لاَ تَقُلْ ذلِکَ، وَلکِنْ قُلْ: شَکَرْتَ الْوَاهِبَ، وَبُورِکَ لَکَ فِی الْمَوْهُوبِ، وَبَلَغَ أَشُدَّهُ، وَرُزِقْتَ بِرَّهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در حضور امام، شخصی با این عبارت، تولد نوزادی را تبریک گفت: قدم دلاوری که سوار مبارک باد.) چنین مگو! بلکه بگو: خدای بخشنده را شکرگزار باش، و نوزاد بخشیده بر تو مبارک، امید که بزرگ شود و از نیکوکاریش بهره مند گردی.

Wonderful Saying355

In English

One of the officers of Amir al-mu'minin, peace be upon him, built a stately house, about which Amir al-mu'minin said: This i, silver coins showing forth their faces. Certainly, this house speaks of your riches.

In Arabic

وبنی رجل من عمّاله بناءً فخماً (4851) فقال علیه السلام: أَطْلَعَتِ الْوَرِقُ (4852) رُؤُوسَهَا! إِنَّ الْبِنَاءَ لَیَصِفُ لَکَ الْغِنَی.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (وقتی یکی از کارگزاران امام خانه شکوهمند ساخت به او فرمود) سکه های طلا و نقره سر برآورده خود را آشکار ساختند، همانا ساختمان بی نیازی تو را می رساند.

Wonderful Saying356

In English

It was said to Amir al-mu'minin, peace be upon him: If a man is left in his house and the door is closed, from where will his livelihood reach him. And he replied: From whatever way his death reaches him. (1)

In Arabic

وقیل له علیه السلام: لو سُدَّ علی رجلٍ بَابُ بیته، وتُرِکَ فیه، من أَین کان یأتیه رزقُه؟ فقال علیه السلام: مِنْ حَیْثُ کَانَ یَأْتِیهِ أَجَلُهُ.

p: 218

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام پرسیدند اگر در خانه مردی را به رویش بندند، روزی او از کجا خواهد آمد؟ فرمود) از آن جایی که مرگ او می آید.

Footnote

(1). If Allah considers it appropriate to keep a man living while he is confined to a closed house, then He is certainly powerful enough to provide the means of living to him, and just as a closed door cannot prevent death in the same way it cannot prevent the entry of livelihood, because the Might of Allah, the Almighty is equally capable of either.

The meaning is that a man should be content in the matter of livelihood because whatever is destined for him will in any case reach him wherever he may be.

A Persian couplet says:

Livelihood like death will reach a man even if the door be closed, but greed keeps people (unnecessarily) anxious.

Wonderful Saying357

In English

Condoling with people among whom one had died, Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: This thing has not started with you nor does it end with you. This fellow of yours was used to journeying and therefore it is better to think himstill to be journeying. Either he will rejoin you or else you will rejoin him.

In Arabic

وعَزّی قوماً عن میّتٍ فقال علیه السلام: إِنَّ هذَا الْأَمْرَ (4853) لَیْسَ بِکُمْ بَدَأَ، وَلاَ إِلَیْکُمُ انْتَهَی، وَقَدْ کَانَ صَاحِبُکُمْ هذَا یُسَافِرُ، فَعُدُّوهُ فِی بَعْضِ أَسْفَارِهِ، فَإِنْ قَدِمَ عَلَیْکُمْ وَإِلاَّ قَدِمْتُمْ عَلَیْهِ.

p: 219

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (مردی را در مرگ یکی از خویشاندانش تسلیت گفت) مردن از شما آغازنشده، و به شما نیز پایان نخواهد یافت، این دوست شما به سفر می رفت، اکنون پندارید که به یکی از سفرها رفته، اگر او بازنگردد شما به سوی او خواهید رفت.

Wonderful Saying358

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' people, let Allah see you fearing at the time of happiness just as you fear Him at the time of distress. Certainly, he who is given ease (of life) and does not consider it as a means of slow approach towards tribulation (wrongly), considers himself safe against what is to be feared while he who is afflicted with straitened circumstances but does not perceive them to be a trial loses the coveted reward.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَیُّهَا النَّاسُ، لِیَرَکُمُ اللهُ مِنَ النِّعْمَهِ وَجِلِینَ (4854) کَمَا یَرَاکُمْ مِنَ النِّقْمَهِ فَرِقِینَ (4855) إِنَّهُ مَنْ وُسِّعَ عَلَیْهِ فِی ذَاتِ یَدِهِ فَلَمْ یَرَ ذلِکَ اسْتِدْرَاجاً فَقَدْ أَمِنَ مَخُوفاً، وَمَنْ ضُیِّقَ عَلَیْهِ فِی ذَاتِ یَدِهِ فَلَمْ یَرَ ذلِکَ اخْتِبَاراً (4856) فَقَدْ ضَیَّعَ مَأْمُولاً (4857) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای مردم، باید خدا شما را به هنگام نعمت همانند هنگامه کیفر، ترسان بنگرد، زیرا کسی که رفاه و گشایش را زمینه گرفتار شدن خویش نداند، پس خود را از حوادث ترسناک ایمن می پندارد و آن کس که تنگدستی را آزمایش الهی نداند پاداش امیدبخش را از دست خواهد داد.

Wonderful Saying359

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' slaves of desires, cut them short because he who leans on the world gets nothing out of it except the pain of hardships. O' people, take upon yourselves your own training and turn away from the dictates of your natural inclinations.

p: 220

In Arabic

وقال علیه السلام: یَا أَسْرَی الرَّغْبَهِ (4858) أَقْصِرُوا (4859) فَإِنَّ الْمُعَرِّجَ (4860) عَلَی الدُّنْیَا لاَ یَروُعُهُ (4861) مِنْهَا إِلاَّ صَرِیفُ (4862) أَنْیَابِ الْحِدْثَانِ (4863) أَیُّهَا النَّاسُ، تَوَلَّوا (4864) مِنْ أَنْفُسِکُمْ تَأْدِیبَهَا، وَاعْدِلُوا بِهَا عَنْ ضَرَاوَهِ (4865) عَادَاتِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای اسیران آرزوها، بس کنید! زیرا صاحبان مقامات دنیا را تنها دندان حوادث روزگار به هراس افکند، ای مردم کار تربیت خود را خود بر عهده گیرید، و نفس را از عادتهایی که به آن حرص دارد باز گردانید.

Wonderful Saying360

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not regard an expression uttered by any person as evil if you can find it capable of bearing some good.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ تَظُنَّنَّ بِکَلِمَهٍ خَرَجَتْ مِنْ أَحَدٍ سَوءاً، وَأَنْتَ تَجِدُ لَهَا فِی الْخَیْرِ مُحْتَمَلاً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرگز سخنی را که از کسی خارج شد با گمان بد مگیر که برای آن برداشت نیکویی می توان داشت.

Wonderful Saying361

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If you have a need from Allah, the Glorified, then begin by seeking Allah's blessing on His Messenger, may Allah bless him and his descendants, then ask your need, because Allah is too generous to accept one (seeking His blessing on His Messenger) of the two requests made to Him and deny the other.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِذَا کَانَتْ لَکَ إِلَی اللهِ سُبْحَانَهُ حَاجَهٌ فَابْدَأْ بِمَسْأَلَهِ الصَّلاَهِ عَلَی رَسُولِهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، ثُمَّ سَلْ حَاجَتَکَ، فَإِنَّ اللهَ أَکْرَمُ مِنْ أَنْ یُسْأَلَ حَاجَتَیْنِ (4866) فَیَقْضِیَ إِحْدَاهُمَا وَیَمْنَعَ الْأَُخْرَی.

p: 221

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرگاه از خدای سبحان درخواستی داری، ابتدا بر پیامبر اسلام (ص) درود بفرست، سپس حاجت خود را بخواه، زیرا خدا بزرگوارتر از آن است که از دو حاجت درخواست شده، یکی را برآورد و دیگری را باز دارد.

Wonderful Saying362

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: He who is jealous of his esteem should keep from quarrelling.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ ضَنَّ (4867) بِعِرْضِهِ فَلْیَدَعِ الْمِرَاءَ (4868) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرکس که از آبروی خود بیمناک است از جدال بپرهیزد.

Wonderful Saying363

In English

Amir a1-mu'minin, peace be upon him, said: To make haste before the proper time or to delay after a proper opportunity, in either case is folly.

In Arabic

وقال علیه السلام: مِنَ الْخُرْقِ (4869) الْمُعَاجَلَهُ قَبْلَ الْإِمْکَانِ، وَالْإَِناهُ (4870) بَعْدَ الْفُرْصَهِ (4871) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از بیخردی است، شتاب پیش از توانایی بر کار، و سستی پس از به دست آوردن فرصت.

Wonderful Saying364

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not ask about things which may not happen because you have enough to worry about with what happens.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَتَسْأَلْ عَمَّا لاَ یَکُونُ، فَفِی الَّذِی قَدْ کَانَ لَکَ شُغُلٌ (4872) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از آنچه پدید نیامد نپرس، که آنچه پدید آمده برای سرگرمی تو کافی است.

Wonderful Saying365

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Imagination is a clear mirror, and the taking of lessons (from things around) provides warning and counsel. It is enough for improving yourself that you should avoid what you consider bad in others.

p: 222

In Arabic

وقال علیه السلام: الْفِکْرُ مرْآهٌ صَافِیَهٌ، وَالْإِعْتِبَارُ (4873) مُنْذِرٌ (4874) نَاصِحٌ، وَکَفی أَدَباً لِنَفْسِکَ تَجَنُّبُکَ (4875) مَا کَرِهْتَهُ لِغَیْرِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اندیشه آیینه ای شفاف، و عبرت از حوادث بیم دهنده ای خیراندیش است، و تو را در ادب کردن نفس همان بس که از آنچه انجام دادنش را برای دیگران نمی پسندی بپرهیزی.

Wonderful Saying366

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Knowledge is associated with action. Therefore, he who knows should act, because knowledge calls for action; if there is a response well and good, otherwise it (i.e., knowledge) departs from him.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْعِلْمُ مَقْرُونٌ بِالْعَمَلِ فَمَنْ عَلِمَ عَمِلَ، وَالْعِلْمُ یَهْتِفُ ِالْعَمَلِ (4876) فَإِنْ أَجَابَهُ وَإِلاَّ ارْتَحَلَ عَنْهُ .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: علم و عمل پیوندی نزدیک دارند، و کسی که دانست باید به آن عمل کند، چرا که علم، عمل را فرا خواند، اگر پاسخش داد می ماند وگرنه کوچ می کند.

Wonderful Saying367

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: O' people, the wealth of this world is broken orts that brings an epidemic; therefore keep off this grazing land, leaving it is a greater favour than peacefully staying in it, and its part enough for subsistence is more blissful than its riches. Destitution has been ordained for those who are rich here, while comfort has been destined for those who keep away from it. If a person is attracted by its dazzle, it blinds both his eyes; and if a person acquires eagerness towards it, then it fills his heart with griefs which keep alternating in the black part of his heart, some grief worrying him and another giving him pain. This goes on till the suffocation of death overtakes him. He is flung in the open while both the shrines of his heart are severed. It is easy for Allah to cause him to die and for his comrades to put him in the grave.

p: 223

The believer sees the world with eyes that derive instruction, and takes from it food enough for his barest needs. He hears in it with ears of hatred and enmity. If it is said (about someone) that he has become rich, it is also said that he has turned destitute; and if pleasure is felt on one's living, grief is felt over his death. This is the position, although the day has not yet approached when they will be disheartened.

In Arabic

وقال علیه السلام: یَا أیُّها النَّاسُ، مَتَاعُ الدُّنْیَا حُطَامٌ (4877) مُوبِیءٌ (4878) فَتَجَنَّبُوا مَرْعَاهُ (4879) ! قُلْعَتُهَا (4880) أَحْظَی (4881) مِنْ طُمَأْنِینَتِهَا (4882) وَبُلْغَتُهَا (4883) أَزْکَی (4884) مِنَ ثَرْوَتِهَا، حُکِمَ عَلَی مُکْثِرٍ مِنْهَا بِالْفَاقَهِ (4885) وَأُعیِنَ مَنْ غَنِیَ عَنْهَا (4886) بِالرَّاحَهِ. مَنْ رَاقَهُ (4887) زِبْرِجُهَا (4888) أَعْقَبَتْ (4889) نَاظِرَیْهِ کَمَهاً (4890) وَمَنِ اسْتَشْعَرَا لشَّغَفَ (4891) بِهَا مَلاَََتْ ضَمِیرَهُ أَشْجاناً (4892) لَهُنَّ رَقْصٌ (4893) عَلی سُوَیْدَاءِ قَلْبِهِ (4894) هَمٌّ یَشْغَلُهُ، وَغَمٌّ یَحْزُنُهُ، کَذلِکَ حَتَّی یُؤْخَذَ بِکَظَمِهِ (4895) فَیُلْقَی (4896) بِالْفَضاءِ، مُنْقَطِعاً أَبْهَرَاهُ (4897) ، هَیِّناً عَلی اللهِ فَناؤُهُ، وَعَلَی الْإِخْوَانِ إِلْقَاؤهُ (4898) وَإِنَّمَا یَنْظُرُ الْمُؤْمِنُ إِلَی الدُّنْیَا بَعَیْنِ الْإِعْتِبَارِ (4899) وَیَقْتاتُ مِنْهَا (4900) بِبَطْنِ الْأِضْطِرَارِ (4901) وَیَسْمَعُ فِیهَا بِأُذُنِ الْمَقْتِ (4902) وَالْإِبْغَاضِ، إِنْ قِیلَ أَثْری (4903) قِیلَ أَکْدَی (4904) ! وَإِنْ فُرِحَ لَهُ بِالْبَقَاءِ حُزِنَ لَهُ بِالْفَنَاءِ! هذَا وَلَمْ یَأْتِهِمْ ( یَوْمٌ فِیهِ یُبْلِسُونَ ) (4905) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای مردم، کالای دنیای حرام چون برگهای خشکیده وباخیز است، پس از چراگاه آن دوری کنید، که دل کندن از آن لذت بخش تر از اطمینان داشتن به آن است، و به قدر ضرورت از دنیا برداشتن بهتر از جمع آوری سرمایه فراوان است آن کس که از دنیا زیاد برداشت به درویشی محکوم است و آن کس که خود را بی نیاز دانست در آسایش است. و آن کس که زیور دنیا دیدگانش را خیره سازد دچار کوردلی گردد، و آن کس که به دنیای حرام عشق ورزید، درونش پر از اندوه شد، و غم و اندوهها در خانه دلش رقصهای ویژه دارند، که از سویی سرگرمش سازند، و از سویی دیگر رهایش نمایند، تا آنجا که گلویش را گرفته در گوشه ای بمیرد، رگهای حیات او قطع شده، و نابود ساختن او بر خدا آسان، و به گور انداختن او به دست دوستان است. اما مومن با چشم عبرت به دنیا می نگرد، و از دنیا به اندازه ضرورت برمی دارد، و سخن دنیا را از روی دشمنی می شنود، دنیایی که تا گویند سرمایه دار شد، گویند تهیدست گردید، و تا در زندگی شاد می شوند، با مرگ غمگین می گردند، و این اندوه چیزی نیست که روز پریشانی و نومیدی هنوز نیامده است.

p: 224

Wonderful Saying368

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Allah, the Glorified, has laid down reward for obedience to Him and punishment for committing sins against Him in order to save men from His chastisement and to drive them towards Paradise.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ اللهَ سُبْحَانَهُ وَضَعَ الثَّوَابَ عَلَی طَاعَتِهِ، وَالْعِقَابَ عَلَی مَعْصِیَتِهِ، ذِیَادَهً (4906) لِعِبَادِهِ عَنْ نِقْمَتِهِ، وَحِیَاشَهً (4907) لَهُمْ إلَی جَنِّتِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همانا خداوند پاداش را بر اطاعت، و کیفر را بر نافرمانی قرار داد، تا بندگان را از عذابش برهاند، و به سوی بهشت کشاند.

Wonderful Saying369

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A time will come when nothing will remain of the Qur'an except its writing, and nothing of Islam except its name. The mosques in those days will be busy with regards to construction but desolate with regard to guidance. Those staying in them and those visiting them will be the worst of all on earth. From them mischief will spring up and towards them all wrong will turn. If anyone isolates himself from it (mischief) they will fling him back to it and if anyone steps back from it they will push him towards it. Says Allah, the Glorified, (in hadith qudsi -- i.e., the tradition in which Allah- Himself speaks): I swear by Myself that I shall send upon them an evil wherein the endurer would be bewildered, and He would do so. We seek Allah's pardon from stumbling through neglect.

In Arabic

p: 225

وقال علیه السلام: یَأْتِی عَلَی النَّاسِ زَمَانٌ لاَ یَبْقی فِیهِمْ مِنَ الْقُرآنِ إِلاَّ رَسْمُهُ، وَمِنَ الْإِِسْلاَمِ إِلاَّ اسْمُهُ، مَسَاجِدُهُمْ یَوْمَئِذٍ عَامِرَهٌ مِنَ البُنَی، خَرَابٌ مِنَ الْهُدَی، سُکَّانُهَا وَعُمَّارُهَا شَرُّ أَهْلِ الْأَرْضِ، مِنْهُمْ تَخْرُجُ الْفِتْنَهُ، وَإِلَیْهِمْ تَأوِی الْخَطِیئَهُ، یَرُدُّونَ مَنْ شَذَّ عَنْهَا فِیهَا،

وَیَسُوقوُنَ مَن تأَخَّرَ عَنْهَا إِلَیْهَا، یَقُولُ اللهُ: فَبِی حَلَفْتُ لَأََبْعَثَنَّ عَلَی أُولَئِکَ فِتْنَهً تُتْرُک الْحَلِیمَ فِیهَا حَیْرَانَ، وَقَدْ فَعَلَ، وَنَحْنُ نَسْتَقِیلُ اللهَ عَثْرَهَ الْغَفْلَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: روزگاری بر مردم خواهد آمد که از قرآن جز نشانی، و از اسلام جز نامی، باقی نخواهد ماند، مسجدهای آنان در آن روزگار آبادان، اما از هدایت ویران است. مسجدنشینان و سازندگان بناهای شکوهمند مساجد، بدترین مردم زمین می باشند، که کانون هر فتنه، و جایگاه هر گونه خطاکاری اند، هر کس از فتنه برکنار است او را به فتنه باز گردانند، و هر کس که از فتنه عقب مانده او را به فتنه ها کشانند، که خدای بزرگ فرماید: (به خودم سوگند، بر آنان فتنه ای بگمارم که انسان شکیبا در آن سرگردان ماند.) و چنین کرده است، و ما از خدا می خواهیم که از لغزش غفلت ها درگذرد.

Wonderful Saying370

In English

It is related that it was seldom that Amir al-mu'minin, peace be upon him, ascended the pulpit and did not utter the following before his sermon: O' people, fear Ahab for man has not been created for naught so that he may waste himself, nor has he been left uncared for so that he may commit nonsensical acts. This world which appears beautiful to him cannot be the replacement of the next world which appears bad in his eyes, nor is the vain person who is successful in this world through his high courage like him who is successful in the next world eyen to a small extent.

p: 226

In Arabic

. وروی أنه علیه السلام قلما اعتدل به المنبر إِلاّ قال أَمام خطبته: أَیُّهَا النَّاسُ، اتَّقُوا اللهَ، فَمَا خُلِقَ امْرءٌ عَبَثاً فَیَلْهُوَ (4908) وَلاَ تُرِکَ سُدیً فَیَلْغُوَ (4909) وَمَا دُنْیَاهُ الَّتی تَحَسَّنَتْ لَهُ بِخَلَفٍ (4910) مِنَ الْآخِرَهِ الَّتی قَبَّحَها سُوءُ النَّظَرِ عِنْدَهُ، وَمَا الْمَغْرُورُ الَّذِی ظَفِرَ مِنَ الدُّنْیَا بأَعْلَی هِمَّتِهِ کَالْآخِرَ الَّذِی ظَفِرَ مِنَ کَالْآخِرهَِ بِأَدْنَی سُهْمَتِهِ (4911) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (نقل کردند که امام (ع) کمتر بر منبری می نشست که پیش از سخن این عبارت را نگوید) ای مردم! از خدا بترسید، هیچ کس بیهوده آفریده نشده تا به بازی پردازد، و او را به حال خود وانگذاشته اند تا خود را سرگرم کارهای بی ارزش نماید، و دنیایی که در دیده ها زیباست، جایگزین آخرتی نشود که آن را زشت می انگارند، و مغروری که در دنیا به بالاترین مقام رسیده، چون کسی نیست که در آخرت به کمترین نصیبی رسیده است.

Wonderful Saying371

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is no distinction higher than Islam; no honour more honourable than fear of Allah; no asylum better than self restraint; no intercessor more effective than repentance; no treasure more precious than contentment; and no wealth is a bigger remover of destitution than being satisfied with mere sustenance. He who confines himself to what is just enough for maintenance achieves comfort and prepares abode in ease. Desire is the key of grief and the conveyance of distress. Greed, vanity and jealousy are incentives to falling into sins and mischief-mongering is the collection of all bad habits.

p: 227

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ شَرَفَ أَعْلَی مِنَ الْإِسْلاَمِ، وَلاَ عِزَّ أَعَزُّ مِنَ التَّقْوَی، وَلاَ مَعْقِلَ أَحْصَنَ مِنَ الْوَرَعِ،لاَ شَفِیعَ أَنْجَحُ مِنَ التّوْبَهِ، وَلاَ کَنْزَ أَغْنَی مِنَ الْقَنَاعَهِ، وَلاَ مَالَ أَذْهَبُ لِلْفَاقَهِ مَنَ الرِّضَی بِالْقُوتِ، وَمَنِ اقْتَصَرَ عَلَی بُلْغَهِ الْکَفَافِ فَقَدِ انْتَظَم (4912) الرَّاحَهَ وَتَبَوَّأَ (4913) خَفْضَ الدَّعَهِ (4914) . وَالرَّغْبَهُ (4915) مِفْتَاحُ النَّصَبِ (4916) ، وَمَطِیَّهُ (4917) التَّعَبِ، وَالْحِرْصُ وَالْکِبْرُ وَالْحَسَدُ دَوَاعٍ إِلَی التَّقَحُّمِ فِی الذُّنُوبِ، وَالشَّرُّ جَامِعُ مَسَاوِیءِ الْعُیُوبِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هیچ شرافتی برتر از اسلام، و هیچ عزتی گرامی تر از تقوا، و هیچ سنگری نیکوتر از پارسایی، و هیچ شفاعت کننده ای کارسازتر از توبه، و هیچ گنجی بی نیازکننده تر از قناعت، و هیچ مالی در فقرزدایی، از بین برنده تر از رضایت دادن به روزی نیست. و کسی که به اندازه کفایت زندگی از دنیا بردارد به آسایش دست یابد، و آسوده خاطر گردد، در حالی که دنیاپرستی کلید دشواری، و مرکب رنج و گرفتاری است، و حرص ورزی و خود بزرگ بینی و حسادت، عامل بی پروایی در گناهان است، و بدی جامع تمام عیبها است.

Wonderful Saying372

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to Jabir ibn 'Abdullah al-Ansari': O' Jabir, the mainstay of religion and the world are four persons: The scholar who acts on his knowledge; the ignorant who does not feel ashamed of learning; the generous who is not niggardly in his favours; and the destitute who does not sell his next life for his worldly benefits. Consequently, when the scholar wastes his knowledge, the ignorant feels shame in learning; and when the generous is niggardly with his favours, the destitute sells his next life for the worldly benefits.

p: 228

O' Jabir, if favours of Allah abound on a person the people's needs towards him also abound. Therefore, he who fulfils for Allah all that is obligatory on him in this regard will preserve them (Allah's favours) in continuance and perpetuity, while he who does not fulfil those obligations will expose them to decay and destruction.

In Arabic

وقال علیه السلام لجابر بن عبدالله الْأَنصاری: یَا جَابِرُ، قِوَامُ الدِّینِ وَ الدُّنْیَا بِأَرْبَعَهٍ: عَالِمٍ مُسْتَعْمِلٍ عِلْمَهُ، وَجَاهِلٍ لاَ یَسْتَنْکِفُ أَنْ یَتَعَلَّمَ، وَجَوَادٍ لاَ یَبْخَلُ بِمَعْرُوفِهِ، وَفَقِیرٍ لاَ یَبِیعُ آخِرَتَهُ بِدُنْیَاهُ؛ فَإِذَا ضَیَّعَ الْعَالِمُ عِلْمَهُ اسْتَنْکَفَ (4918) الْجَاهِلُ أَنْ یَتَعَلَّمَ، وَإِذَا بَخِلَ الْغَنِیُّ بِمَعْرُوفِهِ بَاعَ الْفَقِیرُ آخِرَتَهُ بِدُنْیَاهُ.

یَا جَابِرُ، مَنْ کَثُرَتْ نِعَمُ اللهِ عَلَیْهِ کَثُرَتْ حَوَائِجُ النَّاسِ إِلَیْهِ، فَمَنْ قَامَ لله فِیهَا بِمَا یَجِبُ عَرَّضَهَا (4919) لِلدَّوَامِ وَالْبَقَاءِ، وَمَنْ لَمْ یَقُمْ فِیهَا بمَا یَجِبُ عَرَّضَهَا لِلزَّوَالِ وَالْفَنَاءِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به جابر بن عبدالله انصاری فرمود:) ای جابر! استواری دنیا به چهار چیز است، عالمی که به علم خود عمل کند، و جاهلی که از آموختن سر باز نزند، و بخشنده ای که در بخشش بخل نورزد، و فقیری که آخرت خود را به دنیا نفروشد، پس هرگاه عالم علم خود را تباه کند، نادان به آموختن روی نیاورد، هرگاه بی نیاز در بخشش بخل ورزد، تهیدست آخرت خویش را به دنیا فروشد. ای جابر! کسی که نعمتهای فراوان خدا به او روی آورد، نیازهای فراوان مردم نیز به او روی آورد، پس اگر صاحب نعمتی حقوق واجب الهی را بپردازد، خداوند نعمتها را بر او جاودانه سازد. و آن کس که حقوق واجب الهی در نعمتها را نپردازد، خداوند آن را به زوال و نابودی کشاند.

p: 229

Wonderful Saying373

In English

Ibn Jarir at-Tabari has, in his history (vol.2, p.1086; also Ibn al-Athir in his history, vol.4, p.478), related from 'Abd ar-Rahman ibn Abi Layla, al-faqih (the theologian), who was one of those who had risen with ('Abd' ar-Rahman ibn Muhammad) Ibn al-Ash'ath to fight al-Hajjaj (ibn Yusuf ath-Thaqafi), that he (Ibn Abi Layla) was exhorting people to jihad by recalling: On the occasion of encounter with the people of Syria I heard Amir al-mu'minin, may Allah exalt his degree of rank among the righteous and may He reward him the reward of martyrs and men of truth, saying:

O' believers, whoever observes excesses being committed and people being called towards evil and disapproves it with his heart is safe and free from responsibility for it, and whoever disapproves of it with his tongue would be rewarded and he is in a higher position than the former 'but whoever disapproves it with his sword in order that the word of Allah may remain superior and the word of the oppressors may remain inferior, catches hold of the path of guidance and stands on the right way, while his heart is lighted with conviction.

In Arabic

وروی ابن جریر الطبری فی تاریخه عن عبدالرحمن بن أبی لیلی الفقیه. وکان ممن خرج لقتال الحجاج مع ابن الاَشعث. أنه قال فیما کان یحضُّ به الناسَ علی الجهاد: إنی سمعتُ علیاً علیه السلام یقول یوم لقینا اهل الشام :أَیُّهَا الْمُؤْمِنُونَ، إِنَّهُ مَنْ رَأَی عُدْوَاناً یُعْمَلُ بِهِ وَمُنْکَراً یُدْعَی إِلَیْهِ، فَأَنْکَرَهُ بِقَلْبِهِ فَقَدْ سَلِمَ وَبَرِیءَ (4920) وَمَنْ أَنْکَرَهُ بِلِسَانِهِ فَقَدْ أُجِرَ وَهُوَ أَفْضَلُ مِنْ صَاحِبِهِ، وَمَنْ أَنْکرَهُ بِالسَّیْفِ لِتَکُونَ (کَلِمَهُ اللهِ هِیَ الْعُلْیَا) وَکَلِمَهُ الظَّالِمِینَ السُّفْلَی، فَذلِکَ الَّذِی أَصَابَ سَبیلَ الْهُدَی، وَقَامَ عَلَی الطَّریق، وَنَوَّرَ فِی قَلْبِهِ الْیَقِینُ.

p: 230

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (ابن جریر طبری در تاریخ خود از عبدالرحمان بن ابی لیلی فقیه نقل کرد، که برای مبارزه با حجاج به کمک ابن اشعث برخاست، برای تشویق مردم گفت من از علی (ع) (که خداوند درجاتش را در میان صالحان بالا برد، و ثواب شهیدان و صدیقان به او عطا فرماید) در حالی که با شامیان روبرو شدیم شنیدم که فرمود:) ای مومنان! هرکس تجاوزی را بنگرد، و شاهد دعوت به منکری باشد، و در دل آن را انکار کند خود را از آلودگی سالم داشته است، و هرکس با زبان آن را انکار کند پاداش داده خواهد شد، و از اولی برتر است، و آن کس که با شمشیر به انکار برخیزد تا کلام خدا بلند و گفتار ستمگران پست گردد، او راه رستگاری را یافت و نور یقین در دلش تابید.

Wonderful Saying374

In English

Another saying in the same strain runs as follows: So, among them (the Muslim community) there is he who disapproves evil with his hand, tongue and heart. This man has perfectly attained the virtuous habits. And among them there is he who disapproves evil with his tongue and heart but not with his hand. This man has attained only two virtuous habits but lacks one. And among them there is the third one who disapproves evil with his heart but not with his tongue and hand. This is the one who lacks the two better qualities out of three and holds only one. Then, among them there is also he who does not disapprove evil either with his tongue, heart or hand. He is just a dead man among the living.

p: 231

All the virtuous deeds including war in the way of Allah as compared to the persuasion for good and dissuasion from evil are just like spitting in the deep ocean. The persuasion for good and dissuasion from evil do not bring death nearer nor do they lessen the livelihood. And better than all this is to utter a just expression before the tyrannical ruler.

In Arabic

و فی کلام آخر له یجری هذا المجری: فَمِنْهُمُ الْمُنْکِرُ للْمُنْکَرِ بیَدِهِ وَلِسَانِهِ وَقَلْبِهِ فَذَلِکَ الْمُسْتَکْمِلُ لِخِصَالِ الْخَیْرِ، وَمِنْهُمُ الْمُنْکِرُ بِلِسَانِهِ وَقَلْبهِ وَالتَّارِکُ بِیَدِهِ فَذلِکَ مُتَمَسِّکٌ بِخَصْلَتیَنِ مِنْ خِصَالِ الْخَیْرِ وَمُضَیِّعٌ خَصْلَهً، وَمِنْهُمُ الْمُنْکِرُ بِقَلْبِهِ وَالتَّارِکُ بیَدِهِ وَلِسَانِهِ فَذلِکَ الَّذِی ضَیَّعَ أَشْرَفَ الْخَصْلَتَیْنِ (4921) مِنَ الثَّلاَثِ وَتَمَسَّکَ بوَاحِدَهٍ، وَمِنْهُمْ تَارِکٌ لْإِِنْکَارِ الْمُنکَرِ بِلِسَانِهِ وَقَلْبِهِ وَیَدِهِ فَذلِکَ مَیِّتُ الْأَحْیَاءِ. وَمَا أَعْمَالُ الْبِرِّ کُلُّهَا وَالْجِهَادُ فِی سَبِیلِ اللهِ، عِنْدَ الْأَمْرِ بالْمَعْرُوفِ وَالنَّهْیِ عَنِ الْمُنکَرِ، إِلاَّ کَنَفْثَهٍ (4922) فِی بَحْرٍ لُجِّیٍّ (4923) وَإِنَّ الْأَمْرَ بالْمَعْروُفِ وَالنَّهْیَ عَنِ الْمُنکَرِ لاَ یُقَرِّبَانِ مِنْ أَجَلٍ، وَلاَ یَنْقصَانِ مِنْ رِزْقٍ، وَأَفضَلُ مِنْ ذلِکَ کُلِّهِ کَلِمَهُ عَدْلٍ عِنْدَ إِمَامٍ جَائِرٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (و همانند حکمت گذشته، سخن دیگری از امام نقل شد) گروهی، منکر را با زبان و قلب انکار می کنند، پس آنان تمامی خصلتهای نیکو را در خود گرد آورده اند. گروهی دیگر، منکر را با زبان و قلب انکار کرده، اما دست به کاری نمی برند، پس چنین کسی دو خصلت از خصلتهای نیکو را گرفته و دیگری را تباه کرده است. و بعضی منکر را تنها با قلب انکار کرده، و با دست و زبان خویش اقدامی ندارند، پس دو خصلت را که شریف تر است تباه ساخته و یک خصلت را به دست آورده اند. و بعضی دیگر منکر را با زبان و قلب و دست رها ساخته اند که چنین کسی از آنان، مرده ای میان زندگان است. و تمام کارهای نیکو، و جهاد در راه خدا، برابر امر به معروف و نهی از منکر، چونان قطره ای بر دریای مواج و پهناور است، همانا امر به معروف و نهی از منکر نه اجلی را نزدیک می کنند، و نه از مقدار روزی می کاهند، و از همه اینها برتر، سخن حق در پیش روی حاکمی ستمکار است.

p: 232

Wonderful Saying375

In English

It I. related from Abu Juhayfah who said: I heard Amir al-mu'minin, peace be upon him, saying:

The first fighting with which you will be overpowered is the fighting with hands, thereafter with your tongues and then with your hearts. Consequently, he who does not recognize virtue with his heart or does not disapprove evil will be turned upside down. Thus, his upside will be turned downwards and his lowside will be turned upwards.

In Arabic

وعن أبی جُحَیْفَهَ قال: سمعت أمیرالمؤمنین علیه السلام یقول: أَوَّلُ مَا تُغْلَبُونَ عَلَیْهِ (4924) مِنَ الْجِهَادِ الْجِهَادُ بِأَیْدِیکُمْ، ثُمَّ بِأَلْسِنَتِکُمْ، ثُمَّ بِقُلُوبِکُمْ؛ فَمَنْ لَمْ یَعْرِفْ بِقَلْبِهِ مَعْرُوفاً، وَلَمْ یُنْکِرْ مُنْکَراً، قُلِبَ فَجُعِلَ أَعْلاَهُ أَسْفَلَهُ، وَأَسَفَلُهُ أَعْلاَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از ابی جحیفه نقل شد، گفت از امیر مومنان شنیدم که فرمود:) اولین مرحله از جهاد که در آن باز می مانید، جهاد با دستهای شما، سپس در جهاد با زبان، و آنگاه در جهاد با قلبهایتان می باشد، پس کسی که با قلب معروفی را نشناسد، و منکری را انکار نکند، قلبش واژگون گشته، بالای آن پایین، و پایین قلب او بالا قرار خواهد گرفت.

Wonderful Saying376

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Certainly, right is weighty and wholesome while wrong is light and epidemical.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ الْحَقَّ ثَقِیلٌ مَرِیءٌ (4925) وَإِنَّ الْبَاطِلَ خَفِیفٌ وَبِیءٌ (4926) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: حق سنگین اما گواراست، و باطل سبک اما کشنده است.

Wonderful Saying377

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him said: Do not feel safe from the punishment of Allah even about the best man in the whole community because Allah, the Sublime, says: But no one feels secure against the plan of Allah save the people (who are the) losers. (Qur'an, 7:99). Again, do not lose hope even for the worst man of the community because Allah-, the Sublime says: Verily, despairs not of Allah's mercy but the disbelieving people. (Qur'an, 12:87).

p: 233

In Arabic

. وقال علیه السلام: لاَ تَأْمَنَنَّ عَلَی خَیْرِ هذِهِ الْأَُمَّهِ عَذَابَ اللهِ، لِقَوْلِهِ تَعَالی: (فَلاَ یَأْمَنُ مَکْرَ اللهِ إِلاَّ الْقَوْمُ الْخَاسِرُونَ). وَلاَ تَیْأَسَنَّ لِشَرِّ هذِهِ الْأَُمَّهِ مِنْ رَوْحِ اللهِ (4927) ، لِقَوْلِهِ تَعَالَی: (إِنَّهُ لاَ یَیْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللهِ إِلاَّ الْقَوْمُ الْکَافرُونَ).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بر بهترین افراد این امت از عذاب الهی ایمن مباشید زیرا که خدای بزرگ فرمود: (از کیفر خدا ایمن نیستند جز زیانکاران.) و بر بدترین افراد این امت از حمت خدا نومید مباشید زیرا که خدای بزرگ فرمود: (همانا از رحمت خدا نومید نباشند جز کافران.)

Wonderful Saying378

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Miserliness contains all other evil vices and is the rein with which one can be led to every evil.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْبُخْلُ جَامعٌ لِمَسَاوِیءِ الْعُیُوبِ، وَهُوَ زِمَامٌ یُقَادُ بهِ إِلَیکُلِّ سُوءٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بخل ورزیدن کانون تمام عیبها، و مهاری است که انسان را به سوی هر بدی می کشاند.

Wonderful Saying379

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: 0' son of Adam, livelihood is of two kinds: the livelihood which you seek and the livelihood which seeks you; if you do not reach it, it will come to you Therefore, do not turn your one day's worry into a year's worry. Whatever you get every day should be enough for you for the day. If you have a whole year of your life even then Allah, the Sublime, will give you every next day what He has destined as your share. If you do not have a year in your life then why should you worry for what is not for you. No seeker will reach your livelihood before you nor will anyone overpower you in the matter of livelihood. Similarly, whatever has been destined as your share will not be delayed for you.

p: 234

as-Sayyid ar-Radi says: This saying has already appeared elsewhere in this chapter except that here it is clearer and more detailed. This is why we have repeated it according to the principle laid down in the beginning of the book.

In Arabic

وقال علیه السلام:یَا بْنَ آدَمُ الرِّزْقُ رِزْقَانِ: رِزْقٌ تَطْلُبُهُ، وَرِزْقٌ یَطْلُبُکَ، فَإِنْ لَمْ تَأْتِهِ أَتَاکَ، فَلاَ تَحْمِلْ هَمَّ سَنَتِکَ عَلَی هَمِّ یَوْمِکَ! کَفَاکَ کُلُّ یَوْمٍ عَلَی مَا فیِهِ، فَإِنْ تَکُنِ السَّنَهُ مِنْ عُمُرِکَ فَإنَّ اللهَ تَعَالَی سَیُؤْتِیکَ فِی کُلِّ غَدِ جَدِیدٍ مَاقَسَمَ لَکَ، وَإِنْ لَمْ تَکُنِ السَّنَهُ مِنْ عُمُرِکَ فَمَا تَصْنَعُ بِالْهَمِّ فیِمَا لَیْسَ لَکَ، وَلَنْ یَسْبِقَکَ إِلَی رِزْقِکَ طَالِبٌ، وَلَنْ یَغْلِبَکَ عَلَیْهِ غَالِبٌ، وَلَنْ یُبْطِیءَ عَنْکَ مَا قَدْ قُدِّرَ لَکَ. قال الرضی: وقد مضی هذا الکلام فیما تقدم من هذا الباب، إلاّ أنه ها هنا أوضح وأشرح، فلذلک کررناه علی القاعده المقرره فی أول هذا الکتاب.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: ای فرزند آدم! روزی دو گونه است، روزیی که تو آن را جویی، و روزیی که تو را می جوید، که اگر به سراغش نروی به سوی تو آید، پس اندوه سال خود را بر اندوه امروزت منه، که برطرف کردن اندوه هر روز از عمر تو را کافی است، پس اگر سال آینده، در شمار عمر تو باشد همانا خدای بزرگ در هر روز سهم تو را خواهد داد، و اگر از شمار عمرت نباشد تو را با اندوه آنچه کار است؟ که هرگز جوینده ای در گرفتن سهم روزی تو بر تو پیشی نگیرد، و چیره شونده ای بر تو چیره نگردد، و آن چه برای تو مقدر گشته بی کم و کاست به تو خواهد رسید.

p: 235

Wonderful Saying380

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Many a man faces a day after which he finds no day and many a man is in an enviable position in the earlier part of the night but is wept over by bewailing women in its later part.

In Arabic

وقال علیه السلام: رُبَّ مُسْتَقْبِلٍ یَوْماً لَیْسَ بِمُسْتَدْبِرِهِ (4928) وَمَغْبُوطٍ (4929) فِی أَوَّلِ لَیْلِهِ قَامَتْ بَوَاکِیهِ فِی آخِرِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چه بسیار کسانی که در آغاز روز بودند و به شامگاه نرسیدند، و چه بسیار کسانی که در آغاز شب بر او حسد می بردند و در پایان شب عزاداران به سوگشان نشستند.

Wonderful Saying381

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Words are in your control until you have not uttered them; but when you have spoken them out you are under their control. Therefore, guard your tongue as you guard your gold and silver, for often one expression snatches away a blessing and invites punishment.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْکَلاَمُ فِی وَثَاقِکَ (4930) مَا لَمْ تَتَکَلَّمْ بِهِ، فَإذَا تَکَلَّمْتَ بِهِ صِرْتَ فِی وَثَاقِهِ، فَاخْزُنْ (4931) لِسَانَکَ کَمَا تَخْزُنُ ذَهَبَکَ وَوَرِقَکَ (4932) فَرُبَّ کَلِمَهٍ سَلَبَتْ نِعْمَهً وَجَلَبَتْ نِقْمَهً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سخن در بند توست، تا آن را نگفته باشی، و چون گفتی، تو در بند آنی، پس زبانت را نگهدار چنانکه درهم و دینار را نگه می داری، زیرا چه بسا سخنی که نعمتی را طرد یا نعمتی را جلب نمود.

Wonderful Saying382

In English

p: 236

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not say what you do not know; rather do not say all that you know, because Allah has laid down some obligations for all your limbs by means of which He will put forth arguments against you on the Day of Judgment.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ تَقُلْ مَا لاَ تَعْلَمُ، بَلْ لاَ تَقُلْ کُلَّ مَا تَعْلَمُ، فَإِنَّ اللهَ قَدْ فَرَضَ عَلَی جَوَارِحِکَ کُلِّهَا فَرَائِضَ یَحْتَجُّ بِهَا عَلَیْکَ یَوْمَ الْقِیَامَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آنچه نمی دانی مگو، بلکه همه آنچه را که می دانی نیز مگو، زیرا خداوند بزرگ بر اعضاء بدنت چیزهایی را واجب کرده که از آنها در روز قیامت بر تو حجت آورد.

Wonderful Saying383

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fear lest Allah sees you while committing His sins or misses you when it is time to obey Him and as a result thereof you become a loser. Therefore, when you are strong be strong in obeying Allah and when you are weak be weak in committing sins of Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: احْذَرْ أَنْ یَرَاکَ اللهُ عِنْدَ مَعْصِیَتِهِ، وَیَفْقِدَکَ عِنْدَ طَاعَتِهِ، فَتَکُونَ مِنَ الْخَاسِرِینَ، وَإِذَا قَوِیتَ فَاقْوَ عَلَی طَاعَهِ اللهِ، وَإِذَا ضَعُفْتَ فاضْعُفْ عَنْ مَعْصِیَهِ اللهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بترس که خداوند تو را به هنگام گناهان بنگرد، و در طاعت خویش نیابد، پس آنگاه از زیانکارانی، هرگاه نیرومند شدی توانت را در طاعت پروردگار بکار گیر، و هرگاه ناتوان گشتی، ناتوانی را در نافرمانی خدا قرار ده.

p: 237

Wonderful Saying384

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Leaning towards this world despite what you see of it, is folly, and lagging behind in good deeds when you are convinced of good reward for them is obvious loss, while trusting in every one before trying is weakness.

In Arabic

. وقال علیه السلام: الرُّکُونُ إِلَی الدُّنْیَا مَعَ مَا تُعَایِنُ (4933)مِنْهَا جَهْلٌ، وَالتَّقْصِیرُ فِی حُسْنِ الْعَمَلِ إذَا وَثِقْتَ بِالثَّوَابِ عَلَیْهِ غَبْنٌ (4934) وَالطُّمَأْنِینَهُ إِلَی کُلِّ أَحَدٍ قَبْلَ الْإِِخْتِبَار عَجْزٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: به دنیا آرمیدن در حالی که ناپایداری آن مشاهده می گردد، از نادانی است، و کوتاهی در اعمال نیکو با وجود یقین به پاداش آن، زیانکاری است، و قبل از آزمودن اشخاص، اطمینان پیدا کردن از عجز و ناتوانی است.

Wonderful Saying385

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: It is (the proof of the) humbleness of the world before Allah- that He is disobeyed only herein and His favours cannot be achieved except by abandoning it.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مِنْ هَوَانِ الدُّنْیَا عَلَی اللهِ أَنَّهُ لاَ یُعْصَی إِلاَّ فِیهَا، وَلاَ یُنَالُ مَا عِنْدَهُ إِلاَّ بِتَرْکِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از خواری دنیا نزد خدا همان بس که جز در دنیا، نافرمانی خدا نکنند، و جز با رها کردن دنیا به پاداش الهی نتوان رسید.

Wonderful Saying386

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, Said: One who is in search of something will obtain it, at least a Fart of it.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ طَلَبَ شَیْئاً نَالَهُ أَوْ بَعْضَهُ.

p: 238

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: جوینده چیزی یا به آن یا به برخی از آن، خواهد رسید.

Wonderful Saying387

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: That good is no good after which there is the Fire, and that hardship is no hardship after which there is Paradise. Every bliss other than Paradise is inferior and every calamity other than the Fire is comfort.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا خَیْرٌ بِخَیْرٍ بَعْدَهُ النَّارُ، وَمَا شَرٌّ بِشَرٍّ بَعْدَهُ الْجَنَّهُ، وَکُلُّ نَعِیمٍ دوُنَ الْجَنَّهِ مَحْقُورٌ (4935) کُلُّ بَلاَءٍ دُونَ النَّارِ عَافِیَهٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خیری که در پی آن آتش باشد، خیر نخواهد بود، و شری که در پی آن بهشت است شر نخواهد بود، و هر نعمتی بی بهشت ناچیز است، و هر بلایی بی جهنم، عافیت است.

Wonderful Saying388

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, Said: Beware that destitution is a calamity, but worse than destitution is ailment of the body, while worse than bodily ailment is the disease of the heart. Beware that plenty of wealth is a blessing, but better than plenty of wealth is the health of the body, while still better than the health of the body is the chastity of heart.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَلاَ وإِنَّ مِنَ الْبَلاَءِ الْفَاقَهَ (4936) وَأَشَدُّ مِنَ الْفَاقَهِ مَرَضُ الْبَدَنِ، وَأشدُّ مِنْ مَرَضِ الْبَدَنِ مَرَضُ الْقَلْبِ. أَلاَ وإِنَّ مِنْ صِحَّهِ الْبَدَنِ تَقْوَی الْقَلْبِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آگاه باشید که فقر نوعی بلاست، و سخت تر از تنگدستی بیماری تن، و سخت تر از بیماری تن، بیماری قلب است، آگاه باشید که همانا عامل تندرستی تن، تقوا دل است.

p: 239

Wonderful Saying389

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whomever his action .detains behind, his lineage cannot put him forward. hi another version it is thus: Whoever misses personal attainment cannot be benefited by his forefathers' attainments.

In Arabic

وقال علیه السلام: ( مَنْ أَبْطَأَ بِهِ عَمَلُهُ لَمْ یُسْرِعْ بِهِ نَسَبُهُ). وفی روایه أُخْری: مَنْ فَاتَهُ حَسَبُ نَفْسِهِ لَمْ یَنْفَعْهُ حَسَبُ آبَائِهِ .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آن کس که کردارش او را به جایی نرساند، بزرگی خاندانش، او را به پیش نخواهد راند. (در نقل دیگری آمد که) آن کس که ارزش خویش از دست بدهد، بزرگی خاندانش او را سودی نخواهد رساند.

Wonderful Saying390

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The believer's time has three periods: The period when he is in communion with Allah; the period when he manages for his livelihood; and the period when he is free to enjoy what is lawful and pleasant. It does not behove a wise person to be away (from his house) save for three matters, namely for purposes of earning, or going for something for the next life or for enjoying what is not prohibited.

In Arabic

وقال علیه السلام: لِلْمُؤْمِنِ ثَلاَثُ سَاعَات: فَسَاعَهٌ یُنَاجِی فِیهَا رَبَّهُ، وَسَاعَهٌ یَرُمُّ (4937) مَعَاشَهُ، وَسَاعَهٌ یُخَلِّی بَیْنَ نَفْسِهِ وَبَیْنَ لَذَّتِهَا فِیَما یَحِلُّ وَیَجْمُلُ. وَلَیْسَ لِلْعَاقِلِ أَنْ یَکُونَ شَاخِصاً إِلاَّ فِی ثَلاَثٍ:مَرَمَّهٍ (4938) لِمَعَاشٍ، أَوْ خُطْوَهٍ فِی مَعَادٍ (4939) ، أَوْ لَذَّهٍ فِی غَیْرِ مُحَرَّمٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مومن باید شبانه روز خود را به سه قسم تقسیم کند، زمانی برای نیایش و عبادت پروردگار، و زمانی برای تامین هزینه زندگی، و زمانی برای واداشتن نفس به لذتهایی که حلال و زیباست. خردمند را نشاید جز آنکه در پی سه چیز حرکت کند، کسب حلال برای تامین زندگی، یا گام نهادن در راه آخرت، یا به دست آوردن لذتهای حلال.

p: 240

Wonderful Saying391

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Abstain from the world so that Allah may show you its real evils and do not be neglectful because (in any case) you will not be neglected.

In Arabic

وقال علیه السلام: ازْهَدْ فِی الدُّنْیَا یُبَصِّرْکَ اللهُ عَوْرَاتِهَا، وَلاَ تَغْفُلْ فَلَسْتَ بِمَغْفُولٍ عَنْکَ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از حرام دنیا چشم پوش، تا خدا زشتیهای آن را به تو نمایاند، و غافل مباش که لحظه ای از تو غفلت نشود

Wonderful Saying392

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Speak so that you may be known, since man is hidden under his tongue.

In Arabic

وقال علیه السلام: تَکَلَّمُوا تُعْرَفُوا، فَإِنَّ الْمَرْءَ مَخْبُوءٌ تَحْتَ لِسَانِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سخن گویید تا شناخته شوید، زیرا که انسان در زیر زبان خود پنهان است.

Wonderful Saying393

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Take off the favours of the world whatever comes to you and keep away from what keeps away from you. If you cannot do so be moderate in your seeking.

In Arabic

. وقال علیه السلام: خُذْ مِنَ الدُّنیَْا مَا أَتَاکَ، وَتَوَلَّ عَمَّا تَوَلَّی عَنْکَ، فَإِنْ أَنْتَ لَمْ تَفْعَلْ فَأَجْمِلْ فِی الطَّلَبِ (4940) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: از دنیا آن مقدار که به تو می رسد بردار، و از آنچه روی گرداند، روی گردان، و اگر نتوانی، در جستجوی دنیا نیکو تلاش کن.

Wonderful Saying394

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Many an expression is more effective than an attack.

p: 241

In Arabic

وقال علیه السلام: رُبَّ قَوْلٍ أَنْفَذُ مِنْ صَوْلٍ (4941) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بسا گفته ای که از حمله کارگرتر است.

Wonderful Saying395

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Every small thing that is contented upon, suffices.

In Arabic

وقال علیه السلام: کُلُّ مُقْتَصَرٍ (4942) عَلَیْهِ کَافٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هر مقدار که قناعت کنی کافی است.

Wonderful Saying396

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Let it be death but not humiliation. Let it be little but not through others. He who does not get while sitting will not get by standing either. The world has two days one for you and the other against you. When the day is for you, do not feel proud but when it is against you endure it.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْمَنِیَّهُ (4943) وَلاَ الدَّنِیَّهُ (4944) وَالتّقَلُّلُ (4945) وَلاَ التَّوَسُّلُ (4946) وَمَنْ لَمْ یُعْطَ قَاعِداً لَمْ یُعْطَ قَائِماً (4947) وَالدَّهْرُ یَوْمَانِ: یَوْمٌ لَکَ، وَیَوْمٌ عَلَیْکَ؛ فَإذَا کَانَ لَکَ فَلاَ تَبْطَرْ، وَإِذَا کَانَ عَلَیْکَ فَاصْبِرْ!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مرگ بهتر از تن به ذلت دادن، به اندک ساختن بهتر از دست نیاز به سوی مردم داشتن است، اگر به انسان نشسته در جای خویش چیزی ندهند، با حرکت و تلاش نیز نخواهند داد، روزگار دو روز است، روزی به سود تو، و روزی به زیان تو است، پس آنگاه که به سود تو است به خوشگذرانی و سرکشی روی نیاور، و آنگاه که به زیان تو است شکیبا باش.

p: 242

Wonderful Saying397

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The best scent is musk; its weight is light while its smell is scentful.

In Arabic

. وقال علیه السلام: نِعْمَ الطِّیبُ الْمِسْکُ، خَفِیفٌ مَحْمِلُهُ، عَطِرٌ رِیحُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چه خوب است عطر مشک، تحمل آن سبک و آسان، و بوی آن خوش و عطرآگین است.

Wonderful Saying398

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Put off boasting, give up self-conceit and remember your grave.

In Arabic

وقال علیه السلام: ضَعْ فَخْرَکَ، وَاحْطُطْ کِبْرَکَ، وَاذْکُرْ قَبْرَکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: فخرفروشی را کنار بگذار، تکبر و خود بزرگ بینی را رها کن، به یاد مرگ باش.

Wonderful Saying399

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The child has a right on the .father while the father too has a right on the child. The right of the father on the child is that the latter should obey the former in every matter save in committing sins of Allah, the Glorified, while the right of the child on the father is that he should give him a beautiful name, give him good training and teach him the Qur'an.

In Arabic

. وقال علیه السلام: إِنَّ لِلْوَلَدِ عَلَی الْوَالِدِ حَقّاً، وَإِنَّ لِلْوَالِدِ عَلَی الْوَلَدِ حَقّاً: فَحَقُّ الْوَالِدِ عَلَی الْوَلَدِ أَنْ یُطِیعَهُ فِی کُلِّ شَیْءٍ إِلاَّ فِی مَعْصِیَهِ اللهِ سُبْحَانَهُ، وَحَقُّ الْوَلَدِ عَلَی الْوَالِدِ أَنْ یُحَسِّنَ اسْمَهُ وَیُحَسِّنَ أَدَبَهُ وَیُعَلِّمَهُ الْقُرْآنَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همانا فرزند را به پدر، و پدر را به فرزند حقی است، پس حق پدر بر فرزند این است که فرزند در همه چیز جز نافرمانی خدا، از پدر اطاعت کند، و حق فرزند بر پدر آنکه نام نیکو بر فرزند نهد، خوب تربیتش کند، و او را قرآن بیاموزد.

p: 243

Wonderful Saying400

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Evil effect of sight is right; charm is right; sorcery is right, and fa'l (auguring good) is right, while tiyarah (auguring evil) (1) is not right, and spreading of a disease from one to the other is not right. Scent gives pleasure, honey gives pleasure, riding gives pleasure and looking at greenery gives pleasure.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْعَیْنُ حَقٌّ، وَالرُّقَی حَقٌّ، وَالسِّحْرُ حَقٌّ، وَالْفَأْلُ (4948) حَقٌّ، وَالطِیَرَهُ (4949) لَیْسَتْ بِحَقٍّ، وَالْعَدْوَی لَیْسَتْ بِحَقٍّ، والطِّیبُ نُشْرَهٌ (4950) وَالْعَسَلُ نُشْرَهٌ، وَالرُّکُوبُ نُشْرَهٌ، وَالنَّظَرُ إِلَی الْخُضْرَهِ نُشْرَهٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چشم زخم راست است، استفاده از نیروهای مرموز طبیعت و افسون راست است، سحر و جادو راست است، و فال نیک راست است، و رویداد بد را بدشگون دانستن، درست نیست، بوی خوش درمان و نشاطآور، عسل درمان و نشاطآور، سواری درمان و نشاطآور، و نگاه به سبزه زار درمان و نشاطآور است.

Footnote

(1). "fa'l" means something from which one augurs well while "tiyarah" means something from which one augurs evil. From the point of view of religious law auguring evil from anything has no basis and it is just the product of whim.

however, auguring well is not objectionable. For example, when after the immigration of the Prophet (from Mecca to Medina), the Quraysh announced that whoever apprehended the Prophet would be given one hundred camels as prize. Thereupon, Buraydah ibn al-Husayb al-Aslami set off in his search with seventy of his men arid when they met at a halting place the Prophet asked him who he was and he said he was Buraydah ibn al-Husayb al-Aslami. Buraydah said: "The Holy Prophet was not auguring evil instead lie used to augur good." On hearing this, the Prophet remarked: "barada amruna wa salaha" (our consequence will be wholesome). Then he asked him what tribe he came from and on his replying that he was from Aslam, the Prophet remarked: "salimna" (we would be safe). Then he asked from which scion he was and when he replied that he was from Banu Sahm, the Prophet remarked: "kharaja sahmuka" (your arrow has missed the aim). Buraydah was much impressed by this pleasing conversation and inquired from the Prophet who he was. The Prophet replied, "Muhammad ibn 'Abdillah". Hearing this, he spontaneously exclaimed, "I do stand witness that you are the Messenger of Allah", and forsaking the prize announced by the Quraysh acquired the wealth of Belief. (al-Isti'ab, vol.1, pp.185-186: Usd al-ghabah, vol. 1, pp.175-176).

p: 244

Wonderful Saying401

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Nearness with people in their manners brings about safety from their evil.

In Arabic

وقال علیه السلام: مُقَارَبَهُ النَّاسِ فِی أَخْلاَقِهِمْ أَمْنٌ مِنْ غَوَائِلِهِمْ (4951) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هماهنگی در اخلاق و رسوم مردم، ایمن ماندن از دشمنی و کینه های آنان است.

Wonderful Saying402

In English

Someone uttered an expression above his position, then Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to him: You have started flying soon after growing feathers (shakir) and commenced grumbling before attaining youth (saqb).as-Sayyid ar-Radi says: Here "shakir" means the first feathers that grow on a bird before it is strong enough to fly. And saqb means the young camel who does not grumble unless it becomes major.

In Arabic

وقال علیه السلام لبعض مخاطبیه، وقد تکلم بکلمه یُسْتَصْغَرُ مثلُه عن قول مثلها: لَقَدْ طِرْتَ شَکیِراً ،هَدَرْتَ سَقْباً. والشکیر هاهنا: أول ما ینبت من ریش الطائر قبل أن یقوی ویستحصف، والسقب: الصغیر من الإِبل ولا یهدر إلا بعد أن یستفحل.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (شخصی در حضور امام سخنی بزرگتر از شان خود گفت، فرمود،) پر درنیاورده پرواز کردی، و در خردسالی آواز بزرگان سر دادی (شکیر، نخستین پرهایی است که بر بال پرنده می روید قبل از آن که قوی و محکم شود، و سقب، شتر خردسال است زیرا شتر بانگ در نیاورد تا بالغ شود.)

Wonderful Saying403

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever hankers after contraries gets no means of success.

p: 245

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ أَوْمَأَ (4952) إِلَی مُتَفَاوِتِ (4953) خَذَلَتْهُ الْحِیَلُ (4954) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که به کارهای گوناگون پردازد، خوارشده، پیروز نمی گردد.

Wonderful Saying404

In English

On being asked the meaning of the expression: "la hawla wala quwwata illa bi'llah " (there is no strength nor power but by means of Allah) . Amir al-mu'minin, peace be upon him, said : We are not master of anything along with Allah, and we are not master of anything save what He makes us master of. So, when lie makes us master of anything of which lie is a superior Master over us He also assigns some duties to us; and when lie takes it away He will take away those duties as well. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام وَقَدْ سُئِلَ عن معنی قولهم: ( لاَ حَوْلَ وَلاَ قُوَّهَ إِلاَّ باللهِ): إِنَّا لاَ نَمْلِکُ مَعَ اللهِ شَیْئاً، وَلاَ نَمْلِکُ إِلاَّ مَا مَلَّکَنَا، فَمَتَی مَلَّکَنَا مَا هُوَ أَمْلَکُ بِهِ مِنَّا (4955) کَلَّفَنَا، وَمَتی أَخَذَهُ مِنَّا وَضَعَ تَکْلِیفَهُ عَنَّا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام معنی لا حول و لا قوه الا بالله، را پرسیدند) ما برابر خدا مالک چیزی نیستیم، و مالک چیزی نمی شویم جز آنچه او به ما بخشیده است، پس چون خدا چیزی به ما ببخشد که خود سزاوارتر است، وظائفی نیز بر عهده ما گذاشته، و چون آن را از ما گرفت تکلیف خود را از ما برداشته است.

Footnote

(1). What Amir al-mu'minin means is that man does not enjoy regular mastery over anything, hut such mastery as he is assigned by Allah, and so long as this mastery lasts the obligations of the shari'ah also continue, whereas when the mastery is taken away the obligations too are lifted off, since in such a case the laying of obligations would mean placing of responsibility beyond capacity which cannot be allowed by any wise or prudent person. This is why Allah has placed the responsibility of performing various acts after having conferred the necessary energy in the limbs. It follows that this responsibility would remain only so long as the energy subsists and that on the disappearance of the energy the responsibility for action would also disappear. For example, the obligation to pay zakat (tax) applies only when there is wealth; but when Allah would take away the wealth He would lift off the liability to pay zakat because in such a case the laying of obliga. tion is against prudence.

p: 246

Wonderful Saying405

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, heard 'Ammar ibn Yasir (may Allah have mercy on him) conversing with al- Mughirah ibn Shu'bah and said: Let him alone O' 'Ammar, for he has entered religion only to the extent of his deriving advantage of the world, and he has wilfully involved himself in misgivings in order to adopt them as cover for his shortcomings.

In Arabic

وقال علیه السلام لعمار بن یاسر وقد سمعه یراجع المغیره بن شعبه کلاماً: دَعْهُ یَا عَمَّارُ، فَإِنَّهُ لَمْ یَأْخُذْ مِنَ الدِّینِ إِلاَّ مَا قَارَبَتْهُ الدُّنْیَا، وَعَلَی عَمدٍ لَبَسَ عَلَی نَفْسِهِ (4956) لِیَجْعَلَ الشُّبُهَاتِ عَاذِراً لِسَقَطَاتِهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (چون عمار پسر یاسر با مغیره بن شعبه بحث می کرد و پاسخ او را می داد، امام به او فرمود:) ای عمار! مغیره را رهاکن، زیرا او از دین به مقداری که او را به دنیا نزدیک کند، برگرفته، و به عمد حقائق را بر خود پوشیده داشت، تا شبهات را بهانه لغزشهای خود قرار دهد.

Wonderful Saying406

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: It is good for the rich to show humility before the poor to seek reward from Allah, but better than that is the haughtiness of the poor towards the rich with trust in Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا أَحْسَنَ تَوَاضُعَ الْأَغْنِیَاءِ لِلْفُقَرَاءِ طَلَباً لِمَا عِنْدَ اللهِ! وأَحْسَنُ مِنْهُ تِیهُ الْفُقَرَاءِ عَلَی الْأَغْنِیَاءِ اتِّکَالاً عَلَی الله.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چه نیکو است فروتنی توانگران برابر مستمندان، برای به دست آوردن پاداش الهی، و نیکوتر از آن خویشتنداری مستمندان برابر توانگران برای توکل به خداوند است.

p: 247

Wonderful Saying407

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Allah does not grant wisdom to a person except that some day He will save him from ruin with its help.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا اسْتَوْدَعَ اللهُ امْرَأً عَقْلاً إِلاَّ اسْتَنْقَذَهُ (4957) بِهِ یَوْماً مَا!

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا عقل را به انسانی نداد جز آنکه روزی او را با کمک عقل نجات بخشید.

Wonderful Saying408

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever clashes with Truth would be knocked down by it.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ صَارَعَ الْحَقَّ صَرَعَهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هرکس با حق درافتاد نابود شد.

Wonderful Saying409

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The heart is the book of the eye.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْقَلْبُ مُصْحَفُ الْبَصَرِ (4958) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: قلب کتاب چشم است (آنچه چشم بنگرد در قلب نشیند.)

Wonderful Saying410

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Fear of Allah is the chief trait of human character.

In Arabic

وقال علیه السلام: التُّقَی رَئِیسُ الْأَخْلاَقِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: تقوی در راس همه ارزشهای اخلاقی است.

Wonderful Saying411

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do not try the sharpness of your tongue against Him Who gave you the power to speak, nor the eloquence of your speaking against Him Who set you on the right path.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ تَجْعَلَنَّ ذَرَبَ (4959) لِسَانِکَ عَلَی مَنْ أَنْطَقَکَ، وَبَلاَغَهَ قَوْلِکَ عَلَی مَنْ سَدَّدَکَ (4960) .

p: 248

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: با آن کس که تو را سخن آموخت به درشتی سخن مگو، و با کسی که راه نیکو سخن گفتن، به تو آموخت لاف بلاغت مزن.

Wonderful Saying412

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: It is enough for your own discipline that you abstain from what you dislike from others.

In Arabic

وقال علیه السلام: کَفَاکَ أَدَباً لِنَفْسِکَ اجْتِنَابُ مَا تَکْرَهُهُ مِنْ غَیْرِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: در تربیت خویش تو را بس که از آنچه در دیگران نمی پسندی دوری گزینی.

Wonderful Saying413

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: One should endure like free people, otherwise one should keep quite like the ignorant.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ صَبَرَ صَبْرَ الْأَحْرَارِ، وَإِلاَّ سَلاَ (4961) سُلُوَّ الْأَغْمَارِ (4962) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: در مصیبتها یا چون آزادگان باید شکیبا بود، و یا چون ابلهان خود را به فراموشی زد.

Wonderful Saying414

In English

In another tradition it is related that Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to al-Ash'ath ibn Qays by way of condolence on the death of his son: Either endure like great people or else you will forget like animals.

In Arabic

وفی خبرٍ آخر أنّه علیه السلام قال للأَشعث بن قیس معزیاً عن ابن له: إِنْ صَبَرْتَ صَبْرَ الْأَکَارِمِ، وَإِلاَّ سَلَوْتَ سُلُوَّ الْبَهَائِمِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در روایت دیگری آمد که اشعث بن قیس را در مرگ فرزندش اینگونه تسلیت داد) یا چون مردان بزرگوار شکیبا، و یا چون چهارپایان بی تفاوت باش.

p: 249

Wonderful Saying415

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said about the world: It deceives, it harms and it passes away. Allah, the Sublime, did not approve it as a reward for His lovers nor as a punishment for His enemies. In fact, the people of this world are like those riders that as soon as they alighted the driver called out to them and they marched off.

In Arabic

. وقال علیه السلام فی صفه الدنیا: تَغُرُّ وَتَضُرُّ وَتَمُرُّ، إِنَّ اللهَ تَعَالَی لَمْ یَرْضَهَا ثَوَاباً لِأَوْلِیَائِهِ، وَلاَ عِقَاباً لِأَعْدَائِهِ، وَإِنَّ أَهْلَ الدُّنْیَا کَرَکْبٍ بَیْنَا هُمْ حَلُّوا إِذْ صَاحَبِهِمْ سَائِقُهُمْ فَارْتَحَلُوا (4963) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در توصیف دنیای حرام) فریب می دهد، زیان می رساند، تند می گذرد، از این رو خدا دنیا را پاداش دوستان خود نپسندید، و آن را جایگاه کیفر دشمنان خود قرار نداد، و همانا مردم دنیا چون کاروانی باشند که هنوز بارانداز نکرده کاروانسالار بانگ کوچ سر دهد تا بار بندند و برانند.

Wonderful Saying416

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to his son al-Hasan (peace be upon him): O' my son, do not leave anything of this world behind you, because you will be leaving it for either of two sorts of persons: Either a person who uses it in obeying Allah, in this case he will acquire virtue through what was evil for you, or it will be a person who uses it in disobeying Allah and in that case he will be earning evil with what you collected for him, and so you will be assisting him in his sinfulness; and neither of these two deserves to be preferred by you over yourself

p: 250

as-Sayyid ar-Radi says: This saying is also related in another version namely:

Whatever of this world is now with you was with others before you and it will pass to some others after you. Thus, you are collecting things for either of two sorts of men: either a man who uses whatever you collected in obedience of Allah and so acquires virtues with what was evil for you, or a man who uses it in disobedience of Allah and so you will be getting evil for what you collected. And neither of these two is such that you may prefer him over yourself or you may burden yourself for him. Therefore, hope for the mercy of Allah for him who has passed away and for Divine livelihood for him who survives.

In Arabic

. وقال لابنه الحسن علیهما السلام : لاَ تُخَلِّفَنَّ وَرَاءَکَ شَیْئاً مِنَ الدُّنْیَا، فَإِنَّکَ تُخَلِّفُهُ لِأَحَدِ رَجُلَیْنِ: إِمَّا رَجُلٌ عَمِلَ فِیهِ بِطَاعَهِ اللهِ فَسَعِدَ بِمَا شَقِیتَ بِهِ، وَإِمَّا رَجُلٌ عَمِلَ فِیهِ بِمَعْصِیَهِ اللهِ فَشَقِیَ بِمَا جَمَعْتَ لَهُ فَکُنْتَ عَوْناً لَهُ عَلی مَعْصِیَتِهِ، وَلَیْسَ أَحَدُ هذَیْنِ حَقِیقاً أَنْ تُؤْثِرَهُ عَلَیُ نَفْسِکَ. قال الرضی: و یروی هذا الکلام علی وجه آخر، وهو: أَمَّا بَعْدُ، فَإِنَّ الَّذِی فِی یَدِکَ مِنَ الدُّنْیَا قَدْ کَانَ لَهُ أَهْلٌ قَبْلَکَ، وَهُوَ صَائِرٌ إِلَی أَهْلٍ بَعْدَکَ، وَإِنَّمَا أَنْتَ جَامعٌ لِأَحَدِ رَجُلَیْنِ: رَجُلٍ عَمِلَ فِیَما جَمَعْتَهُ بِطَاعَهِ اللهِ فَسَعِدَ بِمَا شَقِیتَ بِهِ، أَوْ رَجُلٍ عَمِلَ فِیهِ بِمَعْصِیَهِ اللهِ فَشَقِیَتَ بِمَا جَمَعْتَ لَهُ، وَلَیْسَ أَحَدُ هذَیْنِ أَهْلاً أَنْ تُؤْثِرَهُ عَلَی نَفْسِکَ تَحْمِلَ لَهُ عَلَی ظَهْرِکَ، فارْجُ لِمَنْ مَضَی رَحْمَهَ اللهِ، لِمَنْ بَقِیَ رِزْقَ اللهِ.

p: 251

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به فرزندش امام مجتبی (ع) فرمود) چیزی از دنیای حرام برای پس از مرگت باقی مگذار، زیرا آنچه از تو می ماند نصیب یکی از دو تن خواهد شد، یا شخصی است که آن را در طاعت خدا بکار گیرد، پس سعادتمند می شود به چیزی که تو را به هلاکت افکنده است، و یا شخصی که آن را در نافرمانی خدا بکار گیرد، پس هلاک می شود به آنچه که تو جمع آوری کردی، پس تو در گناه او را یاری نمودای، که هیچ یک از این دو نفر سزاوار آن نیستید تا بر خود مقدم داری. (این حکمت بگونه دیگری نیز نقل شد)

پس از ستایش پروردگار! آنچه از دنیا هم اکنون در دست تو است، پیش از تو در دست دیگران بود، و پس از تو نیز به دست دیگران خواهد رسید، و همانا تو برای دو نفر مال خواهی اندوخت، یا شخصی که اموال جمع شده تو را در طاعت خدا بکار گیرد پس سعادتمند می شود به آنچه که تو را نگون بخت ساخت، یا کسی است که آن را در گناه بکار اندازد، پس با اموال جمع شده تو هلاک خواهد شد، که هیچ یک از این دو نفر سزاوار نیستند تا بر خود مقدمشان بداری، و بار آنان را بر دوش کشی، پس برای گذشتگان رحمت الهی، و برای بازماندگان روزی خدا را امیدوار باش.

Wonderful Saying417

In English

Someone said before Amir al-mu'minin, peace be upon him: "astaghfiru 'llah" I ask Allah's forgiveness), then Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Your mother may lose you! Do you know what "istighfar" (asking Allah's forgiveness) is? "istighfar" is meant for people of a high position. It is a word that stands on six supports. The first is to repent over the past; the second is to make a firm determination never to revert to it; the third is to discharge all the rights of people so that you may meet Allah- quite clean with nothing to account for; the fourth is to fulfil every obligation which you ignored (in the past) so that you may now do justice with it; the fifth is to aim at the flesh grown as a result of unlawful earning, so that you may melt it by grief (of repentance) till the skin touches the bone and a new flesh grows between them; and the sixth is to make the body taste the pain of obedience as you (previously) made it taste the sweetness of disobedience. On such an occasion you may say "astaghfiru 'llah".

p: 252

In Arabic

وقال علیه السلام لقائل قال بحضرته:( أَسْتَغْفِرُ اللهَ). ثَکِلَتْکَ أُمُّکَ، أَتَدْرِی مَا الْإِِسْتِغْفَارُ؟ الْإِسْتِغْفَارَ دَرَجَهُ الْعِلِّیِّینَ، وَهُوَ اسْمٌ وَاقِعٌ عَلَی سِتَّهِ مَعَانٍ: أَوَّلُهَا: النَّدَمُ عَلَی مَا مَضَی. وَالثَّانِی: الْعَزْمُ عَلَی تَرْکِ الْعَوْدِ إِلَیْهِ أَبَداً, وَالثَّالِثُ: أَنْ تُؤَدِّیَ إِلَی الْمَخْلُوقِینَ حُقُوقَهُمْ حَتَّی تَلْقَی اللهَ أَمْلَسَ لَیْسَ عَلَیْکَ تَبِعَهٌ, وَالرَّابِعُ: أَنْ تَعْمِدَ إِلَی کُلِّ فَرِیضَهٍ عَلَیْکَ ضَیَّعْتَهَا فَتُؤَدِّیَ حَقَّهَا, وَالْخَامِسُ: أَنْ تَعْمِدَ إِلَی اللَّحْمِ الَّذِی نَبَتَ عَلَی السُّحْتِ (4964) فَتُذِیبَهُ بِالْأَحْزَانِ، حَتَّی یَلْصِقَ الْجِلْدُ بِالْعَظْمِ، وَیَنْشَأَ بَیْنَهُمَا لَحْمٌ جَدِیدٌ, وَالسَّادِسُ: أَنْ تُذِیقَ الْجِسْمَ أَلَمَ الطَّاعَهِ کَمَا أَذَقْتَهُ حَلاَوَهَ الْمَعْصِیَهِ, فَعِنْدَ ذلِکَ تَقُولُ: ( أَسْتَغْفِرُاللهَ).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (شخصی در حضور امام (ع) بدون توجه لازم گفت: استغفرالله) مادرت بر تو بگرید، می دانی معنای استغفار چیست؟ استغفار درجه والامقامان است، و دارای شش معنا است، اول: پشیمانی از آن چه گذشت، دوم: تصمیم به عدم بازگشت، سوم: پرداختن حقوق مردم چنانکه خدا را پاک دیدار کنی که چیزی بر عهده تو نباشد، چهارم: تمام واجب های ضایع ساخته را به جا آوری، پنجم: گوشتی که از حرام بر اندامت روییده، با اندوه فراوان آب کنی، چنانکه پوست به استخوان چسبیده و گوشت تازه بروید، ششم: رنج طاعت را به تن بچشانی چنانکه شیرینی گناه را به او چشانده بودی، پس آنگاه بگویی، استغفرالله.

Wonderful Saying418

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Clemency is (like) a kinsfolk.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْحِلْمُ عَشِیرَهٌ (4965) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: حلم و بردباری، خویشاوندی است.

Wonderful Saying419

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: How wretched the son of Adam (man) is! His death is hidden, his ailments are concealed, his actions are preserved, the bite of a mosquito pains him, choking causes his death and sweat gives him a bad smell.

p: 253

In Arabic

. وقال علیه السلام: مِسْکِینٌ ابْنُ آدَمَ: مَکْتُومُ الْأَجَلِ، مَکْنُونُ (4966) الْعِلَلِ، مَحْفُوظُ الْعَمَلِ، تَؤْلِمُهُ الْبَقَّهُ، وَتَقْتُلُهُ الشَّرْقَهُ (4967) وَتُنْتِنُهُ (4968) الْعَرْقَهُ (4969) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بیچاره فرزند آدم! اجلش پنهان، بیماریهایش پوشیده، اعمالش همه نوشته شده، پشه ای او را آزار می دهد، جرعه ای گلوگیرش شده او را از پای درآورد، و عرق کردنی او را بدبو سازد.

Wonderful Saying420

In English

It is related that Amir al-mu'minin, peace be upon him, was sitting with his companions when a beautiful woman passed by them and they began to look at her whereupn Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The eyes of these men are covetous and this glancing is the cause of their becoming covetous. Whenever anyone of you sees a woman who attracts him, he should meet his wife because she is a woman like his wife.

Then, one of the Kharijites said: Allah may kill this heretic. How logical he is! The people then leapt towards him to kill him but Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Wait a bit. There should either be abuse for abuse or else pardon from the offence.

In Arabic

وروی أنه علیه السلام کان جالساً فی أصحابه، فمرّت بهم امرأه جمیله، فرمقها القوم بأبصارهم. فقال علیه السلام: إِنَّ أَبْصَار هذِهِ الْفُحُولِ طَوَامِحُ (4970) وَإِنَّ ذلِکَ سَبَبُ هَبَابِهَا (4971) فإِذَا نَظَرَ أَحَدُکُمْ إِلَی امْرَأَهٍ تُعْجِبُهُ فَلْیُلاَمِسْ أَهْلَهُ، فَإِنَّمَا هِیَ امْرَأَهٌ کَامْرَأَهٍ. فقال رجل من الخوارج: قاتله الله کافراً ما أفقهه. فوثب القوم لِیقتلوه. فقال علیه السلام: رُوَیْداً (4972) إِنَّمَا هُوَ سَبٌّ بِسَبٍّ، أَوْ عَفْوٌ عَنْ ذَنْبٍ!

p: 254

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (اصحاب امام پیرامونش نشسته بودند که زنی زیبا از آنجا گذشت، حاضران دیده به آن زن دوختند) همانا دیدگان این مردم به منظره شهوت آمیز دوخته شده و به هیجان آمده اند، هرگاه کسی از شما با نگاه به زنی به شگفتی آمد، با همسرش بیامیزد که او نیز زنی چون زن وی باشد. (مردی از خوارج گفت: خدا این کافر را بکشد چقدر فقه می داند، مردم برای کشتن او برخاستند، امام فرمود:) آرام باشید، دشنام را با دشنام باید پاسخ داد یا بخشیدن از گناه.

Wonderful Saying421

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: It is enough if your wisdom distinguishes for you the ways of going astray from those of guidance.

In Arabic

وقال علیه السلام: کَفَاکَ مِنْ عَقْلِکَ مَا أَوْضَحَ لَکَ سُبُلَ غَیِّکَ مِنْ رُشْدِکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: عقل تو را کفایت کند که راه گمراهی را از رستگاری نشانت دهد.

Wonderful Saying422

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Do good and do not regard any part of it small because its small is big and its little is much. No one of you should say that another person is more deserving than I in doing good. Otherwise, by Allah, it would really be so. There are people of good and evil. When you would leave either of the two, others will perform them.

In Arabic

وقال علیه السلام: افْعَلُوا الْخَیْرَ وَلاَ تَحْقِرُوا مِنْهُ شَیْئاً، فَإِنَّ صَغِیرَهُ کَبِیرٌ وَقَلِیلَهُ کَثِیرٌ، وَلا یَقُولَنَّ أَحَدُکُمْ: إِنَّ أَحَداً أَوْلَی بِفِعْلِ الْخَیْرِ مِنِّی فَیَکُونَ وَاللهِ کَذلِکَ، إِنَّ لِلْخَیْرِ وَالشَّرِّ أَهْلاً، فَمَهْمَا تَرَکْتُمُوهُ مِنْهُمَا کَفَاکُمُوهُ أَهْلُهُ (4973) .

p: 255

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کار نیک بجا آورید، و آن را هر مقدار که باشد کوچک نشمارید، زیرا کوچک آن بزرگ، و اندک آن فراوان است، و کسی از شما نگوید که: دیگری در انجام کار نیک از من سزاوارتر است. گرچه سوگند به خدا که چنین است، همانا خوب و بد را مردانی طرفداری می کنند که هر گاه هر کدام از آن دو را واگذارید، انجامشان خواهند داد.

Wonderful Saying423

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever set right his inward self, Allah sets right his outward self Whoever performs acts for his religion, Allah accomplishes his acts of this world. Whoever's dealings between himself and Allah are good, Allah turns the dealings between him and other people good.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ أَصْلَحَ سَرِیرَتَهُ أَصْلَحَ اللهُ عَلاَنِیَتَهُ، وَمَنْ عَمِلَ لِدِینِهِ کَفَاهُ اللهُ أَمْرَ دُنْیَاهُ، وَمَنْ أَحْسَنَ فِیَما بَیْنَهُ وبَیْنَ اللهِ کَفَاهُ اللهُ مَا بَیْنَهُ وَبَیْنَ النَّاسِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که نهان خود را اصلاح کند، خدا آشکار او را نیکو گرداند، و کسی که برای دین خود کار کند، خدا دنیای او را کفایت فرماید، و کسی که میان خود و خدا را نیکو گرداند، خدا میان او و مردم را اصلاح خواهد کرد.

Wonderful Saying424

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Forbearance is a curtain for covering, and wisdom is a sharp sword. Therefore, conceal the weaknesses in your conduct with forbearance and kill your desires with your wisdom.

In Arabic

424. وقال علیه السلام: الْحِلْمُ غِطَاءٌ سَاتِرٌ، وَالْعَقْلُ حُسَامٌ قَاطِعٌ، فَاسْتُرْ خَلَلَ خُلُقِکَ بِحِلْمِکَ، وَقَاتِلْ هَوَاکَ بِعَقْلِکَ.

p: 256

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بردباری پرده ای است پوشاننده، و عقل شمشیری است بران، پس کمبودهای اخلاقی خود را با بردباری بپوشان، و هوای نفس خود را با شمشیر عقل بکش.

Wonderful Saying425

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There are some creatures of Allah whom Allah particularizes with favours for the benefit of the people, therefore He stays them in their hands so long as they give them to others; but when they deny them to others He takes away the favours from them and sends them to others.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ لِلَّهِ عِبَاداً یَخْتَصُّهُمْ اللهُ بِالنِّعَمِ لِمَنَافِعِ الْعِبَادِ، فَیُقِرُّهَا (4974) فِی أَیْدِیهِمْ مَا بَذَلُوهَا، فَإِذَا مَنَعُوهَا نَزَعَهَا مِنْهُمْ، ثُمَّ حَوَّلَهَا إِلَی غَیْرِهِمْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا را بندگانی است برای سود رساندن به دیگران، نعمتهای خاصی به آنان بخشیده، تا آنگاه که دست بخشنده دارند نعمتها را در دستشان باقی می گذارد، و هرگاه از بخشش دریغ کنند، نعمتها را از دستشان گرفته و به دست دیگران خواهد داد.

Wonderful Saying426

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon them, said: It does not behove a man to have trust in two positions, health and riches, because there is many a man whom you see healthy but he soon falls sick and many a man whom you see rich but soon turns destitute.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ یَنْبَغِی لِلْعَبْدِ أَنْ یَثِقَ بِخَصْلَتَیْنِ: الْعَافِیَهِ، وَالْغِنَی: بَیْنَا تَرَاهُ مُعَافیً إِذْ سَقِمَ، وَغَنِیّاً إِذِ افْتَقَرَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سزاوار نیست که بنده خدا به دو خصلت اعتماد کند، تندرستی، و توانگری، زیرا در تندرستی ناگاه او را بیمار بینی، و در توانگری ناگاه او را تهیدست.

p: 257

Wonderful Saying427

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever complains about a need to a believer, it is as though he has complained about it to Allah; but whoever complains about it to an unbeliever it is as though he complained about Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ شَکَا الْحَاجَهَ إِلَی مُؤْمِنٍ فَکَأَنَّهُ شَکَاهَا إِلَی اللهِ، وَمَنْ شَکَاهَا إلَی کَافِرٍ فَکَأَنَّمَا شَکَا اللهَ .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که از نیاز خود نزد مومنی شکایت برد، گویی به پیشگاه خدا شکایت برده است، و کسی که از نیازمندی خود نزد کافری شکوه نماید، گویی از خدا شکوه کرده است.

Wonderful Saying428

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said on the occasion of an 'id (Muslim feast day): It is an 'td for him whose fasting Allah accepts and for whose prayers He is grateful; and (in fact) every day wherein no sin of Allah is committed is an 'id. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام فی بعض الأَعیَاد: إِنَّمَا هُوَ عِیدٌ لِمَنْ قَبلَ اللهُ صِیَامَهُ وَشَکَرَ قِیَامَهُ، وَکُلُّ یَوْمٍ لاَ یُعْصَی اللهُ فِیهِ فَهُوَ عِیدٌ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در یکی از روزهای عید) این عید کسی است که خدا روزه اش را پذیرفته، و نماز او را ستوده است، و هر روز که خدا را نافرمانی نکنند، آن روز عید است.

Footnote

(1). If feeling and conscience is alive even the remembrance of a sin destroys peace of mind because tranquility and happiness are achieved only when the spirit is free from the burden of sin and one's robe is not polluted with disobedience. And this real happiness is not bound by time, but on whatever day a man desires he can avoid sin and enjoy this happiness, and this very happiness will be the real happiness and the harbinger of 'id.

p: 258

Wonderful Saying429

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: On the Day of judgement the greatest regret will be felt by the man who earned wealth through sinful ways, although it is inherited by a person who spends it in obeying Allah, the Glorified, and he will be awarded Paradise on that account while the first one will go into the Fire on account of it.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ أَعْظَمَ الْحَسَرَاتِ یَوْمَ الْقِیَامَهِ حَسْرَهُ رَجُلٍ کَسَبَ مَالاً فِی غَیْرِ طَاعَهِ اللهِ، فَوَرَّثَهُ رَجُلٌ فَأَنْفَقَهُ فِی طَاعَهِ اللهِ سُبْحَانَهُ، فَدَخَلَ بِهِ الْجَنَّهَ، وَدَخَلَ الْأَوَّلُ بِهِ النَّارَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بزرگترین حسرتها در روز قیامت، حسرت خوردن مردی است که مالی را به گناه گرد آورده، و آن را شخصی به ارث برده که در اطاعت خدای سبحان بخشش نمود، و با آن وارد بهشت شد، و گردآورنده اولی وارد جهنم گردید.

Wonderful Saying430

In English

Amir al-mu'minin, peace b~ upon him, said: The worst in bargaining and the most unsuccessful in striving is the man who exerts himself in seeking riches although fate does not help him in his aims and consequently he goes from this world in a sorrowful state while in the next world too he will face its ill consequences. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ أَخْسَرَ النَّاسِ صَفْقَهً (4975) وَأَخْیَبَهُمْ سَعْیاً، رَجُلٌ أَخْلَقَ بَدَنَهُ (4976) فِی طَلَبِ مَالِهِ، وَلَمْ تُسَاعِدْهُ الْمَقَادِیرُ عَلَی إِرَادَتِهِ، فَخَرَجَ مِنَ الدُّنْیَا بِحَسْرَتِهِ، وَقَدِمَ عَلَی الْآخِرَهِ بِتَبِعَتِهِ (4977) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: همانا زیانمندترین مردم در معاملات، و نومیدترین مردم در تلاش، مردی است که تن در گردآوری مال فرسود، اما تقدیرها با خواست او هماهنگ نبود، پس با حسرت از دنیا رفت، و با بار گناه به آخرت روی آورد.

p: 259

Footnote

(1). Despite efforts throughout life a man does not always achieve all the successes of life. If on some occasions he succeeds as a result of effort and seeking, on many others he has to face defeat and to give up his objectives admitting defeat before fate. A little thinking can lead to the conclusion that when things of this world cannot be achieved despite effort and seeking how can the success of the next world be achieved without striving and seeking.

A Persian couplet says:

You hankered after the world but did not attain the object. O' Allah, what would be the result when the good of the next world has not even been sought.

Wonderful Saying431

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Livelihood is of two kinds: the seeker and the sought. Therefore, he who hankers after this world death traces him till it turns him out of it; but he who hankers after the next world, worldly ease itself seeks him till he receives his livelihood from it.

In Arabic

وقال علیه السلام: الرِّزْقُ رِزْقَانِ: طَالِبٌ، وَمَطْلُوبٌ، فَمَنْ طَلَبَ الدُّنْیَا طَلَبَهُ الْمَوْتُ حَتَّی یُخْرِجَهُ عَنْهَا وَ مَنْ طَلَبَ الْآخِرَهَ طَلَبَتْهُ الدُّنْیَا حَتَّی یَسْتَوْفِیَ رِزْقَهُ مِنْهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: روزی بر دو قسم است، آنکه تو را جوید، و آنکه تو او را می جویی، پس کسی که دنیا را جوید، مرگ نیز او را می طلبد تا از دنیا بیرونش کند، و کسی که آخرت جوید، دنیا او را می طلبد تا روزی او را به تمام پردازد.

p: 260

Wonderful Saying432

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The lovers of Allah are those who look at the inward side of the world while the other people look at its outward side, they busy themselves with its remoter benefits while the other people busy themselves in the immediate benefits. They kill those things which they feared would have killed them, and they leave here in this world what they think would leave them. They took the amassing of wealth by others as a small matter and regarded it like losing. They are enemies of those things which others love while they love things which others hate. Through them, the Qur'an has been learnt and they have been given knowledge through the Qur'an. With them the Qur'an is staying while they stand by the Qur'an. They do not see any object of hope above what they hope and no object of fear above what they fear.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ أَوْلِیَاءَ اللهِ هُمُ الَّذِینَ نَظَرُوا إِلَی بَاطِنِ الدُّنْیَا إِذَا نَظَرَ النَّاسُ إِلَی ظَاهِرِهَا، وَاشْتَغَلُوا بِآجِلِهَا (4978) إِذَا آشْتَغَلَ النَّاسُ بِعَاجِلِهَا، فَأَمَاتُوا مِنْهَا مَا خَشُوا أَنْ یُمِیتَهُمْ (4979) وَتَرَکُوا مِنْهَا مَا عَلِمُوا أَنَّهُ سَیَتْرُکُهُمْ، وَرَأَوُا اسْتِکْثَارَ غَیْرِهِمْ مِنْهَا اسْتِقْلالاً، وَدَرَکَهُمْ لَهَا فَوْتاً، أَعْدَاءُ مَا سَالَمَ النَّاسُ، وَسِلْمُ (4980) مَا عَادَی النَّاسُ! بِهِمْ عُلِمَ الْکِتَابُ وَبِهِ عُلِمُوا وَبِهِمْ قَامَ الْکِتَابُ وَبِهِ قَامُوا، لاَ یَرَوْنَ مَرْجُوّاً فَوْقَ مَا یَرْجُونَ، وَلاَ مَخُوفاً فَوْقَ مَا یَخَافُونَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دوستان خدا آنانند که به درون دنیا نگریستند آنگاه که مردم به ظاهر آن چشم دوختند، و سرگرم آینده دنیا شدند آنگاه که مردم به امور زودگذر دنیا پرداختند، پس هواهای نفسانی که آنان را از پای درمی آورد، کشتند، و آنچه که آنان را به زودی ترک می کرد، ترک گفتند، و بهره مندی دنیاپرستان را از دنیا، خوار شمردند، و دست یابی آنان را به دنیا زودگذر دانستند با آنچه مردم آشتی کردند، دشمنی ورزیدند، و با آنچه دنیاپرستان دشمن شدند آشتی کردند، قرآن به وسیله آنان شناخته می شود، و آنان به کتاب خدا آگاهند، قرآن به وسیله آنان پا برجاست و آنان به کتاب خدا استوارند، به بالاتر از آنچه امیدوارند چشم نمی دوزند، و بیش از آنچه را که می ترسند هراس ندارند.

p: 261

Wonderful Saying433

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Remember that pleasures will pass away while the consequences will stay.

In Arabic

وقال علیه السلام: اذْکُرُوا انْقِطَاعَ الَّلذَّاتِ، وَبَقَاءَ التَّبِعَاتِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: پایان لذتها، و بر جای ماندن تلخی ها را به یاد آورید.

Wonderful Saying434

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Try (a man) and you will hate him.

as- Sayyid ar- Radi says: Some people say this saying is of the Prophet (p.b.u.h.a.h.p), but what confirms that it is the saying of Amir al-mu'minin (p.b.u.h.), is the statement related by Tha'lab from Ibn al-A'rabi namely that (Caliph) al-Ma'mun said: "If 'Ali had not said 'ukhbur taqlihi' (Try a man and you will hate him)," I would have said, "aqlihi takhbur (Hate a man in order to try him)."

In Arabic

وقال علیه السلام: اخْبُرْ تَقْلِهِ (4981) قال الرضی: ومن الناس من یروی هذا للرسول صلی الله علیه وآله وسلم ، ومما یُقوّی أنه من کلام أمیرالمؤمنین علیه السلام ما حکاه ثعلب عن ابن الأعرابی قال: قال المأمون: لولا أنّ علیاً قال: «اخبُر تَقْلِهِ» لقلت: اقْلِهِ تَخْبُرْ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مردم را بیازمای، تا دشمن گردی. (بعضی از رسول خدا (ص) نقل کردند، و نقل ثعلب از ابن اعرابی را تایید می کند که این کلام از علی (ع) است، اعرابی از مامون نقل کرد. اگر علی (ع) نگفته بود (بیازمای تا دشمن گردی) من می گفتم که (دشمن دار تا بیازمایی.)

Wonderful Saying435

In English

p: 262

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: It is not that Allah-, to Whom belongs Might and Majesty, may keep the door of gratitude open for a person and close the door of plenty upon him, or to open the door of prayer to a person and close the door of acceptance upon him, or to open the door of repentance on a person and close the door of forgiveness upon him.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا کَانَ اللهُ لِیَفْتَحَ عَلَی عَبْدٍ بَابَ الشُّکْرِ وَیُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الزِّیَادَهِ، وَلاَ لِیَفْتَحَ عَلَی عَبْدٍ بَابَ الدُّعَاءِ وَیُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الْإِجَابَهِ، وَلاَ لِیَفْتَحَ لِعَبْدٍ بَابَ التَّوْبَهِ وَیُغْلِقَ عَنْهُ بَابَ الْمَغْفِرَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا در شکرگزاری را بر بنده ای نمی گشاید که در فزونی نعمتها را بر او ببندد، و در دعا را بر روی او باز نمی کند که در اجابت کردن را نگشاید، و در توبه کردن را باز نگذاشته که در آمرزش را بسته نگهدارد.

Wonderful Saying436

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The most appropriate person for an honourable position is he who descends from the people of honour.

In Arabic

وقال علیه السلام: أوْلَی النَّاسِ بِالْکَرَمِ مَنْ عُرِفَتْ بِهِ الْکِرَامُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: شایسته ترین مردم به بزرگواری آن که، بزرگواران را با او بسنجند.

Wonderful Saying437

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked: Which of the two is better; justice or generosity? Amir al-mu'minin, peace be upon him, replied: Justice puts things in their places while generosity takes them out from their directions; justice is the general caretaker while generosity is a particular benefit. Consequently, justice is superior and more distinguished of the two.

p: 263

In Arabic

وسئل علیه السلام أَیّهُما أَفضل: العدل، أَو الجود؟ فقال: الْعَدْلُ یَضَعُ الْأَُمُورَ مَوَاضِعَهَا، والْجُودُ یُخْرِجُهَا عَنْ جِهَتِهَا، وَالْعَدْلُ سَائِسٌ عَامٌّ، وَالْجُودُ عَارضٌ خَاصٌّ، فَالْعَدْلُ أَشْرَفُهُمَا وَأَفْضَلُهُمَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام پرسیدند عدل یا بخشش، کدام یک برتر است، فرمود:) عدالت هر چیزی را در جای خود می نهد، در حالی که بخشش آن را از جای خود خارج می سازد، عدالت تدبیر عمومی مردم است، در حالی که بخشش گروه خاصی را شامل است، پس عدالت شریف تر و برتر است.

Wonderful Saying438

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: People are enemies of what they do not know.

In Arabic

وقال علیه السلام: النَّاسُ أَعْدَاءُ مَا جَهِلُوا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مردم دشمن آنند که نمی دانند.

Wonderful Saying439

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The whole of asceticism is confined between two expressions of the Qur'an. Allah, the Glorified says: Lest distress you yourselves for what escapes you, and be overjoyous for what He has granted you (Qur'an, 57:23). Whoever does not grieve over what he misses and does not revel over what comes to him acquires asceticism from both its sides.

In Arabic

وقال علیه السلام: الزُّهْدُ کُلُّهُ بَیْنَ کَلِمَتَینِ مِنَ الْقُرْآنِ: قَالَ اللهُ سبحانه: (لِکَیْلاَ تَأْسَوْا عَلَی مَا فَاتَکُمْ وَلاَ تَفْرَحُوا بِمَا آتَاکُمْ)، فَمَنْ لَمْ یَأْسَ (4982) عَلَی الْمَاضِی، وَلَمْ یَفْرَحْ بالْآتِی، فَقَدْ أَخَذَ الزُّهْدَ بِطَرَفَیْهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود:زهد بین دو کلمه از قرآن است، که خدای سبحان فرمود: (تا بر آنچه از دست شما رفته حسرت نخورید، و به آنچه به شما رسیده شادمان مباشید.) و کسی که بر گذشته افسوس نخورد، و به آینده شادمان نباشد، همه جوانب زهد را رعایت کرده است.

p: 264

Wonderful Saying440

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: What a breaker is sleep for resolutions of the day!

In Arabic

وقال علیه السلام: ما أَنْقَضَ النَّوْمَ لِعَزَائِمِ الْیَوْمِ (4983) !

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خواب دیدنها چه بسا تصمیم های روز را نقش بر آب کرده است.

Wonderful Saying441

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Governmg power is the proving ground for people.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْوِلاَیَاتُ مَضَامِیرُ الرِّجَالِ (4984) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: فرمانروایی، میدان مسابقه مردان است.

Wonderful Saying442

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: No town has greater right on you than the other. The best town for you is that which bears you.

In Arabic

. وقال علیه السلام: لَیْسَ بَلَدٌ بأَحَقَّ بِکَ مِنْ بَلَدٍ، خَیْرُ الْبِلاَدِ مَا حَمَلَکَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هیچ شهری برای تو از شهر دیگر بهتر نیست، بهترین شهرها آن است که پذیرای تو باشد.

Wonderful Saying443

In English

When the news of the death of (Malik) al-Ashtar (may Allah~ have mercy on him), reached Amir al-mu'minin, peace be upon him, he said: Malik, what a man Malik was! By Allah, if he had been a mountain he would have been a big one (find), and if he had been a stone he would have been hard; no horseman could have reached it and no bird could have flown over it. as-Sayyid ar-Radi says: "find" means a lonely mountain (rising in height above the range).

p: 265

In Arabic

وقال علیه السلام: وقد جاءه نعی الْأَشتر رحمه الله: مَالکٌ (4985) وَمَا مَالِکٌ! وَاللهِ لَوْ کَانَ جَبَلاً لَکَانَ فِنْداً، وَلَوْ کَانَ حَجَراً لَکَانَ صَلْداً، لاَ یَرْتَقِیهِ الْحَافِرُ، وَلاَ یُوفِی عَلَیْهِ (4986) الطَّائِرُ. قال الرضی: الفند: المنفرد من الجبال.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (وقتی خبر شهادت مالک اشتر که رحمت خدا بر او باد، به امام رسید فرمود) مالک! چه مالکی؟ به خدا اگر کوه بود، کوهی که در سرفرازی یگانه بود، و اگر سنگ بود، سنگی سخت و محکم بود، که هیچ رونده ای به اوج قله او نمی رسید، هیچ پرنده ای بر فراز آن پرواز نمی کرد. (فند: کوهی است از دیگر کوهها ممتاز و جدا افتاده)

Wonderful Saying444

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A little that lasts is heifer than much that brings grief.

In Arabic

وقال علیه السلام: قَلِیلٌ مَدُومٌ عَلَیْهِ خَیْرٌ مِنْ کَثِیرٍ مَمْلُولٍ مِنْهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چیز اندک که با اشتیاق تداوم یابد، بهتر از فراوان رنج آور است.

Wonderful Saying445

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If a man possesses a revealing quality wait and see his other qualities. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: إذَا کَانَ فی رَجُلٍ خَلَّهٌ (4987) رَائِقَهٌ فَانْتَظِرْ أَخَوَاتِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: اگر در کسی خصلتی شگفت دیدید، همانند آن را انتظار کشید.

Footnote

(1). The good or bad quality that is found in a man springs from his natural temperament. If the temperament produces one quality, his other qualities will also be akin to this one because the dictates of temperament will be equally effective in either. Thus, if a man pays zakat and khums it means that his temperament is not miserly. Therefore, it is expected that he would not be niggardly in spending in other items of charity as well. Similarly, if a man speaks a lie it can be expected that he will indulge in backbiting too, because these two habits are similar to each other.

p: 266

Wonderful Saying446

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said to Ghalib ibn Sa'sa'ah, the father of al-Farazdaq (the famous Arabic poet) during a conversation between them: What about the large num her of your camels? The man replied: They have been swept away by (discharging of) obligations, O' Amir al-mu'minin! Whereupon Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: That is the most praiseworthy way of (losing) them.

In Arabic

وقال علیه السلام لغالب بن صعصعه أبی الفرزدق، فی کلام دار بینهما: مَا فَعَلَتْ إِبِلُکَ الْکثِیرَهُ؟ قال: دَغْدَغََتْها الحُقُوقُ (4988) یا أمیرالمؤمنین فَقال علیه السلام: ذَاکَ أَحْمَدُ سُبُلِهَا .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (امام به پدر فرزدق، غالب بن صعصعه فرمود:) شتران فراوانت چه شده اند؟ (پاسخ داد، ای امیر مومنان، پرداخت حقوق آنها را پراکنده ساخت امام فرمود:) این بهترین راه مصرف آن بود.

Wonderful Saying447

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever trades without knowing the rules of religious law will be involved in usury.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنِ اتَّجَرَ بِغَیْرِ فِقْهٍ ارْتَطَمَ (4989) فِی الرِّبَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که بدون آموزش فقه اسلامی تجارت کند، در رباخواری آلوده شود.

Wonderful Saying448

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever regards small distresses as big, Allah involves him in big ones.

In Arabic

. وقال علیه السلام: مَنْ عَظَّمَ صِغَارَ الْمَصَائِبِ ابْتَلاَهُ اللهُ بِکِبَارِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که مصیبتهای کوچک را بزرگ شمارد خدا او را به مصیبتهای بزرگ مبتلا خواهد کرد.

p: 267

Wonderful Saying449

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whoever maintains his own respect in view, his desires appear light to him.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْ کَرُمَتْ عَلَیْهِ نَفْسُهُ هَانَتْ عَلَیْهِ شَهْوَتُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: کسی که خود را گرامی دارد، هوا و هوس را خوار شمارد.

Wonderful Saying450

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Whenever a man cuts a joke he separates away a bit from his wit.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا مَزَحَ (4990) امْرُؤٌ مَزْحَهً إِلاَّ مَجَّ (4991) مِنْ عَقْلِهِ مَجَّهً.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: هیچ کس شوخی بیجا نکند جز آنکه مقداری از عقل خویش را از دست بدهد.

Wonderful Saying451

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Your turning away from him who inclines towards you is a loss of your share of advantage while your inclining towards him who turns away from you is humiliation for yourself.

In Arabic

وقال علیه السلام: زُهْدُکَ فِی رَاغِبٍ فِیکَ نُقْصَانُ حَظٍّ، وَرَغْبَتُکَ فِی زَاهِدٍ فِیکَ ذُلُّ نَفْسٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دوری تو از آن کس که خواهان تو است نشانه کمبود بهره تو در دوستی است، و گرایش تو به آن کس که تو را نخواهد، سبب خواری تو است.

Wonderful Saying452

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Riches and destitution will follow presentation before Allah.

In Arabic

وقال علیه السلام: الغِنَی والْفَقْرُ بَعْدَ الْعَرْضِ (4992) عَلَی اللهِ.

In Persian

p: 268

و درود خدا بر او فرمود: فقر و بی نیازی ما پس از عرضه شدن بر خدا آشکار خواهد شد.

Wonderful Saying453

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: az-Zubayr remained a man from our house till his wretched son 'Abdullah came forth. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا زَالَ الزُّبَیْرُ رَجُلاً مِنَّا أَهْلَ الْبَیْتِ حَتَّی نَشَأَ ابْنُهُ الْمَشْؤُومُ عَبْدُ اللهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: زبیر همواره با ما بود تا آنکه فرزند نامبارکش عبدالله، پا به جوانی گذاشت.

Footnote

(1). 'Abdullah ibn az-Zubayr ibn al-'Awwam (1/622-73/692), whose mother was Asma', sister of A'ishah (daughter of Abu Bakr),, had grown in his dislike of the Banu Hashim especially towards Amir al-mu'minin to such a stage that he was able to change the opinion of his father, az-Zubayr, against Amir al-mu'minin although the latter was the son of his father's aunt. That is why Amir al-mu'minin said:

az-Zubayr had always been from us the Ahlu 'l-bayt (our household), until his ill-owned son 'Abdullah grew up. (al-Isti'ab, vol.3, p.906; Usd al-ghabah, vol.3, pp.162-163; Ibn 'Asakir, vol.7, p.363; Ibn Abi'l-Hadid, vol.2, p.167; vol.4, p.79; vol.20, p.104)

'Abdullah was one of the instigators of the battle of Jamal. His aunt 'A'ishah, his father, az-Zubayr, and the son of his mother's uncle Talhah, had fought against Amir al-mu'minin.

Thus, Ibn Abi'l-Hadid writes:

It was 'Abdullah who urged az-Zubayr to fight (in the battle of Jamal), and made the march to Basrah seem attractive to 'A'ishah. (Sharh Nahj al-balaghah, vol.4 p.79)

p: 269

'A'ishah loved her nephew 'Abdullah very much. To her he was like the only child of a mother, and none in those days was more beloved to her than him. (al-Aghani, Abu'l-Faraj, vol.9, p.142, Ibn Abi'l-Hadid, vol.20, p.120; Ibn Kathir, vol.8, p.336).

Hashim ibn 'Urwah relates:

I have not heard her ('A'ishah) praying for anyone as she used to pray for him ('Abdullah). She gave ten thousand Dirhams (as a gift) to the one who informed her of 'Abdullah's safety from getting killed (by al-Ashtar in the fight of the battle of Jamal), and prostrated to Allah in thanks-giving for his safety. (Ibn 'Asakir, vol.7, pp.400,402; Ibn Abi'l-Hadid, vol.20, p.111)

This was the reason of 'Abdullah's authority over her and his complete command over her affairs. He was the one who directed and guided her in the direction he wished.

However, 'Abdullah's hatred against the Banu Has him had reach such a stage that according to the narrations of a group of historians:

During his ('Abdullah's) Caliphate (in Mecca) he did not send blessings on the Holy Prophet in his Friday prayer speech (khutbah) for forty Fridays. He used to say: "Nothing prevents me from mentioning the Prophet's name except that there are a certain men (i.e. Banu Hashim) who become proud (when his name is mentioned).

In another interpretation:

Nothing prevents . . . except that the Prophet has a bad household who will shake their heads on the mention of his name (Maqatil at- talibiyyin, pA74; Muruj adh-dhahab, vol .3, p.79; at- Tarikh, al-Ya'qubi, vol.2, p.261; a1-'Iqd al-farid, vol.4, p.413; Ibn Abi'l-Hadid, vol 4, p.62; vol19, pp.91-92; vol.20, pp.127-129)

p: 270

'Abdullah ibn az-Zubayr said to 'Abdullah ibn al-'Abbas:

I have been concealing my hatred toward you, the people of this house (i.e. the Household of the Prophet) for the last forty years. (al-Mas'udi, vol.3, p.80; Ibn Abi'l-Hadid, vol.4, p.62; vol.20, p.148)

He also used to hate Amir al-mu'minin in particular, defame his honour, abuse and curse him. (al-Ya'qubi, vol.2, pp.261 -262; al-Mas'udi, vol.3, p.80: Ibn Abi'l-Hadid, vol.4, pp.61, 62-63,79)

He gathered Muhammad ibn al-Hanafiyyah (the son of Amir al-mu'minin) and 'Abdullah ibn al-'Abbas with seventeen men from the Banu Hashim including al-Hasan ibn al-Hasan ibn 'Ali ibn Abi Talib and imprisoned them in the shi'b (a small mountain valley) of 'Arim. He intended to burn them with fire, so he placed plenty of wood at the entrance of the shi'b. Meanwhile, al-Mukhtar ibn Abi 'Ubayd ath-Thaqafi dispatched four thousand soldiers to Mecca. On their arrival, they attacked 'Abdullah ibn az-Zubayr unexpectedly and rescued the Banu Hashim. 'Urwah ibn az-Zubayr made an excuse for his brother's ('Abdullah) deed saying that this action of his brother's was a result of the Banu Hashim's refusal to swear allegiance to him ('Abdullah),like the action of 'Umar ibn al-Khattab towards the Banu Hashim when they gathered in the house of Fatimah and refused to swear allegiance to Abu Bakr. So, 'Umar brought wood and intended to burn the house on them. (Maqatil at-talibiyyin, p.474; al-Mas'udi, vol.3, pp.76- 77: al-Ya'qubi, vol.2, p.261; Ibn Abi'l-Hadid, vol.19, p.91; vol.20, pp.123- 126:146-148; Ibn 'Asakir, vol.7, p.408; al-'Iqd al-farid, vol.4, p.413; Ibn Sa'd, vol.5, pp.73 -81; at-Tabari, vol.2, pp.693-695; Ibn al-Athir, vol.4, pp.249-254; Ibn Khaldun, vol.3, pp.26-28)

p: 271

In this connection, Abu'l-Faraj al-Isfahani writes:

'Abdullah ibn az-Zubayr always instigated others against the Banu Hashim and persued them (in his aim) by every worst method; he inspired against them and spoke against them on the pulpits; and remonstrated against them. Sometime Ibn 'Abbas or someone else from them (Banu Hashim) raised an objection against him. But afterwards, he changed his way and imprisoned Ibn al-Hanafiyyah in a prison at the shi'b 'Arim. Then, he gathered Ibn al-Hanafiyyah along with other members of the Banu Hashim who were present (in Mecca) in a prison and collected wood to set fire to it. This was because of the news that had reached him that Abu 'Abdillah al-Jadali and other followers of Ibn al-Hanafiyyah had arrived (in Mecca) to support Ibn al- Hanafiyyah and fight 'Abdullah ibn az.Zubayr. Therefore, he hastened to do away with the prisoners. But when this news reached Abu "Abdillah al-Jadali, he came there at the time when the fire was already set on them, then he put out the fire and rescued them. (al-Aghani, p.15)

So, all these prove the word of Amir al-mu'minin about him.

Wonderful Saying454

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: What has a man to do with vanity. His origin is semen and his end is a carcass while he cannot feed himself nor ward off death. (1)

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا لاِبْنِ آدَمَ وَالْفَخْرِ: أَوَّلُهُ نُطْفَهٌ، وَآخِرُهُ جِیفَهٌ، وَلاَ یَرْزُقُ نَفْسَهُ، وَلاَ یَدفَعُ حَتْفَهُ.

p: 272

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: فرزند آدم را با فخرفروشی چه کار؟ او که در آغاز نطفه ای گندیده، و در پایان مرداری بدبو است، نه می تواند روزی خویش را فراهم کند، و نه مرگ را از خود دور نماید.

Footnote

(1). If a man ponders over his original condition and the eventual bred' king up and ruining of his body he Will be compelled to admit his lowliness and humble position instead of being proud and vain, because he will see that there was a time when he did not exist and Allah originated his existence with a humble drop of semen which took the shape of a piece of flesh in the mother's womb and continued feeding and growing on thick blood. When on completion of the body he set foot on the earth he was so helpless and incapable that he had neither control over his hunger and thirst nor on sickness and health, nor any command over benefit or harm, or any authority over life and death, not knowing when the energy of limbs may exhaust, feeling and sense may leave, eyesight may be taken away, power of hearing may be snatched and when death may separate the spirit from the body and leave the latter to be cut into pieces by vultures and kites or for worms to eat it in the grave.

An Arabic couplet says:

How does one whose origin is semen and whose end is a carcass are be vain?

Wonderful Saying455

In English

p: 273

Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked about the greatest poet and he said: The whole group of them did not proceed on the same lines in such a way that we can know the height of their glory; but if it has to be done then it is the "al-Malik ad-dillil" (the mislead king).

as-Sayyid ar-Radi says: Amir al-mu'minin means Imiru'l-Qays. (2)

In Arabic

وسئل: من أشعر الشعراء؟ فقال علیه السلام:

إِنَّ الْقَوْمَ لَمْ یَجْرُوا فِی حَلبهٍ (4993) تُعْرَفُ الْغَایَهُ عِنْدَ قَصَبَتِهَا فَإِنْ کَانَ وَ لاَبُدَّ فَالْمَلِکُ الضِّلِّیلُ (4994) .

یرید امرأ القیس.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام پرسیدند بزرگترین شاعر عرب کیست؟ فرمود:) شاعران در یک وادی روشنی نتاختند تا پایان کار معلوم شود، و اگر ناچار باید داوری کرد، پس پادشاه گمراهان بزرگترین شاعر است (امروالقیس، که کافر و شعر او از همه برتر بود.)

Footnote

(2). This means that a comparison can be made among the poets when their imagination runs in the same field; but when the expression of one differs from the other, and the style of one varies from that of the other it is difficult to decide who is. defeated and who has won the field. Consequently, from various considerations one is preferred over the other and someone is considered greater for one consideration and the other for other consideration, as the famous saying goes: The greatest poet of Arabia is Imiru'l-Qays when he rides; al-A'sha when he is eager for something and an-Nabighah when he is afraid.

p: 274

Nevertheless, despite this categorization Imiru'l-Qays is regarded to be in a high position among poets of the first era because of the beauty of his imagination, the excellence of his description, his inimitable similes and rare metaphors, although many of his couplets are below moral standards and speak about obscene subjects. But in spite of this obscenity the greatness of his art cannot be denied, because an artist looks at a poetic production from the point of view of art ignoring the other factors which do not affect art.

Wonderful Saying456

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Is there no free man who can leave this chewed morsel (of the world) to those who like it? Certainly, the only price for yourselves is Paradise. Therefore, do not sell yourself except for Paradise.

In Arabic

وقال علیه السلام: أَلاَ حُرٌّ یَدَعُ هذِهِ اللُّمَاظَهَ (4995) لِأََهْلِهَا؟ إِنَّهُ لَیْسَ لِأََنْفُسِکُمْ ثَمَنٌ إِلاَّ الْجَنَّهَ، فَلاَ تَبِیعُوهَا إِلاَّ بِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: آیا آزادمردی نیست که این لقمه جویده حرام دنیا را به اهلش واگذارد؟ همانا بهایی برای جان شما جز بهشت نیست، پس به کمتر از آن نفروشید.

Wonderful Saying457

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Two greedy persons never get satiated, the seeker of knowledge and the seeker of this world.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَنْهُومَانِ (4996) لاَ یَشْعَبَانِ: طَالِبُ عِلْمٍ، وَطَالِبُ دُنْیَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دو گرسنه ای که هرگز سیر نشوند، جوینده علم و جوینده مال.

Wonderful Saying458

In English

p: 275

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Belief means that you should prefer truth (even) when it harms you rather than falsehood (even) when it benefits you; that your words should not be more than your action and that you should fear Allah when speaking about others.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْإِِیمَانِ أَنْ تُؤثِرَ الصِّدْقَ حَیْثُ یَضُرُّکَ عَلَی الْکَذِبِ حَیْثُ یَنْفَعُک وَأَلاَّ یَکُونَ فِی حَدیِثِکَ فَضْلٌ عَنْ عِلْمِکَ (4997) وَأَنْ تَتَّقِیَ اللهَ فِی حَدِیثِ غَیْرِکَ (4998) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: نشانه ایمان آن است که راست بگویی آنگاه که تو را زیان رساند، و دروغ نگویی آنگاه که تو را سود دهد، و آنکه بیش از مقدار عملت سخن نگویی، و چون از دیگران سخن گویی از خدا بترسی.

Wonderful Saying459

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Destiny holds sway over (our) predetermination till effort itself brings about ruin.

as-Sayyid ar-Radi says: Something of this meaning has already appeared earlier though in words different from these.

In Arabic

وقال علیه السلام: یَغْلِبُ الْمِقْدَارُ (4999) عَلَی التَّقْدیرِ (5000) حَتَّی تَکُونَ الْآفَهُ فِی التَّدْبِیرِ. قال الرضی: وقد مضی هذا المعنی فیما تقدم بروایه تخالف بعض هذه الأَلفاظ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: تقدیر الهی چنان بر محاسبات ما چیره شود که تدبیر، سبب آفتزدگی باشد.

Wonderful Saying460

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Forbearance and endurance are twins and they are the product of high courage.

In Arabic

وقال علیه السلام: الْحِلْمُ (5001) وَالْأَنَاهُ (5002) تَوْأَمَانِ (5003) یُنْتِجُهُمَا عُلُوُّ الْهِمَّهِ.

p: 276

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بردباری و درنگ با هم اند و نتیجه آن بلندهمتی است.

Wonderful Saying461

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Backbiting is the tool of the helpless.

In Arabic

461. وقال علیه السلام: الْغِیبَهُ (5004) جُهْدُ (5005) الْعَاجِِزِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: غیبت کردن تلاش ناتوان است.

Wonderful Saying462

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Many a man gets into mischief because of being spoken well about.

In Arabic

وقال علیه السلام: رُبَّ مَفْتُونٍ بِحُسْنِ الْقَوْلِ فِیهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چه بسا کسانی که با ستایش دیگران فریب خوردند.

Wonderful Saying463

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: This world has been created for other than itself and has not been created for itself.

In Arabic

وقال علیه السلام: الدُّنْیَا خُلِقَتْ لِغَیْرِهَا، ولَمْ تُخْلَقْ لِنَفْسِهَا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دنیا برای رسیدن به آخرت آفریده شد، نه برای رسیدن به دنیا.

Wonderful Saying464

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The Banu Umayyah (Umayyids) have a fixed period (mirwad) wherein they are having their way. But when differences arise among them then even if the hyena attacks them it will overpower them.

as-Sayyid ar-Radi Says: Herein "mirward" is a form derived from "mirwad" which means to allow time, to wait for. It is an extremely eloquent and wonderful expression. It is as though Amir al-mu'minin, peace be upon him, has likened the period of Banu Umayyah to a limited area meant for the training of horses for racing where they are running towards the limit, so that when they reach its extremity their organization will be destroyed . (1)

p: 277

In Arabic

وقال علیه السلام: إِنَّ لِبَنِی أُمَیَّهَ مِرْوَدَاً یَجْرُونَ فِیهِ، وَلَوْ قَدِ اخْتَلَفُوا فِیَما بَیْنَهُمْ ثُمَّ کَادَتْهُمُ (5006) الضِّبَاعُ لَغَلَبَتْهُمْ.

قال الرضی: وَالْمِرْوَدُ هنا مفعَل من الإِرْوَاد، وهو الإِمهال والأظهار , وهذا من أفصح الکلام وأغربه، فکأنه علیه السلام شبّه المهله التی هم فیها بالمضمار الذی یجرون فیه إلی الغایه، فاذا بلغوا مُنقَطَعا انتقضَ نظامُهم بعدها.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بنی امیه را مهلتی است که در آن می تازند، پس آنگاه که میانشان اختلاف افتد پس کفتارها بر آنان دهان گشایند و بر آنان پیروز خواهند شد. (مرود، یعنی فرصت دادن، که از فصیح ترین و شگفتی آورترین کلام است)

Footnote

(1). This is the prophecy about the decline and fall of the Umayyads that proved true, word for word. This rule was founded by Mu'awiyah ibn Abi Sufyan and ended with Marwan ibn Muhammad al-Himar in 132 A. H. after a life of ninety years, eleven months and thirteen days. The Umayyads period was second to none in tyranny, oppression, harshness and despotism. The despotic rulers of this period perpetrated such tyranny that it put blots on Islam, blackened the pages of history and injured the spirit of humanity. They allowed every kind of ruin and destruction only to retain their own personal authority. They led armies to Mecca, hurled fire on the Ka'bah, made Medina the victim of their brute passions, and shed streams of Muslim blood. At last, this bloodshed and ruthlessness resulted in revolts and conspiracies from all sides and their internal strife and agitation and their mutual fighting paved the way for their ruin. Although political unrest had set in among them earlier yet during the days of al-Walid ibn Yazid open disturbances began to occur. On the other side Banu al-'Abbas (the 'Abbasids) also started preparations and during the reign of Marwan al-Himar they started a movement under the name of "al-khilafah al-Ilahiyyah" (the Caliphate of Allah).

p: 278

For successful piloting of this movement they got a martial leader Abu Muslim al-Khurasani who, in addition to his knowledge of political events and occurrences, was also an expert in the art of warfare. making Khurasan as the base he spread a whole net against the Umayyads and succeeded in bringing the 'Abbasids to power.

In the beginning this man was quite unknown and it is for this unknowness and low position that Amir al-mu'minin likened him and his associates to the hyena as this simile is used for low and humble people.

Wonderful Saying465

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said eulogizing the ansar : By Allah, they nurtured Islam with their generous hands and eloquent tongues as a year old calf is nurtured.

In Arabic

وقال علیه السلام فی مدح الأَنَصار: هُمْ وَاللهِ رَبَّوُا (5007) الْإِسْلاَمَ کَمَا یُرَبَّی الْفِلْوُ

(5008) مَعَ غَنَائِهِمْ (5009) بَأَیْدِیهِمُ السِّبَاطِ (5010) وَأَلْسِنَتِهِمُ السِّلاَطِ (5011) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در ستایش انصار فرمود:) بخدا سوگند! آنها اسلام را پروراندند، چونان مادری که فرزندش را بپروراند، با توانگری، با دستهای بخشنده، و زبانهای برنده و گویا.

Wonderful Saying466

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The eye is the strap of the rear.

as-Sayyid ar-Radi says: This is a wonderful metaphor, it is as though Amir al-mu'minin has likened the rear part of the body with a bag and the eye with a strap. When the strap is let loose the bag cannot retain anything. According to the well-known and reputed view it is the saying of the Prophet but some people have stated it to be of Amir al-mu'minin. al-Mubarrad has mentioned it in his book al-Muqtadab under the chapter 'Words of single letters'. We too have discussed this metaphor in our book named Majazat al-athar an-nabawiyyah.

p: 279

In Arabic

وقال علیه السلام: الْعَیْنُ وِکَاءُ السَّهِ. قال الرضی: وهذه من الاستعارات العجیبه، کأنه شبّه السّهَ بالوعاء، والعین بالوکاء، فإذا أُطلق الوکاءُ لم ینضبطِ الوعاءُ و هذا القول فی الأَشهر الأَظهر من کلام النبی صلی علیه و آله وسلم، وقد رواه قوم لأَمیرالمؤمنین علیه السلام ، ذکر ذلک المبرّد فی کتاب (المقتضب) فی باب (اللفظ بالحروف). وقد تکلمنا علی هذه الاستعاره فی کتابنا الموسوم: (بمجازات الآثار النبویه).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: چشم، بند ظرف حوادث است.

Wonderful Saying467

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said in one of his speeches: A ruler came into position over them. He remained upright and made them upright till the entire religion put its bosom on the ground.

In Arabic

وقال علیه السلام فی کلام له: وَوَلِیَهُمْ وَالٍ فأَقَامَ واسْتَقَامَ، حَتَّی ضَرَبَ الدِّینُ بِجِرَانِهِ (5012) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بر آنان فرمانروایی حاکم شد، که کارها را بپا داشت، و استقامت ورزید، تا دین استوار شد.

Wonderful Saying468

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: A severe time will come upon the people wherein the rich will seize their possessions with their teeth (by way of miserliness) although they have not been commanded to do so. Allah the Glorified, says: Forget not generosity among yourselves (Qur'an, 2:237). During this time the wicked will rise up while the virtuous will remain low and purchases will be made from the helpless although the Prophet, peace be upon him and his descendants, has prohibited purchasing from the helpless. (1)

p: 280

In Arabic

وقال علیه السلام: یَأتِی عَلَی النَّاسِ زَمَانٌ عَضُوضٌ (5013) یَعَضُّ الْمُوسِرُ (5014) فِیهِ عَلَی مَا فِی یَدَیْهِ وَلَمْ یُؤْمَرْ بِذلِکَ، قَالَ اللهُ سُبْحَانَهُ: (وَلاَ تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَیْنَکُمْ)، تَنْهَدُ فِیهِ

(5015) الْأَشْرَارُ، وَتُسْتَذَلُّ الْأَخْیَارُ، ویُبَایعُ الْمُضْطَرُّونَ، وَقَدْ نَهَی رَسُولُ اللهِ صَلَّی اللهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ وَسَلَّمَ عَنْ بِیَعِ (5016) الْمُضْطَرِّینَ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مردم را روزگاری دشوار در پیش است که توانگر اموال خود را سخت نگهدارد، که به این بخل ورزی فرمان داده نشده است، خدای سبحان فرمود: (بخشش میان خود را فراموش نکنید.) بدان در آن روزگار، بلندمقام، و نیکان خوار گردند، و با درماندگان به ناچاری خرید و فروش می کنند در حالی که رسول خدا (ص) از معامله با درماندگان نهی فرمود.

Footnote

(1). Generally purchases are made from helpless people in such a way that taking advantage of their need and necessity, things are purchased from them at cheap rates and are sold to them at high prices. No religion allows taking advantage of such helplessness and extreme need, nor is it permissible in ethics that profiteering should he resorted to at the time of others' helplessness. And whoever hurts 'Ali, he surely hurts me, and whoever hurts me, he surely hurts Allah, (surely, those who hurt Allah and His Messenger, Allah has cursed them in the present world and the world to come, and has prepared for them a humbling chastisement [Qur'an, 33:57]). (al-Mustadrak, vol.3, pp.127-128; 130; Hilyah al-awliya', vol.1, pp.66-67; al-Isti'ab, vol.3, p.1101; Usd al-ghabah, vol.4, p. 383; al-Isabah, vol.3, pp.496-497; Majma' az-zawa'id, vol.9, pp. 108-109, 129,131,132, 133; Kanz al-'ummal, vol.12, pp.202,209, 218-219; vol.15, pp.95-96; vol.17, p.70; ar-Riyad an-nadirah, vol.2, PP] 66, 167, 209, 214; al-Manaqib, Ibn al-Maghazili, pp.103, 196,382)

p: 281

At the same time, the Holy Prophet used to caution the ummah against exaggeration in (Amir al-mu'minin's) love of him in exceeding the bounds of Islam in love for him. One who does so is called ghali; i.e. he who believes that the Holy Prophet or Amir al-mu'minin or any of the Shi'ite Imams is god, or attributes to them the special attributes of Allah, or believes that the twelve Imams are prophets, or makes any claim which they (the Holy Prophet and Imams) did not make about themselves.

On the contrary, the Holy Prophet had also forbidden any offence or denigration concerning them (Imams); and he used to blame those who lay false and baseless accusations against them as well as those who hate and bear malice.

it was for this reason that the Holy Prophet sometimes used to refrain from mentioning some of the excellent qualities of Amir al-mu'minin as Jabir ibn 'Abdillah al-Ansari narrates:

When Amir al-mu'minin approached the Holy Prophet with the news of the conquering of Khaybar by himself (Amir al-mu'minin), the Holy Prophet said to him: "O' 'Ali, had it not been for some groups of my ummah who may say about you, what the Christians say about 'Isa, son of Maryam. I would have said (something) about you so that you would not pass before any Muslim but that he would seize the dust from the tracks of your feet demanding blessing from it. But it suffices to say that you hold the same position in relation to me as Harun held in relation to Musa except that there shall, in all certainty, be no prophet after me." (Majma' az-zawa'id, vol.9, p. 131; Ibn Abi'l-Hadid, vol.5, p.4; vol.9, p.168; vol.18, p.282; Manaqib 'Ali ibn Abi Talib, Ibn al-Maghazili, pp.237-239; Manaqib 'Ali ibn Abi Talib, al-Khwarazmi, pp.75-76, 96, 220; Kifayah at Talib fi

p: 282

( 787 )

manaqib 'Ali ibn Abi Talib, al-Ganji, pp.264-265; Arjah al-matlib, pp.448, 454; Yanabi' al-mawaddah, pp. 63-64, 130-131)

The Holy Prophet had also informed the Muslim ummah that there will appear two types of deviated groups among the Muslims who will exceed the bounds of Islamic principles towards understanding Amir al-mu'minin, as he himself has related:

The Messenger of Allah, peace be upon him and his descendants, called upon me and said: "O' 'Ali, there is a resemblance between you and '151 son of Maryam, whom the Jews hated so much that they laid a false accusation against his mother, and whom the Christians loved so much that they assigned to him the position which is not for him."

(Then, Amir al-mu'minin continues) Beware! two types of persons will fall into ruin over me: The one who loves (me) who will eulogize me for what is not in me; and the one who hates (me) whose detestation against me will lead him to lay false and baseless accusations on me. Beware! I am not a prophet, and nothing has been revealed to me. But I act according to the Book of Allah and the sunnah of His Prophet as far as I can. (al-Musnad, Ah mad ibn Hanbal, vol.1, p.160; a!-Mustadrak, al-Hakim, vol.3, p.123; Mishkat al-masabih, vol.3, pp.245 - 246; Majma' az-zawa'id, vol.9, p.133; Kanz al-'ummal, vol.12, p.219; vol.15, p. 110; Ibn Kathir, vol.7, p.356)

The above mentioned sayings of Amir al-mu'minin (in this foot-note) as well as in the text have been reported from the Holy Prophet when he said to Amir al-mu'minin:

p: 283

O' 'Ali, two types of persons will fall into ruin over you: The one who loves exaggeratingly and the liar who lays false accusation. (al-Isti'ab, vol.3, p.1101)

Also, he said to him:

Two categories will be ruined over you: The one who loves exaggeratingly and the hater who bears malice. (Ibn Abi'l-Hadid, vol.5, p.6)

The famous scholar of tradition 'Amir ibn Sharahil ash-Sha'bi (19/ ==640 - 103 / 721) has confirmed this saying that these two categories appeared and both became disbelievers and were ruined. (al-Isti'ab, vol.3, p.ll3O; al-'Iqd al-farid, vol.4, p.312)

Wonderful Saying469

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Two types of persons will fall into ruin over me: The one who loves exaggerates and the other who lays false and baseless blames.

as-Sayyid ar-Radi says: This is on the lines of Amir al-mu'minin as own saying which runs as: "Two categories of persons will be ruined over me: the one who loves exaggeratingly and the hater and malice-bearer." (2)

In Arabic

وقال علیه السلام: یَهْلِکُ فِیَّ رَجُلاَنِ: مُحِبٌّ مُفْرِطٌ، وَبَاهِتٌ (5017) مُفْتَرٍ (5018) .

قال الرضی: وهذا مثل قوله علیه السلام: هَلَکَ فِی رَجُلاَنِ: مُحِبٌّ غَالٍ، وَمُبْغِضٌ قَالٍ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: دو کس نسبت به من هلاک می گردند، دوستی که زیاده روی کند، و دروغ پردازی که به راستی سخن نگوید. (این کلام مانند سخن دیگری است که فرمود) دو تن نسبت به من هلاک گردند، دوستی که از حد گذراند، و دشمنی که بیهوده سخن گوید.

p: 284

Footnote

(2). The Holy Prophet used often to urge and order the ummah to love Amir al-mu'minin and forbid them to bear any hatred against him. Moreover, the Holy Prophet used to regard the love of Amir al-mu'minin as the sign of Faith (iman) and the hatred of him as the sign of hypocracy (nifaq) (as we have already mentioned on the foot-note of No.45).

Now, we quote one of the traditions of the Holy Prophet with regard to this subject. It has been narrated through fourteen companions that the Holy Prophet said:

Whoever loves 'Ali, he surely loves me; and whoever loves me, he surely loves Allah, And whoever loves Allah, He will cause him to enter Paradise.

Whoever hates 'Ali, he surely hates me; and whoever hates me, he surely hates Allah, and whoever hates Allah, He will cause him to enter the Fire.

Wonderful Saying470

In English

470. Amir al-mu'minin, peace be upon him, was asked on the Unity of Allah and His justice, when he replied: Unity means that you do not subject Him to the limitations of your imagination and justice means that you do not lay any blame on Him. (1)

In Arabic

. وسئل علیه السلام عن التوحید والعدل فقال: التَّوْحِیدُ أَلاَّ تَتَوَهَّمَهُ (5019) وَالْعَدْلُ أَلاَّ تَتَّهِمَهُ (5020) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (از امام نسبت به توحید و عدل پرسیدند فرمود:) توحید آن است که خدا را در وهم نیاری، و عدل آن است که او را متهم نسازی.

p: 285

Wonderful Saying471

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: There is no good in silence over matters involving wisdom just as there is no good in speaking with ignorance.

In Arabic

وقال علیه السلام: لاَ خَیْرَ فِی الصَّمْتِ عَنِ الْحُکْمِ، کَمَا أنَّهُ لاَ خَیْرَ فِی الْقَوْلِ بِالْجَهْلِ.

In Persian

در سکوت از حکمت و دانش خیری نیست چنانکه در گفتار از روی نادانی خیری نیست.

Wonderful Saying472

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said in his prayer for seeking rain: O' my Allah, send us rain by submissive clouds not by unruly ones. as-Sayyid ar-Radi says: This is an expression of wonderful eloquence, because Amir al-mu'minin, peace be upon him, has likened the cloud which is accompanied by thunder, lighting, wind and flashes with unruly camels who throw away their saddles and throw down their riders, and likened the clouds free from these terrible things to the submissive camels which are easy to milk and obedient to ride.

In Arabic

وقال علیه السلام فی دعاء استسقی به:

اللَّهُمَّ اسْقِنَا ذُلُلَ السَّحَابِ دُونَ صِعَابِهَا.

قال الرضی: وهذا من الکلام العجیب الفصاحه، وذلک أنه علیه السلام شبّه السحاب ذوات الرُّعود والبوارق والریاح والصواعق بالإِبل الصّعاب التی تَقْمُصُ (5021) برحالها (5022) وتقِصُّ (5023) برکبانها، وشبّه السحاب خالیهً من تلک الروائع (5024) بالإِبل الذُّلُلِ التی تُحْتَلَبُ (5025) طَیِّعَهً (5026) وتُقْتَعَدُ (5027) مُسْمِحَهً (5028) .

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (در دعا به هنگام طلب یاران فرمود:) خدایا ما را با ابرهای رام سیراب کن، نه ابرهای سرکش. (این کلمات از فصیح ترین و شگفتی آورترین کلمات ادیبانه است که ابرهای سرکش همراه با رعد و برق را به شتران چموش تشبیه کرد که بار از پشت می افکنند و سواری نمی دهند، و ابرهای رام به شتران رام تشبیه کرد که به راحتی شیر داده، و سواری می دهند.)

p: 286

Wonderful Saying473

In English

It was said to Amir al-mu'minin, peace be upon him: We wish you had changed your grey hair, O' Amir al-mu'minin Then he said: Dye is a way of adornment while we are in a state of grief.

as-Sayyid ar-Radi says: Amir al-mu'minin, peace be upon him, is referring to the death of the Messenger of Allah, peace be upon him and his descendants.

In Arabic

وقیل له علیه السلام: لو غیَّرتَ شیبک یا أمیرالمؤمنین. فقال علیه السلام: الْخِضَابُ زِینَهٌ، وَنَحْنُ قَوْمٌ فِی مُصِیبَهٍ! ( یرید وفاه رسول الله صلی الله علیه وآله ).

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (به امام گفتند چه می شد موی خود را رنگ می کردی؟ فرمود:) رنگ کردن مو، آرایش است، اما ما، در عزای پیامبر (ص) به سر می بریم.

Wonderful Saying474

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The fighter in the way of Allah who gets martyred would not get a greater reward than he who remains chaste despite means. It is possible that a chaste person may become one of the angels.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا الْمُجَاهِدُ الشَّهِیدُ فِی سَبِیلِ اللهِ بِأَعْظَمَ أَجْراً مِمَّنْ قَدَرَ فَعَفَّ، لَکَادَ الْعَفِیفُ أَنْ یَکُونَ مَلَکاً مِنَ الْمَلاَئِکَهِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: مجاهد شهید در راه خدا، پاداش او بزرگتر از پاداش عفیف پاکدامنی نیست که قدرت بر گناه دارد و آلوده نمی گردد، همانا عفیف پاکدامن، فرشته ای از فرشته هاست.

Wonderful Saying475

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Contentment is a wealth that does not exhaust.

p: 287

as-Sayyid ar-Radi says: Some people have related that this is the saying of the Messenger of Allah, peace be upon him and his descendants.

In Arabic

وقال علیه السلام: ( الْقَنَاعَهُ مَالٌ لاَیَنْفَدُ ). قال الرضی: وقد رَوی بعضُهم هذا الکلام عن النبی صلی الله علیه وآله وسلم.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: قناعت مالی است که پایان نمی پذیرد.

Wonderful Saying476

In English

When Amir al-mu'minin, peace be upon him, put Ziyad ibn Abih in place of 'Abdullah ibn al-'Abbas over Fars (in Persia) and its revenues, he had a long conversation with him in which he prohibited him from advance recovery of revenue. Therein he said: Act on justice and keep aloof from violence and injustice because violence will lead them to forsake their abodes while injustice will prompt them to take up arms.

In Arabic

وقال علیه السلام لزیاد بن أبیه. _وقد استخلفَهُ لعبد الله بن العباس علی فارس وأَعمالها، فی کلامٍ طویلٍ کان بینهما، نهاه فیه عن تقدم الخَراج (5029) : اسْتَعْمِلِ الْعَدْلَ، وَاحْذَرِ الْعَسْفَ (5030) والْحَیْفَ (5031) فَإِنَّ الْعَسْفَ یَعُودُ بِالْجَلاَءِ، وَالْحَیْفَ یَدْعُو إِلَی السَّیْفِ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: (چون زیاد بن ابیه را به جای عبدالله بن عباس، به فارس و شهرهای پیرامون آن حکومت داد، او را در دستورالعمل طولانی از گرفتن مالیات نابهنگام نهی فرمود) عدالت را بگستران، و از ستمکاری پرهیز کن، که ستم رعیت را به آوارگی کشاند، و بیدادگری به مبارزه و شمشیر می انجامد.

Wonderful Saying477

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The worst sin is that which the committer takes lightly.

p: 288

In Arabic

وقال علیه السلام: أَشَدُّ الذُّنُوبِ مَا اسْتَخَفَّ بِهِ صَاحِبُهُ.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: سخت ترین گناهان، گناهی است که گناهکار آن را سبک شمارد.

Wonderful Saying478

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: Allah has riot made it obligatory on the, ignorant to learn till He has made it obligatory on the learned to teach.

In Arabic

وقال علیه السلام: مَا أَخَذَ اللهُ عَلَی أَهْلِ الْجَهْلِ أَنْ یَتَعَلَّمُوا حَتَّی أَخَذَ عَلَی أَهْلِ الْعِلْمِ أَنْ یُعَلِّمُوا.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: خدا از مردم نادان عهد نگرفت که بیاموزند، تا آنکه از دانایان عهد گرفت که آموزش دهند.

Wonderful Saying479

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: The worst comrade is he for whom formality has to be observed. (1)

as-Sayyid ar-Radi says: This is because formality is inseparable from hardship and it is an evil that is caused by a comrade for whom formality is observed. Consequently, he is the worst of all comrades.

In Arabic

وقال علیه السلام: شَرُّ الْإِخْوَانِ مَنْ تُکُلِّفَ لَهُ. قال الرضی: لأَن التکلیف مستلزمٌ للمشقه، وهو شرٌ لازمٌ عن الأَخ المتَکلّفِ له، فهو شرُّ الإِخوان.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: بدترین دوست آنکه برای او به رنج و زحمت افتی.

Footnote

(1). The friendship that is based on love and sincerity makes a man free from ceremonial formalities, but the friendship for which formalism is necessary is unstable and such a friend is not a true friend, because true friendship requires that a friend should not be a cause of trouble for the friend. If he is a cause of trouble he will prove tedious and harmful and this harmfulness is a sign of his being the worst friend.

p: 289

Wonderful Saying480

In English

Amir al-mu'minin, peace be upon him, said: If a believer enrages (i4tashama) his brother, it means that he leaves him.

as-Sayyid ar-Radi says: It is said "hashamahu" or "ahshamahu" to mean "He enraged him". According to another view it means "He humi~liated him". While "ihtashamahu" means "He sought these for him", and that is most likely to cause him to separate.

In Arabic

وقال علیه السلام: إِذَا احْتَشَمَ الْمُؤْمِنُ أَخَاهُ فَقَدْ فَارَقَهُ.

قال الرضی: یقال: حشمه وأحشمه: إذا أغضبه، وقیل: أخجله، ( أواحتشمه): طلب ذلک له، وهو مَظِنّه مفارقته.

In Persian

و درود خدا بر او فرمود: وقتی مومن برادرش را به خشم آورد، به یقین از او جداشده است.

About center

In the name of Allah

هَلْیَسْتَوِیالَّذِینَیَعْلَمُونَوَالَّذِینَلَایَعْلَمُونَ
Are those who know equal to those who do not know?
al-Zumar: 9

Introduction:
Ghaemiyeh Computer Research Institute of Isfahan, from 2007, under the authority of Ayatollah Haj SayyedHasanFaqihImami (God blesses his soul), by sincere and daily efforts of university and seminary elites and sophisticated groups began its activities in religious, cultural and scientific fields.

Manifesto:
Ghaemiyeh Computer Research Institute of Isfahan in order to facilitate and accelerate the accessibility of researchers to the books and tools of research, in the field of Islamic science, and regarding the multiplicity and dispersion of active centers in this field
and numerous and inaccessible sources by a mere scientific intention and far from any kind of social, political, tribal and personal prejudices and currents, based on performing a project in the shape of (management of produced and published works from all Shia centers) tries to provide a rich and free collection of books and research papers for the experts, and helpful contents and discussions for the educated generation and all classes of people interested in reading, with various formats in the cyberspace.
Our Goals are:
-propagating the culture and teachings of Thaqalayn (Quran and Ahlulbayt p.b.u.t)
-encouraging the populace particularly the youth in investigating the religious issues
-replacing useful contents with useless ones in the cellphones, tablets and computers
-providing services for seminary and university researchers
-spreading culture study in the publich
-paving the way for the publications and authors to digitize their works

Policies:
-acting according to the legal licenses
-relationship with similar centers
-avoiding parallel working
-merely presenting scientific contents
-mentioning the sources
It’s obvious that all the responsibilities are due to the author.

Other activities of the institute:
-Publication of books, booklets and other editions
-Holding book reading competitions
-Producing virtual, three dimensional exhibitions, panoramas of religious and tourism places
-Producing animations, computer games and etc.
-Launching the website with this address: www.ghaemiyeh.com
-Fabricatingdramatic and speech works
-Launching the system of answering religious, ethical and doctrinal questions
-Designing systems of accounting, media and mobile, automatic and handy systems, web kiosks
-Holding virtual educational courses for the public
-Holding virtual teacher-training courses
-Producing thousands of research software in three languages (Persian, Arabic and English) which can be performed in computers, tablets and cellphones and available and downloadable with eight international formats: JAVA, ANDROID, EPUB, CHM, PDF, HTML, CHM, GHB on the website
-Also producing four markets named “Ghaemiyeh Book Market” with Android, IOS, WINDOWS PHONE and WINDOWS editions
Appreciation:
We would appreciate the centers, institutes, publications, authors and all honorable friends who contributed their help and data to us to reach the holy goal we follow.

Address of the central office:
Isfahan, Abdorazaq St, Haj Mohammad JafarAbadei Alley, Shahid Mohammad HasanTavakkoly Alley, Number plate 129, first floor
Website: www.ghbook.ir
Email: Info@ghbook.ir
Central office Tel: 09132000109
Tehran Tel: 88318722 ـ 021
Commerce and sale: 09132000109
Users’ affairs: 09132000109

Introduction of the Center – Ghaemiyeh Digital Library